İstanbul 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/471 K.2024/209

Mahkememizde görülmekte bulunan FSEK / Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında, davalı oyuncunun davacı müvekkili şirket tarafından yapımcılığı üstlenilen ... isimli sinema filminde rol alması konusunda 10.10.2019 tarihli "Sinema Filmi Ajanslı Oyuncu Sözleşmesi" imzalandığını, sözleşme kapsamında davalı oyuncuyla 50 000 TL + KDV + stopaj ve diğer davalı ajansla 7 500 TL+ KDV ücret için anlaşıldığı,

25.000-TL davalı oyuncuya ve 3.750-TL davalı ajansa ödeme yapıldığını, davalı oyuncunun bir kısım sahne çekimlerinin 17-29 Ekim 2019 tarihlen arasında 4 günde yapıldığını, kalan kısımlar ile ilgili çekim günlerinin tespiti için davalı oyuncu ile iletişime geçilmeye çalışılmış ise de kendisine ulaşmanın mümkün olmadığını, diğer davalı ajans yetkilisi ...'nun davacı şirketi arayarak,

davalı oyuncunun başka bir filmde oynayacağını, bu yüzden ... isimli film projesine devam etmeyeceğini bildirdiğini, bunun üzerine davacı şirketin davalılarla bir çok kez iletişim kurarak davalı oyuncunun eksik kalan çekimlerine ilişkin çalışma takvimini karşılıklı olarak belirlemeyi teklif ettiğini, bu tekliflerin davalılarca güçlü bir şekilde reddedildiğini, bunun üzerine davacı şirket vekilinin davalılar vekili ile 19.11 2019 tarihinde e-posta yoluyla iletişime geçerek,

eksik kalan çekimlgrin 28-29-30 Kasım 2019 tarihlerinde yapılabileceğini bildirdiği ve davalı oyuncunun belirtilen tarihlerde yurt dışında olacağını, ancak 02/01/2020 tarihinden sonra çekimlere katılabileceğini bildirdiğini, davacı şirket vekilinin bu mesaja verdiği cevapta özetle filmin planlanan vizyon tarihinin 28/02/2020 olması sebebiyle davalı oyuncu ile yapılacak çekimlerin 02.01.2020 tarihinden sonra yapılmasının mümkün olmadığını, bu sebeple 13/12/2019 tarihini geçmemek üzere kendisine uygun olacak çekim günlerinin davalı oyuncu tarafından belirlenerek bildirilmesinin istendiğini,

karşı tarafın bu mesaja herhangi bir cevap vermeyerek fesih iradesini ortaya koyduğunu, bunun üzerine davacı tarafın ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnameyi keşide ederek, özetle davalı oyuncuyu çekim için 28-29-30 Kasım 2019 tarihlerinde resmen sete davet ettiğini, bu tarihler uygun değilse 13.12.2019 tarihini geçmemek kaydıyla kendisine uygun olacak 3 günlük çekim tarihlerinin davalı tarafça belirlenerek bildirilmesini talep ettiğini, davalı tarafça bu ihtarnameye cevap verilmediği gibi davete de icabet edilmediğini, davacı taraf davalı oyuncunun çekimleri tamamlamaması sebebiyle başka bir oyuncu ile anlaşmak zorunda kalarak,

17-29 Ekim 2019 tarihleri arasında davalı ile yapılan önceki çekimleri tekrarladığını ve bu şekilde filmi tamamladığını, yeni oyuncu ile yapılan anlaşmada, oyuncu ücretinin 100 000 -TL +KDV stopaj ve ajans ücreti 20 000 -TL + KDV olarak kararlaştırıldığı ve KDV + stopaj harici (bu ödemeler önümüzdeki günlerde yapılacaktır) ödemelerin yapıldığını, ayrıca ilk 400 000 seyirciden sonraki her 150 000 seyirci için yeni oyuncuya 50.000 -TL+ KDV + stopaj daha ödenmesinin kararlaştırıldığını, burada çekim ve vizyon günlerinin yakın olması sebebiyle yeni oyuncunun yüksek olan ücret talebinin kabul edilmek zorunda kalındığını,

yeni oyuncu ve ajansının toplam ücretinin 120 000-TL + KDV + stopaj= 165.200 TL olduğunu, davalı oyuncu ve ajansının ücretinin ise 57.500 TL+ KDV + stopaj = 79.650 TL olduğunu, burada zarar miktarının 165.200 - 79 650 =85.550.TL olduğunu, bu zararın davalı oyuncu tarafından karşılanması gerektiğini, bu süreç sonucunda davalı tarafa 14.02.2020 tarih ve 3649 y.nolu ihtarname gönderilerek özetle davacının zararlarının tazmini talep edildiğini, davacı tarafça gönderilen ... tarih ve ... y.nolu cevabi ihtarnameyle özetle diğer talepler reddedildiğini, sadece davalı oyuncuya ödenen 25.000 TL ücretin iade edildiğini, davalı oyuncunun,

eksik kalan çekimlerin 02.01.2020 tarihinden sonra tamamlanması yönündeki teklifinin davacı şirket tarafından şu sebeplerle kabul edilemediğini, Sinema filminin açıklanmış vizyon tarihinin 28 Şubat 2020 olduğu, film setinin pek çok görevlinin katılımıyla ve yüksek maliyetlerle kurulduğunu, davalı oyuncunun set günleri belirlenirken sinema filminin kurgusu, post-prodüksiyon süreçleri, setin ve diğer oyuncuların programları ve devamlılıklarının dikkate alındığını, davalı tarafın önceden herhangi bir yazılı bildirimde bulunmaksızın başka bir film için anlaşmak suretiyle sözleşmeyi ihlal etmiş olmasının,

ileride yapılacak çekimlerin de tek taraflı olarak aksama olasılığının belirmesine, bu da projenin bitiş zamanı ve devamlılıklarının sağlanması gibi pek çok konuda davacı yönünden belirsizliğe sebep olduğunu, tüm bu belirsizliklerle birlikteaynı zamanda vizyon tarihinin de tehlikeli şekilde yakın olması sebebiyle davalı tarafça bildirilen çekim tarihlerinin kabulünün mümkün olmadığını, davalıların, açıklandığı şekilde davacı şirketle imzalamış olduklarını,

sözleşmeden doğan yükümlülüklerini ihlal ederek önceden haber vermeksizin yeni bir sinema filmi projesi için başka bir yapımcı firmayla anlaşmış ve bu sebeple ... adlı filmin çekimlerini yarını bırakmış olduklarını, bu sebeple davalıların sözleşmenin A)Sinema filminin çekimlerini engelleyici fiillerde bulunmamayı taahhüt ettiği 4 4. B) Çok önemli bir mücbir sebep olmadıkça film ekibinin çekim planının dışına çıkmamayı,

çekimleri tehlikeye düşürmemek için yapımcıdan izin almadıkça şehir ve yurtdışına dahi çıkmamayı Ajansile birlikte taahhüt ettiği 4.5 C ) Setin pek çok görevlinin katılımıyla ve yüksek maliyetlerle kurulduğunun bilincinde olarak geçici bir süre için de olsa görevini yerine getirmesini engelleyecek derecede önemli bir mazereti çıktığı takdirde;

en azından çekim programında değişiklik yapılabilmesi için bu durumu en geç 24 saat öncesinden müvekkili şirkete veya yönetmene bildirmeyi, ayrıca mazeretini belgelemeyi taahhüt ettiği 4 19 D) Sinema filmi dışındaki projelerde çekimleri aksatmamak ve öncelikli olarak sinema filmi çekimlerini esas almak kaydıyla çalışmayı taahhüt ettiği 4 21 maddelerini açıkça ihlal ettiği, E) Çekimler öncesinde ve sonrasında müvekkili şirkete karşı Ajans ile birlikte mesleki ahlak kuralları çerçevesinde taşıdığı sorumluluk çerçevesinde sinema filmi nedeniyle öğrendiği sırları saklamayı,

müvekkili şirketin ticari ve şahsi itibarlarını zedeleyici eylem ve sözlerden kaçınmayı, sinema filmi ve müvekkili şirket hakkında herhangi bir mecrada karalayıcı beyanlarda bulunmamayı taahhüt ettiği 4 12. maddesini de çok yakın bir zaman içerisinde ihlal etme tehdidi ile müvekkili şirketi karşı karşıya bıraktığı, hatta bunu yaptığı, davalıların yukarıda açıklanan ihlallerin davacıya ciddi şekilde maddi zarar verdiğini, öncelikle davalı oyuncu ile yapılan 4 günlük çekimlerin tamamının yeni oyuncu ile tekrar edilmek zorunda kalındığını, bu tekrar çekimin maliyetinin 23.800 TL Cast giderleri, 18. 930 TL Prodüksiyon giderleri,

10 680-TL Kostüm, saç, makyaj ekibi ve giderleri, 17 566 -TL Dekor ve mekan giderleri, 35.079-TL kamera giderleri, 24.125 -TL Işık giderleri, 47.204-TL Set, ses, araç giderleri, 43.600 -TL Reji ekibi ve giderleri, 26.250-TL Prodüksiyon ekibi ve giderleri, 10.648-TL Yeme içme giderleri TOPLAM 257.882-TL şeklinde olduğunu, bundan başka sözleşmenin 7 maddesindeki cezai şart hükmü gereğince davalı oyuncunun almış olduğu telif bedelinin 20 katı tutarındaki (25.000 -TL x 20) 500.000 -TL bedeli davacıya ödemesi gerektiğini, yine mevcut durum karşısında davalı ajansın da almış olduğu ücreti iade etmesi gerektiğini,

taraflar arasında bu hususlarda yürütülen arabuluculuk sürecinin olumsuz sonuçlanmış olduğunu, iş bu davanınikamesi zorunluluğunun doğduğu, 4 günlük tekrar çekimde personelin tamamına ve ekipmana 1 haftalık tam ücret ödendiği hususlarını beyan ederek, çekimlerin tekrarı sebebiyle meydana gelen 257.882.-TL maddi zarara mahsuben şimdilik 2.500 -TL'lik kısmın davalı oyuncudan tahsiliyle davacıya ödenmesine, belirtilen alacağa ihtarname tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına, yeni oyuncuya ve ajansına ödenen ücret farkı olan 85.550 TL maddi zarara mahsuben şimdilik 2.500 -TL'lik kısmının davalı oyuncudan tahsiliyle davacıya ödenmesine,

belirtilen alacağa ihtarname tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına, cezai şart olarak 500.000.-TL'lik alacağa mahsuben şimdilik 1.250.-TL'lik kısmın davalı oyuncudan tahsiliyle davacıya ödenmesine, belirtilen alacağa ihtarname tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına, davalı ajansa ödenen 3.750.-TL ücretin davalı ajanstan tahsiliyle davacıya ödenmesine, belirtilen alacağa ihtarname tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında 10/10/2019 tarihi “Sinema filmi ajanslı oyuncu sözleşmesi” imzalandığı, sinema filminde davalı-müvekkilin ... isimli karakteri icra etmesine yönelik şart ve koşulların belirlendiği bir sözleşme olduğu,

Taraflar sözleşme akdinden önceki ön görüşmelerde ve sözleşme akdi esnasında sinema filminin çekim tarihlerinin ve dahi çekimler sona erdikten sonra başlanması gereken reklam tanıtım çalışmalarının bile en geç 15 Ekim 2019 tarihinde başlayıp yine en geç 15 Kasım 2019 tarihinde biteceği konusunda mutabık kaldığını, müvekkilinin, bahsi geçen sözleşme gereğince sinema filmi çekimlerine kendisine daha önceden bildirilen çekim programı dahilinde 19, 20, 21, 22 Ekim 2019 tarihlerinde olmak üzere katıldığını, üzerine düşen icrai yükümlülüklerini tam ve gereği gibi ve de çekim ekibi ve yapımcı ile son derece uyumlu olarak yerine getirdiği,

23 Ekim 2019 tarihinden sonra müvekkiline ve dahi müvekkilinin bağlı çalıştığı Ajansa hiçbir bildirim ve/veya çalışma programı konusunda bilgi verilmeksizin, çekimlerin davacı Yapımcı tarafından durdurulduğunu, davacı tarafın dilekçesinde bu durumu gerçek dışı olarak yansıtmakta, çekimleri başrol oyuncu ile arasında oluşan memnuniyetsizlik sebebi ile belirsiz süre için kendisinin durduğunu, bu çekim iptali konusunda müvekkilini ve diğer çekim ekibini bilgilendirmediğini, aslında sözleşmeye kendisi tarafından uyulmadığını, sözleşmeye aykırı davranıldığı ve çekimlerin / setin durması ile oyuncusundan,

tüm teknik ekibe kadar herkesin mağdur olduğunu gizlemekte olduğu, tüm bu olayların set çalışanlarının tümü tarafından bilindiğini, yapımcının yetkilisi tarafından 28 Ekim 2019 tarihinde davalı müvekkili oyuncuya whatsapp mesajı gönderilerek filmin başrol castında sorun olduğu, daha sonra tekrar konuşacaklarını belirterek konuşmayı sonlandırdığı, sonraki çekim planı, tarihleri ya da ekimlere devam edilip edilmeyeceği ile ilgili hiçbir bilgi vermediği,bu süre zarfında iletişim kurulmamasının davalı müvekkilinde ve ajansında film çekimlerinden vazgeçildiği/iptal edildiği algısını uyandırdığı,

sinema sektörünün işleyişi ve hayatın olağan akışının da bu algıyı desteklemekte olduğunu, davacının çekimleri belirsiz bir süre için durdurması sonucu, arada geçen belirsiz sürede sözleşme ile mutabık kalınan sözleşme sürelerinin sona erdiği,

müvekkilinin başka bir sinema filmi çekimi için başka bir yapımcı şirket ile bu süreçte anlaşma yaptığını, bir müddet sonra Muhatap Yapımcı şirket yetkilisinin müvekkilini ve ajansı arayarak diğer oyuncular ile ilgili memnuniyetsizliği olduğunu, seti bunun için durdurduğunu, çekimlere devam edileceğini, ayrıca müvekkilimin başka bir filmde oynamasından gurur duyacaklarını ve bunu da onaylayıp istediklerini, üçlü olarak konuşup çekim günlerini yeniden belirlemek istediklerini ifade ettiğini, ancak sonrasında tarih belirleme kısmında taraflar arasında uyuşmazlık yaşadığı,

davacı yapımcının vekili aracılığı ile 28-29-30 Kasım 2019 tarihlerini çekim günü olarak belirlediğini mail yolu ile bildirdiğini, oysa ki bu tarihlerde OYUNCU'nun fiziki durumunun (yüz dolgusu ile “...” isimli sinema filmi çekimlerine katılması mümkün değildir ) tarihi çok önceden belirlenmiş (Davacı ile sözleşme öncesi tüm bu tarihler karşılıklı konuşulmuş ve sözleşmenin sona eriş tarihi buna göre belirlenmiştir. ) 30 Kasım'da yurtdışında tiyatro programı olması sebebiyle çekimlere katılamayacağının çok açık olduğu,

bu e-maile karşılık olarak muhatap yapımcı vekiline en erken 02 Ocak 2020 tarihinde keşideci oyuncunun hem fiziksel hem de diğer çekim programının uygun olacağı, bu tarihten sonra istedikleri tarihlerde çekimlere katılabileceklerini, eğer kabul edilmiyorsa da hak etmiş olduğu halde kendisine ödenen ücretin iade edilebileceği, zaten sözleşmesel olarak çekim süresi bitmiş sözleşmenin hiçbir bağlayıcılığının kalmadığı bildirildiğini, bunun üzerine davacı yapımcı tarafından ...

26. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek, müvekkilinin, muhatap yapımcı tarafından da bizzat haberdar olunan diğer projeye ait iş programlarına uymayan tarihler için çekime davet edildiği ve müvekkili tarafından iyiniyetle çekim için önerilen 02 Ocak 2020 tarihi ve sonrasının kötüniyetle kabul edilmediğini, edimi ifa etmek isteyen, davacının ilk işi olması sebebiyle de iyi niyetle çabalayan müvekkilinin edimin ifasına yönelik teklifinin davacı tarafça kabul edilmeyip geri çevrildiğini, sonrasında 14 Şubat 2020 tarihinde ...

9. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderen davacının müvekkilinden neye dayandığı belli olmayan haksız, hukuksuz tazminatlaria ödenen avansı geri talep ettiği, taleplerin müvekkili tarafından kabul edilmediği ancak verdiği emeği bile söz konusu etmeyecek kadar yapıcı ve iyi niyetli davranan müvekkilinin hak ettiği halde, kendisine ödenen 25.000.-TL lik avansı derhal iade ettiğini, davacı tarafın, çekimleri kendi kusuru ile sözleşme süresinde tamamlayamadığını, müvekkilinin ise davacının kendi kusuru ile durdurduğu çekim tarihine kadar üstüne düşen yükümlülüğünü eksiksiz ve tam olarak yerine getirdiğini,

taraflar arasındaki sözleşmenin sınırsız ve süresiz olmadığını, yapımcının keyfi tavırları ile çekim tarihlerini durdurup, başlatmasının kabul edilemeyeceğini, Türk Borçlar Kanunun'da düzenlenen Genel İşlem Şartlarına ilişkin maddelerin “kamu düzeninden” sayıldığı da dikkate alınarak, sözleşmede tarafların edimlerinin eşitliği ilkesi ve sözleşme serbestliği ilkesinin uygulanmasının oyuncuların dayatmalarla, kelepçe sözleşmelerle bağlanamayacağı ve ekonomik özgürlüklerinin kısıtlanamayacağının çok açık olduğunu, kaldı ki; davacı tarafın müvekkili yerine "..." rolü için oynattığı oyuncu ile de;

müvekkiline dayattığı 28-29-30 Kasım 2019 tarihlerinde çekim yapamadığı,diğer oyuncunun çekimlerini çok sonra 26 Aralık 2019 tarihinde yaptığı, bunun teklif ettiği tarihten sadece bir hafta önceye kadar bile çekim yapabilen davacının, müvekkilinin teklifini isteseydi kabul edebileceğini gösterdiğini, filmin açıklanan vizyon tarihinin 28 Şubat 2020 olduğunu beyan eden ve müvekkilinin önerdiği 02 Ocak 2020 tarihini bu sebeple kabul etmediğini söyleyen davacının, filmi 28 Şubat 2020 de vizyona sokamadığını, işbu davanın görüldüğü tarihe kadar da vizyona sokamadığını, bellirttiği ve dayattığı hiçbir tarihe kendisi dahi sadık kalamayan,

davacının kendi kusurlarını müvekkiline yüklemek istemesinin kabul edilemeyeceğini, davacı tarafın müvekkili yerine oynattığı oyuncuya ödediği keyfi ücretten dolayı müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, sinema filminin geneli için yapılmış, pek çok harcama belgesi, ödeme dökümleri, kime ne için ödendiği anlaşılamayan belgelerin tekrar sahnelerin çekimine harcandığı iddiasının inandırıcı olmadığını, davacının;

taraflar arasındaki sözleşmenin 4.19 maddesini zaten kendisi ihlal ettiği, kendi kusuru ve de diğer oyuncular ile arasında olan anlaşmazlıklar sebebi ile seti, çekimleri belirsiz süreler için kendisi durdurduğunu, oluşan bir zarar var ise kendisi sebep olduğunu, bu halde, seti durdurma konusunda hiçbir kusuru olmayan, sözleşmeye tam olarak uyup, verimli çalışan müvekkilini sinema filminin çekimlerini tehlikeye sokmaması için ihtar ederek çifte standart uyguladığını, müvekkilini bilgi vermeksizin ve sözleşme süresi bitmesine rağmen süresiz olarak bekletip,

kendi istediği zaman ya da diğer oyunculara uygun olduğu zaman çekimleri yapmak istediği ve böylece hem etik kurallara, hem sektörel teamüllere hem de Türk Borçlar Kanuna aykırı davrandığını, uygulamada oyuncu sözleşmesinde oyuncunun mesleki kariyeri ve mali kaybı göz önüne alınarak, dizi filmlerde veya sinema filmlerinde çekimlere uzun süre ara verilmesi oyuncunun menfaatlerinin zarar görebileceği algısı uyandırdığı, yine Oyuncu sözleşmelerinin uygulamada genellikle genel işlem koşulları içerecek şekilde hazırlanmaktadır ki davaya konu sözleşmede aynı şekilde hazırlandığını, genel işlem koşullarının, dürüstlük kuralına aykırı olarak,

karşı tarafin aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte olamayacağını, davacı tarafın talep etmiş olduğu cezai şartın haksız ve fahiş olduğu, bu şekilde dürüstlük kuralına aykırı olarak oyuncu aleyhine getirilen genel işlem koşullarının kesin hükümsüzlük yaptırımına tabi olması gerektiğini, hususlarını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

CEVABA CEVAP

Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; sözleşmede çekimlerin ne zaman biteceğine ilişkin herhangi bir kısıtlama olmadığını, sözleşmenin 4.14 nolu maddesinde filmin tanıtımına ilişkin çalışmaların 15.10.2019 - 15.11.2019 tarihleri arasında yapılacağı belirtilmiş ise de bunun sadece 4.14 nolu maddede söz edilen "tanıtım çalışmalarıyla” sınırlı bir husus olup, film çekimini kapsamadığı, “iş bu madde kapsamında yapılacak çalışmalar" denilmek suretiyle zaman kısıtlamasının kapsamının sadece bu maddeyle sınırlı olduğu özel olarak belirtildiğini, Film çekimine ara verilmesinin söz konusu olmadığı,

çekimlerin normal çalışma programında, birkaç günlük olağan aksamalarla devam ettiği, çekime bir süre ara verildiği farz edilse bile bu durumun davalıya bir etkisi olmadığı, zira davalının ilk çekimleri 17-29 Ekim tarihleri arsında yapıldıktan sonra, ikinci ve son (3 günlük) çekimler için 11 Kasım tarihine davalıyla iletişime geçilmeye çalışılmış, fakat kendisine ulaşılamamış, sonrasındaki görüşmelerde de olumlu bir cevap almak mümkün olmamış olduğunu, davalı tarafın ilk çekimden yaklaşık 3 hafta sonra ikinci (ve son) çekime çağrıldığı,

yaklaşık 3 haftalık sürenin film işinde uzun bir süre olmayıp, bu durum ara verme olarak değerlendirilemeyeceğini, davalı tarafın geçen 3 haftada başka bir film çekimi konusunda başka bir yapımcıyla anlaşma yapmış ve o filmde oynamak için beklediği 3 haftalık süreyi öne sürerek davacıyla imzaladığı sözleşmeyi haksız şekilde feshetmiş olduğu, bu olayda haksız olduğunu bildiği için davacıdan aldığı ücreti de kendiliğinden iade ettiğini, Sözleşmede çekimlerin ve sözleşmenin 15.11.2021 tarihinde biteceğine ilişkin bir madde bulunmadığı, ayrıca film çekimi iptal edilmemiş ve ara verilmemiş olduğu,

bu sebeple davalıya herhangi bir bildirimde bulunulmadığı, taraflar arasındaki ihtilafın ana kaynağının davalı tarafın içine düştüğü bu yanlış algı olduğunu, Sözleşmenin bitim tarihi bulunmadığı, hayatın olağan akışına uygun şekilde ve belirli bir mantık çerçevesi içinde olmak kaydıyla, davacı yapımcı uzun sayılacak bir süre çekime başlamazsa veya ara verirse, oyuncunun gerekli yasal prosedürleri yerine getirerek fesih bildiriminde de bulunabileceği, ancak burada ilk çekim ile ikinci çekime çağrı arasında 3 haftalık bir süre söz konusu olup, bu sürenin iptal algısı oluşturmak için yeterli olmadığını,

davalının bu beyanıyla başkasıyla yaptığı sözleşme nedeniyle yol açtığı ihlali haklı çıkarmayı amaçladığını, bundan başka davacı yapımcının davalıyı çekimlere çağırmadığı veya bu hususta bildirimde bulunmadığı iddialarının gerçeklikten uzak olduğu, davacı tarafından bir çok kez bizzat davalıya veyahut da davalının bağlı olduğu ajans ve menajerlerine telefon ederek ya da mail ve mesaj yolları ile çağrı ve bildirim yapıldığı,

davacı tarafça yapılmış olan tüm bu bildirim ve çağrılara rağmen herhangi bir yanıtta bulunmadığı,davacı taraf 11 Kasım 2019 tarihinde çekim günlerini belirlemek, ve kararlaştırmak için oyuncu ile iletişime geçmek istemiş olmasına rağmen davalıya hiçbir şekilde ulaşılamadığı ve yanıt alınamadığı, belirtilen bu tarih ve devamında davalı taraftan veya bağlı olduğu ajanstan herhangi bir yanıt gelmemesi sonucunda 16 Kasım 2019 tarihinde davalının bağlı olduğu ajansın casting direktörü İhsan Bey ile iletişime geçildiğini, bu iletişimin nihayetinde davalı oyuncunun başka bir sinema film projesi için anlaşmış olduğunun öğrenildiği,

davalı oyuncunun başka bir sinema filmi için görüşme ve anlaşma yapmış olduğu, bunu davacı yapımcıdan kasten gizlediği, davalının başka bir sinema filmi için anlaşmasından sonra bu durumu belirtmiş ve akabinde davacının yapımcısı olduğu sinema filmi projesinde yer alamayacaklarını ifade etmiş olmasının açıkça bir art niyetin varlığına işaret ettiğini, bu hususun sözleşmeye de aykırılık teşkil ettiğini, davalı fiillerinin ilgili sözleşmenin Tarafların Hak ve Yükümlükleri başlıklı 4. Maddesinin 4. ve 21. Fıkralarına açıkça aykırılık teşkil ettiği, bu sebeple davalının davacı yapımcıyı zarara uğrattığında şüphe bulunmadığını,

davalı taraf her ne kadar çekimlerin gerçekleştirilmesi için 2 Ocak 2020 tarihininden sonraki bir tarihi göstermiş ise de bunun gerçekçi olmadığı, sadece iyi niyet algısı yaratmak ve sorumluluktan kurtulmak amacını taşıdığını, filmin vizyon tarihi olan 28.02.2020 tarihinde yayına girebilmesi için çekimlerin 02.01.2020 tarihinden önce tamamlanmasının zorunlu olduğunun davalı tarafça da bilindiği, olayda cezai şartın ölçüsüz, orantısız ve dengesiz olduğundan söz edilemeyeceğini, davalının sözleşmenin kendisine yüklemiş olduğu görev ve sorumlulukları ifa etmediğini, davacı tarafın sözlü ve yazılı ihtarına rağmen davalının çekimlere gelmediği,

çekimlere gelmemesi sonucunda yapımcı firma ve prodüksiyonu zor bir duruma soktuğunu, bunun sonucunda davacı şirketi zarar uğrattığı hususlarını beyan etmiştir.

İKİNCİ CEVAP

Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde; haksız ve hukuka aykırı olarak kötü niyetle açılmış olan işbu davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; taraflar arasında imzalanan 10/10/2019 tarihli sinema filmi ajanslı oyuncu sözleşmesine aykırılıktan kaynaklı zarar iddiasına dayalı maddi tazminat ve cezai şart alacak istemine ilişkindir. ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin... esas, 2020/891 karar sayılı kararı ile davacının davasının davalı ... ve ... adi ortaklığı yönünden feragat nedeniyle reddine, davacının davasının davalı ... yönünden; görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği görülmüştür.

İşbu karar sonrasında dosyanın tevzi edildiği ...

10. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas, ...karar sayılı kararı ile taraflar arasında 10/10/2019 tarihli Sinema Filmi Ajanslı Oyuncu Sözleşmesinin imzalandığı, uyuşmazlığın sözleşme hükümlerine aykırılık nedeniyle belirlenen alacağın tahsiline ilişkin olduğu, davanın 5846 sayılı FSEK 80. maddesi kapsamına giren haklara ilişkin olup, aynı Kanunun 76/1 maddesi uyarınca bu tür davaların İstanbul Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği gerekçesi ile görevsizlik nedeni ile dava dosyasının İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, ancak dava dosyasının sehven ...

3. Asliye Ticaret Mahkemesine (... esas, ...karar) tevzi edildiği tespit edilmekle sehven gönderilen dava dosyasının İstanbul Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesine tevzi edilmek üzere tevzi bürosuna iadesine karar verildiği, böylece dava dosyasının mahkememize tevzi edildiği, FSEK 76. maddesinin; ''Bu Kanunun düzenlediği hukuki ilişkilerden doğan dava ve işler ile bu Kanundan kaynaklanan ceza davalarında görevli mahkeme, Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 156. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerdir.'' şeklindeki düzenlemesi gereğince mahkememizin görevli olduğu anlaşılmış olup yargılamaya devam edilmiştir.

Davacı tarafça delil olarak sözleşme, whatsapp yazışmaları, e-posta yazışmaları, ihtarnameler, banka hesap hareketleri, bilirkişi incelemesi, masraf belgelerine dayanıldığı görülmüştür.

Davalı tarafça delil olarak taraflar arasında imzalanmış bulunan "Sinema Filmi Ajanslı Oyuncu Sözleşmesi" başlıklı 10/10/2019 tarihli sözleşme, taraflar arasında karşılıklı gönderilmiş olan ihtarnameler, taraflar arasında mevcut Whats app yazışmaları, taraf vekilleri arasında yapılan e-mail yazışmaları, dava konusu sinema filmine ait hesaplar, davalı tarafın yurt dışına çıkış tarihlerinin ve çalışma faaliyetlerinin belirlenmesi hakkındaki belgelere dayanıldığı görülmüştür.

Taraf tanıklarının beyanları alınmıştır.

HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişilerin oy ve görüşünün alınmasına karar verilmiş olup bu suretle görevlendirilen FSEK uzmanı Pınar Demirel, film sektörü uzmanı ..., sektör bilirkişisi ... ve Sözleşmeler konusunda uzman ... tarafından ibraz edilen 09/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında 10/10/2019 tarihinde " Sinema Filmi Ajanslı Oyuncu Sözleşmesi" akdedildiği,

sözleşmeye göre davacının yapımcılığını üstlendiği ... isimli filmde, davalılardan ... oyuncu olarak yer alacağını, diğer davalı ... adi orkatlığı ise oyuncunun temsilci/menajeri olarak hizmet vereceğini, sözleşmenin 4.14.maddesine göre film tanıtım faaliyetlerine ilişkin olarak çekimler ve hazırlıklara en geç 15 Ekim 2019 tarihinde başlanılıp en geç 15 Kasım 2019 tarihine kadar tamamlanacağını, filmin 28 Şubat 2019 tarihinde (muhtemelen 2020 olması gerekirken hataen 2019 yazılmış) vizyona gireceğini, film çekimleri ise 4.5.

Maddede belirtilen takvim çerçevesinde, yapımcı tarafından belirlenecek ve oyuncunun hali hazırda rol aldığı "..." tv dizisi ile koordineli ve haftada 2 gün şekilde gerçekleştirileceğinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin 4.3 maddesine göre çekimler tamamlandıktan sonra, yapımcı ve/veya yönetmenin gerekli göreceği değişiklikler için oyuncunun tekrar rol alması gerektiğinde çekim tarihleri, tarafların uygunluğuna göre karşılıklı olarak belirleneceğini, dosya kapsamında yapılan incelemelerde, davacı yapımcının bu yönde bir çizgelge/takvim sunduğuna ilişkin delillere rastlanılmadığı, gönderilen ihtarnamelerin çekime yönelik bir tarih içerdiği,

bununla birlikte tarihlerin karşılıklı mutabakat ile belirleneceğine yönelik sözleşme maddeleri karşısında, söz konusu tarihlere uyulamamasının sözleşmenin ihlali olarak değerlendirilemeyeceği, kaldı ki dosyada yer alan whatsapp vb. Yazışmalardan davalının kötü niyetinden bahsedilemeyeceği ve aldığı ücreti iade ettiği, bu yönüyle kendisine bir kusur atfetme imkanının bulunmadığı bildirilmiştir.

FSEK uzmanı ..., film sektörü uzmanı ..., sektör bilirkişisi ...ve Sözleşmeler konusunda uzman ...tarafından ibraz edilen 19/02/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; kök rapordaki kanaati değiştirecek herhangi bir değişiklik olmadığı, somut uyuşmazlık bakımından davalı tarafa atfedilebilecek bir kusurun bulunmadığı bildirilmiştir.

Huzurdaki davanın tarafları arasında 10/10/2019 tarihli sinema filmi ajanslı oyuncu sözleşmesinin imzalandığı, sözleşme kapsamında davalı icracı sanatçı/ oyuncunun, davacı şirket tarafından yapımcılığı üstlenilen ''...'' isimli sinema eserinde/ filminde rol almasının kararlaştırıldığı hususları ihtilafsız olup davacı tarafça, sözleşme kapsamında davalı oyuncuya bir kısım ödemenin yapıldığı, bir kısım çekimlerin gerçekleştirilmiş olduğu, ajans tarafından davacı şirketin aranarak davalının başka bir filmde oynayacağının bildirildiği,

davacı tarafından davalı ile görüşülerek uygun takvim belirlenmeye çalışıldığı ancak girişimlerin sonuçsuz kalması neticesinde davacının zarara uğradığı iddiası ile bu kapsamda maddi tazminat ve cezai şart talep edildiği, davalı tarafın ise sözleşme gereğince ve şifahi olarak belirlenen çekim takvimi gereğince sinema filmi çekimlerinin 15/10/2019 ile 15/11/2019 arasında tamamlanacağının belirlendiği,

ancak 19-20-21-22 Ekim 2019 tarihlerinde davalı oyuncunun çekimlere katılarak rolünü icra etmiş olmasına rağmen 23/10/2019 tarihinden itibaren yapımcı davacı tarafından herhangi bir mücbir sebep ileri sürülmeksizin ve herhangi bir bildirim yapılmaksızın çekimlere ara verildiği, yeniden başlanıp başlanmayacağı hususunda diğer oyunculara ve ekibe bir bilgi verilmediği, önceden programları olması sebebi ile davalının bu arada başka bir sinema filmi çekimlerine başladığı, film gereğince de yüzüne süreli dolgu işleminin uygulandığı, bu hali ile başka bir çekim yapabilmesinin mümkün olmadığı,

ancak aradan 35 güne yakın bir süre geçtikten sonra davacının iletişim kurduğu ve başrol oyuncusu ile kendi arasında bir memnuniyetsizlik olduğunu, yeniden çekimlere devam edeceğini, uygun bir zamanda eksik kalan 3 sahneyi çekmeyi istediğini bildirdiği, sözleşme süresi bittiği halde davalı oyuncunun kabul ettiği ancak yüzündeki dolgunun erimesinin ancak 02/01/2020 tarihine kadar mümkün olduğunu o tarihte çekimlere katılacağını ilettiği, sonrasında bu tarihin davacı yapımcı tarafından kabul edilmeyerek davalının yerine başka bir oyuncu ile çalıştığını, davalının kusuru bulunmadığından davanın reddini savunduğu anlaşılmıştır.

Bu noktada somut olaydaki uyuşmazlığın aydınlatılmasında davalı icracı sanatçı/ oyuncunun kusurlu eylemi ile davacı yapımcının maddi zararına neden olup olmadığı ve cezai şart alacağı istemi yönünden yasal koşulların oluşup oluşmadığı hususlarının irdelenmesi gerekmiştir.

Dosyada mübrez taraf delilleri ile kök ve ek bilirkişi raporları tetkik edilmiş olup teknik ve sektörel uzmanlığı bulunan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen bilirkişi raporlarının dosya kapsamına uygun, gerekçeli olmakla hükme esas alınmaya elverişli oldukları saptanmış olup bu kapsamda yapılan inceleme neticesinde; yanlar arasındaki sözleşmenin 4.14 maddesine göre film tanıtım faaliyetlerine ilişkin olarak çekimler ve hazırlıklara en geç 15 Ekim 2019 tarihinde başlanılıp en geç 15 Kasım 2019 tarihine kadar tamamlanacağı ve filmin 28 Şubat tarihinde vizyona gireceğinin kararlaştırıldığı,

film çekimlerinin ise 4.5. maddesinde belirtilen takvim çerçevesinde, yapımcı tarafından belirleneceğinin ve oyuncunun hali hazırda rol aldığı “...” tv dizisi ile koordineli ve haftada 2 gün şekilde gerçekleştirileceğinin kararlaştırıldığı, yine sözleşmenin 4.3.maddesine göre, çekimler tamamlandıktan sonra, yapımcı ve/veya yönetmenin gerekli göreceği değişiklikler için oyuncunun tekrar rol alması gerektiğinde, çekim tarihlerinin, tarafların uygunluğuna göre karşılıklı olarak belirleneceğinin kararlaştırıldığı,

bununla birlikte davacı yapımcı şirket tarafından oyuncu ve çalışan ekibe yönelik çalışma planı (Akış), set alanları, çekim takvimi ve saatleri gösteren bir çizelge hazırlanıp sunulduğunu ve tebliğ edildiğini gösterir delillerin dosya kapsamında bulunmadığı, sinema filmi çekimlerinde, oyuncu ve ekibe yönelik olarak hazırlanmış bir çizelge ile çekim tarihlerinin/takviminin bildirilmesinin sektörel bir teamül de olduğu, davalı oyuncunun şifahen kendisi için belirlenen tarih aralığında çekime katıldığı, sözleşmenin 4.5.maddesine uygun olarak oyuncunun belirli günlerde sette olması gerektiğinin düzenlendiği,

tanık beyanları ile örtüşen yazışmalar/ belgeler ışığında sete belirsiz süreli ara verilmesi ve bu ara zarfında çekimlerin son günü olarak belirlenen 15 Kasım 2019'dan sonrası için de oyuncunun öngörülmesi mümkün olmayan bir zaman dilimi için hiçbir iş almadan beklemesinin taraf hak ve menfaat dengesine uygun olmayacağı, dosyada mevcut deliller ışığında davalı tarafça her iki tarafın da takvimine uygun olacak şekilde yeni bir takvim belirlenerek ek çekimlere katılabileceğinin belirtildiği,

tarihlerin karşılıklı mutabakat ile belirleneceğine yönelik sözleşme maddeleri karşısında söz konusu tarihlere uyulamamasınında davalının kusurlu bir eylemine dosya kapsamında rastlanılmadığından mutabakatın kurulamamasının tek başına davalı aleyhine sözleşmenin ihlali olarak değerlendirilemeyeceği, dosyada mübrez yazışma içerikleri ışığında da davalıya atfedilebilecek bir kusurun bulunmadığı saptanmakla; sübut bulmayan davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır