İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/66 K.2024/385

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yeme-içme sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkil şirketin bulunduğu binanın çatı katı depo olarak kullanılmakta olup, çatı katında 20.01.2024 ile 23.01.2024 tarihleri arasında İstanbul'da etkisini gösteren sağanak yağmur nedeniyle su baskını-sızma meydana geldiğini, yapılan incelemelerde, rüzgarın etkisiyle çatının açıldığı ve yağmur suyu geldiği tespit edildiğini,

24.01.2024 Tarihinde rutin kontroller esnasında müvekkilin iradesi dışında meydana gelen su sızması nedeniyle şirketin resmi defterleri başta olmak üzere bazı eşyalarda ciddi derecede hasar oluştuğu tespit edildiğini, nitekim uzun yıllardır daha rahat muhafaza edilebilmesi nedeniyle çatıda bulundurulmakta olan Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri ve Pay Defteri olmak üzere 2 adet defter, evrakların içinde bulunduğu poşetin tamamen su olması nedeniyle yıpranarak kullanılamaz hale geldiğini, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri ve Pay Defteri, su nedeniyle okunamaz bir hamur haline geldiğini,

bahsi geçen su baskınında bazı defterler sağlam olarak kurtarılmışsa da bazı resmi defter, server, monitörler ve bilgisayarlar hasar aldığını, hasara neden olan su baskınına ilişkin tutulmuş zayi olmuş olan Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri ve Pay Defterinin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava,6102 Sayılı TTK'nun 82/7. maddesine dayalı Genel Kurul Karar Defteri ile pay defterinin zayi sebebiyle iptaline ilişkin olarak açılmış bir davadır.

6102 sayılı TTK 'nun 82/7.maddesi uyarınca; "... Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyana uğrarsa tacir ziyanı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir...." düzenlemesini getirmiş olup anılan madde hükmü uyarınca bu davayı açmak için yasal 15 günlük hak düşürücü süre belirlenmiştir. Davacı şirket kaybolan defterin, meydana gelen su baskını sebebiyle kullanılamaz hale gelen resmi evrak ve ticari defterlerin zayi olduğuna dayanmıştır.

TTK 18/2 maddesi "Her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir" hükmünü içermektedir.

TTK 82 ve 18. Madde kapsamında yapılan değerlendirmede; tacirin basiretli bir iş adamı olmanın gerektirdiği özeni göstererek defter ve belgelerini saklaması ve zayi olmaması için üzerine düşen bütün yükümlülükleri büyük bir dikkat ve özenle yerine getirmesi gerekmektedir.

Tacir sıfatını haiz davacının TTK'nun 18/3. uyarınca tedbirli ve basiretli bir tacir gibi defterini güvenlik altına alması beklenmekte olup bu sebeple basiretli bir tacir gibi gerekli koruma tedbirini almamış olan davacının zayi belgesi alma şartlarını yerine getirmediği görüş ve kanaatine varılmıştır.

Oluşan hal ve şartlar çerçevesinde TTK'nun 82/7 anlamında belirli bir mücbir sebebin gerçekleştiği de kabul edilemeyecek olup tacir olan davacının basiretli bir tacirin göstereceği özen ve itina ile defterlerini saklaması gerektiği, iddia edilen sebebin tacirin öngörebileceği ve aldığı koruma tedbirlerine rağmen gerçekleşebilecek nitelikte olması şartını da taşımadığı, basiretli bir tacir gibi gerekli koruma tedbirini almamış olan davacının zayi belgesi alma şartlarını yerine getiremediği görüş ve kaanatine varılmış bu sebeple davanın reddine karar vermek gerekmiştir.