İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/280 K.2024/222

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 25.04.2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'na ait ... marka ... şase numaralı ... plakalı araç, sürücüsü ...’nun sevk ve idaresinde iken 14.11.2022 tarihinde ... İli, ... İlçesi, ...

Semtinde ...Caddesi ... sokakta Davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresinde olan ... plakalı araçla çarpıştığını, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanaklarından da görüleceği üzere davalı sürücünün hatalı olduğunu kabul ettiğini, davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunu, kazada davacıya ait aracı kullanan sürücünün herhangi bir kusuru söz konusu olmadığını, kaza sonucunda araçta meydana gelen hasarları tamir amacıyla aracını ...

A.Ş.'ne tamire götürdüğünü, davacıya 19.293,00 TL masraf çıktığını, bu sebeple meydana gelen kazadan kaynaklı değer kaybının davalılar tarafından karşılanması gerektiğini, aracın müvekkili tarafından sıfır alındığını, aracın ilk tescil tarihinin de müvekkiline tescil tarihinin de 26.11.2021 olduğunu, davalı sürücünün kusuru ile meydana gelen kaza sebebi ile müvekkiline ait aracın 8 gün serviste kaldığını, bu nedenle araç mahrumiyet tazminatı talepleri bulunduğunu, açıklanan bu nedenlerle; aracın tamir bedeli 19.293,00 tl tuttuğu işbu tutar müvekkili tarafından ödendiği,

bu sebeple bu tutarın kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen dan tahsili ile davacıya ödenmesini, davacının uğramış olduğu araç mahrumiyet tazminatı mahkemenizce yapılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceğinden bu sebeplerle, dosyaya sunulacak bilirkişi raporu sonrasında talep artırım dilekçesi sunma hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000 tl araç mahrumiyet tazminatının (ikame araç bedelinin) kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini,

davacıya ait olan araçta meydana gelen değer kaybı mahkemenizce yapılacak bilirikişi incelemesi neticesinde tespit edileceğini, bu sebeplerle dosyaya sunulacak bilirkişi raporu sonrasında talep artırım dilekçesi sunma hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000 tl araç değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, davacının uğramış olduğu ticari araç kazanç kaybı yine mahkemece yapılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceğini, bu sebeplerle,

dosyaya sunulacak bilirkişi raporu sonrasında talep artırım dilekçesi sunma hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000 tl ticari araç kazanç kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretini karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş.

Vekili 12.05.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirkete ... vadeli ... no.lu KMA ZMSS poliçesiyle sigortalı olduğunu, poliçe limitine kadar sorumlu olduklarını, davacı sürücünün takip mesafesi (56/c) sağlamadığından % 100 oranında kusurlu olduğunun belirlendiğini, kazaya ilişkin görüntünün aşağıda olduğunu, güncel TRAMER kayıtlarının da bu yönde olduğunu, kazada sigortalısının KUSURSUZ olduğunu, buna rağmen davacının hiçbir somut gerekçe göstermeden davalının kusurlu olduğunu ileri sürmesinin yerinde olmadığını, sigorta şirketinin yönetmeliklere göre hareket ettiğini,

yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, davalı şirketin kaza tarihinde geçerli olan onarım uygulamasına göre eşdeğer parça bedellerinden sorumlu olduğunu, KDV'den sorumlu olmadıklarını, değer kaybı hesaplamasında genel şartların dikkate alınması gerektiğini, 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren genel şartların yürütmesinin durdurulmasına karar verilmediğini, araç mahrumiyet bedeli ile kazanç kaybının teminat dışı olduğunu, avans faizi talebinin reddinin gerektiğini,

bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek aracın onarılıp onarılmadığının incelenmesi gerektiğini belirtmiş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... 27.09.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; kaza tarihinde araç kullanırken köpeğe çarpmamak için direksiyonunu kırmak zorunda kaldığını, bunun sonucu kaldırıma çarptığını ve aracının stop ettiğini, araçtan indiğini, davacının aşırı hızlı geldiğini ve arkadan çarptığını, zaten aracın turist müşteri taşımakta olduğunu, araçta gereğinden fazla 7 kişi olduğunu, kendisinin kullandığı ... plakalı aracın ise ekonomik sıkıntı nedeniyle satıldığını, çarptığı esnada araçta kendisinin olması halinde can kaybı yaşanabileceğini, zararın trafik sigortasından karşılanmasını istediğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı... Şirketine dava dilekçesi ve duruşmaya davet tutanağının usulüne uygun tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

DELİLLER

Bilirkişi Kök ve Ek Raporu, SBGM yazı cevabı, Araç tescil ve mülkiyet kayıtları, Arabuluculuk Anlaşamama Tutanağı, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

07.12.2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "Dava konusu olayda davacıya ait aracın sürücüsü ...'nun% 100 oranında asli kusurlu ve tam kusurlu olduğu, davacının davalılardan talep edebileceği bir maddi zararının olmadığı," görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir 07.02.2024 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle; "Dava konusu olayda davacıya ait aracın sürücüsü ...'nun %100 oranında asli kusurlu ve tam kusurlu olduğu, davacının davalılardan talep edebileceği bir maddi zararının olmadığı," görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle değer kaybı tazminatı, hasar bedeli, ekspertiz ücreti ve kusur raporu bedelinin tazmini talebi istemine ilişkindir.

Davacı adına kayıtlı ... plakalı araca, davalı sigorta şirketinin sigortalısı ve davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, mevcut kazada davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 asli kusurlu olduğunu ve araçta meydana gelen değer kaybının ve hasar bedelinin tahsili amacıyla açıldığı görülmüş, davalıların ise davanın reddini savunduğu anlaşılmıştır.

Kaza tespit tutanağında, 14.11.2022 günü saat 14:00 sıralarında ... ilçesi ... mahallesi ...caddesi ... sokakta sürücü ... yönetimindeki ... plakalı ...marka minibüsüyle seyrederken aracının bir anda elektrik kesmesi ve kilitlenmesi nedeniyle kaldırıma çarptığını, hatalı olduğunu, sonra arkasından gelen sürücü ... yönetimindeki ... plakalı ticari taksisiyle arkadan çarptığını belirtilmiştir.

Haksız fiillere dayalı tazminat davalarında mahkemece araştırılması ve hükme esas alınması gereken zarar "gerçek" zarardır. Bu tip kazalarda hasara uğrayan araç işleteni değer kaybı talebinde bulunabileceği gibi aracın pert olması durumunda da buna yönelik tazmin talebinde bulunabilir. Aracın değer kaybının hesaplanması yöntemi Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik ve istikrara kazanan içtihatlarında ayrıntılı şekilde belirtilmiştir. Buna göre aracın kazadan önceki 2. el değeri ile kazalı halindeki 2. el değeri arasındaki fark değer kaybına esas alınacaktır.

Mahkememizce dava konusu trafik kazasında araç sürücülerinin kusur durumunun tespiti ile aracın olay tarihindeki yaşı ve kilometresi, önceki kaza kayıtları, kaza nedeniyle araçta değişen parçalar ve işçilik göz önünde bulundurulmak suretiyle araçta varsa oluşan değer kaybının ve hasar bedelinin tespiti için dosyanın İTÜ Otomotiv Kürsüsünde görevli akademisyen bilirkişiye tevdi edilmiş ve hazırlanan 07.12.2023 tarihli bilirkişi kök raporunda; "2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre: Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak: Madde 52 – Sürücüler:

a) Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak,

b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak,

c) Diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak,

d) Kol ve grup halinde araç kullananlar, araçları arasında yönetmelikte belirtilen esaslara uygun olarak diğer araçların güvenle girebilecekleri açıklıklar bulundurmak, zorundadırlar.

Ayrıca Madde 56 – Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar.

c) Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.

Dava konusu olayda davacıya ait aracın sürücüsü ..., yönetimindeki ... plakalı aracıyla hız sınırının 50 Km/s olduğu yerleşim yerleri içinde seyrederken aracının hızını yol ve hava durumuna göre ayarlamamış, aşırı hızlı ve dikkatsiz seyretmiş, önündeki araçlarla arasında güvenli ve yeterli bir takip mesafesi bırakmamış, önünde seyreden davalı aracının arızalanması nedeniyle duruşu sırasında hızlı seyri ve yakın takibi sonucu bu araca arkadan çarpmıştır. Bu nedenle davacıya ait aracın sürücüsü ... olayda % 100 oranında tamamen kusurludur.

Davalı sürücü ... ise yönetimindeki ... plakalı minibüsü ile yerleşim yerleri içinde seyri sırasında aracının arıza yapması sonucu durmak zorunda kaldığından ve kazayı önlemek için alabileceği bir tedbir olmadığından olayda kusursuzdur.

Hasar yönünden inceleme ve kanaat:

Davacıya ait ... plakalı ... marka ... tipi 107.610 Km'deki ticari taksi amacıyla kullanılan otomobildeki hasar miktarı, sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen 22.11.2022 tarihli Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz raporunda 17.117,00 TL olarak belirlenmiştir. Anılan ekspertiz raporunda belirtilen parça ve işçilikler, hasarlı araç fotoğraflarıyla ve tutanakla uyumlu olup parça ve işçilik bedelleri piyasa rayiçlerine uygun bulunmuştur.

Değer kaybı yönünden inceleme ve kanaat:

Dava konusu ... plakalı ... marka ... tipi 2021 model ve 107.610 Kmdeki ticari taksi araçta başvuru konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen ve değer kaybına etki edecek işlemlerin, dosyadaki ekspertiz raporuna, onarım faturasına ve hasarlı araç fotoğraflarına göre: Dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle 2. El rayiç satış değerij, dosyada bulunan ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere 300.000,00 TL'dir.

Aracın kazadan sonraki onarılmış haldeki satış değeri ise, eski hasarlı olduğu, orijinalliğini bu kazada kaybettiği, 107.610 Km seviyesinde yüksek bir kullanılmışlık seviyesine sahip olduğu, araçta değer kaybına neden olacak 3 parçanın onarım gördüğü ve özellikle aracın ticari taksi olarak kullanıldığı, yoğun bir yıpranmaya ve eskimeye maruz kaldığı, farklı şoförler tarafından 24 saat esasına göre kullanıldığı hususları da dikkate alındığında 295.000,00 TL olup araçta 5.000,00 TL değer kaybı oluştuğu belirlenmiştir.

Araç mahrumiyet zararı yönünden inceleme ve kanaat:

Dava konusu aracın markası, model, yerli imalat olduğu, çok sayıda tamir servisinin olduğu, yedke parçalarının bol ve kolaylıkla temin edilebildiği hususları dikkate alındığında, tamirinin 7 iş gününde tamamlanması mümkündür. Aracın markası ve modeli dikkate alındığında, kaza tarihi itibariyle aynı marka model bir aracın günlük kiralama bedeli 250,00 TL'dir. Dolayısıyla davacının toplam araç mahrumiyet zraarı 1.750,00 TL'dir. Davacının aynı süre boyunca kendi aracını kullanmaması nedeniyle sağlayacağı amortisman kazancı ise takdiren 100,00 TL'dir. Dolayısıyla davacının gerçek araç mahrumiyet zararı 1.650,00 TL'dir.

Kazanç kaybı yönünden inceleme ve kanaat:

Davacının kendi aracı yerine kiralık araç kullanarak aynı ticari faaliyetini sürdürmesi mümkün olduğundan ayrıca bir kazanç kaybı oluşmayacaktır.

Davalılardan sigorta şirketinin sorumluluğu yönünden inceleme ve kanaat:

Davalı ... Sigorta A.Ş., ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan ZMM (Trafik) sigorta poliçesini düzenlemesi sebebiyle davada taraf olarak yer almaktadır. KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir. KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına almaktadırlar. Araç hasarına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. Kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, hasar tazminatından sonra bakiye poliçe teminatı limitine kadar sorumludur. (KTK 88/1. Md.)

Kazanç kaybı, araç mahrumiyet zararı gibi dolaylı giderler ZMSS poliçesi kapsamında olmadığından, davalı şirket bu zararlardan sorumlu değildir.

Olay haksız fiilden kaynaklandığından, davacının davalıdan alacağına temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceği," yönünde sonuç ve kanaate varıldığı görülmüştür.

Yapılan itiraz üzerine hazırlanan 07.02.2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; itirazların kök raporda değerlendirildiği belirtilmekle ek raporda görüşlerinin değişmediği, dava konusu olayda davacıya ait aracın sürücüsü ...'nun% 100 oranında asli kusurlu ve tam kusurlu olduğu ve davacının davalılardan talep edebileceği bir maddi zararının olmadığı, anlaşılmakla rapora yapılan itiraz reddedilmiş, Mahkememizce kabul edilmemiş, hazırlanan raporun usul ve yasaya uygun olduğu, Mahkememiz denetimine elverişli rapor kapsamında davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

7036 sayılı Yasa ile getirilen zorunlu arabuluculuk müessesi gereği aynı yasanın 3/14, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2.

Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. Bakanlık bütçesinden ödenen arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden sayılır.

Bu nedenle zorunlu arabuluculuk ücretinin devlet tarafından ödenen kısmının davada haksız çıkan taraftan re'sen alınmasına karar verilmesi gerekli olup, Devlet bütçesinden karşılanan zorunlu arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumuna göre davacıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır