KÜNYE
T.C. İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 27 Mayıs 2025
- Esas no
- 2024/229 Esas
- Karar no
- 2025/349
- Dava
- Sermaye Piyasası Kanunundan Kaynaklanan (Alacak
- Dava tarihi
- 05/04/2024
Karar Metni
1.349 kelime·7 dk okuma·2 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Sermaye Piyasası Kanunundan Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 39. maddesi uyarınca SPK'nun yetkilendirilmesi ile faaliyet göstermekte olduğunu, işbu izin kapsamında geniş yetkili aracı kurum olarak faaliyet gösteren müvekkili şirketin, başlıca sermaye piyasası araçlarıyla ilgili emirlerin alınması ve iletilmesi, ilgili emirlerin müşteri adına ve hesabına gerçekleştirilmesi ve yatırım danışmanlığı alanlarında hizmet vermekte olduğunu, müvekkili şirketin davalı ile imzalamış olduğu 03/06/2022 tarihli ...
T.A.Ş. Ve ...A.Ş.
Sermaye Piyasası Araçları Alım Satımına Aracılık Repo - Ters Repo ve Yatırım Hizmetleri Çerçeve Sözleşmesi ve 03/06/2022 tarihli Kaldıraçlı Alım Satım İşlemlerine Aracılık Hizmeti Çerçeve Sözleşmesi çerçevesinde, sermaye piyasası mevzuatı, Türk parasının kıymetini koruma mevzuatı ve diğer ilgili sair mevzuat hükümleri çerçevesinde, ...A.Ş.'nde veya yurt dışı piyasalarda işlem gören veya görecek olan her türlü sermaye piyasası araçlarının alım satımına aracı sıfatıyla sermaye piyasası araçlarının alınıp satılması ve alınan pozisyonun piyasa koşullarına göre sonlandırılması veya sürdürülmesi hizmetlerini davalıya sunduğunu,
davalının müvekkili şirket ile imzaladığı sözleşmelerin ilgili hükümleri uyarınca; yapmış olduğu kaldıraçlı alım satım işlemlerinden kaynaklanan 08/05/2023 tarihli eksi teminat bakiyesinin müvekkili şirket tarafından 09/05/2023 tarihinde davalı müşteri adına ödendiğini, söz konusu ödenmeyen tutar ve bu tutardan kaynaklanan saklama komisyonu ile komisyon, ücret ve davalıya verilen hizmet kapsamındaki diğer alacaklardan kaynaklanan ve yükümlülük süresi içinde ödenmemiş 24/05/2023 tarihi itibariyle toplam 8.070,23 USD eksi bakiyesi oluştuğunu,
oluşan eksi bakiyenin davalıdan tahsili amacıyla müvekkili şirket tarafından davalı ile önce görüşmeler yapılmış olup, bu borcu ödeyebilme imkanının davalıya sunulduğunu, ancak davalının ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemeyi tercih ettiğini, bunun üzerine ...
16. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile takibe konu eksi bakiye hakkında davalının bilgilendirildiğini ve ihtarın tebliğinden itibaren en geç 3 iş günü içerisinde ödeme yapılması için süre tanındığını, buna rağmen davalının herhangi bir ödeme yapmadığını, alacağın tahsil edilememesi üzerine taraflarınca arabuluculuk bürosuna başvurulduğunu ve anlaşamama ile sonuçlandığını, bu sebeple işbu alacak davasının açıldığını, yukarıda açıklanan nedenlerle;
fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla 8.070,23 USD tutarın fiili ödeme tarihindeki TCMB'nın gösterge niteliğindeki Amerikan Doları efektif satış kurundan hesaplanacak olan Türk Lirası karşılığının, ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 26/05/2023 tarihinden 05/09/2023 tarihine kadarki dönem için işleyecek %58,50 oranında faizi, 05/09/2023 tarihinden 02/10/2023 tarihine kadarki dönem için işleyecek %77,25 oranında faizi, 02/10/2023 tarihinden 03/11/2023 tarihine kadarki dönem için işleyecek %92,25 oranında faizi, 03/11/2023 tarihinden 04/12/2023 tarihine kadarki dönem için işleyecek %107,25 oranında faizi,
04/12/2023 tarihinden 27/12/2023 tarihine kadarki dönem içini işleyecek %122,25 oranında faizi, 27/12/2023 tarihinden 03/04/2024 tarihine kadarki dönem için işleyecek %129,75 oranında faizi, 03/04/2024 tarihinden itibaren işleyecek %126,875 oranında faizi -yani TCMB reeskont faiz oranı x3 oranında faizi (03/04/2024 tarihinden itibaren x 2,5 oranında uygulanmasına karar verilmiştir) - ile birlikte davalıdan alınarak müvekkili şirkete ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalıya usulüne uygun tebligat hazırlandığı ancak davaya karşı cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, Kaldıraçlı Alım Satım İşlemlerine Aracılık Sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Davacı vekili tarafından taraflar arasında imzalanan 03.06.2022 tarihinde Yatırım Hizmetleri Çerçeve Sözleşmesi, Kaldıraçlı Alım Satım İşlemlerine Aracılık Hizmeti Çerçeve Sözleşmesi ve ekleri , Kaldıraçlı Varlık Alım Satım İşlemleri Risk Bildirim Formu ,nitelikli yatırımcı hesap durum raporu, kas işlemleri hesap dökümü dosyaya sunulmuştur.
Sözleşmelerin imzalandığı tarihte yürürlükte olan Yatırım Hizmetleri Ve Faaliyetleri İle Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliği (III-37.1) yatırım kuruluşlarının faaliyet izni almasına ilişkin esasları, yatırım hizmet ve faaliyetleri ile yan hizmetleri ve bunların sunumu sırasında uyulacak ilke ve esasları düzenlemiştir. Tebliğin 19. maddesinde İşlem aracılığı faaliyetinin yürütülmesine ilişkin ilke ve esaslar , 24. maddesinde portföy aracılığı faaliyetinin yürütülmesine ilişkin ilke ve esaslar düzenlenmiştir.
... 16. Noterliğinin ...tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin incelenmesinde; yatırım hizmetleri çerçeve sözleşmesinin ilgili hükümleri uyarınca davacı aracı kurum tarafından davalıya verilen hizmetinden kaynaklanan ve yükümlülük süresi içinde ödenmeyen , 24.05.2023 tarihinde toplam 8.070,23 USD borcun ödenmesi için davalıya 3 gün süre verildiği, ihtarnamenin 26.05.2023 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür.
Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, Borsa/Finans Uzmanı Bilirkişi ..., SPK Uzmanı Bilirkişi ... ve Hukukçu Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 15/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "...-Sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde, kaldıraçlı işlemlerin yapılabilmesi için akdedilmesi zorunlu olan sözleşmelerin, hazırlanması gereken formların ve yapılması gerekli olan uygunluk testinin somut olayda gerçekleştirildiği, bu çerçevede davacı aracı kuruma ilgili mevzuat çerçevesinde atfı kabil bir kusurun bulunmadığı,
-Davalının nitelikli yatırımcı statüsünde olması hasebiyle teminat fazlası zarardan da sorumlu tutulabileceği,
-Davacı tarafından talep edilen ve davalı tarafından gerçekleştirilen kaldıraçlı alım satım işlemlerinden mütevellit saklama komisyonu, işlem ücretleri ve sair alacaklarının davalıdan tahsili ve alacaklara ilişkin temerrüt faizi talebinin SPK düzenlemeleri ve taraflar arasında münakid sözleşme hükümleriyle uyumlu olduğu,
-Mahkeme tarafından, heyetimizce ulaşılan kanaatin uygun görülmesi durumunda, davalı tarafından davacıya ödemesi gereken tutarın faizi ile birlikte 428.666,89 TL olduğu,
-Davacı ve davalının diğer taleplerinin hukuki nitelik arz etmesi hasebiyle takdirinin Sayın Mahkeme’ye münhasır yetkisinde olduğu,..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
Dosya kapsamı ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki sözleşmeler , davacı aracı kurum kayıtları ve ilgili mevzuata göre alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli görülmüştür.
Kaldıraçlı işlemlerin 6362 sayılı SPK'nun 39. maddesi uyarınca Sermaye Piyasası Kurulu tarafından düzenlenen yüksek riskli yatırım araçları olduğu, alım satıma aracılık çerçeve sözleşmesi ve bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası niteliğindeki kaldıraçlı alım satım işlemleri sözleşmesi ve eklerine göre sözleşmelerin imzalandığı tarihte yürürlükte olan Yatırım Hizmetleri Ve Faaliyetleri İle Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliği ( III-37.1) uyarınca davalının kaldıraçlı işlemler, forex işlemlerine ilişkin risk durumuna yönelik aydınlatıldığı,
davacı aracı kurum tarafından sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde yapılması gerekli olan uygunluk testinin yapıldığı, Merkezi Kayıt Kuruluşu kayıtlarına göre davalının nitelikli yatırımcı olarak kayıtlı olduğu, davalının uygunluk testinden yüksek puan almasının kaldıraçlı işlemlerin risklerini bilerek işlemlere girdiğini gösterdiği, davacı aracı kurum tarafından risk bildirim formlarının davalıya imzalatılarak ...işlemlerinin riskleri konusunda davalının bilgilendirildiğinin bilirkişi raporu ile tespit edildiği,
Mahkememizde de davacı aracı kurumun mevzuata aykırı bir işlemi bulunmadığı kanaati oluştuğu, davalının kaldıraçlı işlemlerinden kaynaklı eksi teminat bakiyesinin davacı tarafından ödenmiş olması ve saklama komisyonu,
işlem ücretleri nedeniyle davacının talep ettiği kadar borcu olduğunun ve her ne kadar Yatırım Hizmetleri Çerçeve Sözleşmesinin B.8. maddesinde tarafların temerrütü halinde TC Merkez Bankasının kısa vadeli krediler için öngördüğü reeskont faizinin üç katı tutarında temerrüt faizi uygulanacağı düzenlenmiş ise de davacının TBK 99 uyarınca seçimlik hakkını yabancı para alacağının fiili ödeme tarihindeki kurdan ödenmesini talep ettiği ve 3095 sayılı Kanuni Faiz Ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 4. Maddesinde yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz
oranının uygulanacağı hüküm altına alındığından, söz konusu oranın uygulanması gerektiğinin anlaşılması karşısında davanın kabulü ile 8.070,23 USD alacağın temerrüt tarihi olan 01/06/2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarınca bir yıl vadeli USD mevduat hesabına uyguladıkları en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/229, K. 2025/349, 27 Mayıs 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama