İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/598 K.2025/34

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Müvekkil ... A.Ş., ...Belediyesi'nin iştiraki olup, ... adına çevre ve atık yönetimine ilişkin kamu hizmetlerini yürütmektedir. Müvekkilim tarafından davalıya "Endüstriyel Atık Bertaraf Hizmeti" verilmiştir. Müvekkilim tarafından davalıya verilen endüstriyel atık bertaraf hizmetine ilişkin olarak düzenlenen fatura bedelleri davalı tarafından ödenmemiş olduğundan tarafımızca ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı dosyasıyla icra takibi başlatılmıştır. Davalı tarafça bu icra takibine haksız olarak itiraz edildiğinden tarafımızca arabuluculuk yoluna başvurulmuştur. Arabuluculuk görüşmeleri neticesinde de anlaşma sağlanamadığından bu davayı açma zorunluluğumuz doğmuştur.

Davaya konu icra takibi 22.05.2024 tarihinde başlatılarak ödeme emri de 29.05.2024 tarihinde tebliğ edilmiştir. Bunun üzerine davalı tarafça 31.05.2024 tarihinde ödeme yapılarak yalnızca takibe konu fatura tutarları olan 107.657,59TL ödenmiştir. Oysa ki davalı tarafça takibin açılmasına sebebiyet verilmiş olup, takip ferilerinin yanıDavalı tarafça ... 8. İcra Müdürlüğü ...E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmi ödeme dikkate alınarak takip tarihine kadar işlemiş faizden kaynaklı 12.965,10TL bakiye alacak, takip sonrası faiz, vekalet ücreti ile harç ve masraflar yönünden yapılan itirazın iptali ile takibin bu alacaklar yönünden devamına,

Davalının %20'den az olmamak üzere icra ve inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine,

Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. "Sayın Mahkemeninde malumu olduğu üzere itirazın iptali davası, davaya konu icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Netice itibariyle dava dilekçesinde davacınında ikrar ettiği üzere takibe konu faturalar tarafımızca ödenmiştir. Bu nedenle işbu davanın açıldığı tarih itibariyle tarafımızın davacı tarafa karşı ödenmemiş herhangi bir borcu bulunmamaktadır.

Bu nedenle konusu olmayan ve geçersiz olan bir takibin devamına karar verilmesi söz konusu olamayacağından, işbu davanın açılmasında herhangi bir hukuki yarar bulunmamaktadır.Sayın Mahkemenizin de gözeteceği üzere, Devlet veya ... tarafından kurulmuş olması fark etmeksizin, bütün yükseköğretim kurumları 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu gereğince kamu tüzel kişiliğine haizdir.Her ne kadar Davacı yan tacir olsa da, Davalı müvekkil Üniversitenin tacir olmadığı ve huzurdaki uyuşmazlığın ticari bir işten kaynaklanmadığı açıktır.

Müvekkil Kurumun adresi ... Üniversitesi ... Kampüsü, Rektörlük Binası,...'dur. Bu durumda ilamsız takiplerde genel yetki kuralları uyarınca yetkili icra daireleri ... İcra Daireleri olduğundan yetki itirazında bulunulmuştur. Nitekim bu hususta yine genel yetki kuralları uyarıncauyarınca işbu davanın açılmasında yetki İstanbul Anadolu Mahkemeleri nezdindedir.

Yukarıda anlatılan nedenlerle davanın görevsizlik ve yetkisizliği nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Görevli ve yetkili mahkeme İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemeleridir. öncelikle GÖREV yönünden reddine , sayın mahkeme aksi kanaatte ise ilk itiraz olan yetki itirazımızın kabulü ile dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesine, her halükarda haksız ve dayanaksız işbu davanın usul ve esastan reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı müvekkile verilmesine karar verilmesini..." savunmuştur.

Dava, davalı aleyhine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

... 8. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasının incelendiğinde; davacı tarafından davalı üniversite aleyhine toplam 12.964,89 TL tahsili için icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK’nun 1. maddesi uyarınca mahkemelerin görevi, kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce ve istinaf incelemesi aşamasında re'sen incelenir.

Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:

"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."

6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.

Davalı vakıf üniversitesi; kazanç amacı olmamak şartı ile mali ve idari konular dışında akademik çalışmalar, öğretim elemanlarının sağlanması ve güvenlik yönlerinden Devlet eliyle kurulan yükseköğretim kurumları için Anayasada belirtilen hükümlere tabi olarak Yükseköğretim Kurulunun görüş ve önerisi üzerine kanunla, tüzel kişiliği haiz olmak üzere kurulmakta olup; bu tüzel kişiliğinde, gerek 2809 sayılı Kanun hükümleri ve gerekse Anayasa Mahkemesinin 30.05.1990 günlü ve ... E ... K. sayılı kararı uyarınca kamu tüzel kişiliği niteliğinde olduğu tartışmasızdır(HGK'nun 13.05.2015 günlü ve ... E. ...K. sayılı kararı da aynı yöndedir).

TTK m 16/2 ' ye göre Develet, il özel idaresi , belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısın dan fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi , ister doğrudan doğruya ister kamu hukuk hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzelkişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılmazlar .

Vakıf üniversiteleri tacir sıfatına haiz değildir. (Yargıtay HGK, T.12.12.2007 , E ...,K ...Aynı yönde Yargıtay 20. H.D. 22.10.2015 T. ...E. ... K sayılı ilamları)

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafça hizmet sözleşmesinden kaynaklı cari hesap alacağının ödenmemesi talebiyle davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle iş bu davanın açıldığı, her ne kadar davacı taraf tacirse de, davalı yanın tacir olmadığı, yukarıda belirtilen kanuni düzenlemeler doğrultusunda iş bu davanın her iki taraf için mutlak veya nispi ticari dava niteliğine haiz olmadığı, davaya bakmaya görevli mahkemenin genel görevli Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imza Hakim · ¸e-imza