İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/622 K.2024/374

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Dava dilekçesi özetle şöyledir:

"Müvekkilim, dava dilekçesinde asıllarını ve tercüme evraklarını sunmuş olduğumuz firma (...) ile yaptığı anlaşma sonucunda, ... ilçesinden ...’ da omsk boşaltma yerine mal taşınması anlaşmıştır. Müvekkilim, bu anlaşmanın yerine getirilmesi için davalı ....A.Ş. aralarında ‘’Taşıma sözleşmesi’’ imzalamışlardır. Bu sözleşmeye göre de yükleme yeri ...ve boşaltma yeri ..., ...’ dır.

Bu sözleşme gereği, belirtildiği üzere imzalanmış, müvekkil firma tarafından kaşelenmiş ve taraflarca kabul edilmiştir. Ancak, bu açık yazılı sözleşmeye rağmen, davalı firma sözleşmeden kaynaklanan taşıma yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Davalının bu haksız, gerekçesiz ve kusurlu hareketi neticesinde dilekçemiz ekinde sunmuş olduğumuz üzere, müvekkilim firma, ... ile olan sözleşmesini yerine getirmediği gerekçesiyle, 23.500,- USD cezai şart ödemek zorunda kalmıştır.

Buna ilişkin fatura da dilekçemiz ekinde sunulmaktadır. Müvekkilim bu cezai şartı ödemiştir. Ve bu bedeli haksız bir şekilde taraflar arasında imzalan sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerine yerine getirmeyen davalı firmaya sözleşmenin bedelini fatura ederek ödenmesini talep etmiştir. Ancak davalı firma bugüne kadar kendisinin kusurlu ve haksız eylemi neticesiyle müvekkilimi zarara sokmasına rağmen iş bu bedeli ödememiştir.

Ticari faaliyetini tanıtmak ve yeni müşteriler edinmek adına yurtdışına da çalışabilmek imkanını müvekkilim kaybetmiş, ve bu bölgeye yönelik yapacağı diğer ticari faaliyetleri açısından itibar kaybına ve iş kaybına uğramıştır. Söz konusu taşıma hizmeti sözleşmesinin davalı tarafından yerine getirilmemesinden kaynaklı müvekkilin uğradığı zararın giderilmesi için zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmuştur.

Ancak 17.02.2020 tarihli son arabuluculuk tutanağında da görüleceği üzere taraflar anlaşamamıştır. Dolayısıyla iş bu davayı açmak zorunluluğu hasıl olmuştur.’’ denmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davalarının kabulü ile sözleşme şartlarını yerine getirmeyen davalının haksız eylemi nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu zararı için fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 20.750,00 USD bedelinin 17.02.2020 tarihinden itibaren ticari reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya, dava dılekçesı usulüne uygun olarak teblığ edılmış, davalı cevap dılekçesı sunulmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizde görülmekte olan işbu dava taraflar arasında imzalanan taşıma sözleşmesinden kaynaklanan yükümlüklüklerin yerine getirilmediğinden bahisle davalı şirketin haksız eylemi nedeniyle 20.750,00-USD maddi zararın temerrüt tarihinden itibaren reeskont faiziyle davalıdan tahsili ile alacak davası olduğu anlaşıldı.

CMR Konvansiyonunun 19. Maddesinde; "Yük kararlaştırılan zaman limiti içinde teslim edilmemiş ise veya kararlaştırılmış zaman limiti olmadığı hallerde, taşımanın normal süresi ve özellikle parçalı yüklerde tüm yükü bir araya getirmek için gerekli zaman, gayretli bir taşımacıya gerekli zamanı geçiyor ise teslimde gecikme var demektir.

Taşıyıcı firmanın yukarıda bahsedilen maddeye göre emtiayı geç teslim etmesi durumunda taşıyıcının sorumluluğu CMR Konvansiyonu m.23'e göre belirlenebilir" şeklinde düzenleme yapılmıştır.

CMR Konvansiyonu'nun 23/5 .maddesinde; "Gecikme halinde, hak sahibi zarar ve ziyanının bundan ileri geldiğini kanıtlarsa, taşımacı bu zarar ve ziyan için taşıma ücretini geçmemek üzere tazminat öder" şeklinde düzenleme yapılmıştır.

03/08/2021 tarihli bilirkişi raporu özetle şöyledir;

"Davada uyuşmazlık konusunun, davacı ve davalı arasında akdedilen taşıma sözleşmesine göre tazminat talebine ilişkin olduğu, fakat davacı ile yapılan sözleşme içinde ödenecek tazminatlar ile ilgili net bir husus belirtilmediği; teslim tarihi, cezai şartlar vs. gibi cezai şartları bildiren bir belge görülmemiştir. Dava dosyasında 1 adet yük sözleşmesinden 2 kopya vardır. Fakat 2 farklı yük için tazminat talep edilmektedir.

Dava dosyasında talep edilen tazminat ile ilgili yazışmalar ve sözleşmeler dava dışı ... ile davacı ....ltd.şti arasında yapılmıştır. ...tarihli ... ile ... arasında yapılan sözleşme dava dosyasında bulunamamıştır. Aynı şekilde 2. Ve farklı bir Tazminat talebine dayanak olan 18.07.2019 tarihli ... ile... arasında yapılan sözleşme dava dosyasında bulunamamıştır.

Ayrıca bu iki yük uluslararası taşımacılık ve Gümrük kurallarına göre hem adet olarak, hem de boyut olarak aynı kabul edilemez. Yük paket adetleri, tonajları ve boyutları farklıdır. Bir belgede ölçüler 13,5x 3,22x 2,67 m; diğer belgede 13,5x3,42x2,67 olarak tespit edilmiştir. Bir belgede 1 adet 30 ton, diğer belgede 2 adet 25 ton+5,1 ton olduğu tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, dava dosyasında bulunan eksik belgeler ve dava dilekçesinde ki çelişkili talepler ile bu tip tazminata karar vermek mümkün değildir.

Davacı ticari defterlerinin açılış kapanış tasdikini süresi içinde yaptırdığı, muhasebe tekniği açısından ilgili hesapların birbirini doğruladığı ve defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Cari hesap ekstresindeki incelemede dava konusu taşıma sözleşmesi için davalının davacıya faturayı kestiği, davacının bu faturaya karşı ödemeler yaptığı, sözleşmede yapılması gereken hizmetin verilmemesi nedeni ile davacının iade faturası kesmesi neticesinde, defter ve belgelerinde 15.000,- USD alacaklı olduğu tespit edilmiştir..." rapor edilmiştir.

16/03/2022 tarihli bilirkişi ek raporu özetle şöyledir; "Davalının davacıya verdiği zarar nedeni ile 23.500,-USD ödemesi gerektiği hususundaki ek raporumuzu Sayın Mahkemenizin takdirlerine saygı ile Sunuyoruz..." rapor edilmiştir. 16/11/2022 tarihli ek rapor özetle şöyledir; "Sayın mahkeme EK görevlendirmesi gereği, KÖK rapora vaki beyan ve itirazlar incelenmiş ve değerlendirilmiş olup; nihai takdiri yüce mahkemeye ait olmak üzere, KÖK rapor sonuç ve kanaatimi değiştirmeyi gerektirir yeni bir değerlendirme sonucuna ulaşılmamıştır..." rapor edilmiştir 04/12/2022 tarihli bilirkişi raporu özetle şöyledir;

"Cari hesap ekstresindeki incelemede dava konusu taşıma sözleşmesi için davalının davacıya faturayı kestiği, davacının bu faturaya karşı ödemeler yaptığı, davacının davalı adına düzenlediği iade faturası sebebi ile defter ve belgelerinde 15.000,- USD alacaklı olduğu, Her iki sözleşme incelendiğinde her iki sözleşmenin de aynı taşımacılık operasyonu için yapıldığı kanaatine ulaşıldığı, Dava dışı işin asıl sahibi ... firması 13.11.2019 tarihinde davacı ...Tic. Ltd.

Şti.'ne 12.09.2019 tarihinde yaptıkları sözleşme şartları gereği emtianın zamanında teslimatının yapılamaması nedeniyle 23.500 $ ceza kesildiği, Davacı ...Tic. Ltd.

Şti. dava dışı işin asıl sahibi... firması tarafından kendisine ceza kesilmesi nedeniyle kendisi de taşımayı gerçekleştirmesi için anlaşma yaptığı davalı ... firmasının navlun bedeli tutarı kadar iade faturası düzenlediği ve tarafların bir birlerine ceza ve navlun iade faturası düzenlemelerinin nedeni; yükün geç teslim edilmesinden kaynaklandığı, Dava dosyasına, yükün teslim edilmesi ile ilgili herhangi bir belge sunulmadığı,

teslim belgesinin dava dosyasına sunulması halinde taşınan yükün taşıyıcı firma tarafından teslim alındığı ve teslim edildiği tarihin görülmesi halinde taşıma süresi CMR Konvansiyonu m.19'a göre belirlenebileceği..." rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; dava dışı ... ile davacı şirket arasında 11/09/2019 tarihinde sözleşme akdedildiği, davacı şirket ile davalı şirket arasında da 12/09/2019 tarihli sözleşme akdedildiği ve bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere her iki sözleşmenin de aynı taşımacılık operasyonu için akdedildiği anlaşılmıştır.

Dava dışı ... tarafından emtianın zamanında teslim edilmemesi nedeniyle davacı şirkete 23.500 USD ceza kesildiği yine bilirkişi raporundan ve davacı tarafından sunulan deliller ile ticari defterlerinden anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı şirket tarafından davacının dava dışı şirket ile yaptığı sözleşme ve kendisi ile yaptığı sözleşmedeki emtiaların farklı olduğu iddia edilse de dava dışı şirket tarafından davacı şirkete cezai şart kesilen sözleşme ile taraflar arasında akdedilen sözleşmeye konu malların aynı olduğu bilirkişilerce tespit edilmiştir.

Sözleşmeye konu emtianın süresi içerisinde teslim edildiğini ispat yükü davalı taşıyıcıda bulunmaktadır. Ancak dosya kapsamında yapılan incelemelerde davalı tarafından emtianın teslim edildiğine dair bir belge dosya kapsamına ibraz edilmemiş olduğundan emtianın süresi içerisinde teslim edilmediği kanaati hâsıl olduğundan CMR Konvansiyonunun 19. Maddesi atfıyla 23. Maddesi uyarınca taşıma ücreti ile sınırlı olarak davacının davalıdan tazminat hakkı bulunduğu anlaşılmıştır. Davacı tarafından sunulan sözleşme ve ticari defterlerden tarafların 20.750,00 USD tutarlı taşımacılık sözleşmesi akdetmiş olduğu anlaşıldığından bu tutar bakımından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip · E-imzalıdır Hakim · E-imzalıdır