İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/674 K.2025/625

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...A.Ş.'nin 14.11.2023 tarih ve ... sayılı faturası kapsamında ...A.Ş.’ne satılarak teslim edilen ... plakalı, ...marka/tip otomobilin teslimini takiben ortaya çıkan ve kullanımını engelleyen aynı tür üretim kaynaklı arızaları nedeniyle davalının yetkili ... A.Ş.'nin ...

Şubesine çeşitli tarihlerde teslim edilmesine rağmen arızalarının giderilmediğini, halen anılan serviste bulunan aracın arızalarının hangi tarihte giderileceğinin açıklanmadığını, bu konudaki tüm müracaatlara ve ...

6. Noterliği'nden keşide edilen ... tarih-sayılı otomobilin misli ile değişimi konulu ihtarnameye de herhangi bir yanıt verilmediğini, ... sayılı arabuluculuk sürecinin anlaşmazlıkla sonuçlandığını, ... marka/tip otomobilin öncelikle satım faturasında açıklanan özelliklerini içeren misli ile değiştirilmesini olmadığı takdirde 4.008.080,00 TL satış bedelinin ...

A.Ş'ne faiz ve sair masrafları ile birlikte iadesinin hüküm altına alınması için iş bu davanın açıldığını, bu nedenlerle öncelikle...marka/tip... plakalı otomobilin ...

A.Ş. tarafından 14.11.2023 tarihli, ... sayılı faturada tanımlanan özelliklerini içeren misli ile değiştirilmesine olmadığı taktirde otomobilin 4.008.080,00 TL tutarındaki satış bedelinin 14.11.2023 satış tarihinden itibaren 3095 sayılı kanuna göre ticari işlerde temerrüt faizi için öngörülen en yüksek avans faizi ile birlikte ...Tic. A.Ş.’ne ödenmesine, tüm yargılama giderlerinin ...A.Ş. üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 223.

Maddesine göre satılanda bir ayıp bulunması halinde alıcının bu ayıbı satıcıya derhal bildirmesi gerektiğinin hüküm altına alındığını, dava konusu aracın fatura tarihinin 14.11.2023 olduğunu, davanın ikame edildiği tarihin ise 05.11.2024 olduğunu, huzurda görülen davanın mevzuat kapsamında öngörülen hak düşürücü sürede açılmadığını, bu nedenle öncelikle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, huzurdaki dava konusu araçta aracın nitelik ve standardına aykırılık teşkil eden ve araçtan beklenilen faydayı azaltan bir şikayet bulunmadığını, araçta ki kumanda ünitesine ilişkin şikayetin parça değişimi ile tamamen giderildiğini,

aracın halihazırda sorunsuz bir şekilde davacı tarafa teslim edildiğini, dava konusu aracın 25.06.2024 tarihinde "park sensör ikazı" şikayetiyle servise giriş yaptığını, yapılan kontrollerde araçtaki airmatic şikayetinin giderildiğini, araç üzerinde son kontrollerin yapılarak aracın sorunsuz bir şekilde davacı tarafa teslim edildiğini, aracın daha sonra 08.07.2024 tarihinde servise giriş yaptığını, araçta parça değişimi yapılmasının gerektiği tespit edilmekle elektronik kumanda ünitesi parça siparişi verildiğini, parçanın servise ulaşmasının akabinde araç üzerinde gerekli onarımların yapılarak aracın davacı tarafa teslim edildiğini,

bu süreçte davacı tarafa ikame araç desteği sağlandığını, dava konusu araçta halihazırda herhangi bir şikayet bulunmadığını, dava konusu araçta imalattan kaynaklanan bir şikayet bulunmadığını, araçta üretimden kaynaklanan bir arıza olmadığı gibi parça değişimi işlemi ile giderilen şikayetin araçtan beklenen faydayı azaltacak, aracın standartlarına aykırılık teşkil edecek, aracın kullanımını engelleyecek mahiyette de olmadığının sabit olduğunu, bu işlem neticesinde araçta herhangi bir değer kaybı oluşmadığını, dava konusu araçta parça değişimi ile onarım yapıldıktan sonra davacı tarafın misli ile değişim,

mümkün değilse bedel iadesi taleplerinde bulunmasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın ayıpsız misli ile değişim ve bedel indirimi taleplerinin seçimlik hak niteliği taşımadığını ve bu taleplerin her halükarda terditli şekilde ileri sürülmesinin mümkün olmadığından bahisle haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... A.Ş.'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği, araç üzerinde takyidatları gösterir sicil kaydının dosya içerisine alındığı görüldü.

Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Bilirkişi heyeti tarafından sunulan 05/08/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında.

"Mahkemece verilmiş olan görev doğrultusunda, davaya konu... plakalı araç üzerinde inceleme yapıldı: Davaya konu ...plakalı otomobilin, halen garanti süresinin dolmamış olduğu; elektronik kumanda ünitesinin arızalanması ile havalı süspansiyonunun sertleşmesinin davaya konu otomobilin üretim sürecine ilişkin bir arıza olduğu,

Otomobil elektronik kumanda ünitesi parçası değişimi ile otomobil kullanılabilse de, bu parça airmatic süspansiyon sisteminin sadece bir birimi olup, kullanıcının dışarıdan müdahalesi olmadan ve aracın satış/teslim tarihinden kısa bir süre sonra bozulmuş olduğundan, bu arızanın airmatic süspansiyon sisteminin başka bir birimindeki elektronik ve donanımsal bir arıza sebebiyle tekrar nüksedebileceği, otomobilin bu şekilde kullanımının can ve mal güvenliği tehlikesi yaratacağı,

Davacının otomobilin satışı/kendisine teslimi sırasında olağan bir gözden geçirmesi ile bu arızaları belirlemesinin mümkün olmadığı," şeklinde görüş ve kanaatlerinin beyan edildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ayıplı olduğu iddia edilen ticari binek aracın misli ile değiştirilmesi talebine ilişkindir. Dosya kapsamında; davacının dava konusu ...marka, ...Model, ... Tipinde, Gri renkte aracı, 14.11.2023 tarihinde ...A.Ş.' den 4.008.080,00 TL bedelle satın aldığı anlaşılmıştır. Türk Ticaret Kanunu'nun 23/1-c maddesi uyarınca ticari alım satımlarda satılanda bulunan ayıp, açık ayıp niteliğinde ise alıcının teslim tarihinden itibaren 2 ve 8 günlük süreler içerisinde satıcıya bildirimde bulunması gereklidir. Ancak ayıp gizli ayıp niteliğinde ise aynı maddenin atfı ile TBK'nın 223. maddesi uyarınca ortaya çıktığı tarihte derhal satıcıya bildirilmesi gerekir.

Somut olayda davaya konu otomobil davacıya 14.11.2023 tarihinde satılmış, 25.06.2024 tarihinde arızalandığında davalının yetkili acentesi-yetkili servisi ... A.Ş.-... Şubesine teslim edilmiş, onarımından sonra 08.07.2024 tarihinde elektronik kumanda ünitesinin bozulması+havalı süspansiyonunun sertleşmesi vb. arızalarıyla otomobil yetkili acenta-servis .... A.Ş.-...

Şubesine teslim edilmiş, araç 08.07.2024-06.12.2024 tarihleri arasında onarımda tutularak 06.12.2024 tarihinde davacıya teslim edilmiştir. Bu süreçte ayrıca davacı tarafça ...

6. Noterliği... tarih-sayılı ihtarnamesi ile otomobilindeki olumsuzluğun açıklanarak değişim talebinde bulunulduğu, yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacının otomobilin satışı/kendisine teslimi sırasında olağan bir gözden geçirmesi ile bu arızaları belirlemesinin mümkün olmadığı, bildirilmiş olmakla TBK'nun 223/2. Maddesinde tanımlandığı gibi davacının bu durumu hemen satıcıya bildirdiği anlaşıldığından davanın bu konudaki itirazlarına itibar edilmemiştir.

Dava konusu aracın satımını konu edinen işlem, “tüketici işlemi” niteliğinde olmayıp, “tacirler arası satım işlemi” niteliğindedir. "Tüzel kişi tacirlerin” satım sözleşmesiyle bir mal satın almaları durumunda bu işlem “tüketici işlemi” niteliğinde olmayıp “ticari işlem” niteliğindedir. Davacı tüketici olmadığından TBK'nın 219-231 hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Satılanın ayıplı olması halinde alıcının sahip olduğu haklar TBK'nın 227. maddesinde düzenlenmiştir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 219. maddesine göre; bir maldaki ayıp, satıcının zikir ve vaat ettiği vasıflarda veya niteliği gereği malda bulunması gereken lüzumlu vasıflarda eksiklik olmak üzere iki türde ortaya çıkabilecektir. Bunlardan ikinci tür olan yani lüzumlu vasıflarda eksiklik şeklinde ortaya çıkan ayıptan bunun varlığını bilmese dahi satıcı sorumludur.

Borçlar Kanunu'nda tanımını bulan ayıba karşı tekeffül, satılan şeyin satıcının zikrettiği vasıfları taşımamasından veya bu şeyin değerini sözleşme gereğince ondan beklenen yararları azaltan veya kaldıran eksiklikler bulunmasından satıcının sorumlu olmasıdır.

Mezkur kanunun 227. maddesinde, satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcının; satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme veya imkan varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme seçimlik haklarından birini seçebileceği ve alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkının saklı olduğu hüküm altına alınmıştır.

Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda davaya konu ....plakalı otomobilin, halen garanti süresinin dolmamış olduğu; elektronik kumanda ünitesinin arızalanması ile havalı süspansiyonunun sertleşmesinin davaya konu otomobilin üretim sürecine ilişkin bir arıza olduğu,

Otomobil elektronik kumanda ünitesi parçası değişimi ile otomobil kullanılabilse de, bu parça airmatic süspansiyon sisteminin sadece bir birimi olup, kullanıcının dışarıdan müdahalesi olmadan ve aracın satış/teslim tarihinden kısa bir süre sonra bozulmuş olduğundan, bu arızanın airmatic süspansiyon sisteminin başka bir birimindeki elektronik ve donanımsal bir arıza sebebiyle tekrar nüksedebileceği, otomobilin bu şekilde kullanımının can ve mal güvenliği tehlikesi yaratacağı,

davacının otomobilin satışı/kendisine teslimi sırasında olağan bir gözden geçirmesi ile bu arızaları belirlemesinin mümkün olmadığı," şeklindeki görüş ve kanaatleri doğrultusunda, araçtaki ayıbın imalata dayalı olduğu ve aracın bu şekilde kullanımının can ve mal güvenliği tehlikesi yaratacağı anlaşılmakla davacının TBK.

227. maddede düzenlenmiş olan seçimlik haklardan “aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesine” ilişkin talebi yerinde görülerek, davanın kabulü ile, davaya konu ... marka/tip ...plakalı aracın davacı tarafından davalıya teslimi ile davalı tarafından aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesine, aynı model ve marka yeni bir aracın davacıya teslimine, dava konusu aracın davacı tarafından tüm takyidatlarından arındırılmış şekilde davalıya teslimine, aracın sıfır kilometre yenisi veya mislinin bulunmaması (TBK.m.

227/I-4 bent) halinde İİK. m. 24 uygulanmasına, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Katip · e-imza