İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1392 K.2021/447

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/1392 Esas

KARAR NO: 2021/447

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/12/2017

KARAR TARİHİ : 01/06/2021

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında ------imzalandığını, yapılan bu sözleşme gereğince müvekkili tarafından davalı şirketin kendisine ait veya sözleşmeli olarak çalışmakta olan kişilerin taşınması işinin üstlenildiğini, geçerlilik süresinin iki yıl olarak belirlendiğini, sözleşmenin sona erme şeklinin ise, sözleşmenin sona ermesinden ---- öncesine kadar, sözleşmenin yenileneceği hususunun yazılı olarak taşıyıcıya bildirildiği takdirde sözleşmenin aynı koşullar ile kendiliğinden bir yıl süre ile uzar şeklinde kararlaştırıldığının,

iki yıl olan sözleşmenin bitim tarihinden ----- tarihine dek yapılmış herhangi bir yazılı bildirimin bulunmadığını, sözleşmenin uzumaması nedeniyle taraflar arasında --- tarihine kadar geçerli bir sözleşmenin bulunmadığını, davalı şirket tarafından müvekkiline ------- numaralı ihtarnamenin gönderildiği ve sözleşmenin feshedildiğinin ihtar edildiğini, haksız gerekçeler doğrultusunda fesih tarihi olarak göstermiş ----- tarihinden itibaren 1 ay kadar daha taşıma işini yerine getirmenin talep edildiğini,

davalı şirketin müvekkiline göndermiş olduğu ihtarnamenin --- numaralı bendinde --------- tarihli ve diğer denetimlerde" şeklinde bir ifade kullandığını, davalıca yapılan denetimlerinin ispatının gerektiğini, tutulan tutanaklar ile ilgili müvekkiline herhangi bir ihbarın yapılmadığını, bildirimde bulunulmadığını, usule uymadan haksız fesih yoluna gidildiğini, haksız feshe ilişkin ihtara --------- numaralı ihtarnemesi ile cevaplarını sunduklarını, müvekkiline gönderilen ikinci ihtarnamede taşıma işinin sona ereceği tarihin ------- olarak tekrar değiştirildiğini,

yapılan bu haksız fesih doğrultusunda müvekkili şirketin müspet zararları haricinde sözleşmeye dayalı borcun ifası için araç temini, şoför gibi hususlara yatırım yapıldığını, menfi zararınında ortaya çıktığını, yapılan sözleşmenin davalı tarafından haksız olarak feshedildiğinin tespitine, haksız fesih nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu müspet zararın fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik------ kısmının davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu sözleşmede davacıya yüklenen yükümlülüklerin müvekkili şirket tarafından önem taşıması nedeniyle, tarafların ortak iradesi doğrultusunda, davacının sözleşmede düzenlenen hangi yükümlülüğü olursa olsun hiç fark etmeksizin, herhangi bir yükümlülüğünü ihlal etmesi halinde, karşı tarafa uyarı verilmesine dahi gerek görülmeksizin müvekkili şirkete derhal fesih hakkı veren özel bir madde de düzenlendiğini, sözleşmenin genel şartlar başlıklı 5.maddesinin 15.bendine göre davacının servis araçlarını hareket saatinden---- bulundurması,

işçileri bırakması ve alması gerektiğini, sözleşmede kararlartırılan bu süreye uyulmadığını, tutanaklar tutulduğunu, geç kalmanın ötesinde servise bile gelmeyen araçların olduğunu, bunun alışkanlık haline geldiğini, çalışanları mağdur ettiğini, bununla birlikte hangi araçların hangi yükümlülükleri ihlal ettiğinin tek tek ayrıntılı olarak düzenlendiğini, müvekkili şirketin bu hususlara dayalı olarak sözleşmeyi 11. madde hükmü doğrultusunda feshettiğini bildiren ------- nolu ihtarnamenin davacı tarafa gönderildiğini, davacının fesih sonucu doğurabilmesi için yazılı bildirim şartı ve ihlallerin devam etmesi şartı olduğunu iddia ettiğini,

sözleşmede bu şartların bulunmadığını, sözleşmede sadece bazı yükümlülüklerin veya ihlalin devam etmesi halinde ödenecek cezai şart bedellerinin düzenlendiğini, müvekkili şirketin yeni bir firma ve çalışanların mağdur olmaması adına şirketin talep etmesi halinde taşıyıcının fesihten itibaren---- ay süre ile taşıma işinin devam edeceğinin sözleşmede bulunduğunu, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, sözleşmenin haksız olarak feshedildiğinin tespiti ve haksız fesih nedeniyle uğranılan müspet zararın tahsili istemine ilişkindir.

Davacı, davalı şirket ile ---- imza tarihli ----imzaladıklarını, sözleşmenin devamı sırasında davalının sözleşmede belirtilen fesih usulüne aykırı olarak sözleşmeyi fesih ettiğini, feshin haksız olduğunu, sözleşmenin haksız olarak feshedildiğinin tespitini ve müspet zarar olarak şimdilik --------- davalıdan tahsilini talep etmektedir.

Davalı ise, aradaki sözleşme ilişkisini kabul etmekle birlikte sözleşmenin 11.maddesinde "Taşıyıcının iş bu sözleşme hükümlerinden herhangi birisine aykırı davranması halinde sözleşme şirket tarafından derhal feshedilir. Şirketin talep etmesi halinde taşıyıcı fesihten itibaren 1 ay süre ile bu sözleşme şartlarına uygun şekilde servis işini yapmaya devam edecektir." düzenlemesine yer verildiğini, davacı tarafın sözleşmedeki bir çok yükümlülüğünü ihlal ettiğini ve bu durumun tutanaklar ile tespit edildiğini, bu nedenle sözleşmenin 11.maddesi hükmü doğrultusunda sözleşmenin feshedildiğinin ------- tarihli ihtarname ile davacı tarafa bildirildiğini, davanın haksız olduğunu savunmuştur.

Tarafların bildirmiş oldukları delil ve belgeler toplanmış, her iki tarafın tanıkları dinlenmiş ve akabinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mali müşavir ----ve sorumluluk uzmanı-------- tarafından dosyaya sunulan rapor ve ek raporda; davacı ile davalı arasında ---- tarihinde imzalanmış olan ve iki yıl süreli -------- dayalı ticari bir ilişkinin bulunduğu, sözleşmede davacıya servis sayılı ve gelir garantisi verildiğine dair bir hükmün bulunmadığı,

işin gereği olarak servis noktalarının ve taşınan kişi sayısının artıp azalabileceği, davalının sözleşmeyi feshetmesinden dolayı davacının araç sahipleri ile yapmış olduğu sözleşmeler yoluyla temin ettiği araçlar yönünden sözleşmeleri herhangi bir nedene dayanmadan bildirimsiz, tazminatsız fesih hakkı olmasından dolayı herhangi bir müspet zararının olamayacağı, davacı tarafından servis hizmeti verilirken oluşan gecikmelerin ve buna neden olan araç plakalarının güvenlik görevlilerinin düzenlemiş olduğu tutanaklarla belirlenmiş olduğu,

davalı tarafından davacıya sözleşme gereğince tutanaklarda belirtilen konularda sözleşmenin ilgili maddeleri gereğince kesilen ceza faturalarına davacı tarafın itiraz etmediği, bu faturaların davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı, davacı tarafça düzenlenen fiyat farkı ve ceza faturalarının da davacı kayıtlarında yer aldığı, buna göre sözleşmeye aykırılığın davacı yanın bilgisi ve kabulünde olduğu, davacı tarafın sözleşmenin bir yıl daha uzaması nedeniyle yeni araç yatırımı yapıldığına yönelik beyanının ticari defter ile desteklenmediği, davalı tarafa hizmet sunumu için yeni araç alınmadığı,

yeni araç yatırımından kaynaklı katlanılan maliyet ve kar kaybının olmadığı, dolayısıyla bu yönde davacının müspet zarar talep edemeyeceği, davalının sözleşmeyi haklı nedenle feshettiği ve davacının herhangi bir müspet tazminat talep edemeyeceği; mahkemece davalının sözleşmeyi haksız nedenlerle feshettiği yönünde kanaat belirdiği ve talimatla alınan ---- raporda belirtilen----- karın makul olduğu yönünde kanaat oluştuğu takdirde takdirin mahkemeye ait olacağı ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Tüm bu tespitler ışığında; davacı ile davalı arasında -------- bulunduğu, sözleşmenin ---- yapıldığı, sözleşmenin sona ermesinden ---- öncesine kadar sözleşmenin yenilip yenilenmeyeceği hususunun yazılı olarak taşıyıcıya ---- bildirilmediği takdirde sözleşmenin --- yıl süre ile uzayacağı konusunda sözleşmenin 4.maddesinde düzenlemenin bulunduğu ve böyle bir bildirim yapılmadığı için sözleşmenin -------- tarihine kadar uzamış sayılacağı,

sözleşmenin yürürlükte olduğu dönemde davacı taşıyıcı tarafından taşıma hizmetinin zamanında ve gereği gibi verilmediği konusunda davalı tarafa ait güvenlik görevlileri tarafından çok sayıda tutanağın tutulmuş olduğu, ayrıca bu konunun tanık beyanları ile de sabit olduğu, davalının sözleşmeye aykırılık içeren bu durumlar nedeniyle davacıya ceza faturaları düzenlendiği ve faturaların davacı ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı ve bu faturalara itirazın yapılmadığı hususu gözetildiğinde sözleşmeye aykırılıkların davacı tarafın bilgisi ve kabulünde olduğu,

sözleşmenin 11.maddesinde "Taşıyıcının iş bu sözleşme hükümlerinden herhangi birisine aykırı davranması halinde sözleşme şirket tarafından derhal feshedilir.

Şirketin talep etmesi halinde taşıyıcı fesihten itibaren 1 ay süre ile bu sözleşme şartlarına uygun şekilde servis işini yapmaya devam edecektir." düzenlemesine dayanarak davalının---------- yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmenin ------- tarihi itibariyle feshedildiğinin davacıya bildirdiği, yine davalının sözleşmenin bu maddesi uyarınca taşıma işinin bir ay süre ile devam ettirilmesi konusunda talepte bulunduğu, davacının sözleşmeye yukarıda anlatılan şekilde aykırı davranmış olması ve davalının sözleşmenin 11.maddesinde düzenlenen hakka dayanarak sözleşmeyi feshetmesi halinin --------- oluşturduğu,

bu nedenle davacının sözleşmenin davalı tarafından haksız feshedildiğinin tespiti talebinin yerinde olmadığı, sözleşmenin davalı tarafından haklı nedenle feshedilmiş olması nedeniyle davacının müspet zarar talebinin de yerinde olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.