İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/279 K.2021/615

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle: Davacının ayakkabı imalatı işi ile uğraşmakta olduğunu, davacı müvekkilinin ayakkabı üretiminde ihtiyaç duyduğu deriyi-kumaşı ... den satın aldığı için aralarında bir ticari ilişki mevcut olduğunu, aralarındaki ilişki kurulduğu günden beri davacının en son şifahi anlaşma üzerine gelecek olan malların karşılığı olarak aşağıda dökümü yazılı çeki keşide ederek ... e vermiş olduğunu, ancak ...'in bu ödemeye rağmen davacıya bugüne kadar herhangi bir mal tesliminde bulunmadığını,

davacının malların teslimini talep etmişse de ...'in ekonomik kriz ve diğer bir takım bahaneler öne sürerek bundan kaçınmış olduğunu, davalının bu tutumunun müvekkilimin işlerini bozmuş ve mağduriyetine neden olmuş olduğunu, ... .... ... ... Şubesi, 30/08/2020 günlü Keşide yeri ..., ...

Seri No lu çeki 75.000,00 TL bedelli bir adet çeki davacının ... e vermişse de ...'in bu çek karşılığında bugüne kadar herhangi bir mal tesliminde bulunmayıp edimlerini ifa etmemiş olduğundan ötürü aralarında borçlu duruma düşmüş olduğunu, Sonuç olarak,

...'in müvekkiline mal teslim etmesi yönündeki edimini yerine getirmediğinden kendisine davacı tarafından keşide edilerek verilen ve yukarıda bilgileri yer alan çekin bedelsiz kalmış olup bedelsiz kalmış olan söz konusu çeklerin, bankaya ibraz edileceği ve akabinde davacı aleyhine haksız icra takibine girişileceği ihtimali karşısında müvekkilin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etme zaruriyetinin hasıl olduğunu, hiçbir edim yerine getirmeden elindeki çeki ...'e yine hiçbir edim edinmeden yalnızca iyiniyetli 3. Kişi olarak icra ceza mahkemesinde dava açıp müvekkilimi mağdur etmek için teslim etmiş olduğunu,

mahkemece yapılacak araştırma neticesinde görülecek ki ... ile davalı ... anlaşmalıdır ve tek amaçları davacıya ceza verdirmeye çalışmakta olduklarını, aralarında hiçbir ticari ilişkinin olmamasının muvazaayı ispatlamakta olduğunu, davacı hakkında ... İcra Ceza Mahkemesi ...

E. Numarasınca çek şikayetinden dava açılmış olduğunu iddia ederek yukarıda bilgileri yer alan çek için müvekkil aleyhine girişilecek icra takiplerinin durdurulması yönünde teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesine, Müvekkil tarafından keşide edilen ve yukarıda bilgileri yer alan çekin bedelsiz kaldığının tespiti ile Davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, tüm yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin Davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ...'e usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle, iyi niyetli 3. Kişi olduğunu, kendisine karşı bu defilerin ileri sürülemeyeceğini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; Bedelsizlik iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 120. Maddesinde, davacı tarafın, yargılama harçlarını ve gider avansını dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorunda olduğu düzenlenmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) “Dava dilekçesinin içeriği” başlıklı 119. maddesine göre; “(1) Dava dilekçesinde aşağıdaki hususlar bulunur:

a) Mahkemenin adı.

b) Davacı ile davalının adı, soyadı ve adresleri.

c) Davacının Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası.

ç) Varsa tarafların kanuni temsilcilerinin ve davacı vekilinin adı, soyadı ve adresleri.

d) Davanın konusu ve malvarlığı haklarına ilişkin davalarda, dava konusunun değeri.

e) Davacının iddiasının dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetleri.

f) İddia edilen her bir vakıanın hangi delillerle ispat edileceği.

g) Dayanılan hukuki sebepler.

ğ) Açık bir şekilde talep sonucu.

h) Davacının, varsa kanuni temsilcisinin veya vekilinin imzası.

(2) Birinci fıkranın (a), (d), (e), (f) ve (g) bentleri dışında kalan hususların eksik olması hâlinde, hâkim davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlanmaması hâlinde dava açılmamış sayılır.” hükmü düzenleme altına alınmıştır.

Yukarıya alınan HMK’nın 119. maddesinin hükümet gerekçesinde; mülga 1086 sayılı HUMK’nın 179. maddesindeki düzenlemeye karşılık gelen bu madde ile dava dilekçesinde bulunması gereken hususların neler olduğu, ilave unsurlarla birlikte ve daha geniş olarak düzenlendiği açıklanmıştır. Malvarlığı haklarına ilişkin ve konusu para alacağı olmayan davalarda, harca esas miktarın belirlenebilmesi bakımından, dava konusunun değerinin gösterilmesi esası da dava dilekçesinde bulunması gereken zorunlu unsurlardan biri haline getirildiği de ayrıca belirtilmiştir.

HMK’nın 119. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre; davanın konusu ve malvarlığı haklarına ilişkin davalarda dava konusunun değeri dava dilekçesinde açıkça yazılmalıdır. Diğer bir ifadeyle davacı, malvarlığı haklarına ilişkin davalarda, dava dilekçesinde dava konusunun değerini yazmak zorundadır. Zira yargılama aşamasında ödenmesi gereken nispi karar ve ilam harçları bu dava değeri üzerinden hesap ve tahsil edilir.

Öyle ki; değer tayini mümkün olan hallerde dava dilekçesinde dava konusunun değerinin gösterilmesi mecburidir. Eğer değer gösterilmemişse, bu değer davacıya tespit ettirilir. Davacının değeri tespit etmekten kaçınması halinde ise dava dilekçesi işleme konmaz (Harçlar Kanunun m. 16/III).

Yargılama sırasında dava konusunun değerinin dava dilekçesinde bildirilenden daha fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için davaya devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunamaz, yani dosya işlemden kaldırılır (Harçlar Kanunun m. 16/IV, 30 ve HMK m. 150).

Eldeki davada Davacı vekilince, ... .... ... ... Şubesi, 30/08/2020 günlü Keşide yeri ..., ... Seri No lu çeki 75.000,00 TL bedelli çek nedeniyle menfi tespit isteminde bulunulmuş, dava açarken peşin harç maktu olarak (59,30 TL) yatırılmıştır.

Peşin harcın, dava konusu çek bedeli olan 75.000,00 TL üzerinden yatırılması gerektiğinden, bu kapsamda mahkememizce tensip zaptı 10/a maddesi ara kararı ile davacı vekiline bakiye harcı ikmal etmesi için 2 haftalık kesin süre ve imkan verilmiş, kesin süre içerisinde harç tamamlanmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği ihtar edilmiş ancak davacı tarafça verilen kesin süre içerisinde harç tamamlanmamıştır.

Harç kamu düzenindendir. Harç eksikliği halinde davaya devam edilemeyecektir. Hâl böyleyken davacının usule uygun şekilde açılmış bir davasının varlığından bahsetmenin mümkün olmadığı tartışmasızdır.

Bu nedenlerle, davacı tarafça dava açarken yatırılması gereken harç eksik yatırılmış olduğundan ve verilen kesin süreye rağmende tamamlanmadığından davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · e-imzalıdır e-imzalıdır