İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/217 K.2023/1059

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 29.03.2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... Bankası A. Ş. Şube ... şubesindeki "..." iban hesabına bağlı ... Vergi Kimlik Nolu ...Tic. Ltd. Şti. Firması adına yetkili kişi ...'nın keşide etmiş olduğu ... seri nolu 22.09.2022 çek basım tarihli, Keşide yeri ... ve keşide tarihi 26.05.2023 olan 156.500,00 TL bedelli ve müvekkili ...

Şirketi emrine yazılı çek müvekkili hamil uhdesinde kaybolduğunu, çekin kötü niyetli 3. Kişilerce ele geçirilip kullanılma ihtimaline karşın çekin iptal edilmesi gerektiğini, TTK madde 757 uyarınca iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme yerinin veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceğini, daha sonra telafisi güç hatta imkansız zararlar doğurabileceğinden açıklanan bu nedenlerle;

dava konusu çekin öncelikle icraya konulmasına karşı tedbir ve ödeme yasağı kararı verilerek ilgili kurumlara müzekkere yazılmasını, dava konusu çek hakkında zayi kararı verilerek çekin iptalini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Çek suretleri, gazete ilanının örnekleri, ... Bankası yazı cevabı, İto ilan makbuz sureti dosya arasında delil olarak mevcuttur.

GEREKÇE

Dava TTK 757 ve devamı maddeleri gereğince açılmış çekin iptali davasıdır. TTK md. 818/1-s göndermesi ile TTK md. 757 vd Maddesinin çekler hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. TTK 757. maddesinde iradesi dışında poliçe elinden elinden çıkan kişinin ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, TTK 762. maddesinde poliçenin getirilmesine ilişkin ilanın 35. maddede yazılı gazete ile üç defa yapılacağı, 764. maddesinde de elden çıkan poliçe verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa poliçenin iptaline karar verileceği belirtilmiştir.

Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.

Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.

Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin, 30.10.2017 Tarih, 2016/4368 Esas ve 2017/5867 Karar sayılı ilamı).

Davacı vekili dava konusu çekin hamili olduğuna ve rızası dışında elinden çıktığına kanaat uyandıracak çek suretlerini ve zayi olduğuna ilişkin tutanağı (çekin ön ve arka yüzüne ait görüntüleri) dosyaya ibraz etmiştir. Davaya konu çeke ait ilanlar yapılmıştır. TTK md. 761 uyarınca 3 aylık sürenin dolduğu ve bu süre içerisinde çeklerin ibraz edilmediği gibi itiraz edenin de bulunmadığı anlaşılmış, yasal şartlar gerçekleştiğinden davanın kabulü ile dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır