İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/766 K.2020/895

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACILARIN TALEBİ

Davacılar vekili verdiği dava dilekçesinde, davacılardan ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin düzenlediği ve diğer davacı ... ... Ltd. Şti.'nin lehdarı olduğu ... ... şubesine ait ... sayılı 25.06.2015 tarihli ve 20.000,00 TL tutarlı çekin bu şirketin kasasından çalındığını, olayla ilgili olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyasından suç duyurusunda bulunduklarını, çek üzerinde yer alan davacı ... ... Ltd.

Şti.'nin cirosunun ve imzasının sahte olduğunu, çekin keşidecisi olan diğer davacı olan ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin de çek bedelini diğer davacı ... ... Ltd. Şti.'ye ödediğini, davalılar ... ... ... Turizm A.Ş. ve ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin çeki bir şekilde elde ederek birbirlerine ciroladıklarını, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açtıklarını, her iki davalıya karşı da borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALILARIN TALEBİ

Davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili verdiği cevap dilekçesinde davacılardan ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin davaya konu çekin keşidecisi olması ve çeki lehdara teslim etmiş olması nedeniyle çeki çaldıran taraf olmadığından çek bedelini lehdara ödemek zorunda olan taraf olduğu için kendilerine menfi tespit davası açamayacağını, .... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasından başlatıkları takipte takibi davacılardan ... ve Ticaret Ltd.

Şti.'ye yönelttiklerini bu nedenle diğer davacı ... ... Ltd. Şti.'nden bir taleplerinin bulunmadığı için bu şirketin de dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, dava konusu çekle ilgili olarak .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığını, bu dosyadan aldıkları yekti ile çek istirdatı davası açılması gerektiğini, bunun yerine menfi tespit davası açtıklarını, bir de çek istirdatı davası açarlarsa çelişkili hüküm ortaya çıkabileceğini, bu nedenle de eldeki davanın reddine karar verilmesin gerektiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesine talep etmiştir.

Davalı ... ... ... Turizm A.Ş. davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ

Dava kambiyo senetlerine mahsus icra takibine karşı 2004 sayılı İcra ve İflas Kanun m. 72/I'e göre açılmış menfi tespit davası ve aynı yasa maddesinin 7'inci fıkrasına göre açılmış istirdat davasıdır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacılar, ... ... şubesine ait ... sayılı 25.06.2015 tarihli ve 20.000,00 TL tutarlı çeki, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyasını ve ticari defterleri delil olarak sunmuştur.

Davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., ... ... şubesine ait ... sayılı 25.06.2015 tarihli ve 20.000,00 TL tutarlı çeki, .... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasını, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasını, ticari defterleri ve bilirkişi incelemesini delil olarak sunmuştur.

Davalı ... ... ... Turizm A.Ş. 6100 sayılı HMK m. 126’ya göre cevap ve delil dilekçesi sunmamış, HMK m. 139’a göre ön inceleme ve HMK m. 144’e göre tahkikat duruşmasına usulüne uygun şekilde çağrıldığı halde katılmamıştır.

Dava kambiyo senetlerine mahsus icra takibine karşı 2004 sayılı İcra ve İflas Kanun m. 72/I'e göre açılmış menfi tespit davası ve aynı yasa maddesinin 7'inci fıkrasına göre açılmış istirdat davasıdır.

Dava 2004 sayılı İİK m. 72'ye göre menfi tespit davası olarak açılmışsa da dava devam ederken .... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasından davaya konu çekle ilgili olarak davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti. aleyhinde icra takibi başlatmış ve davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından çek bedeli icra dosyasına ödenmiştir. Bu nedenle mahkememizde görülmekte olan dava davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti. yönünden 2004 sayılı İİK m. 72/VII'ye göre istirdat davasına dönüşmüştür.

Davacılardan ... ... Ltd. Şti. davaya konu çek üzerinde lehtar ve ciranta olarak gözükmektedir. Bu davacı çek arkasında yer alan ciro imzasına itirazda bulunmuştur. Bu nedenle 6100 sayılı HMK m. 211'e göre sahtelik incelemesi yapılmasına karar verilmiş ve davacı şirketin yetkilisi ...'in el yazısı ve imza örnekleri mahkememiz huzurunda alındıktan sonra uygulamaya değer imza örnekleri de ilgili yerlerden getirtilmiş ve çek aslı ile birlikte dosya bilirkişiye verilmiştir.

Hazırlanan 11.12.2017 tarihli bilirkişi raporunda davaya konu çekin arkasında yer alan imzanın davacı ... ... Ltd. Şti. yetkilisi ...'in eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir. Bu gerekçelerle davaya konu çekte lehtar olarak yer alan davacı ... ... Ltd. Şti'nin her iki davalıya karşı açmış olduğu davanın kabulüne ve ... ... şubesine ait ... sayılı 25.06.2015 tarihli ve 20.000,00 TL tutarlı çek yönünden borçlu olmadığına yönelik olarak aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin istirdat davası yönünden davacı taraf iddialarının tespiti için 6100 sayılı HMK m. 266'ya göre tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir. Bu amaçla davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin bulunduğu yer olan ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin defterlerinin mali müşavir bilirkişi aracılığı ile incelenmesi istenilmiş ve bilirkişiden, davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile diğer davalı ... ... ... Turizm A.Ş. arasında ticari ilişki olup olmadığı, davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin defterlerinde dava konusu çekin gözüküp gözükmediği, ve incelenen belgelerin rapora eklenip gönderilmesi istenilmiştir.

Hazırlanan 20.04.2020 tarihli bilirkişi raporunda davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin defterlerinde diğer davalı ... ... ... Turizm A.Ş. ile ilgili olarak her hangi bir cari hareket bulunmadığı, dava konusu çekin davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin defterlerinde kaydının bulunduğu ancak dava dışı ...'den alındığı ve bu kişinin cari hesabından düşüldüğü, davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile diğer davalı ... ... ... Turizm A.Ş. arasında ticari bir ilişki görülmediği tespit edilmiştir.

Hazırlanan 20.04.2020 tarihli bilirkişi raporuyla davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin davaya konu çeki diğer davalı ... ... ... Turizm A.Ş.'den almadığı, dava dışı ... isimli kişiden aldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda çek üzerinde diğer davalı ... ... ...

Turizm A.Ş.'nin nasıl yer aldığının tespiti için bu davalının ticari defterleri üzerinde de 6100 sayılı HMK m. 266'ya göre inceleme yapılmasına ilişkin olarak 14.09.2020 tarihli duruşmada ara karar oluşturulmuş ve bu davalının ticari defterlerini mahkememize sunması usulüne uygun davetiye ile istenilmiştir. Ancak davalı ... ... ... Turizm A.Ş. ticari defterlerini mahkememize sunmamıştır.

Bu durumda gerek 11.12.2017 tarihli imza incelemesine ilişkin bilirkişi raporu sonucunda davacının cirosunun sahte olduğunun anlaşılması gerekse davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti.'nin kendi ticari defterlerine göre davaya konu çeki kendisinden önceki davalı cirantadan almadığının anlaşılması ve bu durumu da kendi ticari defterlerine göre bilebilecek durumda olmasına karşın diğer davalı şirketin çek üzerinde cirosunun yer alması nedeniyle ciro zincirinin kopuk olduğu ya da en azından ağır kusurunun bulunduğu anlaşılmakla davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin istirdat davasının davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti. yönünden kabulüne yönelik olarak aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin diğer davalı ... ... ... Turizm A.Ş. yönünden açmış olduğu menfi tespit davasının davaya konu çek bedelinin icra dosyasına ödenmiş olması nedeniyle dava konusuz kaldığı için ve icra dosyasında bu davalı alacaklı gözükmediği için karar verilmesine yer olmadığına yönelik aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. 2004 sayılı İİK m. 72'de istirdat davasında kötüniyet tazminatı düzenlenmediğinden davacı ... ve Ticaret Ltd. Şti.'nin kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. Diğer davacı ... ... Ltd. Şti.'nin kötüniyet tazminatının ise koşulları oluşmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ...