İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/776 K.2024/566

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin 22/12/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Banka'nın "..., Blv No: ... /İZMİR" adresinde yer alan ... şubesinde saklanmakta olan bir takım belge asılları, 26.11.2023 tarihinde İzmir'de sabaha karşı saatlerde fırtınayla birlikte etkili olan şiddetli yağışın sel felaketine dönüşmesi ve ... şubesinin su baskınına uğraması nedeniyle zayi olduğu, yaşanan sel felaketi her ne kadar 26.11.2023 tarihinde gerçekleşmiş olsa da şubenin sel nedeniyle su baskınına uğramış olması, elektrik kaçağının varlığı tehlikesi ve can güvenliği endişeleri ile şubeye bütünüyle giriş sağlanamadığı,

sel felaketi nedeniyle su baskınına uğrayan ... şubesinde saklanmakla yükümlü olunan bir takım belgelerin ıslanmış, parçalanmış ve kullanılmaz halde olduğu ... Şubesinde kullanılmaz hale gelen belgelerin tamamına ilişkin detaylı döküm listesi için Müvekkili Banka'ya müzekkere yazılmasının talep edildiği, sel felaketi nedeniyle su baskına uğraması sonucunda ...

Şubesinde zarar gören ve kullanılmaz hale gelen belgeler için TTK.’nun 82. maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesi talebi ile mahkeme nezdinde dava açma zorunluluğu hasıl olduğu 26.11.2023 tarihinde İzmir'de fırtınayla birlikte etkili olan şiddetli yağışın sel felaketine dönüşmesi ve ... şubesinin su baskınına uğraması nedeniyle zarar gören ve kullanılmaz hale gelen belgelerin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

-Mali Müşavir ... tarafından 10/05/2024 tarihinde hazırlanan bilirkişi raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava, 6102 Sayılı TTK' nun 82. Maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmüne göre, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Söz konusu hükümde "yangın, su baskını, veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle" defter ve belgelerin ziyaa uğramasından söz edildiği dikkate alınarak, sınırlayıcı bir düzenleme yapılmadığı kabul edilmelidir. Bu nedenle hükümdeki "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere, tacirin elinde olmayan benzer olaylar da maddenin kapsamında düşünülmüştür.

Bu nedenle tacirin, söz konusu hükümdeki defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur (Yargıtay HGK'nın 25/09/1985, E. 1984/11-12, K. 1985/728 tarih ve sayılı kararı) Bundan ayrı olarak, ticari defter ve belgelerin kaybedilmiş olduğu iddiasının, samimi ve inandırıcı bulunması da lâzımdır.

(Arkan, Sabih: Ticarî İşletme Hukuku, 24. Basıdan Tıpkı Basım, Ankara 2018, s. 382)

Mahkememizce ...

Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat yoluyla re'sen görevlendirilen Mali Müşavir ... tarafından 10/05/2024 tarihinde hazırlanan bilirkişi raporunda özetle: "....26.11.2023 gecesi yağan şiddetli yağmur ve fırtınan etkisi ile, gerek yağmur gerek denizden gelen dalgaların bıraktığı su ile, banka şubesinin bulunduğu alanda bodrum ve zemin katlarda su baskınları yaşanmış olduğu, zayi kararı verilmesi talep edilen belgelerin 26.11.2023 tarihli su baskını sonucunda ıslanmış olmasının hayatın olağan akışına uygun olduğu,

Müşteri imzasına havi Para yatırma, para çekme, virman fişleri ile var ise bunlara ilişkin evraklar (Müşteri talimatı, çek, vb) ın ıslandıktan sonra, aradan geçen yaklaşık 5 ayı aşkın sürede kurumuş ve birbirine yapışmış durumda olduğu, fişlerin ve ekli evrakların ıslanmaya bağlı buruşmuş ve birbirine yapışmış olmakla birlikte, evrak bütünlüğünün kaybolmadığı, okunur durumda olduğu, itina ile açıldığında (yırtılma riski bulunmakla birlikte) fişlerin birbirinden ayrılabildiği, İş bu Raporda yer alan tespitler ışında, ...

Bankası A.Ş. ... Şubesinde, 04.01.2021 — 29.07.2022 tarih aralığında kalan, yukarıda tarihleri yazılı 107 iş gününde gerçekleşen günlük, para yatırma, para çekme, virman dekontları ve bunlara ilişkin belgeler hakkında zayi kararı verilip verilmeyeceğinin ....." yönünde kanaat bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 26/11/2023 tarihinde yağan şiddetli yağmur ve fırtınan etkisi ile su taşkınları sel meydana geldiği, yaşanan bu doğal afet neticesinde neticesinde davacı bankanın ... Şubesinin bodrum ve zemin katlarda su baskınları yaşanmış olduğu, içine girilemediği, buradaki tüm evrakların zayi olduğu anlaşılmakla TTK 82/7.maddesi göz önüne alınarak davanın kabulüne karar verilmiş ve davacının 17/01/2024 tarihli beyan dilekçesi de işbu gerekçeli kararın eki sayılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır