İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/695 K.2022/789

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle.

Müvekkili şirketin 2000 çalışanı ile biyoteknik ve konvansiyonel ilaçlar olmak üzere 350’den fazla türdeki ilaç, serum ve ilaç hammaddeleri üreten, bunları sahip olduğu araçlarla tüm ülke genelinde satış ve pazarlamasını yapan kurumsal bir ilaç firması olduğunu, müvekkili şirketin ... nolu tesisatta kayıtlı ... nolu perakende satış sözleşmesi ile davalı firmanın elektrik abonesi olduğunu, davalı tarafından müvekkilinin kullandığı ... nolu sayacın hiç/doğru tüketim kaydetmediği gerekçesi ile Ek Tahakkuk Bilgilendirme Formu düzenlenerek müvekkiline gönderildiğini,

bu tutanakta ‘‘01.04.2021 tarihinde ... nolu sayacın hiç/doğru tüketim kaydetmediğinin tespit edildiğini, ... nolu yeni sayaç, sayaç değiştirme tutanağı ile 01.04.2021 tarihinde takıldığını, Perakende satış sözleşmesi/ikili anlaşma tarihi 14.12.2016, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 37’inci maddesi uyarınca hata tespitinde yerinde yapılan teknik inceleme baz alındığını, süre tespitinde 90 günün dikkate alındığı denilerek 117.934 kwh ek tahakkuk bulunulduğunu, 26.04.2021 ödeme tarihli ... numaralı 118.578,97 TL kdv dahil tutarlı fatura düzenlendiğini,

müvekkilinin bu faturaya ... evrak kayıt numaralı 07.06.2021 tarihli dilekçe ile itiraz ettiğini, ek tahakkuk uygulanan Ayazağa’daki üretim tesislerinde serum üretimi yapıldığından ve davalı tarafından elektriğin kesileceği bildirildiğinden üretimin aksamaması için 123.802,77 TL tutarındaki fatura bedelinin davalı yana ödeme yapılmak zorumda kalındığını, davalı şirketin Ek Tahakkuk Bilgilendirme Formunda yer alan tespitler hatalı olduğundan ve ek tahakkuk adı altında düzenlenen faturanın iptalini, ödemenin davalıdan tahsilini talep ettiklerini,

Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin sayacın doğru tüketim kaydetmemesi halinde tüketim miktarının tespiti başlıklı 37.maddesinde düzenlemesi bulunduğunu, Yönetmelik hükmünde sayaçtan kaynaklı hata olması halinde bu durumun Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğünden alınan sayaç muayene raporunda teknik olarak tespit edileceği düzenlemesine rağmen anılan raporun müvekkille paylaşılmadığını, müvekkilinin önceki dönem kullanımları gerekse ek tahakkuk yapılan dönemden sonraki faturalardaki ortalama kullanımları nazara alınınca ek tahakkuk faturasının hesaplama yönteminin usul ve yasalara aykırı olduğunu,

31.01.2021/01-2021 dönemine ilişkin kullanım 639.222,900 kwh fatura bedeli 508.596,72 TL, 28.02.2021/02-2021 dönemine ilişkin 607.962,450 kwh fatura bedeli 594.219,20 TL, 30.04.2021/04.2021 dönemine ilişkin 599.958,450 kwh fatura bedeli 603.239,36 TL, 31.05.2021/05-2021 dönemine ilişkin 594.314,250 kwh fatura bedeli 597.564,33 TL, 30.06.2021/06-2021 dönemine ilişkin 683.124,150 kwh fatura bedeli 594.453,26 TL olduğunu, hatalı ölçüm yapıldığı iddiasıyla ek tahakkuk yapılan dönemi kapsayan 31.03.2021/04-2021 dönemine ilişkin faturadaki kullanımın 570.554,100 kwh fatura bedeli 573.674,43 TL olduğunu,

söz konusu faturanın karşılığı 12.04.2021 tarihinde müvekkili tarafından ödendiğini, davalı tarafından 16/03/2021-01/04/2021 tarihleri arasında arızalı olduğunu ve tüketim kaydetmediği gerekçesi ile 117.934 kwh-118.578,97 TL ek tahakkukta bulunulduğunu, ek tahakkuk faturası ile aynı dönemi kapsayan 31.03.2021/04-2021 dönemine ilişkin faturadaki elektrik kullanımlarının geçmiş dönemlerdeki kullanımlar ile uyumlu ve hata içermediğini ek tahakkuk faturasının hatalı ve mükerrer olduğunu, davalı yana itiraz edildiğini ancak netice alınamadığını, sonuç elde edilemediğinden maddi ve hukuki dayanaktan yoksun faturanın iptalini,

ödenen 123.802,77 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işlemeye başlayacak ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle. Davacı ...

A.Ş. ... hesap nolu tesisatta şirketin yasal abonesi olduğunu, davacının kullanımındaki tesisatta 26.03.2021 tarihinde yapılan incelemede ‘‘gerilim trafolarından bir tanesinin atık olduğu’’ tespit edildiğini, 01.04.20121 tarihli tutanakla yeni gerilim trafosu takılarak sorunun giderildiğini, sayaç profilinde yapılan incelemede gerilim trafosunun 16.03.2021 tarihinde attığının tespit edildiğini, sayacın bir adet gerilim trafosu atık olduğundan sayacın 1/3 oranında eksik kayıt yaptığının belirlendiğini,

bu tespit üzerine Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 37.maddesinde bildirildiği üzere yapılan tespite istinaden hesaplama yapıldığını, trafonun attığı tarih 16.03.2021 ile yeni trafonun takıldığı tarih 01.04.2021 arasında sayaçtaki tüketim değeri 235.868 kwh olup bu tüketimin 2 faza karşılık geldiğini, bu doğrultuda tüketim kaydetmeyen 1 faz gerilim için de 117.934 kwh eksik tüketim hesaplandığını, müvekkili şirket tarafından hesap ve işlemlerin EPDK yönetmelikleri ve mevzuata uygun olduğunu,

davacının dayanaktan yoksun iddialarının ve haksız davasının reddine yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporu dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, elektrik kullanımından kaynaklı düzenlenen fatura nedeniyle ödenen bedelin istidatı istemine ilişkindir.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının davalı kurum tarafından hakkında tahakkuk ettirilen 26/04/2021 tarihli fatura nedeni ile istirdat talebinin yerinde olup olmadığı, öyle ise miktarı hususunda toplanmaktadır.

Eldeki davada tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden Mahkememizin 22/02/2022 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere Elektrik Mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 02/03/2022 tarihli raporda özetle;

"Dosya kapsamında bulunan belgelerde ... A.Ş. ile ... A.Ş. arasında 14/12/2016 tarihinde abonelik sözleşmesi imzalandığı görülmektedir. Kurulu gücün 2875 kw, 1725 kw bağlantı gücü olduğu, OG abonesi olunduğu, 3450 tahakkuk demant çarpanı bulunduğu görülmektedir.

... seri numaralı sayacın 16.03.2021 tarihinde davalı kurum tarafından değiştirildiği, ... seri nolu yeni sayacın yerine takıldığı tespit edilmiştir.

26.03.2021 tarihinde ... A.Ş. ekipleri tarafından yapılan tespitte; sayaç endeksi 48,476 olduğu, 1 adet gerilim trafosunun patlak olduğu, 1 adet sigortanın atık olduğunun tespit edildiği, ölçü gerilim trafosu temini için süre verildiği, ayırıcı mekanizması arızalı olduğundan bakımın yapılması gerektiği, sayacın ve ölçünün mühürlendiği belirtilmektedir.

01.04.2021 tarihinde ...A.Ş. ekipleri tarafından düzenlenen ilk endeks ve değiştirme protokolünde sayaç endeksi 71,459 olduğu, sökülen gerilim trafoları, yeni takılan gerilim trafoları belirtilerek test yapıldığı, sigortanın değiştiğini, hücre bakımının yapıldığını, sayaç ve ölçünün mühürlendiği belirtilmektedir.

Davacı tarafa 12.03.2021 son ödeme tarihli 28.02.2021/02-2021 dönemine ait 594.219,20 TL bedelli fatura düzenlenmiştir. 16.03.2021 tarihinde ... A.Ş. ekipleri tarafından yapılan tespitte sayacın arızalı olduğu ve sayacın yenisi ile değiştirildiği görülmektedir. 01.03.2016-16.03.2021 tarihleri arasında eski sayaç üzerindeki endeks 316.489,20 kwh hesaplanmıştır.16.03.2021 tarihinden 31.05.2021 tarihine kadar yeni sayaç üzerindeki endeks hesaplanmıştır. 26.03.2021 tarihinde bir adet gerilim trafosunun patlak olduğunun tespit edildiği, gerilim trafosu çalışmadığından eksik okuma yapıldığı belirtilmektedir.

Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde 37’de belirtilen sayaçtan kaynaklanması durumunda öncelikle varsa sayaç muayene raporunda yer alan yüzdesel değer, yoksa tüketicinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketim değerleri, geçmiş dönem tüketimleri de bulunmuyorsa sayaç değişim tarihinden sonraki ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait günlük ortalama tüketim değerleri dikkate alınarak hesaplama yapılır. Yazdığından dosya kapsamındaki davalı tarafından sunulan belgelerdeki geçmiş dönemlerin tüketimleri : (Mart ve Nisan ayı dosyaya sunulmamıştır.)

Mayıs 2020 623.760,00 kwh tüketim 20.121,29 kwh ortalama tüketim (kwh/gün)

Haziran 2020 674.112,75 kwh tüketim 22.470,43 kwh ortalama tüketim (kwh/gün)

Mayıs-Haziran aylarının ortalaması alındığında 21.295,86 ortalama tüketim bulunmaktadır.

Sayaç ve gerilim trafosu değişimi yapıldıktan sonraki tüketimleri:

Nisan 2021 599.958,45 kwh tüketim 20.391,86 ortalama tüketim (kwh/gün)

Mayıs 2021 594.314,25 kwh tüketim 19.171,43 ortalama tüketim (kwh/gün)

Nisan-Mayıs aylarının ortalaması alındığında 19.781,214 kwh ortalama tüketim bulunmaktadır.

Yönetmelikte belirtilen önceki dönem ve sayaç değişimi sonrasındaki dönem ortalamaları incelenmiştir. Sayaç üzerindeki endekslerde iki fazın okumaları bulunduğundan okuma yapmayan bir faz için iki fazın yarısı alınarak 46.763 kwh ek tahakkuk ilave hesaplanmıştır.

16.03.2021-01.04.2021 tarihleri arasında davacı tarafından okunan sayaç endeksi toplamı 231.322 kwh bulunmuştur. Davalı şirketin bu tarihler arasında gerilim trafosunun patlak olduğunu beyan etmesine rağmen dosyadaki belgede (Seri no:... Sıra no ...) tespit tarihi 26.03.2021 olduğu görülmektedir. 26.03.2021-01.04.2021 tarihleri arasında eksik bir fazın olduğu, diğer iki fazın (toplam tüketim 93.526,05 kwh) ikiye bölümünde 46.763 kwh bulunmaktadır.46.763,025 kwh üzerinden hesaplandığında aşağıdaki 47.018,78 TL ek tahakkuk bulunmuştur.(Davalı tarafından 117.934 kwh alındığından 118.578,97 TL Tahakkuk hesaplanmıştır.)

Sayaç ve Gerilim Trafosunun arıza yaptığı Mart Ayına ait sayaç endeks dökümleri (Davacı tarafından tutulan günlük tüketimlerin tutulduğu çizelgesinden alınmıştır.)

Mart ayı sayaç tüketimleri

...

Tarih aralığı Endeks Tüketim

1.03.2021 4679,40 5437,20 kwh

2.03.2021 4686,13 23218,5 kwh

3.03.2021 4693,07 23943,0 kwh

4.03.2021 4700,08 24184,5 kwh

5.03.2021 4707,12 24288,0 kwh

6.03.2021 4715,65 29428,5 kwh

7.03.2021 4721,08 18733,5 kwh

8.03.2021 4724,21 10798,5 kwh

9.03.2021 4730,80 22735,5 kwh

10.03.2021 4737,69 23770,5 kwh

11.03.2021 4744,23 22563.0 kwh

12.03.2021 4751,21 24081,0 kwh

13.03.2021 4757,72 22459,5 kwh

14.03.2021 4764,25 22528,5 kwh

15.03.2021 4769,56 18319,5 kwh Toplam Eski sayaç 316.489,20 kwh

...

16.03.2021 4,18 14421,00 kwh

17.03.2021 8,73 15697,50 kwh

18.03.2021 13,53 16560,00 kwh

19.03.2021 18,23 16215,00 kwh

20.03.2021 23,64 18664,50 kwh

21.03.2021 28,75 17629,50 kwh

22.03.2021 30,41 5727,00 kwh

23.03.2021 35,06 16042,50 kwh

24.03.2021 39,64 15801,00 kwh

25.03.2021 44,35 16249,50 kwh

26.03.2021 48,03 12696,00 kwh

27.03.2021 52,64 15904,50 kwh

28.03.2021 55,71 10591,50 kwh

29.03.2021 58,81 10695,00 kwh

30.03.2021 62,82 13834,50 kwh

31.03.2021 67,05 14593,50 kwh

01.04.2021 71,459 15211,05 kwh Toplam Yeni sayaç 246.533,55 kwh

01.03.2021-01.04.2021 tarihleri arasında iki sayacın tükettiği tüketimlerin toplamı 316.489,20 kwh+246.533,55 kwh=563.022,75 kwh bulunmuştur. Ek tahakkuk olan 46763 kwh ilave edildiğinde mart ayı için 609.785,75 kwh hesaplanmıştır. Ortalama tüketimin 19.670,51 kwh olduğu ve sayaç değişim sonrasındaki 19.781,214 kwh ortalama tüketimle uyumlu olduğu görülmektedir.

Enerji bedeli (bir faz eksik okuma için ek tahakkuk) 46.763 kwh*0,806297 = 37.704,79 TL

Enerji fonu = 194,71 TL

TRT payı = 556,26 TL

Elekt. Ver. Hvgz Tük. Ver. = 1.390,67 TL

Toplam = 39.846,43 TL

Kdv = 7.172,36 TL

Toplam = 47.018,78 TL

Hukuki değerlendirme Sayın Mahkeme’ye ait olmak üzere ek tahakkuk hesaplamasında; bir fazın gerilim trafosunun patlak olduğu, tespitte 26.03.2021 tarihinin alınmasının kabulünde ek tahakkukta tüketim 46.763 kwh alınarak 47.018,78 TL bulunmuştur.

01.03.2021-01.04.2021 tarihleri arasında tüketilen elektrik miktarı 563.022,75 kwh hesaplanmış olup davalının tahakkuk ettirdiği 13.04.2021 son ödeme tarihli 573.674,40 TL Mart ayı faturası (570.554,10 kwh) ile çok yakındır.

Dava konusu ek tahakkuk miktarının hesaplamasında gerilim trafosunun patlak olduğunun belirtildiği tutanak tarihi 26.03.2021-01.04.2021 tarihi alınmıştır. Hesaplamada bulunan toplam Mart ayı tüketiminde eski ve yeni sayaç endeksleri toplanmış ve ek tahakkuk ilave edildiğinde 609.785,75 kwh bulunmuştur. 01.04.20021 Nisan ayı tüketimi 599958,45 kwh, 01.05.2021 Mayıs ayı 594.314,25 kwh olduğundan yönetmelik kapsamında Mart.2021 ayı için bulunan 609.785,75 kwh (ek tahakkuk dahil tüketim) ve aylık tüketimin ortalaması uygun bulunmuştur.

SONUÇ

Yukarıda açıklandığı üzere, Sayın Mahkeme tarafından yönetmelikte belirtilen eski dönemler ile sayaç-gerilim trafosu değişim sonrası dönemlerin tüketimleri kontrol edilerek davacı ... A.Ş.’ye düzenlenen Mart ayı için arızalı sayacın değişimi sonrasında meydana gelen gerilim trafosunun patlak olduğu (26.03.2021-01.04.2021) tarihleri arasında sayaç üzerindeki bir faz eksik okumanın yapıldığının kabulünde toplam 47.018,78 TL ek tahakkuk faturası olarak hesaplandığı" yönünde tespit ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Davalı tarafça rapora ilişkin itirazlarda bulunulması üzerine Mahkememizin 14/06/2022 tarihli ara kararı gereğince, davalı vekilinin itiraz dilekçesindeki itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor düzenlenmek üzere dosyamız yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 04/07/2022 tarihli ek raporda özetle;

"...Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde 37’de sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketim değerleri-bulunmuyorsa sayaç değişim tarihinden ilk iki tüketim dönemi dikkate alınarak hesaplama yapılması belirtildiğinden eski dönemler ile sayaç-gerilim trafosu değişim sonrası dönemlerin tüketimleri kontrol edilerek davacı ... A.Ş.’ye düzenlenen Mart ayı için ek tahakkuk faturasında; arızalı sayacın değişimi sonrasında meydana gelen gerilim trafosunun patlak olduğu (26.03.2021-01.04.2021) tarihleri arasında sayaç üzerindeki bir faz eksik okumanın yapıldığının kabulünde toplam 47.018,78 TL olarak hesaplandığı" şeklinde kök rapordaki tespitler yinelenmiştir.

Yapılan yargılama, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; alınan kök ve ek bilirkişi raporunun ayrıntılı, gerekçeli ve dosya kapsamına uygun nitelikte düzenlenmiş olduğu anlaşıldığından mahkememizce itibar edilebilir bulunduğu,

bu kapsamda yönetmelikte belirtilen eski dönemler ile sayaç-gerilim trafosu değişim sonrası dönemlerin tüketimleri kontrol edilerek davacı şirket hakkında düzenlenen Mart ayı için arızalı sayacın değişimi sonrasında meydana gelen gerilim trafosunun patlak olduğu (26.03.2021-01.04.2021) tarihleri arasında sayaç üzerindeki bir faz eksik okumanın yapıldığının kabulünde ek tahakkuk faturasının toplam 47.018,78 TL olarak hesaplandığı, bu durumda davacı tarafından dava konusu 26/04/2021 son ödeme tarihli fatura nedeniyle 76.783,99 TL fazla ödeme yapıldığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ✍e-imzalı Hakim · ✍e-imzalı