İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/180 K.2020/332

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize verdiği 23/02/2016 havale tarihli dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ... İli ... ilçesi, ...

Pafta ... ada, ... parsel sayılı "Taşınmaz" üzerinde geliştirilecek inşaatın tüm mimari inşaat mekanik elektrik mühendisliği projelerinin yapılması işini davalı şirkete verdiğini, sözleşmeye göre davalı şirketin belirlenen çalışmaları yapacakğını ve hizmetleri vereceğini, müvekkili şirketin davalı şirkete sözleşme gereği vermesi gereken 200.000,-TL.ücretin ilk iki aşamasına ilişkin olan 85.000,-TL.lik kısmını ödediğini, davalı şirketin hazırlamış olduğu projeleri belediyeye sunduğunu ancak projelerin arsanın imar durumuna uygun olmadığı gerekçesi ile tasdik edilmediğini,

projelerin imar durumuna ve mer'i mevzuata uygun yapılması kanunen zaruri olduğundan, ruhsat alınabilmesi için belediyenin talep ettiği değişikliklerin projeye işlenmesi istendiğini, davalı şirketin ise bu değişiklikleri yapmak için ek ücret talep ettiğini, müvekkil şirketi ödeme yapmayı reddedince işin yapılmadığını ve davalının sözleşmesinin ....Noterliğinden ... tarih ve ...

Y.No ile gönderilen ihtarname ile fesih edildiğini, sözleşmenin kesin proje çalışmaları başlıklı A.4 maddesine göre ihtiyaç programını derinden etkileyen değişikliklerin ayrıca ücretlendirileceğini, uygulama projesi çalışmaları A.5 maddesine göre, uygulama projelerinin belediye projelerinin onayı alındıktan sonra çizileceğini, Mesleki Kontrolörlük Hizmetleri c maddesine göre, Proje grubunun diğer bütün grupların son ürünlerinin eksiksizliği, kesinliği ve doğruluğu ile ilgili her hususta sorumlu olduğunu,

davalı şirket tarafından hazırlanan projelerin sözleşmeye aykırı olarak mer'i mevzuat ve imar durumuna uygun olmadığından ve davalı şirket de ek ücret ödenmeden revizyon yapmayı kabul etmediğinden sözleşmeye göre yapılan 85.000-TLödemenin iadesinin gerektiğini, müvekkili şirketin sözleşmeye uygun olarak 2 ay içinde proje işinin biteceğini ve inşaata başlayabileceğini düşünerek işyeri açtığını ve taşınmazı risk sigortası ile koruma altına aldığını, ayrıca işveren sorumluluk sigortası yaptırdığını, bu nedenle 7.776,28 Amerikan doları tutarında prim ödemesi yapıldığını,

açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile müvekkil şirket tarafından davalıya ödenen 85.000,00 TL.nin ihtarname tarihinden İtibaren TCMB'nın belirlediği avans haddi üzerinden hesaplanacak faizi İle birlikte iadesine,

işyeri açıldığı halde davalıdan kaynaklanan sebeplerle inşaata başlanamadığı halde yaptırılmak zorunda kalınan inşaat ... sigortası zeyilnamesi İle İşveren sorumluluk sigorta poliçesi ve zeyilnamesi için ödenen 7.776,28 Amerikan Doları tutarındaki zararın (dava tarihinde 1. USD = 2,95 TL.hesabı ile 22.940,-TL.) özel bankaların bir yıl vadeli USD mevduatına verdiği en yüksek faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize verdiği 17/03/2016 havale tarihli dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sözleşmeye göre üstlendiği edimlerinden 1. ve 2. aşama işlerini ifa etmiş olup, bunun için hak etmiş olduğu ve sözleşme ile belirlenen ücretlerin toplamı olan 85.000,-TL'nin davacı tarafça müvekkili şirkete ödendiğini, sözleşmede belirlenen 1. ve 2. etap işleri ifa etmiş olması sebebi ile bu işlere ilişkin ücretler ödendiği,

