İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/293 K.2025/178

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Birliği nezdinde 05/10/2023 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 04/10/2023 tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeye konu satıcısı ...

Pazarlama Ticaret Anonim Şirketi olan, 19/10/2023 tarihli ve ... fatura numaralı faturaya konu 1 adet, ... marka 2023 model, ... plaka sayılı, ... motor numaralı ve ... şaşi numaralı ... Kamyonet. 14/09/2023 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 14/09/2023 tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu satıcısı ...

Oto Servis Ve Ticaret Anonim Şirketi olan, 22/09/2023 tarihli ve ... fatura nolu faturaya konu 1 adet, ... marka, 2023 model, ... plaka sayılı, ... motor numaralı ve ... şasi numaralı ... Otomobil. 08/03/2023 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 07/03/2023 tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesine konu satıcısı ...

Ticaret Limited Şirketi olan, 13/03/2023 tarihli ve ... fatura nolu faturaya konu 1 adet, ... marka, 2023 model, ... plaka sayılı, ... motor numaralı ve ... şasi numaralı ... Otomobil. 30/11/2022 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 29/11/2022 tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ne konu satıcısı ...

Otomotiv İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi olan, 01/12/2022 tarihli ve ... fatura numaralı faturaya konu 1 adet, ... marka, 2022 model, ... plaka sayılı, ... motor numaralı ve ... şasi numaralı, ... Otomobilin karşı tarafa teslim edildiğini, davalının sözleşme gereği kira bedellerini ödemediğini, bunun üzerine ...

3. Noterliğinin 12/02/2024 tarih ... yevmiye sayılı, 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı, 14/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı, 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamelerini tebliğ ettiklerini, 60 günlük süresi içinde davalının edimini yerine getirmediği gibi; malları da iade etmediğini, 60 günlük yasal sürenin dolması nedeniyle sözleşmenin fesih olunduğunu, kiralanan malların mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunu, bu nedenle ihtiyati tedbir talep etmeleri üzerine ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası ile ihtiyatı tedbir kararı verildiği, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespiti ile mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan malların alındığı şekilde iadesini ve ihtiyati tedbir kararının, mahkememiz kararı kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile.

UETS yoluyla gönderilen ihtarnamelerin davalı şirket tarafından 17/02/2024 ve 19/2/2024 tarihlerinde tebliğ alındığı yasa gereği kabul edildiğinde, bir an için talep edilen alacağın nizasız olduğu var sayılsa bile 60 günlük yasal ödeme süresi 17/04/2024 ve19/04/2024 tarihlerinde dolmakta olduğunu, bunun anlamının ortada hiç niza yokken davacı şirketin bu davaya konu sözleşmeyi bu tarihten önce fesih ettiğinin kabul edilemez olduğunu, yani davacı şirketin bu sözleşmeyi fesih iradesinin ancak ilk üç sözleşme için 18/04/2024 tarihinden; ... numaralı sözleşme için ise 20/04/2024 tarihinden sonra hüküm ifade edebileceğini, müvekkili şirketin ...

1. Asliye Ticaret Mahkemesine ... esas numarası ile açmış olduğu konkordato davasında mahkemenin 13/03/2024 tarihi itibariyle geçici mühlet karar vererek, yasanın öngördüğü tüm tedbir kararlarını aldığını, bu cevap verdikleri tarih itibariyle de geçici mühlet kararını 10/06/2024 tarihinde 13/06/2024 tarihinden itibaren 1 ay uzattığını, dolayısıyla 13/03/2024 tarihinden önceki tüm borçların, bu sözleşmede ödenmemiş olan kira borçları da dahil olmak üzere konkordatoya tabi borç hükmüne kavuşmuştuğunu, davalı şirket yönünden 60 günlük ödeme süresi içinde bu yasak geldiği için,

davalı şirketin temerrütünden bahsedilemeyeceğini ve bu davaya konu sözleşmenin feshinin yasal olarak mümkün olmadığını, davacı şirketin sözleşmeyi fesih iradesinin hukuki sonuç doğurmayacağını, bu sebeple davacı tarafından yapılan fesihin usul ve yasaya açık aykırı olduğunu, burada dahi 6361 sayılı yasanın 31. madde şartlarının oluşmadığının aşikar olduğunu, ayrıca söz konusu ihtarname ile bildirilen miktarda borçlarının bulunmadığını, ihtiyati tedbir kararına itirazlarının bulunduğunu, tüm bu nedenlerle ihtiyati tedbir gereği teslim edilen malların müvekkili şirkete teslimini ve davanın reddini talep etmiştir.

Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.

Mahkememiz dosyası öncelikle 5.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, davacı vekili 17/07/2024 tarihli beyan dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 4.920.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporunu mahkememiz dosyasına sunmuş ve aynı tarihte 83.935,92-TL tamamlama harcını ikmal etmiş ve mahkememizin 05/09/2024 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava halini almış olması sebebiyle dosyanın heyete tevdine karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.

Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 05/10/2023 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 04/10/2023 tarihli ve ... sözleşme numaralı. 14/09/2023 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 14/09/2023 tarihli ve ...-R1 sözleşme numaralı. 08/03/2023tescil tarihli, ... tescil numaralı, 07/03/2023 tarihli ve ...-R1 sözleşme numaralı.

30/11/2022 tescil tarihli, ... tescil numaralı, 29/11/2022 tarihli ve ...-R1 sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmeleri ile ekleri, faturalar, ödeme planları, ruhsatlar, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... 16. Noterliğinin 09/10/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı. 07/04/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı. 15/12/2022 tarihli ve ... yevmiye sayılı.

08/12/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnameleri ile tebliğ mazbataları, ... 3. Noterliğinin 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı, 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı, 14/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı, 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnameleri ile tebliğ mazbataları, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınmış, finansal kiralama uzmanı bilirkişiden rapor temin edilmiştir.

Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.

Finansal kiralama uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenerek mahkememiz dosyasına sunulan 03/01/2025 tarihli rapor ile; davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarına göre, davalı kiracının temerrüt faizi hariç ... numaralı sözleşme nedeniyle ihtarname tarihi olan 12.02.2024 tarihi itibariyle, temerrüt faizi hariç davalı kiracı şirketin 09.02.2024 tarihli 102.827,52-TL faturalandırılmış kira borcu ile 1.857,00-TL sigorta borcu bulunduğu, ihtarnamede verilen yasal ödeme süresi içerisinde davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, yasal süre sonu itibarıyla davalı kiracı şirketin temerrüt faizi hariç 3 aylık kira

bedeli toplamı olarak 308.482,56-TL faturalandırılmış kira borcu ve 2 aylık sigorta taksit bedeli toplamı olarak 3.714,00-TL sigorta borcu bulunduğu; ... numaralı sözleşme nedeniyle ihtarname tarihi olan 12.02.2024 tarihi itibariyle, temerrüt faizi hariç davalı kiracı şirketin 25.01.2024 tarihli 209.060,20-TL faturalandırılmış kira borcu bulunduğu, ihtarnamede verilen yasal ödeme süresi içerisinde davalı şirket

tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, yasal süre sonu itibarıyla davalı kiracı şirketin temerrüt faizi hariç 3 aylık kira bedeli toplamı olarak 627.180,60-TL faturalandırılmış kira borcu bulunduğu; ... numaralı sözleşme nedeniyle ihtarname tarihi olan 14.02.2024 tarihi itibariyle, temerrüt faizi hariç davalı kiracı şirketin 13.02.2024 tarihli 35.438,63-TL faturalandırılmış kira borcu bulunduğu, ihtarnamede verilen yasal ödeme süresi içerisinde davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu,

yasal süre sonu itibarıyla davalı kiracı şirketin temerrüt faizi hariç 3 aylık kira bedeli toplamı olarak 106.315,89-TL faturalandırılmış kira borcu bulunduğu; ... numaralı sözleşme nedeniyle ihtarname tarihi olan 12.02.2024 tarihi itibariyle, temerrüt faizi hariç davalı kiracı şirketin 01.02.2024 tarihli 50.985,42-TL faturalandırılmış kira borcu

bulunduğu, ihtarnamede verilen yasal ödeme süresi içerisinde davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, yasal süre sonu itibarıyla davalı kiracı şirketin temerrüt faizi hariç 3 aylık kira bedeli toplamı olarak 152.956,26-TL faturalandırılmış kira borcu bulunduğu, buna göre davacı şirketin, finansal kiralama sözleşmesinin 10.2 maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun

31. maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeleri feshetme hakkının bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmelerin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 10.4 maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu menkul malların davalı şirket tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu tespit edilmiştir.

Dosyada mübrez, davacı tarafından davalı şirkete ... 16. Noterliğinin 08/12/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle ... numaralı sözleşmeye ilişkin olarak ödemelerin yeni ödeme planına göre yapılması ve ... 3. Noterliğinin 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiğinin;

... 16. Noterliğinin 09/10/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle ... numaralı sözleşmeye ilişkin olarak ödemelerin yeni ödeme planına göre yapılması ve ... 3. Noterliğinin 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiğinin; ...

16. Noterliğinin 07/04/2023 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle ... numaralı sözleşmeye ilişkin olarak ödemelerin yeni ödeme planına göre yapılması ve ... 3. Noterliğinin 14/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiğinin; ...

16. Noterliğinin 15/12/2022 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle ... numaralı sözleşmeye ilişkin olarak ödemelerin yeni ödeme planına göre yapılması ve ... 3. Noterliğinin 12/02/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiğinin borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.

Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır.

6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması,

22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre.

Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği,

davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu,

bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı ve bu hususun bilirkişi ... tarafından düzenlenen 03/01/2025 tarihli rapor ile de tespit edildiği anlaşıldığından, denetime ve hüküm tesisine elverişli bulunan bilirkişi raporuna da itibar edilerek, borçlu hakkında konkordato mühleti verilmiş olmasının finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının açılmasına,

yürütülmesine ve neticede karar verilmesine engel teşkil etmemesi de göz önünde bulundurularak, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır