İstanbul 22. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/717 K.2026/236

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... A.Ş.’nin işletmeciliğinde olan Köprü ve otoyollardan davalı olduğu ... Şirketi’ne ait ..., ...

VE ...plakalı araçlar ile 26.11.2024 ve 10.02.2025 tarih aralığında ücret ödemeksizin, geçişler yapılmış olduğunu, araçların ihlalli geçişinden dolayı müvekkilinin alacaklı olduğunu, davalıya icra takibi yapıldığını, davalının borcun tamamına itiraz ettiğini, dolayısıyla alacaklarının tahsili için dava açtıklarını, dava şartı olan zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olduğunu, anlaşamama ile sonuçlandığını, isteklerinde yasa değişikliklerine dikkat edildiğini,

bu gerekçe ile davalı-borçlu şirket aleyhine başlatılan icra takibinde müvekkili şirketin talep ettiği asıl alacağın içinde yer alan gecikme cezaları 7144 sayılı Kanun’un 18.maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.Maddesinin 5.fıkrasında yapılan değişiklik nedeniyle 10 katından 4 katına indirilmiş olduğunu, bu

nedenle harca esas 10.084,22 TL bedelli itirazın iptali davasını açtıklarını belirterek davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsil edilmesini talep etmiştir. Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış ancak cevap dilekçesi ibraz edilmediği görülmüştür.

DELİLLER

Davalının ihlalli geçiş gerçekleştiren araçlarına ait ayrıntılı ihlalli geçiş tablosu, Davacı Şirket tarafından düzenlenen ihlalli geçiş bildirimi sureti, ihlali geçişlere dair fotoğraf görüntüsü sureti, ... 21. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası, PTT cevapları, HGS kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

... 21. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu hakkında 17/06/2025 tarihinde 8.717,50TL geçiş ücreti, 1.138,94TL faiz ve 227,378TL KDV alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlunun süresi içinde (24/06/2025) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itiraz ile birlikte takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce atanan SMMM bilirkişisinin hazırlamış olduğu raporda "davacının işletmeciliğinde olan köprü ve otoyollardan davalıya ait ... ... ve ... plakalı araçları ile 26.11.2024 - 10.02.2025 tarih aralığında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişleri yapılmış olduğu bu nedenle ihlalli geçiş oldukları düşünülen takdiri ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 15 gün içerisinde ödenmediği ve 45 güne kadar ödeme yapılmadığından 4 katı kadar ceza

uygulandığında, toplam 1.743,50 TL borcun otoyol geçişinde, ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların Toplamının 6.974,00 TL olduğu, anapara ve ceza ile birlikte 8.717,50 TL olduğu,

icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak yapılan faiz hesaplamasına göre 1.743,50 TL ödenmeyen geçiş ücreti ) + 6.974,00 TL (4 kat ceza) + 1.416,28 Faiz TL + 283,26 TL KDV = 10.417,04 TL 17.06.2025 icra takip tarihi itibariyle toplam alacağın oluştuğu, dosya muhteviyatında davaya konu tahsilatın yapıldığını gösteren herhangi bir belgenin bulunmadığı" şeklinde görüş bildirmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. Mahkememiz görevli ve yetkilidir. Tarafların incelenen icra dosyasına göre taraf ve dava ehliyeti vardır.

İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür.

İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. ... Esas - ... Karar sayılı ilamı).

Davacı alacaklı davalının ihlali geçişi nedeniyle davalıdan alacaklı olduğu iddiasıyla icra takibi başlatmış olup; ödeme emri davalı borçluya tebliğ edilmiştir. Davalı borçlu yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ettiğinden takibin durdurulmasına karar verilmiştir. İtirazın iptaline yönelik olarak açılan iş bu dava hak düşürücü yasal süresi içerisinde açıldığından işin esasına girilerek inceleme yapılmıştır.

Dava konusu ihtilaf davacı tarafça işletilen ücretli otoyoldan davalıya ait araçların ihlalli geçişi nedeniyle geçiş ücreti, ihlal ceza tutarı, işlemiş faiz ve KDV'den kaynaklanan alacağa ilişkin başlatılan icra takibine karşı borçlu davalı tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı hususlarından kaynaklıdır.

Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 15/08/2025 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.

Uyap ortamından yapılan araç tescil/sahiplik sorgulamasından ihlalli geçişe konu ..., ... VE ... plakalı aracın tescil kayıtlarının incelenmesinde ihlalli geçiş dönemlerinde davalı şirket adına kayıtlı oldukları anlaşılmıştır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında.

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (on katı ibaresi ...Tarih ve ... maddesi ile 4 katına düşürülmüştür.) Belirlenen ceza miktarının yasayla konulmuş olması karşısında ne davacının ne de mahkemelerin,

bu miktarın hakkaniyetli olup olmadığı ve sebepsiz zenginleşmeye yol açıp açmayacağını takdir etme hakkı bulunmamaktadır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin ... tarihli ...E. ...

K. Sayılı ilamı) 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin ... Esas- ... Karar sayılı kararında da açıklandığı gibi, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olan kontrolsüz geçişlerde takdir edilen para cezalarının geçiş ücreti ile ve işletme gelirleriyle bağlantılı olduğu, bu nedenle klasik anlamda idari para cezası niteliğinde olmadığı,

kendine özgü bir yaptırım olup geçiş ücreti ve bununla irtibatlı para cezasının tahsilinin özel hukuk hükümlerine tabi kılındığı anlaşıldığından geçiş ücreti ve ihlalli geçiş cezasının toplamı asıl alacak olarak değerlendirilerek faiz hesaplaması yapılmasının ve 3065 Sayılı Kanunun 24/c maddesi gereği KDV hesaplaması yapılmasının hukuka uygun olduğu Mahkememizce kabul edilmiş ve bilirkişi raporunda yapılan hesaplama hükme ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmıştır.

İhlâlli olduğu iddia edilen geçişleri gerçekleştiren araç plakalarına geçiş anında tanımlı OGS ve/veya HGS aboneliği olup olmadığı, abonelikleri varsa geçiş anında veya geçişi takip eden gün içinde abonelik bakiyelerinin uygun olup olmadığının tespiti için ... ye müzekkere yazılmış olup gelen yazı cevaplarında HGS hesaplarının bulunduğu, (bazılarının iptal edilmiş olduğu) geçiş yaptıkları tarihte hesapta yeterli bakiye bulunmadığı bilirkişi raporu ile tespit edilmiş olup davalının basiretli bir tacir gibi davranarak hesabında yeterli bakiye tutması veya 15 gün içinde eksik bakiyeyi tamamlaması gerektiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davalının ..., ...

VE ... plakalı araçları ile davacının işletmeciliğinde olan köprü ve/veya otoyollardan geçiş ücreti ödemeden ihlalli geçiş yaptığı iddiası ile itirazın iptali davasının açıldığı, davacının tüzel kişi tacir, davalının aracını ticari amaçla kullandığı, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı bu nedenle bildirim yapılması zorunluluğunun bulunmadığı,

davacı tarafından dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak ihlali geçişlere ait geçiş görüntülerinin CD içerisinde dava dosyasına sunulduğu, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacının davalıdan ihlalli geçişler sebebi ile 1.743,50TL geçiş ücreti + 1.416,28TL İşlemiş Faiz + 283,26TL İşlemiş Faiz KDV’si ve 6.974,00TL 4 katı cezası olmak üzere 10.417,04 TL talepte bulunabileceği, davacının 10.084,22TL talepte bulunduğu anlaşılmakla davacı tarafça açılan davanın kabulü ile davacı tarafın başlattığı ...

21. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına, takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20 oranında icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim