İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/10 K.2025/54

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Taraflar arasında 02.12.2022 tarihli Dış Pazarlama Aracılığı Sözleşmesi mevcut olduğu, Müvekkili şirket sözleşmede “ Aracı “ dır.

İşbu sözleşmenin 5. Kısmı “ Hizmet Bedeli” ni konu almaktadır ve 5/c bendi uyarınca hizmet bedelinin fatura karşılığında 15 gün içinde aracıya ödenmesi düzenlendiği, Müvekkili şirket, yerine getirmiş olduğu hizmet kapsamında dava konusu faturayı davalı şirkete kestiği, Ticari teemmüllere uygun olarak düzenlendiği, ancak 11.04.2023 tarihli ...

No'lu 1.281.600,01 TL. tutarlı fatura davalı şirket tarafından ödenmediği, davalı şirket, yaptığı işin sorumluluklarını üstlenebilecek seviyede basirete sahip bir tacir olduğu, Hal böyleyken, ticari teemmüllere uygun düzenlendiği ortada olan fatura alacağına dayalı bu takibe itirazda bulunması iyi niyetli olmadığını ortaya koyduğu,

arz ve izah olunan ve re'sen gözetilecek nedenlerle, fazlaya dair talep, dava, tazminat, şikayet ve sair hakları saklı kalmak kaydıyla, 1. Davamızın kabulüyle davalı tarafından yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, 2. Asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla davalı şirket aleyhine icra inkar tazminatına, 3. Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine, Karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 02/12/2022 tarihli dış pazarlama aracılık sözleşmesinden kaynaklanan ve .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına konu 2004 sayılı İİK madde 67'ye göre açılmış itirazın iptali davasıdır. Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası dosya arasına alınmış ve Mahkememizce 17/09/2024 tarihli ara karar ile dosyanın davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin SMM aracılığı ile incelenmesinin istenilmesine ve rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.

27/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda. Davacı tarafın İncelenen 2022-2023-2024 yılları yasal ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. Ve 213 sayılı VUK.'nun ticari defterlere ilişkin madde hükümlerine uygun ve usulünde tutuldukları ve ticari defterlerin sahipleri lehine delil olma niteliklerinde oldukları tespit edilmiştir.

Davalı tarafça, davacı tarafın dosya kapsamında dava dilekçesine verilmiş bir cevap dilekçesinin bulunmadığı, yine 17.10.2024 günü saat 14:00 de sayın mahkemenin duruşma salonunda yapılan Ticari defter incelemesine gelmediği, yerinde inceleme talebine dair bir dilekçesinin de bulunmadığı doğrultusunda. Davalı tarafın, ticari defterleri ibraz edilmediklerinden, incelemeleri yapılamamıştır.

Davacı tarafın, taraflar arasındaki sözleşmeye uygun olarak davalı adına düzenlediği 11.04.2023 tarih, ... nolu icra takibine konu edilmiş 1.281.600,01 TL. tutarlı e-faturanın, 11.04.2023 tarih ve 456 yevmiye madde numarası ile davacı tarafın yevmiye defterinde kayıt görmüş olduğu tespit edilmiştir.

Davacı taraf nezdinde, davalı tarafın incelen muavin defter bakiyesinin 11.04.2023 tarihi itibariyle, davalı aleyhine olmak üzere 1.292.591,49 TL. borç bakiyesi verdiği tespit edilmişse de. Davacı tarafından .... İcra Dairesi Müdürlüğü'nün2023/... Esas sayılı dosyası üzerinden 27.11.2023 tarihinde başlattığı takipte Söz konusu fatura tutarı olan 1.281.600,01 TL. talep ettiği tespit edilmiştir. Davacı ... Yatırım ve Tic. Ltd.Şti.'nin davalı ... Turizm San. Ve Tic.

A.Ş.den 1.281.600,01 TL. tutarında alacağının bulunduğu, Davacının, sözleşmeye uygun olarak düzenlenmiş 11.04.2023 tarihli e- faturasının 15 gün içinde sözleşmeye uygun olarak ödenmesi gerekirken ödenmediği, bu nedenle davalının temerrüde düştüğü , ve 27.11.2023 takip tarihine kadar 163.851,68 TL. işlemiş faiz alacağının bulunduğu, Taraflar tacir olduklarından 3095/2 sayılı yasaya istinaden, Davacının, 1.281.600,01 TL. asıl alacağına 27.11.2023 tarihinden itibaren başlamak üzere fiili tahsil tarihine kadar %36,75 ve değişen oranlarda avans faizinin uygulanması gerekeceği görüş ve kanaati bildirilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (HMK 222/4)

Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır.

Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.

Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir.

Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.

Ayrıca bu durum HMK 222/5’te taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılacağı şeklinde ifade edilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 21/2. Maddesine göre; bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır.

Somut uyuşmazlık kapsamında taraflar arasında 02/12/2022 tarihli Dış Pazarlama Aracılığı Sözleşmesi imzalandığı, sözleşmenin 5. Maddesi gereğince hizmet bedelinin kararlaştırıldığı, hizmet bedelinin ödenmemesi nedeniyle iş bu davanın açıldığı, yapılan ihbara rağmen davalı tarafça defter ve kayıtların sunulmadığı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporuyla alacak hususu tespit edilmiş olup; davalı tarafça ödeme olgusu ispat edilemediğinden; davanın kabulü ile; davalının ....

İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın reddi ile takibin aynı koşullarla devamına, asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ..