İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/633 K.2026/72

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle. Dava dışı... A.Ş. tarafından, aralarındaki ticari münasebet dolayısıyla...AŞ lehine ...

Bankası AŞ ...Şubesinin ... nolu hesabından ... numaralı, 750.000,00 TL tutarlı bir adet çek düzenlenmiş ve çek en son müvekkili bankaya teslim edildiğini, bahse konu çekin müvekkili bankanın rızası hilafına elden çıkarıldığını, zayi olan çeki bulan kişilerce henüz muhatap bankaya ibraz edilmediğini, ancak her an ibrazı söz konusu olabileceğinden öncelikle çek hakkında ödeme yasağı kararı verilerek muhatap bankaya “ödeme yasağı” yazısı yazılmasını ve daha sonra da Mahkememizce yapılacak yargılama sonucunda dava konusu çekin iptaline karar verilmesini, 6102 sayılı TTK'nun 818/1-s atfıyla çeklerde uygulanması gereken 757/1 maddesine göre;

iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemeden men edilmesini isteyebilir hükmü gereğince, muhatap banka ve müvekkili bankanın yerleşim yeri ...

Adliyesi yargı çevresi içinde olduğunu, davanın mahkememizde ikame edildiğini belirterek dava konusu çekin muhatap bankaya ibrazı halinde ödenmesinin önlenmesi bakımından öncelikle ödeme yasağı konulmasına, ödeme yasağı yazısının muhatap bankaya ibraz edilmek üzere taraflarına verilmesine ve yapılacak yargılama sonunda da çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK m.818/s yollaması ile TTK m.757 ve devamı maddeleri gereğince zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

''TTK M. 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.'' şeklinde düzenlenmiştir

Dava süresi içinde açılmıştır. Uyuşmazlık konuları bulunan tüm hususlar davanın hasımsız olması nedeniyle resen belirlenmek suretiyle toplanılmış ve bu deliller incelenerek dava sonuçlandırılmıştır.

TTK nun 762. madde hükmü gereğince dava konusu çek hakkında iptali hususunda dava açıldığı ticaret sicil gazetesinde birer hafta arayla olmak üzere üç kez ilan yapılmıştır.

Muhatap bankaya yazılan müzekkereye cevap verilmiş olduğu, TTK.'nın 757. ve takip eden maddelerine dayalı olarak açılan kambiyo senedinin zayii nedeniyle iptali davasında dava açma hakkı lehtar veya yetkili hamile tanınmış bir hak olup, keşideci iptal davası açma hak ve yetkisine haiz olmadığı, davacı, zayii olduğu iddia edilen çekin yetkili hamili olduğunu ileri sürerek açtığı iş bu davada davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığına ilişkin mahkememizce herhangi bir tespit yapılamadığı gibi üçüncü şahıslarca da bu yönde bir itiraz ileri sürülmemiştir.

TTK.'nın 760. maddesine uygun olarak, aynı Yasanın 762. maddesinde ön görülen ilanlar Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez yapılmış olup dava konusu çekin yasal ilan süresi içerisinde ortaya çıkmaması nedeniyle, TTK. nun 818/1-s maddesinin göndermesi ile TTK'nun 764/1. Maddesi gereğince zayii nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.