İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/212 K.2025/416

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı...tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle;

" ... olarak ... Bankası ...- ... Şubesi'nin ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 8.000,00 TL tutarındaki 30/03/2023 tarihli çekin zilyediyim. Zilyedi olduğu iş bu çek kaybolmuştur. Çekte ciron bulunmamaktadır. Çekin kaybolduğunun fark ettiğimde çeki aldığın kişilere Muhatap bankaya gerekli talimat verilmesi için bilgi verdim.

Ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusudur. Çekin üçüncü şahısların eline geçmesi şahsım adına telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etme zarureti hasıl olmuştur.

Yukarıda açıklanan ve Mahkemenizce re' sen dikkate alınacak tüm nedenlerle, Öncelikle ... Bankası ... Şubesi'ne müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağı konulması yönünde tedbir alınmasına,... Bankası ...- ... Şubesi'nin ... IBAN numaralı hesabı Üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 8.000,00 TL tutarındaki 30/03/2023 tarihli çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini .."talep ve dava etmiştir.

CEVAP; Dava hasımsız olduğu için cevap dilekçesi sunacak davalı...bulunmamaktadır.

(II) YARGILAMA SÜRECİNDE TOPLANAN DELİLLER

(1) Y a z ı l ı D e l i l l e r ;

Davacı...tarafından verilen dilekçe ile hamili bulunduğu çeklerin zayi olduğundan bahisle iptali ile başkalarına ödenmemesi hususunda ödeme yasağı konulmasını istemiş olmakla 6102 sayılı TTK.m.818 hükmü delaletiyle aynı kanunun m.757, m.763 ve m.764/1 hükümleri uyarınca; Ödeme yasağı talebinin %15 teminatla kabulüne karar verilmiştir.

Davacının masrafını vererek gerekli ilanları yaptırmasına karar verilmiştir.

İlanları yaptırdığına dair makbuzu ibraz ettikten sonra, çek bedellerinin başkalarına ödenmesinin yasaklanmasına karar verilmiştir.

İlgili bankaya müzekkere yazılarak; a)Çek koçanının ve çek hesabının kime ait olduğunun, b)Çekin ibraz edilip edilmediğinin, şayet ibraz edilmiş ise veya ibraz edilir ise ibraz tarihi, ibraz edenin isim ve adresinin, c)Çeki ibraz edenlerin çek aslı ile birlikte mahkememize müracaatlarının sağlanmasının istenmesine karar verilmiştir.

Davacıya tebligatın yapılamadığı görülmüştür.

Davacının sisteme kayıtlı adresi ile en son tebliğ çıkan adresin aynı olması halinde duruşma tarihinin tebliğine karar verilmiştir.

Halkbankası'na yeniden müzekkere yazılarak dava konusu çekin banka şubesine keşide tarihi itibariyle ibraz edilip edilmediğinin sorulmasına karar verilmiştir.

Davacı...asile celse arasında dava konusu çeklerin ilanlarını yaptırmak ve masrafını ödemesi için ara karar kurulmasına karar verilmiştir.

Davacı...asile duruşma gününün bildirir davetiyenin TK.m.21 göre tebliğ edildiği, posta personeli tarafından tebligatın yapılmadığı görülmüştür.

Davacıya duruşma gününü bildirir davetiyenin TK.m.21 hükmüne göre tebliğine karar verilmiştir.

Davacıya celse arasında dava konusu çeklerin ilanlarını yaptırmak ve gereken masrafı Ticaret Sicil Gazetesi Müdürlüğü'ne yatırmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içinde ilanları yaptırmadığı, yaptırdığına ilişkin belgeleri mahkememize sunmadığı takdirde dosyadaki mevcut delil durumuna göre karar verileceğinin ihtarına karar verilmiştir.

Dosyada masraf olmaması nedeniyle geçen celsenin ara kararlarının yerine getirmediği görülmüştür.

16/07/2024 tarihli celsenin ara kararının suç üstü ödeneğinden karşılanmasına karar verilmiştir.

Geçen celse “16/07/2024 tarihli celsenin ara kararının suç üstü ödeneğinden karşılanmasına” karar verildiği ancak ilgili kalem personeli tarafından ara kararın gereğinin yerine getirilmediği görülmüştür.

Davacıya duruşma gününü bildirir tensip zaptı ve duruşma zabıtları ekli davetiyenin TK.m.21/2 hükmüne göre suç üstü ödeneğinden karşılanarak tebliğine karar verilmiştir.

Davacıya celse arasında dava konusu çeklerin ilanlarını yaptırmak ve gereken masrafı Ticaret Sicil Gazetesi Müdürlüğü'ne yatırmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içinde ilanları yaptırmadığı, yaptırdığına ilişkin belgeleri mahkememize sunmadığı takdirde dosyadaki mevcut delil durumuna göre karar verileceğinin ihtarına karar verilmiştir.

Dosyada 49,75TL gider avansı bulunduğu ve bu nedenle davacıya suçüstü ödeneğinden karşılanmak üzere tebligat yapılması gerektiği görülmekle, tebligat gideri için 500,00TLden oluşan gider avansını HMK'nun 114/1-g , 115/2 maddeleri gereğince mahkememiz veznesine yatırması için davacı...asile 2 haftalık kesin süre verilmesine, kesin sürenin gereğinin yerine getirilmemesi halinde davanın usulden reddedileceğinin ihtarına karar verilmiştir.

Geçen celse 2 nolu ara karar gereği tebligatın ilgili kalem personeli (209756) tarafından TK.m.21/2 hükmüne göre çıkarılmadığı, bu nedenle tebligatın yeniden iade olduğu, celse arasında ilgili personel hakkında tutanak tutulduğu, yeniden davacıya TK.m.21/2 şerhli tebligat yapıldığı, tebligatın 05/03/2025 tarihinde muhtara teslim edildiği, davacıya verilen iki haftalık kesin sürenin henüz dolmadığı görülmüştür.

Davacıya 11/02/2025 tarihli duruşma ara kararları ile verilen kesin sürenin dolmasının beklenilmesine karar verilmiştir.

Davacıya 11/02/2025 tarihli duruşma ara kararları ile verilen kesin sürenin dolmasına rağmen eksik gider avansının ikmal edilmediği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın kıymetli evrak iptali talebine ilişkin olduğu, Mahkememize ait 11/02/2025 tarihli duruşma 4 nolu ara karar ile dosyada 49,75TL gider avansı bulunduğu ve bu nedenle davacıya suçüstü ödeneğinden karşılanmak üzere tebligat yapılması gerektiği görülmekle, tebligat gideri için 500,00TLden oluşan gider avansını HMK'nun 114/1-g , 115/2 maddeleri gereğince mahkememiz veznesine yatırması için davacı...asile 2 haftalık kesin süre verilmesine, kesin sürenin gereğinin yerine getirilmemesi halinde davanın usulden reddedileceğinin ihtarına dair ara karar kurulduğu,

duruşma zaptının davacı...asile tebliğ edildiği, davacı...tarafından kesin süre içerisinde belirtilen gider avansının yatırılmadığı. Yargıtay 14.HD’nin 2015/13435 esas, 2017/4385 karar sayılı, 29.05.2017 tarihli ilamında vurgulandığı üzere "HMK'nun 90. maddesi gereğince; süreler, kanunda belirtilir veya hâkim tarafından tespit edilir. Aynı kanunun kesin süre başlıklı 94. maddesinin 2. fıkrasına göre ise; hâkim, tayin ettiği sürenin kesin olduğuna karar verebilir.

Hâkim tarafından kesin süre verilirken; kesin süreye konu işlemin gerekli ve tarafların yerine getirebileceği bir işlem olması, verilen sürenin işlemin yapılması için yeterli ve makul bir süre olması, duruşma gününe kadar kesin süre nedeniyle yapılacak işlem sonrası başka bir işleme gerek yok ise bu sürenin takip eden duruşma gününe kadar verilmesi, yapılması gereken iş veya işlemler birer birer, varsa masraflarının da miktarıyla birlikte açıkça gösterilmesi, sürenin kesin olduğu ve sonuçlarının tarafa açıklanması zorunludur." yönünde mahkemece verilen kesin sürenin sonuçlarının belirtildiği nazara alınarak.

11/02/2025 tarihli celse ara kararı ile davacı...tarafın belirtilen kesin süre gereği kendisine verilen kesin süreye riayet etmediği, 11/02/2025 tarihli celse ara kararı ile davacı...tarafa kesin sürenin gereğinin yerine getirilmemesi halinde davanın usulden reddedileceği yönünde ihtarat yapıldığı; ancak gider avansının tamamlanmadığı anlaşıldığından, HMK'nın 114/1-g bendi uyarınca "Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması" dava şartı yokluğundan HMK'nın 115/2. maddesi gereği davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır