KÜNYE
T.C. İstanbul 3. Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
- Karar tarihi
- 5 Şubat 2025
- Esas no
- 2022/135 Esas
- Karar no
- 2025/22
- Dava
- Marka Hakkına Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti, Önlenmesi, Durdurulması, Kaldırılması
- Dava tarihi
- 02/08/2022
Karar Metni
2.002 kelime·10 dk okuma·4 bölüm
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka Hakkına Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti, Önlenmesi, Durdurulması, Kaldırılması istemli davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “...” ibareli markaların müvekkili adına tescilli olduğunu; müvekkilinin orijinal ürünleri kendisine ait satış mağazaları olan ...mağazaları, sözleşmeleri bayileri ve resmi e-satış sitesi olan ... aracılığı ile satışa arz ettiğini; davalının hiçbir. meşru bağlantısı ve hakkı olmaksızın ... adresli web sitesi üzerinden müvekkilinin hak sahibi olduğu markaları barındıran ürünleri teşhir ettiğini ve satışını yaptığını; davalının haksız bir şekilde müvekkiline ait taklit/korsan ürünleri satarak gelir elde ettiğini;
davalının internet sitesinde “...” ibaresini kullandığını ve kendisini müvekkilinin e-satış sitesi olarak gösterdiğini, ürünlerin lisanslı olduğu izlenimi verdiğini; davalı eylemlerinin SMK m.29 uyarınca müvekkilinin marka hakkına tecavüz ve TTK kapsamında haksız rekabet teşkil ettiğini belirterek marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, marka hakkına ihlal oluşturan davalı eylemlerinin önlenmesini ve durdurulmasını, haksız rekabetin menini ve haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden konusu ürünlerin teşhir edildiği ve satışının yapıldığı ...
URL adresli web sitesine erişimin engellenmesini ve tecavüze konu ürünlerin teşhir edilmesinin, satılmasının yasaklanmasını, ihtiyati tedbir olarak ... URL adresli web sitesine erişimin engellenmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap sunmadığı tespit edilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava; marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, durdurulması, kaldırılması istemlerine ilişkindir.
Davacıya ait ..., ..., ..., ..., ..., ...ve... tescil numaralı markaların marka tescil belgeleri, başvuru ve tescil tarihlerine ilişkin tescil kayıtları TPMK'dan celp ve tetkik edilmiştir.
... A.Ş'ye yazı yazılarak ... isimli site sahibinin açık kimliği (ad, soyad, T.C. kimlik numarası yahut tüzel kişilik ise adı ve vergi/mersis numarası) ile adres bilgileri celp edilmiştir.
... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyasının kayıtları celp ve tetkik edilmiştir.
Davacı tarafça ...URL adresli web sitesinin ve web sitesinde satışı yapılan ürünlere ilişkin ekran görüntüleri, ilgili web sitesine ilişkin “Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu - İnternet Sitesi Bilgilerini Sorgu Sayfası” çıktısı-BTK kayıtlarına ilişkin delillerin ibraz edildiği görülmüştür.
Mahkememizce görevlendirilen marka vekili ..., bilişim uzmanı İsmail Keklik tarafından düzenlenen 29/08/2022 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; davacı tarafından belirtilen bahsi geçen “...” internet web sitesinin güncel olarak kullanımda olmadığı, yayından kaldırıldığı/durdurulduğu anlaşıldığını, alan adının whois (sahip) bilgileri kontrol edildiğinde bu alan adının 04.01.2006 tarihinde kayıt olunduğu ve alan adı sahibinin açıkça belirtilmediği gizli olduğunu, alan adının “...
A.Ş. - ...” isimli hosting firmasından satın alındığını, Yer Sağlayıcısı ve Erişim Sağlayıcısı “...” olduğunu, davacı tarafından sunulan bahsi geçen “..." internet web sitesinde dava konusu görsellerin yayınlanıp yayınlanmadığını tespit etmek için web arşiv üzerinden kontrol edildiğinde davaya konu “...” logolu (2 adet) ürünlerin arşiv kayıtlarında yayında olduğu tespti , ilgili internet sitesi içerik saylayıcısı tespiti için arşiv kayıtları detaylıca incelendiğinde konum adresinin “Türkiye” olarak,
iletişim E-posta adresinin “..." olarak iletişim sayfasında belirtildiği arşiv kayıtlarında tespit edildiğini, Davaya konu ürünlerin yayınlandığı ilgili ...” alan adının kime ait olduğunun ve içerik sağlayıcısının tespiti için alan adına ... hizmetinin alındığı “...
A.Ş. (...) - ...” ... firmasına yazı yazılarak sayın mahkemece talep edilmesi durumunda sağlıklı bir sonuca varılacağını, Tespit talebine konu alan adında yapılmış olan inceleme ile tespit edilmiş olmakla yukarıda dikkatinize sunulmuş olan görsellerde evvelce yer alan kullanımların davacı yana ait markaları ihtiva ettiği ve ilgili kullanımların tespit talep eden yana ait markaların tescilli olduğu mal ve hizmetler üzerinde gerçekleştirildiğini, ilgili ürünlerin orijinal ürünler olup olmadığı hususunda herhangi bir inceleme yapılamadığını,
ilgili ürünlerin orijinal ürünler olmadığının kabulü halinde ilgili kullanımların davacı yanın markalarından kaynaklanan hakları ihlal eder mahiyette olduğu ve bahse konu kullanımları görecek olan nihai tüketicinin tespit talep eden yanın tescilli markaları altında kullanım yaptığı kanaati ile iltibasa düşebileceklerinin görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce görevlendirilen Marka uzmanı..., Bilişim Uzmanı ... tarafından düzenlenen 12/05/2023 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında özetle; evvelce de arz edildiği üzere tespit talebine konu alan adında yapılmış olan inceleme ile tespit edilmiş olmakla kök raporda dikkatine sunulmuş olan görsellerde evvelce yer alan kullanımların davacı yana ait markaları ihtiva ettiği ve İlgili kullanımların tespit talep eden yana ait markaların tescilli olduğu mal ve hizmetler üzerinde gerçekleştirildiğini, ilgili ürünlerin orijinal ürünler olup olmadığı hususunda heyetimizce herhangi bir inceleme yapılamadığını,
ilgili ürünlerin orijinal ürünler olmadığının kabulü halinde ilgili kullanımların davacı yanın markalarından kaynaklanan hakları ihlal eder mahiyette olduğu ve bahse konu kullanımları görecek olan nihai tüketicinin tespit talep eden yanın tescilli markaları altında kullanım yaptığı kanaati ile iltbasa düşebileceklerini, Davacı yan her ne kadar ihtilaf konusu alan adı içerisinde yönlendirici kod olarak davacı yana ait markaların kullanıldığını iddia etmekte ise de heyetimizce bu minvalde herhangi bir tespitin yapılamadığını,
davalı yanın kullanımında olan ürünlerin orijinal ürünler olduğunun tespiti halinde davalı yan tarafından yapıldığı anlaşılan kullanımların “markanın dürüstçe kullanılması” olarak yorumlanabileceği; ancak ilgili kullanımların orijinal ürünler olmadığının tespiti halinde bahse konu kullanımların davacı yana ait markalara tecavüz ve davacı yan ile haksız rekabet teşkil eder mahiyette olduğunun değerlendirilebileceği yönündeki kanaatlerinin devam ettiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yeni bir bilirkişi heyeti görevlendirilmesine karar verilmiş olup marka vekili ..., bilişim uzmanı ... tarafından düzenlenen 07/02/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; dava tarihi olan 02.08.2022 tarihinde davaya konu ... alan adının işbu davada davalı sıfatıyla yer alan ... adlı kişiye ait olduğunu, ...
Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası kapsamında ... adlı kişinin ifadesinde, ... alan adının asıl kullanıcısı ve sorumlusunun ... adlı kişi olduğunu belirttiği; aynı soruşturma dosyası“ kapsamında ...” ... adlı kişinin ifadesinde, ... alan adlı internet sitesinin kendisine ait olduğunu belirttiğini, ... adlı kişinin 22.01.2016 tarihi itibariyle ... Ltd. Şti.'nin ortağı ve şirket müdürü olduğunu, Davacı ...Tic. A.Ş. ile ... Ltd.
Şti. arasında 29.05.2020 tarihli bir sözleşme akdedilmiş olduğunu, bu sözleşme ile ...Ltd.
Şti.'ye “...” markalarının sözleşme ekinde yer alan mallarda (bayan ve erkek kokusu; bayan ve erkek deodorantı, erkek traş losyonu, traş köpüğü, sıvı duş savunu, saç jölesi, kolonya, shower jel bayan & erkek, şampuan, traş kolonyası, traş kremi, oto kokusu, dezenfektan) kullanılması bakımından inhisari olmayan lisans verilmiş olduğunu, Sözleşmenin 01.06.2020 tarihinden 30.05.2021 tarihine kadar geçerli olmak üzere 1 yıl süreyle geçerli olarak akdedilmiş oluğunu, sözleşmenin 7.1.10 numaralı maddesi uyarınca,
lisansiyenin sözleşmenin herhangi bir sebeple sona ermesi halinde sona erme tarihinden itibaren sözleşmenin konusunu teşkil eden ürünlerin reklam, satış ve pazarlamasını üretim yapmadan sadece stoklar tükeninceye kadar, en fazla 90 gün boyunca yapabileceğini, söz konusu sözleşmenin 30.05.2021 tarihine kadar geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda, lisansiyenin 30.08.2021 tarihine kadar lisans sözleşmesine konu ... marka ve logolu malların üretimini yapmaksızın satışını yapmasının mümkün olduğu;
bu tarihten sonra gerçekleştirilen satış ve pazarlama eylemlerinin SMK m.29/1-ç kapsamında lisans hakkının genişletilmesi suretiyle marka hakkına tecavüz teşkil edeceğini, davacı dilekçesinde dava konusu “...” logolu “...” ve “...” isimli ürünlerin ... alan adlı internet sitesinde 29 Temmuz 2022 tarihinde yayında olduğu belirtilmiş ve gösterilmiş olup, internet arşiv sisteminden kontrol edildiğinde, ... adresinde 05.02.2022 tarihinde “...” ile “...” isimli ürünlerin yer aldıkları, ancak ürün görsellerinin arşiv sistemi tarafından arşivlenmediği;
bu tarihin taraflar arasındaki lisans sözleşmesi kapsamında lisansiyenin ... markalı ürünlerin satışını yapması için belirlenen tarihten daha sonraki tarihli olduğunu, hal böyle olmakla birlikte, ilgili ürünlerin üzerine tıklanmak suretiyle internet arşiv kayıtlarının incelenmesi sonucunda söz konusu ürünlerin 26 Ocak 2019 ve 27 Ekim 2019 tarihlerinde söz konusu internet sitesinde yayınlanmış olduğunun tespit edildiğini, bu tarihlerin belirtilen lisans sözleşmesinin tarihinden de önce olmakla birlikte,
taraflar arasında bu tarihlere dair bir lisans sözleşmesi olup olmadığının dosya kapsamından tespit edilemediğini sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Huzurdaki davada; davacı şirketin, TPMK nezdinde tescilli (...) markalarını içerir şekilde ... adlı web sitesinde davalı tarafça taklit ürünlerin satışa arz edilmesi iddiasına dayalı olarak marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, durdurulması, kaldırılmasını talep ettiği görülmüş olup davalı tarafın davaya cevap vermemesi kapsamında HMK'nın 128. maddesi gereğince süresi içinde cevap dilekçesi vermemiş olan davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmıştır.
İlk olarak marka hakkına tecavüz istemleri yönünden inceleme yapılmış olup dava tarihi itibari ile uygulanması gereken 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 29. maddesinde marka hakkına tecavüz sayılan fiiller sayılmış olup (1) Aşağıdaki fiiller marka hakkına tecavüz sayılır:
a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 7 nci maddede belirtilen biçimlerde kullanmak.
b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek.
c) Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak.
ç) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.'' olarak belirtilmiştir.
SMK'nın 149. maddesi de.
"Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibi, mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir: a)Fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti. b)Muhtemel tecavüzün önlenmesi. c)Tecavüz fiillerinin durdurulması. ç)Tecavüzün kaldırılması ile maddi ve manevi zararın tazmini. d)Tecavüz oluşturan veya cezayı gerektiren ürünler ile bunların üretiminde münhasıran kullanılan cihaz, makine gibi araçlara, tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimini engellemeyecek şekilde elkonulması. e)(d) bendi uyarınca elkonulan ürün, cihaz ve makineler üzerinde kendisine mülkiyet hakkının tanınması f)Tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması,
özellikle masraflar tecavüz edene ait olmak üzere (d)bendine göre elkonulan ürünler ile cihaz ve makine gibi araçların şekillerinin değiştirilmesi, üzerlerindeki markaların silinmesi veya sınai mülkiyet haklarına tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise imhası. g)Haklı bir sebebin veya menfaatinin bulunması hâlinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere kesinleşmiş kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak ilan edilmesi veya ilgililere tebliğ edilmesi" şeklinde düzenleme altına alınmıştır.
