İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/286 K.2024/449

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya ait ..., ..., ..., ... plaka sayılı araçların 24.09.2016-25.10.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin 44 adet geçiş ihlali yaptığını, alacağın tahsili amacıyla borçlu aleyhine bağlatılan icra takibine yapılan itiraz nedeniyle takibin durduğunu, takibe konu alacağın toplam 13.774,00 TL olmasına rağmen 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun gereğince geçiş ücretine ilişkin gecikme cezasının 10 katından dört katına düşürüldüğünü ve bu nedenle dava konusunun 6.391,84 TL olduğunu,

6001 sayılı Kanunun 30. Maddesinin 5 fıkrası gereği işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, geçiş ücreti ile birlikte bu ücretinin 4 Katı (7144 sayılı Kanunla değişik) tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edilmesinin gerektiğini, müvekkili şirketin ...Yolunu ...modeline ilişkin mevzuat çerçevesinde işletmesini üstlendiğini, davalıya ait ..., ..., ..., ...plaka sayılı araçların 24.09.2016-25.10.2017 tarihlerinde ücret ödemeksizin 44 adet geçiş ihlali yaptığını,

davalının geçiş ihlalinden itibaren 15 günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeme hakkının tanınmasına rağmen bu hakkı kullanmadığını, söz konusu geçişlere ilişkin CD kayınlarının sunulacağını, davalının takibe konu borca yaptığı itirazlarını asılsız olduğunu, geçiş ücretlerinin 1.366,20 TL, ceza miktarının ise 4.672,40 TL olduğunu, 299,36 TL işlemiş faiz ve 53,88 TL KDV'nin ilave edildiğini belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline,...

3. İcra Müd....E sayılı dosyasına konu toplam 6.391,84 TL alacak bakımından itirazın iptali ile takibin devamına, hüküm kurulan faiz için de %18 oranı üzerinden KDV uygulanmasına, davalı aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalıya yasaya uygun olarak tebligat yapılmış olmasına karşın, davayı takip etmediği gibi, yazılı bildirimde de bulunmadığından, HMK'nın 128. maddesi hükmü gereğince davayı inkar ettiği varsayılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali ile İİK 67/2.maddesi uyarınca icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 3. İcra Müd. ... E sayılı dosyası, nüfus kayıt örneği, trafik tescil kayıtları, HGS ve OGS kayıtları ve bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.

HMK'nın 266/1. maddesi gereği dosyanın lojistik uzmanı bilirkişi bilirkişiye tevdi ile mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; davalıya ait araçların davacının sorumluluğundaki otoyollardan geçiş ihlallerinin banka yazı cevabı ve varsa HGS-OGS kayıtları da dikkate alınarak bulunup bulunmadığı, var ise hangi aracın hangi tarihte ihlalinin bulunduğu, bu ihlaller nedeniyle geçiş ücreti ve ceza tutarı toplamınından oluşan bedelin ne kadar olduğu ve bu bedele bağlı faiz ve KDV alacağının ne miktarda olduğu

hususunda hazırlanan 03/05/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda.

Davacının alacaklı olarak davalıya karşı başlattığı ücra takibi ile geçiş ihlali ve geçiş ücretlerinin dört katından oluşan asıl alacak için takip başlattığı, davalının itirazı ile durması neticesinde işbu itirazın iptali davasını açtığı, taraflar arasındaki ihtilafın özünün davacının davalıdan talep edebileceği geçiş ücreti ve ücretin dört katı tutarında cezalarından oluşan alacağının olup olmadığı ve varsa miktarının belirlenmesinden ibaret olduğu, davalının ücretli otoyoldan geçiş yapması ile taraflar arasında sözleşme ilişkisinin kurulmuş olduğu, geçiş yapılması ile de davacının ücret alacağının doğmuş olduğu,

bundan sonra davalının ücreti ödediğini veya ödemeyi teklif ettiğini ispat etmesi gerektiği, sistemin işleyişi dikkate alındığında ücretlerin, davalının HGS/OGS hesaplarından otomatik olarak tahsil edildiği, bu hesapların geçiş veya takip eden 15 gün içinde müsait olmaması halinde tahsil edilemediği, ancak davalının geçiş tarihinden sonraki 15 gün içinde ödeme yapması halinde ceza ödemekten muaf olduğu, bu durumda geçiş tarihinden sonraki 15 gün içinde ödediğini veya HGS/OGS hesaplarını müsait hale getirdiğini ispat edebileceği;

somut olayda davalının söz konusu hesaplarının hiçbir zaman eksi (-) bakiye olmadığı ve her geçişin artı bakiyeden yapıldığı ve tahsil edildiği, ancak takip konusu geçişlerin PTT tarafından gönderilen HGS/OGS dökümlerinde bulunmadığı; bu durumda davacının HGS/OGS hesabı bulunmasına rağmen geçişin banka kayıtlarına girmeyebileceğini makul bir şekilde ispat etmesi gerektiğinden herhangi bir geçiş ücreti veya alacağının olmadığının değerlendirildiği.

Sayın Mahkemenin, yukarıda arz edilen kanaatimizi paylaşmayarak dava dosyasındaki fotoğraflara göre davacının alacak hakkın doğduğunu gösterdiği ve hem geçiş ücretlerinin hem de cezasının ödemesi gerektiği yönünde takdirde bulunması halinde, yukarıda arz ve izah edilen şekilde davacının asıl alacağının 5.0003,55-TL olduğu, ödemelerin yapılmamasında davalının OGS/HGS hesaplarından tahsilatın yapıldığına güvenmesi ve bu hesapları hep pozitifte tutması sebebiyle herhangi bir kusurunun bulunmadığı yönünde takdirde bulunması halinde davacının geçiş ücreti alacağının 1.000,71-TL olduğunun değerlendirildiği,

davacının takip öncesi davalıyı temerrüde düşürdüğüne ilişkin herhangi bir belge, bilgi ve veri dosyada olmadığından dolayı işlemiş faiz ve KDV alacağı talebinin yerinde olmadığı, ancak tarafların tacir olmasından dolayı takip tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesinin 3095 sayılı Kanuna uygun olduğunun değerlendirildiği bildirilmiştir.

18/07/2024 tarihli celsede; 03/05/2024 tarihli bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olması ile hüküm kurmaya elverişli ve gerekçeli olması sebebiyle bilirkişi raporuna karşı itirazların reddi ile tekrar bilirkişi raporu alınması taleplerinin reddine karar verilmiştir.

İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.

(Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.

(Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır.

"Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin ...adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ...

7. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"

İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:

1-Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.

2-Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.

3-Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.

4-Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.

5-Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.

6-İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır.

İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.

Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, yazı cevapları, tarafların bildirdiği belgeler, ... 3. İcra Müd. ... E sayılı dosyası, nüfus kayıt örneği, trafik tescil kayıtları, HGS ve OGS kayıtları ile 03/05/2024 havale tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu itirazın iptali davasının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığı,

davacının alacaklı olarak davalıya karşı başlattığı ücra takibi ile geçiş ihlali ve geçiş ücretlerinin dört katından oluşan asıl alacak için takip başlattığı, davalının itirazı ile durması neticesinde işbu itirazın iptali davasını açtığı, taraflar arasındaki ihtilafın özünün davacının davalıdan talep edebileceği geçiş ücreti ve ücretin dört katı tutarında cezalarından oluşan alacağının olup olmadığı ve varsa miktarının belirlenmesinden ibaret olduğu, davalının ücretli otoyoldan geçiş yapması ile taraflar arasında sözleşme ilişkisinin kurulmuş olduğu, geçiş yapılması ile de davacının ücret alacağının doğmuş olduğu,

bundan sonra davalının ücreti ödediğini veya ödemeyi teklif ettiğini ispat etmesi gerektiği, sistemin işleyişi dikkate alındığında ücretlerin, davalının HGS/OGS hesaplarından otomatik olarak tahsil edildiği, bu hesapların geçiş veya takip eden 15 gün içinde müsait olmaması halinde tahsil edilemediği, ancak davalının geçiş tarihinden sonraki 15 gün içinde ödeme yapması halinde ceza ödemekten muaf olduğu, bu durumda geçiş tarihinden sonraki 15 gün içinde ödediğini veya HGS/OGS hesaplarını müsait hale getirdiğini ispat edebileceği;

somut olayda davalının söz konusu hesaplarının hiçbir zaman eksi (-) bakiye olmadığı ve her geçişin artı bakiyeden yapıldığı ve tahsil edildiği, ödemelerin yapılmamasında davalının OGS/HGS hesaplarından tahsilatın yapıldığına güvenmesi ve bu hesapları hep pozitifte tutması sebebiyle herhangi bir kusurunun bulunmadığı kanaatiyle davacının geçiş ücreti alacağının 1.000,71-TL olduğunun değerlendirildiği, davacının takip öncesi davalıyı temerrüde düşürdüğüne ilişkin herhangi bir belge, bilgi ve veri dosyada olmadığından dolayı işlemiş faiz ve KDV alacağı talebinin yerinde olmadığı,

ancak tarafların tacir olmasından dolayı takip tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesinin 3095 sayılı Kanuna uygun olduğu; tüm bu sebeplerle davacının davalıdan 1.000,71-TL geçiş ücreti talep edebileceği, kanaatine varılmıştır.

03/05/2024 havale tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesi mucibince; davanın kısmen kabulü ile ...

3. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın kısmen iptali ile takibin 1.000,71 TL asıl alacak üzerinden takipteki diğer koşullarla birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin ise somut olayda davalının söz konusu hesaplarının hiçbir zaman eksi (-) bakiye olmadığı ve her geçişin artı bakiyeden yapıldığı ve tahsil edildiği,

ödemelerin yapılmamasında davalının OGS/HGS hesaplarından tahsilatın yapıldığına güvenmesi ve bu hesapları hep pozitifte tutması sebebiyle herhangi bir kusurunun bulunmadığından dolayısıyla alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.