bu hizmetleri itirazsız bir şekilde kabul eden davacı tarafın, bu ücretlerin müvekkili şirketten iadesini istemesinin hukuken mümkün olmadığını, sözleşmede Ofis Projelendirme Hizmeti yapılmak üzere taraflar arasında anlaşmaya varıldığı,

müvekkilinin Avans (etüt ve araştırma) için 45.000, konsept kurulumu ve sunumu için 40.000TL olarak belerlenen hizmetleri yerine getirdiğini ve hak etmiş olduğu 85.000TL nin davacı şirket tarafından müvekkili şirkete ödendiğini, belediyenin, müvekkili tarafından çizilen konsept ve uygulama projesini onaylamamasının müvekkilinin sözleşmeye aykırı bir davranışından kaynaklanmadığını, davacı şirketin, sonradan imar planındaki değişiklikleri ileri sürerek, ofis projesinin belediye tarafından onaylanmaması üzerine, bunun kusur ve sorumluluğunu müvekkil mimarlık şirketine atfederek,

müvekkilinin hak etmiş olduğu ve bu doğrultuda kendisine ödenen bedelin iadesini istemesinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, ofis projesinin konut projesine çevrilmesi için müvekkili mimarlık şirketinin talep ettiği ek ücretin haklı bîr talep olduğunu, inşaat işi ile faaliyet gösteren davacı şirketin basiretli bir tacir gibi davranması gerektiğini ve belediye imar planlarını bizzat incelemesi, incelettirmesi ya da olası değişikliklerin olma ihtimalini araştırması gerektiğini, istenen değişikliğin ise düzeltme niteliğinde olmaması ve son derece kapsamlı, bir nevi proje tadilinden ziyade yeni bir proje çizimi olması gözetilerek,

haklı olarak , müvekkili davacı şirketten sözleşme gereği ek ücret talebinde bulunduğunu, davacının, müvekkil şirketten bedellerini talep ettiği inşaat all risk sigortası ve zeyilnamesi ile işveren sorumluluk şigortası ve zeyilnamesine ilişkin talebinin hukuki dayanağı olmadığını, davacının inşaata başlayamamasının sorumluluğunun müvekkili şirkete yükletilemeyeceğini,

davacının sözleşmeyi feshetmesinin haklı bir sebebe dayanmadığı da gözetildiğinde davacının yaptırmış olduğu inşaat ... sigortası ve zeyilnamesi ile işveren sorumluluk sigortası ve zeyilnamesi için ödenen bedeli müvekkile yüklemeye çalışmasının hiçbir hukuki dayanağı ve hukuki geçerliliği olmadığını, davacı tarafın haksız ve hukuki dayanağı olmayan taleplerinin ve davasının reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı tarafından davalı aleyhine proje yapımı sözleşmesinden kaynaklı tazminat alacaklarının tahsili talebinden ibarettir.

... Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünden mimari projeye konu taşınmazın bulunduğu parselin imar durumu bilgileri getirtilmiştir.

Yüksek Mimar, İnşaat Mühendisi, Mali Müşavir bilirkişiler tarafından düzenlenen 28/11/2019 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre; Davalı Proje Grubu (K..LTD.ŞTİ.) sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini, tam, eksiksiz ve kusursuz olarak yerine getirmediğinden davacı müşteri (...LTD.ŞTİ.) firmasından almış olduğu 85.000.-TL'nin geri iadesi gerektiği, davacı tarafından 04.06.2015-04.06.2016 arası için yaptırılan Taşınmaz ... Sigortası ile işveren Sorumluluk Sigorta Poliçe bedellerinin davalı tarafça, davacı tarafa ödenmesi ile ilgili takdirin sayın mahkemeye ait olduğunu raporlarında bildirmişlerdir.

Davalı vekili tarafından bilirkişi heyet raporuna itiraz edilmiş ve taşınmazın bulunduğu yerde keşif yapılarak başka bir bilirkişi heyeti tarafından rapor düzenlenmesi talep edilmiş ve talep yeride görülerek alacağa konu taşınmaz başında 08/02/2020 tarihinde mimar, serbest muhasebe ve ticaret mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişiler beraberinde keşif yapılmıştır.

Yüksek Mimar, Ticaret Hukuku Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı ve Mali Müşavirden oluşan yeni bilirkişiler tarafından düzenlenen 04/06/2020 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre.

Tarafların iddia ve savunmaları, "Sözleşme", "İmar Durumu", "İhtarnameler", "Projeler", dosya kapsamında yer alan diğer belgeler ve mahallinde yapılan inceleme sonrasında birlikte yapılan değerlendirmede; davalının sözleşmesel yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle davacının davalıya sözleşme kapsamında yaptığı 85.000 TL tutarındaki ödemeyi ve 7.776.28 USD tutarındaki sigorta sözleşme bedelini davacıya ödemesi gerektiği,

mimari projenin gerektiği gibi çizilememesi ve inşaatın başlayamaması nedeniyle dava açılış tarihine kadar davacmın uğradığı zararın heyetimizce 10.326,06 TL ve 443,14 USD olarak hesaplandığını raporlarında bildirmişlerdir.

Tüm dosya kapsamı, yapılan keşif, bilirkişi raporları gözönüne alındığında; taraflar arasında; mülkiyeti davacıya ait olan ... ili, ... ilçesi, ... Pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde geliştirilecek inşaatın tüm mimarı, inşaat, mekanik, elektrik mühendisliği projelerinin davalı tarafından yapılması hususunda anlaşma yapılarak Projelendirme Hizmetleri Sözleşmesi imzalanmıştır.

Davacı tarafından davalı tarafa ödenmesi kararlaştırılan 200.000TL nin 85.000TL lik kısmı davacı tarafından davalı tarafa ödenmiş, akabinde belediye tarafından projelerin imar durumuna uygun olmaması nedeniyle tasdik edilmemesi üzerine belediyenin talep ettiği değişikliklerin projeye işletilmesini davalıdan istemiş, davalı şirket ek ücret talep edince ihtarname ile sözleşmeyi fesh ettiğini davalı tarafa bildirmiştir.

Davalı mimarlık şirketinin tasarıma başlamadan önce arsanın yapılanma koşullarını, boyutlarını ve sınırlarını belirleyen imar durumunu tümüyle araştırması, incelemesi, bunu davacı işverene izah etmesi ve mutabakat sağlandığı takdirde mimari proje çalışmalarına başlaması gerekir.

Davalı taraf davacı işverenin ofis projesini konut projesine dönüştürmek istediğini, değişiklik talebinin bu yönde olduğunu iddia etmesine karşın, yapılan değişikliğin projenin konut projesine dönüştürme değil, blok ebatlarını değiştirmeden mevcut blokların hizasına çekilmesi ile ilgili olduğu, taşınmazın imar durumunun konut ticaret alanında kaldığı, davalı mimarlık şirketinin kendi hatasından kaynaklanan nedenlerle davacı şirketten ek ücret talebinde bulunamayacağı, davalının sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini tam eksiksiz ve kusursuz olarak yerine getirmediği, yapılan eserin ayıplı olduğu, bu hususun davalıdan kaynaklandığı,

ayıplı eser nedeniyle davacının ...Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile "sözleşmeden döndüğü", davacının bu halde gerek ayıba ilişkin zararını, gerek ayıbı takip eden zararlarının tazminini TBK 112.

Madde kapsamında isteyebileceği anlaşıldığından; davalının sözleşmesel yükümlülüğünü yerine getirmemiş olması nedeniyle davacının davalıya sözleşme kapsamında yaptığı 85.000TL tutarındaki ödemeyi ve 7.776,28USD tutarındaki sigorta sözleşme bedelini geri isteme hakkı bulunmaktadır.

Açıklanan gerekçe ile davanın kabulü ile 85.000TL’nin dava tarihi olan 23/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile ve 7.776,28 ABD dolarının dava tarihi olan 23/02/2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca 1 yıl vadeli ABD dolar mevduat hesabına uygulanan en yüksek oranda faizi ile birlikte; davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza* Hakim ... · e-imza*