İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/964 K.2026/284

Taraflar arasında görülen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; dava dışı ...A.Ş.nin (eski adı ...A.Ş.) ... 15.Noterliğinin ...tarih ve ... Yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Temliknamesiyle 657.238 USD alacağını tüm ferileriyle birlikte müvekkili davacı ... ’ye temlik ettiğini, alacağın süresiz Genel Kredi Sözleşmesine dayandığını, süresiz Genel Kredi Sözleşmesinin kredi borçlusunun davalı ... Şirketi olduğunu, icra takip dosyanın borçluları ..., ..., ..., müteveffa ..., ...

A.Ş.nin ise süresiz Genel Kredi Sözleşmesinin müşterek borçluları ve müteselsil kefilleri olduğunu, bunlardan ...'ın vefat ettiğini ve onun mirasçılarının da mirası kabul ettiğini, ... mirasçılardan ...'ın da vefat ettiğini, davalı kredi borçlusu şirket dava dışı ...Bankası A.Ş.’den aldığı 962.178,92 USD akreditif bedelini gününde ödenmediğini ve ...

8. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle 962.178,92 USD tutarın 2 gün içerisinde ödenmesi aksi taktirde ödeme yapılacak güne kadar işleyecek mahrumiyet kâr payı ve sair yasal eklentilerinin tahsili için tüm yasal takip işlemlerinin başlatılacağını, takip masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte tahsil edileceğinin ihtar edildiğini, bu ihtarnamenin tüm davalılara 9 Nisan 2004 tarihinde tebliğ olduğunu, davalıların ihtara uymadığını ve tüm davalıların en geç 12 Nisan 2004 tarihinde temerrüde düştüğünü, genel kredi sözleşmesinin 25.maddesi gereği alacağın tümünün muaccel olduğunu,

davalılar ve dava dışı ...A.Ş. hakkında ... 11.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalıların bu icra takibine itiraz ettiğini, davalıların haksız itirazı üzerine bu borçlular hakkında takibin durduğunu, borçlu ...

A.Ş.nin dosyaya 14.04.2025 tarihinde yaptığı 525,87 ABD doları tutarında (20.000 TL, kur 1$=38.0325TL) ödemenin takip tarihinden sonra yapıldığından TBK.nın 100. maddesi gereği düşüm yapıldığını, davalı şirketin borcu devam ederken dosyaya "borcum yoktur" diye itirazının kötü niyetli olduğunu ve alacağın likit olduğunu, davalıların itirazının kötü niyetli olduğunu ve takip tutarının %20’den az olmamak üzere davalıların müteselsilen icra inkar tazminatı ödemelerine hükmedilmesini talep ettiklerini belirterek; itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; davacı tarafın iddiasına göre temlik aldığı Banka alacağının 12.04.2004 tarihinde muaccel hale geldiğini, Türk Borçlar Kanunu m. 146 uyarınca banka alacaklarının 10 yıllık genel zamanaşımı süresine tabi olduğunu, davacının alacağı 2011 yılında temlik almış olmasına rağmen, icra takibini ancak 2025 yılında başlattığını, aradan geçen 14 yıllık süre zarfında zamanaşımını kesen veya durduran;

huzurdaki davalıya yöneltilmiş hiçbir icra takibi, dava veya borç ikrarının mevcut olmadığını, huzurdaki alacağın zamanaşımına uğradığını, kefalet sözleşmelerinin, 6098 sayılı Kanunun 598/3. maddesinde açıklandığı üzere düzenlendikleri tarihten itibaren 10 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğunu, davacı tarafça dosyaya sunulan genel kredi sözleşmesinin tarihinin 18.09.2003 olup kefalet sözleşmesinin 6098 sayılı kanunda öngörülen 10 yıllık sürenin dolması ile gerçek kişi müvekkili bakımından 18.09.2014 tarihinde sona erdiğini, sözleşmenin eski BK döneminde akdedilmiş olmasının bu sonucu değiştirmeyeceğini,

kefalet sözleşmesi bakımından hak düşürücü süre dolduğunu, kefaletname şekli yönünden geçersiz olduğunu, alacağın devrinin muvazaalı olduğunu, asıl alacağı kabul etmediklerini, alacağın varlığı davacı tarafça ispatlanması gerektiğini, genel kredi sözleşmesinde alacağın TL olarak ödeneceği yer aldığını, davacının vekaletnamesinin dayanağı dosyaya sunulması gerektiğini belirterek öncelikle davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süreden reddine ve davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ..., ..., ..., ..., ... ve ... Şirketi vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; davacının aktif husumeti ispatlanmadığını ve huzurdaki davada Mahkemenin yetkisiz olduğunu, alacağın likit olmadığını ve icra inkar tazminatı şartlarının oluşmadığını, dava konusu borcun dayanağının 2004 yılına dayandığını, davacının muacceliyetin 2004 yılında gerçekleştiğini belirttiğini, takibi ise 2025 yılında yaptığını, zamanaşımı itirazlarının olduğunu, müvekkillerinin tamamının kefillik ve sorumluluğu ayrı ayrı incelenmesi gerektiğini, genel kredi sözleşmesi bir genel işlem koşulu sözleşmesi olduğunu belirterek davanın tüm talepler yönünden reddine icra inkâr tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; İİK'nın 67.maddesi gereğince açılmış itirazın iptali davasıdır.

... 11. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası UYAP'tan entegre edilmiştir. ... 11. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine 657.238 USD asıl alacak, 1.219.701,20 USD faiz alacağı olmak üzere toplam 1.876.939,20 USD alacak için ilamsız icra takibi yapıldığı, davalıların tarafından süresinde itiraz edilmesi neticesinde takibin durduğu ve bu davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

İcra takibine konu edilen alacağın, davalı ... Şti. ile dava dışı ...A.Ş. (Eski Unvan: ... A.Ş.) arasında, 18/09/2003 tarihinde akdedilen genel kredi sözleşmesine dayalı olduğu, bu sözleşmenin diğer davalılar ..., ..., ..., bir kısım davalıların murisi ... ve dava dışı kişi ve şirketler tarafından kefil sıfatı ile imzalandığı ve banka tarafından alacağın 10/01/2011 tarihinde davacıya temlik edildiği görülmüştür.

Davaya konu takip dosyasından takibin, genel kredi sözleşmesine dayalı olarak yapıldığı, takip borçlusu davalılar ..., ...,..., bir kısım davalıların murisi ...genel kredi sözleşmesine kefili olmaları nedeniyle haklarında icra takibi yapıldığı, dayanak genel kredi sözleşmesinin 18/09/2003 olduğu, temlik tarihinin 10/01/2011 tarihi olduğu, davaya konu takip tarihinin ise 28/02/2025 olduğu görülmüştür.

Takip tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan TBK'nın 598/3 maddesine göre gerçek kişi tarafından verilmiş olan her türlü kefalet, buna ilişkin sözleşmenin kurulmasından başlayarak 10 yıl geçmesiyle kendiliğinden ortadan kalkar. Söz konusu maddede öngörülen süre hak düşürücü süre olup mahkemece resen gözetilmelidir.

Kefalet sözleşmeleri 818 sayılı Borçlar Kanununun yürürlükte olduğu dönemde yapılmış olsa da. 6101 sayılı Kanunun 1. maddesine göre kefalet sözleşmesinin sona ermesine ilişkin TBK hükümleri uygulanacaktır. Kefalet sözleşmesinin imzalandığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanununda kefaletin süresine ilişkin bir sınırlama hükmü bulunmamakta ise de.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren TBK'nın 598/3 maddesinde gerçek kişiler tarafından verilen her türlü kefaletlerde 10 yıllık geçerlilik süresi düzenlenmiştir. Maddede belirtildiği üzere kefalet sözleşmesinin kurulmasından başlayarak 10 yıl geçmesi ile kefalet kendiliğinden ortadan kalkacaktır. Kefalete konu borcun muacceliyeti maddede öngörülen hak düşürücü sürenin başlamasına etkili değildir.

Kefalet tarihinden itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre içinde kefil hakkında borçtan dolayı takip başlatılmaması halinde kefalet sözleşmesi kendiliğinden sona ereceğinden kefalete dayalı olarak takip yapılmasına olanak bulunmamaktadır. Bu nedenlerle kefiller ...,..., ... ve ... mirasçıları yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Davalı ...Şti. süresinde verdiği cevap dilekçesi ile zamanaşımı itirazında bulunmuştur.

Dava konusu icra takibinin dayanağı genel kredi sözleşmesinin 18/09/2003 tarihli olduğu, bu sözleşmede zamanaşımı itirazında bulunan davalı şirketin asıl borçlu-müşteri olarak yer aldığı, genel kredi sözleşmesine ilişkin alacağın 10/01/2011 tarihinde davacıya bankaca temlik edildiği, genel kredi sözleşmesine ilişkin alacakların 10 yıllık genel zamanaşımına tabi olduğu, alacağa ilişkin olarak ...

8. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile hesabın kat edildiği, davacı vekilinin dava dilekçesinde bu ihtarnamenin tüm davalılara 09/04/2004 tarihinde tebliğ edildiğini ve tüm davalılar için temerrüdün en geç 12/04/2004 tarihinde gerçekleştiğini bildirdiği, icra takibinin ise 28/02/2025 tarihinde yapıldığı, buna göre 10 yıllık zamanaşımı süresi geçtikten sonra icra takibinin yapıldığı ve zamanaşımı süresinin geçtiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili, Borçlar Kanunu 155.maddesi 1.fıkrasındaki hükme göre, müteselsil borçlulardan birine karşı kesilen zamanaşımının diğer borçlular içinde kesileceğini, müteselsil borçlulardan ve ... 11. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası borçlularından dava dışı ... A.Ş. hakkındaki takibin kesinleştiğini, bu nedenle davalılar hakkında da zamanaşımının kesildiğini iddia etmiştir.

Davacı vekilinin belirtmiş olduğu dava dışı ...A.Ş.'nin genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefil olarak yer aldığı anlaşılmıştır.

TBK'nın 155.maddesinin 3.fıkrasında; "zamanaşımı kefile karşı kesilince asıl borçluya karşı kesilmiş olmaz." hükmünün bulunduğu, benzer düzenlemenin mülga 818 sayılı Kanunun 134/3 maddesinde de düzenlenmiş olduğu, bu kanun hükümüne göre genel kredi sözleşmesinde kefil olarak yer alan şirket açısından zamanaşımının kesilmiş olması, genel kredi sözleşmesinin asıl borçlusu (müşterisi) olan davalı şirket açısından kesilmesine neden olmayacağı anlaşıldığından davacı tarafın bu iddiasına itibar edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle; davalı şirket yönünden zamanaşımı süresinin geçmiş olduğu anlaşıldığından süresinde yapılan zamanaşımı itirazı da göz önüne alınarak davalı şirket yönünden davanın zamanaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.