Anılı yasal düzenlemeler ışığında somut olaya bakıldığında; mahkememizce alınan bilirkişi raporları arasında çelişki oluşmadığı gibi dosya kapsamındaki delil durumu itibari ile uyumlu ve gerekçeli olmakla hükme esas alınmaya elverişli oldukları saptanmış olup tahkikat aşamasında davacı vekilinin ıslah talebinde bulunduğu, marka hakkına tecavüz suçu iddiası ile suç duyurusunda bulunulduğu ve ...
Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma numaralı dosyası ile soruşturma başlatıldığı, savcılık makamı tarafından ilgili şikayete ve davaya konu web sitesinin barındırma hizmetini sağlayan ve yer sağlayıcısı olan ...
A.Ş. isimli firmaya site sahipliği bilgileri sorulduğunda siteyi kaydettirenin davalı ... olduğunun tespit edildiği, diğer şüpheli ...adlı kişinin web sitesinden kendisinin sorumlu olduğunu beyan ettiği ve lisansiye olduğunu ifadesinde belirttiği, bu sebeple huzurdaki davada, davacı (iktisadi işletmesi) ve dava dışı ... Ticaret Ltd. Şti. arasında imzalanan lisans sözleşmesinin sunulduğu görülmüştür.
Anılı savcılık dosyası kapsamında kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar verildiği, karara karşı davacı itirazının da reddedildiği, böylece takipsizlik kararının kesinleştiği anlaşılmıştır. Huzurdaki davada satış yapılan internet sitesini kaydettiren olarak davaya dahil edilen davalı asil yönünden ceza soruşturması kapsamında kovuşturma yapılmasına yer olmadığı kararının kesinleştiği, davacı ... Tic.
A.Ş. (“...”) ile dava dışı ... adlı kişinin ortak ve yetkilisi olduğu dava dışı ... Ltd. Şti. arasında 01/06/2020 tarihinden 30/05/2021 tarihine kadar geçerli olmak üzere BJK marka ve logolu malların üretim ve satışı konusunda lisans verildiği, sözleşmenin 30/05/2021 tarihinde herhangi bir ihtar veya ihbara gerek kalmaksızın kendiliğinden sona ereceği sunulan sözleşme içeriğinde görülmüştür.
Somut olay bakımından söz konusu lisans sözleşmesi 30/05/2021 tarihinde sonra ermiş olup lisansiye yani ...Ltd. Şti.’nin sözleşmenin sona ermesinden itibaren en fazla 90 gün içerisinde lisans sözleşmesine konu ürünlerin üretimini yapmaksızın satış ve pazarlamasını yapabilme hakkını haiz olduğu anlaşılmıştır.
(Lisans sözleşmesi 7.1.10 numaralı madde) Dolayısı ile lisansiyenin 30/08/2021 tarihine kadar lisans sözleşmesine konu ... marka ve logolu malların satışını yapması mümkün olmakla birlikte bilişim uzmanı tarafından internet arşiv kayıtlarının incelenmesi sonucunda ... markalı ürünlerin 26/01/2019, 27/10/2019 tarihlerinde söz konusu internet sitesinde yayınlanmış ve arşivlenmiş olduğu tespit edilmiştir.
Dolayısıyla dava açılış tarihi itibari ile iddiaya konu taklit ürün satışı yönünden mevcut deliller itibari ile ürünlerin taklit nitelikte olduklarını kabule yeterli kanaatlere ulaşılamadığı gibi ıslah ile değiştirilen maddi vakıalar kapsamında, lisans sözleşmesinin son bulduğu ve satış yapma süresinin sona erdiği 30/08/2021 tarihinden sonrasında lisans sözleşmesinin tarafı olmayan davalı tarafından satış yapıldığını gösterir ispata elverişli delillerin de bulunmadığı anlaşılmıştır.
Tüm bu sebeplerle; marka hakkına tecavüze ilişkin istemlere cevaz verilmesinin mümkün olmadığı, bu kabulle bağlantılı olarak TTK kapsamında haksız rekabete ilişkin şartların da mevcut olmayacağı kanaatine varılmakla, sübut bulmayan davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır
İstanbul 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi, E. 2022/135, K. 2025/22, 5 Şubat 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama