İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/598 K.2021/31

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili, davalı şirketin %20'si oranında pay sahibi olduğunu, müvekkili ile davalı şirkette müdür olarak görev yapan Müvekkilinin babası ..., uzunca bir süredir, davalı şirketten ve davalı şirketin grup şirketi olduğu, organik bağı bulunan diğer şirketlerden, diğer pay sahipleri tarafından fiilen uzaklaştırıldığını, bu süreç boyunca Müvekkil'inin davalı şirketin iş, işlem ve faaliyetleri ile ilgili bilgi almasının engellendiğini, Müvekkilinin gerek şifahi gerek yazılı olarak bu tür engellemelerin sona erdirilmesini ve kendisine gereken bilgilerin verilmesini istemişse de davalı şirketten olumlu yanıt alamadığını,

07.09.2020 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısında, diğer pay sahipleri tarafından ...'un, müdürlükten haksız olarak azledildiğini, aynı toplantıda Müvekkil'inin bilgi alma ve inceleme hakkının engellendiği, özel denetçi atanması talebinin de kabul edilmediğini, bunun üzerine Müvekkil, TTK.614.madde uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkını kullanmak amacıyla .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

E. sayılı davayı ikame ettiğini, davalı şirkete ait finansal tablolar, gelir tablosu ile bilanço, tüm mali kayıtların ve şirket banka hesapları ile diğer pay sahiplerine yapılan borçlanmalarının incelenmesi özel denetçi atanmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, TTK'nun 439 ve devamı maddeleri gereğince Anonim Şirkete Özel Denetçi Atanması talebine ilişkindir.

"Özel Denetim İsteme Hakkı" başlıklı TTK.nun 438. maddesi gereğince; "....her pay sahibi, pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi için gerekli olduğu takdirde ve bilgi alma veya inceleme hakkı daha önce kullanılmışsa, belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebilir. Genel kurul istemi onaylarsa, şirket veya her bir pay sahibi otuz gün içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden bir özel denetçi atanmasını isteyebilir...."

TTK 439. Maddesinde ise '' Genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi hâlinde, sermayenin en az onda birini, halka açık anonim şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri veya paylarının itibarî değeri toplamı en az birmilyon Türk Lirası olan pay sahipleri üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinden özel denetçi atamasını isteyebilir. Dilekçe sahiplerinin, kurucuların veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını, ikna edici bir şekilde ortaya koymaları hâlinde özel denetçi atanır. '' hükmü öngörülmüştür.

Buna göre istemde bulunmak için şu koşulların birlikte bulunması gerekir;

-Talepte bulunanın pay sahibi olması,

-Haklı nedenin varlığı (pay sahipliği haklarının kullanımı ile ilgili)

-Bilgi alma ve/veya inceleme hakkının daha önce kullanılmış olması,

-Bilgi alma ve/veya inceleme konusu olguların somutlaştırılması,

-Genel Kurul'un istemi reddetmesi

"Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı", aynı başlık altında TTK.nun 437/5. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; "...Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. ."

TTK.nun 439. maddesinde düzenlenen başvuru yolu ise; TTK 437/5 maddesine göre bilgi alma ve inceleme prosedürünün işletilmesi sonrasında TTK 438/2 madde gereğince istemin onaylanmaması(reddi) durumunda devreye girmektedir. TTK.nun 439. maddesi gereğince özel denetim isteğinin reddi için daha önce Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı'nın kullanılmış olması(dolaylı zorunluluk) gerektiğinden bu hak kullanılmamış ise genel kurulun istemin onaylanması yahut reddi hakkında bir karar verme yetkisi dahi bulunmamaktadır.

Bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılmış olması, özel denetim isteme hakkının kullanımı için bir ön koşuldur.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bilgi edinme ve inceleme hakkının kullanılması için açılmış olduğu, yukarıda da açıklandığı üzere somut davadaki özel denetçi atanması talebinin, bilgi edinme hakkının kullanılmış olmasına bağlı olduğu dosyalar arasındaki hukuki ve fiili irtibat olup, verilecek hükümlerin birbirini etkileyecek durumda olduğu anlaşılmakla usul hükümleri uyarınca her iki davanın birleştirilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...