İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/488 K.2025/13

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 19/08/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehtarı olduğu, keşidecisi ... A.Ş. olan ve taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan 1 adet tacir çekinin müvekkili tarafından kaybolduğu tespit edilmiş olup, yapılan tüm aramalara rağmen çekler bulunamadığını, bu sebeple de bu davayı açma zorunluluğu doğduğunu, zayi edilen çeklerin üçüncü kişilerin ellerine geçmesi halinde davacının mağdur olacağını belirtmiş; kötüniyetli üçüncü kişilerin haksız şekilde yararlanarak sebepsiz zenginleşmesine mahal vermemek ve davacının mağdur olmaması teminatsız olarak ya da uygun bir teminatla ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Çek suretleri, gazete ilanının örnekleri, ... Bankası yazı cevapları, İto ilan makbuz sureti dosya arasında delil olarak mevcuttur.

GEREKÇE

Dava TTK 757 ve devamı maddeleri gereğince açılmış çekin iptali davasıdır. TTK md. 818/1-s göndermesi ile TTK md. 757 vd Maddesinin çekler hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. TTK 757. maddesinde iradesi dışında poliçe elinden elinden çıkan kişinin ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, TTK 762. maddesinde poliçenin getirilmesine ilişkin ilanın 35. maddede yazılı gazete ile üç defa yapılacağı, 764. maddesinde de elden çıkan poliçe verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa poliçenin iptaline karar verileceği belirtilmiştir.

Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir.

Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.

Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin, 30.10.2017 Tarih, ... Esas ve...Karar sayılı ilamı).

Davacı vekili dava konusu çekin hamili olduğuna ve rızası dışında elinden çıktığına kanaat uyandıracak çek suretini ve buna ait delilleri (çeklere ait açık bilgilerin ve çek görüntüsünün) dosyaya ibraz etmiştir. Davaya konu çeke ait ilanlar yapılmıştır. TTK md. 761 uyarınca 3 aylık sürenin dolduğu ve bu süre içerisinde çekin ibraz edilmediği gibi itiraz edenin de bulunmadığı anlaşılmış, yasal şartlar gerçekleştiğinden davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır