İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/488 K.2021/576

Mahkememizin 2020/499 Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek iş bu esasa kaydedilen olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, huzurunuzdaki dava ile ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyası aynı hukuki ilişkiye dayanmakta olup sadece alacaklıları ve alacak miktarları arasında fark bulunduğunu, usul ekonomisi gereği huzurunuzdaki dosya ile ...

7. Asliye Ticaret Mahkemesinin birleştirilmesini talep ettiklerini, müvekkili hava yolunun dava tarihi itibariyle davalı şirketlerden 3.846.668,60 TL asıl alacağının bulunduğunu, davalı borçlularla iletişime geçilmesine rağmen müvekkil havayolunun alacağı için ödeme yapılmaması sebebiyle Davalı-borçlu şirketler aleyhine 17.06.2020 tarihinde ...

29. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyası ile 3.846.668,60 TL asıl alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalı borçlular haksız ve mesnetsiz iddialarla kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ederek söz konusu dosya borcunu ödemekten kaçınmış ve takibi durdurduklarını, takibin durdurulmasının ardından, taraflarınca 13.08.2020 tarihinde arabulucuya başvurulmuş (Dosya No: ...) ancak arabuluculuk görüşmesinden herhangi bir sonuç alınamadığını, bu nedenle, 21.08.2020 tarihinde anlaşmama tutanağı taraflarca imzalandığını,

borçluların borcunu karşılamaya yeter taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini, borçluların ... 29. İcra Müdürlüğü’nün ...

E sayılı dosyasındaki ödeme emrine karşı yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz itirazın iptali ile icra takibinin devamını borca haksız ve kötü niyetli olarak itiraz eden davalı borçlunun %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalılar vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davacının esas idare merkezi Kazakistan olduğunu, davacı tarafça yatırılmış bir yabancılık teminatı bulunmadığından davacı hakkında MÖHUK' un 48. Maddesi gereğince yabancılık teminatı yatırılmasını, icra takibini başlatan taraf ile itirazın iptalini talep eden tarafın ayrı olduğu belirtilerek davanın reddi gerektiğini, davacı vekili tarafından dosyaya sunulan vekaletnameyi imzalayan kişinin ...nin yetkilisinin olduğu, davacıya geçerli bir vekalet sunması için kesin verilmesini, yetkili mahkemenin ...

Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacının delil olarak dayandığı kayıtların müvekkilini ihtilaf içerisinde bulunan ... tarafından hazırlanmış olduğu için ihtilaflı olduğunu, müvekkillerinin borcunun olduğunu gösteren hiçbir kayıt bulunmadığının görüleceğini, müvekkillerinin davacıya herhangi borcunun bulunmadığını beyan ederek haksız ve hukuki dayanağı bulunmayan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.

KANITLAR VE GEREKÇE /

Dava sözleşmeye dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67 maddesi kapsamında iptali istemine ilişkindir.

Davacı tarafından ... 29 İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takibi ile ..., ... ve ... Şirketleri aleyhine sözleşmeye dayalı alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatılmış, tüm takip borçlularının takibe itiraz etmeleri neticesinde mahkememizin 2020/499 esas sayılı dosyasında yargılaması deva eden itirazın iptali davası açılmıştır.

Anılan dosyada tüm davalılar tarafından yetki itirazı ileri sürülmüş; ... şirketinin adresinin ... sınırları içerisinde olduğu ve HMK'nun 6 maddesi uyarınca bu davalıya karşı açılan dava yönünden mahkememizin yetkili bulunduğu anlaşılmakla, davalı ... şirketi vekilince ileri sürülen yetki itirazının reddine, aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayan davalılardan ...şirketi ile ...Şirketi yönünden, bu iki davalıya karşı açılan davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydına karar verilmiştir.

Haklarında açılan itirazın iptali davası tefrik edilen bu iki şirket yönünden iş bu esas üzerinden yargılamaya devam edilmiştir.

Davalılar tarafından mahkememizin yetkisi dışında, davalıların yabancılık teminatına, davacı adına dosyaya sunulan vekaletnameye ve davacının dava ehliyetine yönelik itirazda bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı şirket Türkiye Şubesi'nin sicil kayıtlarının incelenmesi neticesinde; Merkezi Kazakistan'da bulunan davacı ... temsilen 13/11/2003 tarihinde İstanbul Şubesi'nin, davacı ... mahkemelerde temsil yetkisini de içerir şekilde açıldığı, bu hususunun Ticaret sicil gazetesinde ilan edildiği ve Şube'nin Ticaret odasına kaydedildiği, Şubenin dava tarihi itibariyle müdürü olan ...'ın ... Merkezli davacı ... temsil yetkisi bulunduğu hususunun 24/08/2020 tarihli 10144 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'nde tescil ve ilan edildiği, davacının dava ehliyetinin bulunduğu, davacı ... temsilen ... Şubesi müdürü Nadya Özcan tarafından verilen vekaletnamenin de geçerli olduğu anlaşılmakla, davalılarca ileri sürülen dava ehliyetine ve vekaletnameye yönelik itirazların reddine karar verilmiştir.

... ile ... arasında 13/06/1995 tarihinde imzalanan ve 17/07/1997 tarihli 4287 Sayılı Kanun ile onaylanması uygun bulunan, Türkiye Cumhuriyeti ile ... Arasında Hukuki Konularda Adli Yardımlaşma Anlaşması'nın 14 maddesi uyarınca, ayrıca Kazakistanın 1954 tarihli Lahey Sözleşmesi'ne de taraf olması nedeniyle, ... uyruklu davacı şirket yabancılık teminatından muaf olduğundan, davalıların yabancılık teminatına yönelik itirazlarının reddine, davacının MÖHUK 48 maddesi uyarınca teminat yatırmasına gerek bulunmadığına karar verilmiştir.

Davacı vekilince, davalılar ile dava dışı ... Birliği(...) arasında bağıtlanmış üç ayrı Yolcu Satış Acentesi Anlaşması aslı ve tercümelerinin kasaya sunulmuştur.

Dosya kapsamına sunulan sözleşmelerden, davacının satıcı hava yolu taşımacısı, davalıların yolcu bileti satış acentesi sıfatıyla ...Birliği(...) ile ayrı ayrı sözleşme bağıtladıkları tespit edilmiştir. Başka ifade ile davacı satıcı hava yolu taşımacısı sıfatı ile dava dışı ... ile sözleşme bağıtlamış, her bir davalı da yolcu bileti satış acentesi sıfatıyla ... ile ayrı ayrı sözleşme bağıtlamıştır.

Benzer sözleşme 2020/499 esas sayılı dosya davalı ... şirketi ile dava dışı ... arasında da bağıtlanmıştır. Bu üçlü ilişki çerçevesinde her bir davalı ... ile bağıtladığı sözleşme kapsamında, davacı adına acente sıfatıyla yaptığı, davacıya ait uçak bileti satışlarından elde edilen satış bedellerini davacıya ödeme taahhüdü altına girmiştir. Her bir davalı ile davacı arasında ayrı acentelik ilişkileri mevcuttur.

Şu halde ..., ... ve ...Şirketleri arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamaktadır. Nitekim mahkememizce 2020/499 esas sayılı dosyada bu gerekçe ile tefrik kararı verilmiştir.

... 29 İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası kapsamından; iş bu dosya davalıları tarafından icra dairesinin yetkisine, borca ve faize itiraz edildiği, itirazın süresinde olduğu anlaşılmıştır. Yine davalıların mahkememizin yetkisine yönelik ilk itirazlarını da süresinde sundukları cevap dilekçesi ile ileri sürdükleri görülmüştür. Davalı şirketlerin sicil kayıtları getirtilerek incelenmiş, ...şirketi ile... Şirketinin adreslerinin takip ve dava tarihi itibariyle ... sınırları içerisinde olduğu tespit edilmiştir.

İİK'nun 50.maddesi para borçlarının takibinde hangi icra dairelerinin yetkili olduğu hususunda HMK'nun yetkiye dair hükümlerine atıf yapmaktadır. TBK'nun 89, 6100 Sayılı HMK'nun 6 ve 10 maddeleri uyarınca somut olayda davacının ve her bir davalının yerleşim yeri icra dairelerinin yetkilidir. Somut olayda davacı şirketin yerleşim yeri Kazakistan'da her bir davalı şirketin yerleşim yeri ise ... adresinde bulunmaktadır. Davacı şirketin ...

Şubesi bulunmakla birlikte, davalılar ile davacı arasındaki acentelik ilişkileri şubenin işlemlerinden doğmadığı için HMK'nun 14/1 maddesinin somut olayda uygulanma olanağı bulunmamaktadır. Şu halde davacı tarafından varlığı iddia olunan para alacağının takibinde her iki davalı yönünden de, bu şirketlerin yerleşim yeri olan ... icra daireleri yetkilidir. Tacir olan taraflar arasında yapılmış bir yetki sözleşmesi de bulunmamaktadır.

İtirazın iptali davalarında takibin yetkili icra dairesinde yapılmış olması özel dava şartıdır. Davalıların yerleşim yerlerinin İstanbul icra dairelerinin yetki sınırı dışında bulundukları, dava konusu takibin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığı anlaşılmakla davalılara karşı açılan davanın HMK 114/2 ve 115/2 fıkraları gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

6100 Sayılı HMK'nun 117/2 fıkrası uyarınca ilk itirazlar dava şartlarından sonra incelenir. Davanın özel dava şartı yokluğundan reddine karar verildiğinden, mahkememizin yetkisine yönelik yetki ilk itirazı değerlendirilmemiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın 6100 sayılı HMK'nun 114/2 ve 115/2 fıkraları uyarınca dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,

2-Dosya tefrik edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 59,30-TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Davalıların kendilerini bir vekil aracılığı ile temsil ettirdikleri anlaşılmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

4-Tefrik edilen dosyada yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davalılarca tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/07/2021

Başkan ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Katip ... · ¸e-imzalıdır