İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/306 K.2020/656

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmada özetle;müvekkili şirket ile davalı arasında akdedilen "... " konulu 15 Mayıs 2006 tarihli sözleşme ile temel konularda anlaşılan ... yarışması düzenlenmesi konusunda anlaşıldığını ve yine bu sözleşme kapsamında 26.5.2006 tarihli fatura karşılığı 23.187.TL davalıya ödendiğini, bu sözleşme kapsamında davalı ... faydalarını anlatan ve en az 32 sayfadan oluşan bir kitap hazırlayacak ve 15.7.2006 tarihine kadar teslim edeceğini, davalının sözleşme şartlarına uygun olarak edimini yerine getirmemesi üzerine ekte sunulan ...

10.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedildiği ve verilen bedelin iadesi davalıdan istendiğini, davalı göndermiş olduğu ... tarih ve ... sayılı ihtara cevabında kitabı teslim etmediğini, özet bilgiler iletildiğini, kendisinin yapmış olduğu yayın ve konuşmalar sonrasında ... tüketiminin artığı vb. savunmalarda bulunduğunu, bu savunmaların hiç biri sözleşme hükümleri ile ilgili olmadığını, davalı göndermiş olduğu ihtara cevabında sözleşme hükümlerine uymadığını dolaylı olarak kabul ettiğini, ihtar sonrasında davalı ile yeniden görüşmeler başlamış ve sonrasında yeniden sözlü mutabakat sağlandığını,

kitabın düzenlenmesi için yeniden çalışma yapılması kararlaştırılmış ise de bu güne kadar davalıdan sözleşme hükümlerine uygun bir kitap ve çalışma alınamadığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, 23.187,00 TL' nin ödeme tarihinden başlamak üzere ticari faizi ile birlikte davalıdan alınmasına, yargılama giderleri ve vekalete ücretinin davalı üzerine yükletilmesine karara verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmada özetle;davacı şirket ile 15/06/2006 tarihli imzalanan sözleşme gereği müvekkili şirket adına ... tarafından bulgurun faydalarını anlatan bir kitap hazırlanması ve... yarşımasının düzenlenmesi hususunda anlaşma sağlandığını, zamanaşamı itirazlarının olduğunu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin 14/09/2018 tarihli duruşma ara kararı gereğince dosyamız Gıda Mühendisi, Edebiyat Fakültesinden seçilecek bilirkişi, kitap yazımı konusunda uzman bilirkişi ve akit uzmanı bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından ibraz edilen 25/03/2019 teslim tarihli raporda özetle; "... davaya konu olan kitabın zamanında, sözleşmeye uygun ve davacının istediği şekilde hazırlanmadığı, teslim edilmediği kanaatindeyiz.

Davacının başka bir kişiye hazırlattığı kitabın, davalının delil olarak sunduğu taslakları kullanarak hazırladığı iddiasının doğrulanamadığı kanaatinde olduğumuzu beyan ederiz. Dava konusu kitabın, sözleşmeye uygun ve davacının istediği şekilde hazırlanmaması sebebiyle davalı borçlu bakımından borçlu temerrüdünün oluştuğu, davacının 16.07.2010 tarihli temerrüt ihtarının ve dönme talebinin haklı olduğu kanaatindeyiz" şeklinde tespit ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Mahkememizin 31/05/2019 tarihli duruşma ara kararı gereğince dosya ek rapor hazırlanmak üzere bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından ibraz edilen 22/10/2019 teslim tarihli ek raporda özetle; kök raporlarını tekrar ettiklerini beyan etmişlerdir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda Mahkememizin 04/02/2020 tarih ve 2015/1172 Esas, 2020/46 Karar sayılı kararımız ile davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiş, taraflarca kararın istinaf edilmesi üzerine dosyamız İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesine gönderilmiş, BAM tarafından verilen 02/06/2020 tarih, 2020/609 Esas, 2020/549 Karar sayılı kaldırma kararı ile "Mahkemece, sözleşme ve yenilenen sözleşme tarihleri esas alınarak davanın 5 yıllık sürede açılmadığı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepleri 5 yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, bu sürenin başlangıcı kural olarak eserin teslim edildiği tarihte başlar. Somut olayda dava edimin ifa edilmediği iddiasına dayalı olarak açıldığına göre işin henüz teslim edilmediği iddia edilmektedir. O halde, mahkemece öncelikle işin teslim edilip edilmediğinin araştırılması gerekir.

Yapılacak araştırma sonucunda işin teslim edildiğinin anlaşılması halinde zamanaşımının teslim tarihinden itibaren işletilmesi gerekecektir. İşin teslim edilmediğinin belirlenmesi halinde ise talep yönünden zamanaşımı süresinin başladığından söz edilemeyeceğinden, davanın esasının incelenmesi gerekecektir." şeklinde değerlendirme yapılarak mahkememiz kararı kaldırılmış, Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kitap yazımı ve yemek yarışması düzenlenmesi sözleşmesinden kaynaklanan ve sözleşmenin ifa edilmemesi nedeniyle ödenen bedelin iadesi istemine ilişkindir.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflarca imza edilen sözleşme uyarıca tarafların sözleşmede belirtilen yükümlülükleri yerine getirip getirmediği, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı noktalarında toplanmaktadır.

Davalı tarafın zamanaşımı yönündeki itirazı yönünden, BAM ilamı ile tarafların beyanları birlikte değerlendirildiğinde sözleşme konusu eserin teslim edilmediği, bu sebeple zamanaşımı süresinin başlamamış olduğu anlaşıldığından itiraz yerinde görülmeyerek davanın esasına girilmiştir.

Kaldırma ilamı öncesinde alınan 25/03/2019 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... davaya konu olan kitabın zamanında, sözleşmeye uygun ve davacının istediği şekilde hazırlanmadığı, teslim edilmediği kanaatindeyiz. Davacının başka bir kişiye hazırlattığı kitabın, davalının delil olarak sunduğu taslakları kullanarak hazırladığı iddiasının doğrulanamadığı kanaatinde olduğumuzu beyan ederiz" şeklinde tespit ve değerlendirmelerde bulunulduğu, raporun ayrıntılı, gerekçeli, dosya kapsamına uygun nitelikte düzenlenmiş olduğu, hüküm kurmaya elverişli tespit ve değerlendirmeler içerdiği görülmüştür.

Davalı tarafından Bulgur kitabı için hazırlanan taslaklar ile davacı tarafından başka bir kişiye hazırlatılarak bastırılmış kitap içerikleri arasında benzerlik olup olmadığı hususunda bilirkişiler vasıtasıyla yapılan incelemede, davalı tarafından hazırlanıp davacıya sunulan veya sunulduğu iddia edilen taslakların genellikle internet kaynaklarından kopyala-yapıştır tekniğiyle hazırlanmış olduğu, herkesin ulaşabileceği ham bilgiler izlenimi uyandırdırdığı,

her ne kadar taslaklarda yer alan bazı bilgiler kitap içeriğindeki bilgilerle benzerlik göstermekte ise de bu bilgilere internet kaynaklarından herkes rahatlıkla erişebileceği, kitabı hazırlayan herkesin aynı mantık ve aynı plan üzerinde duracağının tespit edildiği, buna göre davacının başkasına hazırlattığı kitabın davalının taslaklarına dayalı olarak hazırlandığının kabul edilemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Davalının baskıya hazır şekilde kitap teslimi sağladığı yönündeki savunmasına yönelik yapılan incelemede, yukarıda da açıklandığı şekilde davalının, baskıya hazır kitap hazırlanması taahhüdünün yerine getirilmediği, sadece sözleşmeye konu olan kitap içeriği ile (kısmen) ön hazırlık yapıldığı, baskıya hazır bir metin teslim edilmediği anlaşılmaktadır.

Yapılan yargılama, davacı ve davalı beyanları, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde. Taraflar arasında kitap yazımı ve yarışma düzenlenmesi konusunda 15/05/2006 tarihli eser sözleşmesi imza edildiği, davalı tarafça edimin yerine getirilmemesi üzerine yeni bir sözleşme yapıldığı, yapılan bu sözleşmenin 3.1.maddesinde yer alan “...

En az 48 sayfadan (A4 ve 11 punto) oluşan bulgur kitabı en geç 15 Nisan 2010 tarihine kadar basıma hazır şekilde getirilecektir” şeklindeki hükmün kesin vade içerdiği, dosya kapsamında sözleşmeye konu kitabın sözleşmeye uygun olarak davacının istediği şekilde hazırlanmadığı ve belirlenen vadeye rağmen zamanında teslim edilmediği, davacının başka bir kişiye hazırlattığı kitabın, davalının delil olarak sunduğu taslakları kullanarak hazırladığı iddiasının ispatlanamadığı, davalı borçlu bakımından borçlu temerrüdünün oluştuğu, davacının 16.07.2010 tarihli temerrüt ihtarı ile dönme talebinde bulunmasının haklı olduğu,

buna göre somut olayda davacının kitap yazımı için fatura karşılığı ödediği 23.187,00 TL tutarın iadesini TBK'nın 125/3.maddesi doğrultusunda sözleşmeden dönme ve bedel iadesi esaslarına göre talep edebileceği anlaşıldığından davanın kabulü ile davacı tarafından davalıya ödenen 23.187,00 TL sözleşme bedelinin ödeme tarihi olan 26/05/2006 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

MASRAF BEYANI

423,68 TL Harç Masrafı 2.600,00 TL Bilirkişi Ücreti 348,45 TL tebligat ve müzekkere gideri

TOPLAM : 3.372,13 TL