İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/33 K.2024/351

.... Asliye Hukuk Mahkemesinin 02/05/2023 tarih, 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı Görevsizlik kararı üzerine Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin, ... Mh. ... Cad. N: ...

K: .../İstanbul adresinde bulunan kendisine ait spor salonunu işlettiğini, davalı tarafın, tutmuş olduğu tutanak ile müvekkili firmaya kaçak elektrik kullandığından bahisle 230.319,38-TL cezai yaptırım uyguladığını, cezanın 28.01.2023 tarihine kadar ödenmemesi halinde işyerinin elektriğinin kesileceği müvekkiline şifahen bildirildiğini, haksız cezanın neticesinde işyerinin elektriklerinin kesilmesi halinde müvekkilinin işyerinde gerekli çalışmaları yapamayacağıni ve hayatında tarifi imkansız zorluklara yol açacağını, müvekkili, davalı firmanın uygulamış olduğu cezai yaptırıma karşı öğrendiği gün itibariyle hemen itirazda bulunduğunu,

müvekkilinin işyerinde kaçak elektrik kullanmadığını, tüm bu sebeplerle; öncelikli olarak ileride doğabilecek tarifi imkansız zorlukların önüne geçmek adına öncelikle teminatsız olarak, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde takdir edilecek teminat karşılığında tedbiren dava konusu cezanın ödeme işlemlerinin durdurulmasına, müvekkilinin elektrik kesintisinin dava sonuçlanana kadar bekletilmesine, dava konusu faturanın iptaline, müvekkilinin davalı firmaya borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan uhdesinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafından haksız ve mesnetsiz olarak açılan dava ile ...

Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 27/01/2023 tarihinde verilen elektriğin dava sonuna kesilmemesine yönelik ihityati tedbir kararına itiraz ettiklerini, davacının elektriğin kesilmemesi yönündeki talebi ancak kaçak elektrik kullanımdan kaynaklı fatura bedellerinin tamamının teminat olarak yatırılması halinde kabul edilebileceğini, kaçak elektrik kullanan davacının ,elektriğin kesilmemesi yönündeki talebini kabul eden mahkemenin tedbir kararına itiraz ettiklerini, mahkemece elektriğin kesilmemesi yönünde bir karar verecekse, EPTHY MADDE 31/3 ikinci fıkrası gereğince fatura bedellerinin tamamının teminat olarak yatırılması gerekir iken,

fatura alacağının %10'u oranında teminat gösterilmesi sureti ile davacınınn işyerindeki elektriğin kesilmemesi yönünde karar verilmesi ilgili mevzuata aykırı olduğunu, kaçak elektrik tutanağında davacı tarafın fazla elektrik faturası ödememek için, kullanmış olduğu sayacın eksik ölçüm yapmasına şönt yapmak sureti ile sebebiyet verdiğini, davacının talebinde haksız olduğunu, bu nedenle davacının talebinin öncelikli olarak tedbir talebinin reddine aksi halde ise fatura bedellerinin tamamının teminat olarak yatırılması halinde tedbir kararı verilmesi gerektiğini, tüm bu sebeplerle;

öncelikle davacı tarafından haksız ve mesnetsiz olarak talep edilen elektriğin kesilmemesi yönündeki ihtiyati tedbir talebi akabinde verilen ihtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin mahkeme kararının kaldırılmasına, bu talepleri kabul görmez ise fatura bedellerinin teminat olarak yatırılması halinde kabulüne, davacının açmış olduğu haksız ve mesnetsiz davanın reddine yargılama masrafları ve ücreti vekaletin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

...'nden gelen davacının tacir olmadığına ilişkin müzekkere cevabı, ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden gelen müzekkere cevabı, ...'tan gelen kaçak tahakkuk hesap bülteni ve kaçak elektrik tespit tutanağını gösterir müzekkere cevabı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; kaçak elektrik tüketiminden kaynaklı ödenmeyen faturalar sebebiyle borçlu olunmadığına dair açılan Menfi Tespit davasıdır.

... Asliye Hukuk Mahkemesinin 02/05/2023 tarih, 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı Görevsizlik kararı üzerine dosya Mahkememize tevzi edilmiştir.

Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır.

Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:

"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."

6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;

"Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.

Somut olayda, kaçak elektrik tüketiminden kaynaklı ödenmeyen faturalardan dolayı borçlu olunmadığı sebebiyle açılan davalardan olduğu anlaşılmış olup uyuşmazlık konusu TTK’da düzenlenmediğinden mutlak ticari dava niteliğinde değildir, ancak taraflardan her ikisinin de tacir olması halinde, davanın nispi ticari dava olduğu kabul edilecek Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olacaktır. Bu nedenle davacının, tacir sıfatını haiz olup olmadığının tespiti gerekmektedir. ...

Vergi Dairesi Müdürlüğünün 22.01.2024 tarihli müzekkere cevabı ile davacı ...'ın 01.04.2013 tarihinden beri mükellefi ve halen mükellefiyetine devam ettiği, Vergi Usul Kanununun 177/1 maddesindeki limitleri aşmadığı ve bu tarihler itibariyle gerçek usulde (2. sınıf işletme hesabı) vergilendirildiği bildirildiği, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü'nün 19.01.2024 tarihli müzekkere cevabında; davacı ...'ın gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığının bildirildiği,

TTK'da yer alan mutlak ticari davalardan olması için her iki tarafın tacir olması ve her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi gerektiğinden somut olayda davacı tarafın tacir olmadığı anlaşılmakla bu itibarla davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup, mahkememizin görev alanında değildir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın ... Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.