KÜNYE
T.C. İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 3 Temmuz 2025
- Esas no
- 2024/526
- Karar no
- 2025/460
- Dava
- Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
- Dava tarihi
- 12/09/2024
Karar Metni
1.524 kelime·8 dk okuma·1 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirketle davalı şirket arasında Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ve ... numara ile tescilli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme gereğince davalı tarafa satıcısı ...
Şirketi olan, ... tarihli ve ... numaralı fatura konusu 1 adet ... marka, ... şasi numaralı, ... motor numaralı, ... tipli, 2023 model ve ... plaka numaralı, paletli ekskavatörün satın alınarak finansal kiralandığını, davalı/kiracı tarafından bahsi geçen sözleşmeye göre belirlenen ödeme planlarında belirtilen kira borçlarını vadelerinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü ve ve bu durum nedeniyle müvekkili tarafından kiracı şirket ve müşterek borçlu müteselsil kefillere, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi ve finansal kiralama sözleşmesi hükümleri uyarınca ödenmesi gereken kira bedellerinin,
ihtarnamenin tebliğini müteakip 60 gün içerisinde ödenmesi; aksi halde sözleşmelerin feshedilmiş sayılacağı ve aynı yasanın 33. maddesi gereğince de sözleşmenin feshi halinde temerrüde düşülen meblağ ile birlikte vadesi gelmemiş kira bedellerinin muaccel hale geleceği ayrıca kiralanan malların da iade edilmesi gerektiği konusunu içeren ...
3. Noterliğinin ...ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiğini, anılan ihtarnamenin, davalının sözleşme adresine 11.06.2024 tarihinde usul ve yasaya uygun olarak tebliğ edildiğini, davalı kiracı tarafından ihtarnamede belirtilen borçlar 60 gün içerisinde ödenmediğinden 6361 sayılı Kanun'un 31/1. maddesi gereği belirtilen finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğini, davalı ile akdedilen finansal kiralama sözleşmesinin feshi neticesinde sürekli borç ilişkisinin sona erdiğini, davalının ise müvekkili tarafından gönderilen ihtarnameye konu borçlarını ve devam eden kiralarını bugüne kadar ödemediği gibi,
mülkiyeti müvekkiline ait olan kiralananları da iade etmediğini, akabinde mülkiyeti müvekkili şirkete ait kiralanan menkul malların bu davadan önce tedbir yolu ile müvekkili şirkete teslimi için ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin...değişik iş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı alındığını, alınan ihtiyati tedbir kararının...
4. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile yasal süresinde icraya konulduğunu, tüm bu nedenlerle Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ...tarih ve ... numara ile tescilli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespitini, sözleşme gereğince davalı tarafa teslim edilen satıcısı ...Şirketi olan, ... tarihli ve ... numaralı fatura konusu 1 adet ... marka, ... şasi numaralı, ... motor numaralı, ... tipli, 2023 model ve ....plaka numaralı, paletli ekskavatörün teslim alındığı şekilde iadesini ve ...
9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı ihtiyati tedbir kararının, mahkememiz kararı kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin, konkordato için ...
2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından talepte bulunduğunu, mahkemenin 26.06.2024 tarihli ara kararı ile lehine 3 aylık geçici mühlet verildiğini, bu sürenin, 26.09.2024 tarihli ara karar ile 2 ay daha uzatıldığını, bir alacağın konkordatoya tabi olup olmadığı noktasında, alacağın doğumu tarihi esas alındığından, alacağın muaccel olduğu tarihin önem taşımayacağını, kira borcunun tamamının konkordatoya tabi olduğunu, konkordato sebebiyle hak düşürücü sürelerin durduğunu, davacı tarafından düzenlenen ...
3. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin ... tarihinde müvekkiline tebliğ olduğunu, bu ihtarname ile ...tarih ve ... numara ile tescilli ... numaralı kiralama sözleşmesine ilişkin kira ve kira temerrüt borçlarının 60 gün içerisinde ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, davacı tarafından çekilen ihtarnamelerde de belirtlidiği üzere, finansal kiralama sözleşmelerinin tarihinin 03.05.2023 olduğunu, bu tarihin mühlet öncesinde kalmakta olduğunu, finansal kiralama sözleşmelerinin normal kira sözleşmelerinden farklı olarak,
borcun tamamının sözleşme ile birlikte doğduğu hususu dikkate alındığında bahsedilen borcun mühlet öncesinde doğmuş bir borç olduğunu ve konkordatoya tabi bir borç olduğunu, nitekim, 2. ihtarnamenin 60 günlük süresi dolmadan müvekkili şirketin konkordato mühleti içerisine girdiğini, müvekkilinin konkordato mühletine girmesiyle ...
2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının... tarihli ara kararı ile verilen tedbir kararı neticesinde sürelerin durduğunu ve müvekkilinin temerrüde düşmesinin engellendiğini, bu sürelerin ancak mühlet kaldırıldığı halde işlemeye devam edeceğini ve takiplere de o halde devam edilebileceğini, tedbir talep eden tarafın, tedbir talebini geçerli olmayan ilk ihtarnameye dayanarak gerçekleştirdiğini, davacı tarafından çekilen ...
3. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin usule uygun olmadığını, buna istinaden taraflarınca hazırlanan ...
71. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itirazlarının bildirildiğini, kira bedelinin ödenmemesine ilişkin müvekkiline yapılan ihtarda, söz konusu borcun hangi döneme ait kira bedelinin talep olunduğunun belirtilmediğini, sadece kira bedeline ilişkin borcun miktarının bildirilmekle yetinildiğini, bu borcun hangi döneme ait borç olduğunun belirtilmediğini, bu anlamda kat ihtarının usulüne aykırı olduğunu, bu durumların da söz konusu ihtarnameleri, haklı ihtar sıfatından yoksun bıraktığını ve iade istenebilmesi için gerekli 2 haklı ihtar şartını sağlayamadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malın iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen Finansal Kurumlar Birliği nezdinde... tarih ve ... numara ile tescilli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, faturalar, ödeme planları, ruhsatlar, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... 3. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete ... 3. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır.
6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması,
22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre.
Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malı verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği,
davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından,
davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, borçlu hakkında konkordato mühleti verilmiş olmasının finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının açılmasına,
yürütülmesine ve neticede karar verilmesine engel teşkil etmemesi hususu da göz önünde bulundurularak, davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır
İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/526, K. 2025/460, 3 Temmuz 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama