İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/571 K.2024/477

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit ve İtirazın İptali davalarının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili asıl davada dava dilekçesinde özetle. Dava konusu çekin müvekkili tarafından muhatap bankaya ibraz edildiğini, karşılıksızdır işlemi görünce de müvekkili tarafından ciranta olan ... ve keşideci ... ... İth. İhr. ve San. Tic. A.Ş. Aleyhine ....

İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, dava konusu çekin ... ile olan ilişkiye istinaden davacıya verildiğini, davalının çekte ciranta olarak görünmesine rağmen gerçekte çekin kefili olduğunu, buna ilişkin olarak tutanak düzenlendiğini, icra takibi sürecinde dosya borcunun davalı ... tarafından ödenerek çekin icra müdürlüğünün kasasından teslim alındığını, akabinde davalı ...'in çeki işleme koyarak haciz işlemleri yapacağından bahisle müvekkiline mesajlar atmakta ve yanı sıra kim oldukları belli olmayan mevhum şahıslara bu doğrultuda aramalar yaptırdığını, davalının ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.

İş sayılı dosyasıyla müvekkil aleyhine ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, müvekkili tarafından bu dosyaya itiraz edildiğini, davalının çeke dayalı istem hakkının bulunmadığını, bu nedenlerle öncelikle müvekkili bakımından telafisi imkansız ya da zor zararlar meydana gelmemesi için yargılama süresince müvekkili aleyhine icra takibi başlatılmaması, şayet başlatılan icra takibi var ise icra takibinin dava sonuçlanıncaya kadar durdurulması yönünde bila teminat bu talep kabul görmezse makul bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili birleşen davada dava dilekçesinde özetle. Davalı tarafından müvekkili aleyhine "28/12/2020 vadeli Keşide Yeri İstanbul Olan 155.000,00 TL bedelli çek "e dayalı .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi yapıldığını, icra takibi sonrasında müvekkilinin icra tehdidi altında icra dairesine başvuruda bulunduğunu ve borçlu olmadığı halde icra dosyasının kapak hesabını ödemek zorunda kaldığını, akabinde kendinden önceki lehtara ve keşideciye başvurulabilmek için çeki teslim aldığını, Müvekkilim çeki elinde bulundururken, yani yetkili ve meşru hamil iken, iradesi sakatlanarak kendinden öncesindeki borçlu olan ...'a çeki teslim etmiştir.

Çeki teslim alan ...; çeki cirolayarak bankaya ibraz etmiştir. Akabinde; çeki icraya koymuştur.İcra dosyasının kapak hesabını ödemek zorunda kalan müvekkilim; ödemiş olduğu kapak hesabını kendinden önceki cirantalardan tahsili için; ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz başvurusunda bulunmuştur, İhtiyati haciz talebimiz çek bedeli ile sınırlı kalmak üzere Sayın Mahkeme tarafından kabul edilmiştir. Bunun üzerine; ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden alının karar, .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icraya konulmuş ve esasa geçildikten sonra davalı borçlu tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak itiraz edilmiştir, Bunun üzerine huzurdaki itirazın iptali davası açılmıştır.

Müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğunu, müvekkilinin alacağının garanti altına alınması için, davalının taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının haczi ve muvafazası için teminatsız veya uygun bir teminat mukabilinde ihtiyaten haczine karar verilmesine, huzurdaki davanın dayanağı olan çeke dayalı, aynı taraflar arasında İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E sayılı dosyası üzerinden dava açılmış olduğundan ve yargılaması devam ettiğinden, huzurdaki dosyanın İstanbul ...Asliye Ticaret mahkemesi'nin...

E sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili asıl davada cevap dilekçesinde özetle. Davacının ... ... Şubesine ait keşide yeri İstanbul olan 28/12/2020 tarihli ... seri numaralı 155.000,00-TL çeke istinaden müvekkili aleyhine ....

İcra Müdürlüğünün 2020/... esas numaralı dosyası ile takip başlattığını ve müvekkilinden tahsil edilen bedelin haksız olduğunu, davacının haksız tahsilatı sebebi ile müvekkilinden tahsil etmiş olduğu bedeli iade etmesi gerektiğini ancak etmediğini, bunun üzerine müvekkili tarafından .... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas numaralı dosyası üzerinden tahsil edilen bedel üzerinden davacı ve icra dosyasının dayanağı olan çekin keşidecisi hakkında ... ATM 2021/...

Değişik iş sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz başvurusunda bulunulduğunu, mahkemece ihtiyati haciz kararı verildiğini, müvekkilinin bu başvurusunun akabinde davacı tarafından menfi tespit davası açıldığını, ticari niteliği bulunan menfi tespit davalarının arabuluculuğa tabi olduğunu ancak davacının arabuluculuğa başvurmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin anılı icra dosyasına ödemiş olduğu bedeli icra tehdidi altında ödediğini, İstanbul 6. ATM ... değişik iş sayılı dosyasından verilen ihtiyati haciz kararının ardından bu kararı ....

İcra Müd.nün ... esas sayılı dosyası ile takibe koyduklarını ve takip sonrasında davacının malvarlığına haciz konulduğunu, davacının itirazı üzerine takibin durduğunu, bunun üzerine davacı aleyhine itirazın iptali davası açmak üzere arabuluculuğa başvurduklarını, davacı tarafından dava dilekçesi ile beyan edilen müvekkilinin dava dışı ...'nın finansörü olduğu hususu ile çekte kefil olduğu hususlarındaki beyanlarının gerçeği yansıtmadığını, senede karşı senetle ispat zorunluluğu olduğunu,

huzurdaki dava konusu çekle ilgili olarak gerçek olmayan soyut iddiaların müvekkilinin imzası olmayan alakasız sözleşmelerin davanın ispatı için yeterli olmadığını, çekte bulunan ciro silsilesine bakıldığında TTK 709.md.

Gereğince ciranta konumunda bulunan müvekkilinin çeki ödemesi sebebiyle kendisinden öncekilere rücu edebileceği kanunen düzenlendiği için davacıdan alacaklı olduğunu, müvekkilinin ödemiş olduğu bedelin tamamı için her iki borçlunun sorumlu olduğu dikkate alınarak verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep ettiklerini, davanın reddini, davacı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili birleşen davada cevap dilekçesinde özetle;

Uyuşmazlık konusu menfi tespit dava dilekçesi ekinde sunulan ... ... İstanbul Şubesine ait keşide yeri İstanbul olan, 28/12/2020 tarihli ... seri numaralı 155.000,00-TL bedelli çekin davalı birleşen dosya davacısı tarafından müvekkiline verildiğini, çekin keşide tarihinde müvekkili tarafından muhatap bankaya ibraz edildiğini, karşılıksızdır işlemi görünce de müvekkili tarafından ciranta olan ... ve keşideci ... ... ... A.Ş. Aleyhine ....

İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyasıyla icra takibine başlandığını, icra takibi sürecinde dosya borcunun davalı birleşen dosya davacısı Bülent Delen tarafından ödenerek çekin icra müdürlüğü kasasından teslim alındığını, akabinde ...'in ...

ATM ... değişik iş sayılı dosyasıyla müvekkili aleyhine ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu ve taraflarınca bu dosyaya da itirazda bulunduklarını ancak itirazın reddine karar verildiğini, verilen ihtiyati haciz kararı üzerine davalı birleşen dosya davacısı tarafından ...

İcra Müd.nün ... esas sayılı dosyasıyla müvekkili aleyhine icra takibi başlattığını, müvekkili tarafından anılan takibe de itiraz edildiğini, davalı birleşen dosya davacısı ...'in icra takibi içerisinde ödemiş olduğu uyuşmazlık konusu aynı çeki ihtiyati hacze konu ederek müvekkile ödenen parayı tekrar geri almaya çalışmasında hukuka uyarlık bulunmadığını, öncelikle davalı birleşen dosya davacısının haksız ve dayanaktan yoksun ihtiyati haciz talebinin reddini, davalı birleşen dosya davacısının müvekkiline ödemiş olduğu parayı geri alabilmek amacıyla başlattığı takip akabinde açtığı itirazın iptali davasının reddini,

kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl davada dava ... ... şubesine ait 28/12/2020 tarihli, ... seri numaralı ve 155.000,00-TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosyasında ise itirazın iptali istemine ilişkindir.

.... ATM ...

D.iş sayılı dosyası incelendiğinde, asıl dava davacısı tarafından ihtiyati haciz isteyen alacaklı ... hakkında 28/12/2020 vadeli keşide yeri İstanbul olan 155.000,00-TL bedelli çeke dayalı icra takibi yapıldığı, icra takibi sonrasında müvekkilinin icra tehdidi altında borçlu olmadığı halde borcun kapak hesabını ödemek zorunda kaldığını, akabinde kendinden önceki lehtara ve keşideciye başvurabilmek için çeki teslim aldığını, müvekkilinin çekin yetkili ve meşru hamili iken kendi cirosunu iptal edeceği yerde iradesinin sakatlandığını ve kendinden önceki borçlu olan ...'a çeki teslim ettiğini,

çeki teslim alan ...'ın ise çeki cirolayarak bankaya ibraz ettiğini ve çeki icraya koyduğunu, ...'ın çeki müvekkiline teslim etmesi ya da borcunu ödemesi gerekirken müvekkili hakkında ....

İcr.Müd. ... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattığını, müvekkilinin evine 2 kez hacze gelindiğinden dosya borcunu ödemek zorunda kaldığını ve çeki icra dosyasından teslim alarak yetkili hamil konumuna geldiğini, borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının haczi ve muhafazası için teminatsız veya uygun bir teminat mukabilinde ihtiyaten haczine karar verilmesi için talepte bulundukları, mahkemece ihtiyati haciz talebinin %15 teminat mukabilinde karşı taraflardan ihtiyati haczine karar verildiği görüldü.

... İcr.Müd. ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, asıl dava davacısı tarafından davalıdan 152.775,00-TL çek alacağı, 98,15-TL takip öncesi faiz, 15.277,50-TL %10 çek tazminatı ve 465,0-TL %0,3 komisyon olmak üzere toplam 168.615,65-TL alacak üzerinden icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

.... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, birleşen dava davacısı tarafından, davalıdan 222.904,00-TL asıl alacak, 4.091,66-TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplam 226.995,66-TL alacak üzerinden icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce her ne kadar ...'nın tanık olarak dinlenmesine karar verilmişse de; Asıl ve birleşen davalardaki iddia ve savunmalar ile dosyaya yansıyan bilgi ve belgeler ve yine ispat külfetine göre ihzara rağmen hazır bulunmayan ...'nın beyanlarının alınmasından vazgeçilmiştir.

Taraflarca bildirilen deliller toplanmış,Asıl davada davacı yanca, davalı ile akdolunan çek sureti, satış vaadi sözleşmesi, çek teslim protokolü ve arabuluculuk son tutanağı; birleşen 20 ATM dosyasında davacı yanca arabuluculuk son tutanağı ibraz olunmuş, İstanbul 6. ATM ... D.iş sayılı dosyası aslı, .... İcra Dairesinin 2020/... esas sayılı doyası aslı, .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasının uyap kayıtları celp edilmiş, dosya kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Tarafların ticari defterleri ile dosya kapsamında inceleme yapılması suretiyle rapor tanzimi bakımından görevlendirilen bilirkişi 22/03/2024 tarihli raporunda; Asıl davada dosyaya sunulu olan ve rapor içeriğinde görüntüsüne yer verilen evrağı davalı ...’in davaya konu çekte cirantadan ziyade çek kefili olduğu hususunda tek başına delil olarak kabul etmesi durumunda davacının iş bu davadaki menfi tespit talebinin kabulü ile birlikte asıl dava davacısı ...’ın .... İcra

Dairesi ... E. sayılı dosyası ile ilgili asıl dava davalısı ...’e borçlu olmadığının kabulünün gerektiği, sayın mahkemenin dava dosyasına sunulu olan çek fotokopisindeki ciro silsilesi dikkate alındığında asıl dava davalısının davaya konu çekle ilgili hem keşideci sonrası hem de asıl dava davalısı ...’in hemen sonrasındaki cirolarından sonuncusunun geçersiz sayılmasının gerekeceği kanaatine varması durumunda davacının asıl davadaki menfi tespit talebinin reddinin gerekeceği, tarafların icra inkar ve kötü niyete ilişkin tamzinat talepleri ile ilgili değerlendirme ve hukuki takdirin sayın mahkemeye ait olduğu,

birleşen davada dava dosyasına sunulu olan ve rapor içeriğinde görüntüsüne yer verilen evrağı davalı ...’in davaya konu çekte cirantadan ziyade çek kefili olduğu hususunda tek başına delil olarak kabul etmesi durumunda davacının iş bu davadaki menfi tespit talebinin kabulü ile birlikte asıl dava davacısı ...’ın .... İcra Dairesi ...

E. sayılı dosyası ile ilgili asıl dava davalısı ...’e borçlu olmadığının kabulünün gerektiği, asıl dava dosyasına sunulu olan çek fotokopisindeki ciro silsilesi dikkate alındığında asıl dava davalısının davaya konu çekle ilgili hem keşideci sonrası hem de asıl dava davalısı ...’in hemen sonrasındaki cirolarından sonuncusunun geçersiz sayılmasının gerekeceği kanaatine varması durumunda davacının asıl davadaki menfi tespit talebinin reddinin gerekeceği şeklinde rapor bildirmiştir.

Bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, teknik ve ayrıntılı olarak hazırlanmış olması nedeniyle rapor Mahkememizce de benimsenmiş ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,Davaya konu çekin üzerinde yapılan incelemelerde çekin dava dış ... ... Tic.

A.Ş. tarafından asıl dava davacısı ... adına keş ide edildiği, çekin arka yüzünde ise asıl dava davacısı ... cirosunun ardından asıl dava davalısı birleşen dava davacısı ... tarafından ciro edilmek sureti ile çekin tekrardan asıl dava davacısı ...’a ciro yolu ile geçmiş olduğu, çekin keşide tarihi itibari ile muhatap bankaya ibrazı sonrasında çekin karşılıksız işleminin de asıl dava davacısı ... tarafından (banka yükümlülük bedeli 2.225,00 TL tahsil edilmek sureti ile ) karşılıksız işlemi yapıldığı, çek üzerinde birleşen dava davalısının iş bu ciroyu kefil sıfatı ile yaptığına dair herhangi bir ibare bulunmadığı,

asıl dava davacısı tarafından sunulan 14.12.2018 tarihli satış vaadi sözleşmesinde yapılacak olan binanın 2. kat 11 Nolu dairesi için dava dışı ... tarafından 240.000,00 TL peşin ödeme yapıldığının yazıldığı, daire tesliminde ... tarafından herhangi başka bir ödeme talep edilmeyeceği ile daire teslim tarihinin 15.10.2019 ve anahtar teslim olduğunun ayrıca belirtildiği ve imzalandığı,

İş bu yazı dikkate alındığ ında davaya konu çekin (seri numarası aynı) dava dışı ... tarafından asıl dava davacısına teslimi ile ilgili birleşen dava davacısının kefil olarak yazıya imza koyduğu olduğu, çekin fotokopisi üzerinde yapılan incelemeler sonucunda davacı ... ...’ın cirosu sonrasında davalı ...’in cirosu sonrasında da yine davacı ...’ın cirsonun olduğu, Çekin karşılıksız olduğu işlemini yapan ... tarafından yapılan icra takibi neticesinde çeki ciroladığı ... ile çeki kendisine keşide eden ... ..

A.Ş. aleyhine takip yaptığı, takip neticesinde davalı birleşen dava davacısı ...’in ödeme yaptığı, davalı birleşen dava davacısı iş bu icra takip bedelini ödedikten sonra ödediği bedel ile ilgili olarak çeki kendisine ciro eden ... aleyhine takip başlattığı, çekin keşidecisine yönelik olarak işlem başlatmadığı, taraflarca bilirkişi incelemesine yönelik olarak defter ve kayıtların sunulmadığı,

yukarıdaki açıklamalara göre davalı ...'in kambiyo ilişkisindeki cirantada daha çok, çek kefili olarak hareket ettiği, kefil olarak hareket ettiği taraflar arasında düzenlenen protokolde ayrıca belirtildiği anlaşılmakla asıl davanın kabulü ile davacı ...'ın davalı ...'e dava konusu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, bu durum mahkememizce ayrıca değerlendirilmek suretiyle birleşen dava davacısı ...'in İtirazın İptaline yönelik davasının reddine karar verilerek mahkememizce aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...