İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/611 K.2024/724

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/611 Esas

KARAR NO: 2024/724

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ: 22/08/2023

KARAR TARİHİ: 17/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket adına tescilli ----------- plakalı araç ile dava dışı müteveffa --------- tarafından kullanılan -------- plakalı araç 29/05/2017 tarihinde trafik kazasına karışmış olup bu kaza sonucunda dava dışı ----------- vefat ettiğini, müteveffa ----------- eşi ve çocukları tarafından ---------- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin --------- Esas sayılı dosyası ile müvekkili şirketten ve aynı zamanda Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında davalı -----------Ş.'den maddi ve manevi tazminat talep edildiğini,

yapılan yargılama sonucunda ------------- Nolu 23/02/2021 tarihli kararı ile müteveffanın eşi ve çocuklarına maddi ve manevi tazminat ödenmesine karar verildiğini, mahkeme kararına karşı taraflarınca istinaf yoluna başvurulduğunu, istinaf taleplerinin reddedildiğini ve kararın kesinleştiğini, verilen kararlar sonucunda müteveffanın yakınları tarafından -------- İcra Dairesi'nin ------------ Esasına kayıtlı olarak ilamlı icra takibi başlatıldığını,

davalı -----------Ş. aynı dosya kapsamında aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası'nı yapan firma da olduğundan ve yine davada da davalı olarak yer aldığından ZMSS limiti kapsamında müteveffanın yakınlarına 334.392,26-TL ödeme yaptığını,

dosya kapsamında bakiye kalan ve müteveffanın yakınlarına ödenmesi gereken toplam 350.435,00-TL müvekkili şirket tarafından 13-14 ve 18/04/2023 tarihlerinde ---------- İcra Dairesi'nin ---------- Esas sayılı dosyasına ödendiğini beyan ederek müvekkili şirket tarafından müteveffanın eşi ve çocuklarına ödenen ZMSS kapsamındaki tazminattan bakiye kalan 350.435,00-TL'nin davalı --------- (bu davalı sigorta şirketinin sorumluluğu teminat limiti olan 50.000-TL ile sınırlı) ve davalı ------------ Şirketlerinden temmerrüde düştükleri tarihlerden itibaren işleyecek avans/reeskont faizleriyle birlikte tahsil edilerek müvekkili şirkete ödenmesine karar

verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ----------- vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, dava şartı noksanlığı nedeniyle dava usulden reddedilmesi gerektiğini, mahkemece ön inceleme safhasına geçmeden önce, müvekkili şirkete tam ve eksiksiz başvuru yapılmadığından bahisle işbu davanın dava şartı yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, zira yasanın açık düzenlemeleri de bunu gerektirdiğini, kasko sigorta poliçesi kapsamındaki ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesinde yer alan manevi tazminat talepleri, poliçede belirtilen imm teminatı ile sınırlı olmak üzere teminat kapsamına dahil edildiğini,

kabul anlamına gelmemek üzere, poliçede şahıs başına bedeni zarar teminat limiti 50.000,00-tl olup ----------- vefatı sebebiyle talep edilebilecek manevi tazminat tutarı 1.000,00-tl ile sınırlıdır. müvekkil şirket aleyhine poliçe teminat limitini aşan hüküm kurulamayacağını, maddi tazminat bakımından trafik poliçesi teminat limiti aşılmadığı için müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, manevi tazminat bakımından ise kabul anlamına gelmemek üzere, poliçe limiti (1.000,00-tl manevi limit) ile sınırlı sorumluluğu bulunduğunu,

kabul anlamına gelmemek kaydı ile manevi tazminatın belirlenmesinde aşağıdaki hususlar göz önüne bulundurulması gerektiğini, müvekkili şirketin poliçe limiti tüm zarar görenler için tektir.-tazminattan indirim gerektiren hususlarda araştırılma yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere hesaplanacak olan zarardan emniyet kemeri takmama sebebiyle %20 müterafık kusur indirimi yapılması gerektiğini,

müvekkili şirket kaza tarihinden işleyecek olan faizle sorumlu tutulamayacağını beyan ederek müvekkil şirkete usulüne uygun başvuru yapılmamış olması sebebiyle davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ----------- vekili cevap dilekçesinde özetle;

davacı tarafın, ----------- plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde, imm sigorta poliçesi ile sigortalı olduğundan bahisle tazminat talep ettiğini, davacının ----------- E. sayılı dosyasından ödemiş olduğu manevi tazminat tutarını taraflarından ferileri ile birlikte rücuen talep ettiğini, davacının rücuen tazminat talebi zamanaşımına uğradığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, davanın kabulü anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirket manevi tazminata dair sadece ana paradan sorumlu olup davanın bize ihbar edilmemesi nedeniyle faizden ve feriden sorumlu olmadığını,

davaya konu --------- plakalı aracın kasko poliçesi bulunmakta olup ve işbu kasko poliçesinde imm klozu limiti 50.000 TL olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğu işbu poliçe teminatlarının tükenmesi sonrasında başlayacağını, işbu poliçenin teminat limitleri tüketilmediği için müvekkili şirketin sorumluluğu henüz doğmadığını, bu nedenle sorumluluğunun bulunmadığını beyan ederek aleyhe haksız olarak açılan davanın poliçe teminatının tamamı ödendiğinden ve imm poliçesinin muafiyet şartı sağlanmadığından reddini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacının davasının ispatı halinde;

müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle; rücuen tazminat davasıdır.Dava basit yargılama usulüne tabi olup tensiben kurulan ara kararlar ile ---------- Asliye Ticaret Mahkemesinin --------- Esas ve ---------- İcra Müdürlüğünün ----------- Esas sayılı dosyaları ile davalı sigorta şirketlerinden hasar dosyaları ve poliçeler celp edilmiş, belirlenen ön inceleme gününde tespit edilen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata başlanmış, bilirkişi raporu alınmış,

söz konusu raporun denetime elverişli olduğu anlaşıldığından tahkikat tamamlanarak yargılama sonuçlandırılmıştır.Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan belgeler ve cevap dilekçesi içeriği incelendiğinde davalı yönünden KTK m.97 yönünden dava öncesinde sigorta şirketine başvuru yapıldığının anlaşıldığından dava şartı noksanlığı itirazının reddine karar verilmiştir.-----------sayılı dosyasının incelenmesinde davacıların ---------, --------- ve --------- olduğu, davalının dosyamız davalılarından ------------Ş. ve dosyamız davacısı -------------Şti olduğu, yine dosyamız davalıların -----------Ş. nin ihbar olunan sıfatıyla yer aldığı,

davanın trafik kazası sebebiyle uğranılan destekten yoksun kalma zararına ilişkin olarak HMK m. 107 kapsamında açılan maddi tazminat davası ve manevi tazminat davası olduğu, yapılan yargılama sonucunda maddi tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davalarının kısmen kabulüne karar verildiği, anılan dosyada davalı olan dosyamız davacısının kararı istinaf etmesi üzerine ----------sayılı ilamı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği görüldü.İş bu davaya dayanak edilen ---------- İcra Müdürlüğünün ---------- Esas sayılı dosyasının incelenmesinde;

alacaklısı ----------, -----------, -------------, borçlularının -----------, -----------Ş. ve ------------ olan ve ---------- sayılı dosyası dayanak gösterilmek suretiyle başlatılan ilamlı icra takibi olduğu, dosyamız davalısı -----------Ş. tarafından ZMSS limiti kapsamında 334.392,26 TL ödeme yapıldığı, bakiye manevi tazminat istemleri yönünden ise dosyamız davacısı tarafından 13-14 ve 18/04/2023 tarihlerinde 350.435,00 TL ödeme yapıldığı, dosyanın infaz edildiği görülmüştür.Dava konusu sigorta poliçelerinin incelenmesinde ise;

--------Ş. tarafından sigortalısı ---------- Şti. olan ---------- plakalı ticari nitelikteki araç için genişletilmiş kasko sigorta poliçesi yapıldığı, sigortada ihtiyati mali sorumluluk teminatının 50.000,00 TL olduğu görülmüştür.

Söz konusu sigorta şirketinin dosyamız davalısı -----------Ş ile birleştiği, dosya kapsamında sunulan beyanlar kapsamında anlaşılmıştır.Davalı ---------Ş tarafından yapılan İMM sigorta poliçesi incelendiğinde ise; sigortalının yine ----------- Şti. olan ------------ plakalı ticari nitelikteki araç için yapıldığı ve kasko sigorta poliçesindeki teminatlara ek olarak 50.000,00 TL ilave İMM teminatının yer aldığı,

manevi tazminat taleplerinin teminat kapsamında olduğunun belirtildiği görülmüştür.Konunun incelenmesinin teknik yönleri olması sebebiyle dosya sigortacılık alanında nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ----------- tevdi edilerek anılan bilirkişiden rapor alınmış, 26/01/2024 tarihli bilirkişi kök raporuna yapılan itirazlar kapsamında aynı bilirkişiden 21/05/2024 tarihli ek rapor alınmış, söz konusun rapor içerikleri denetime uygun görülerek hükme esas alınmıştır.Dava konusu uyuşmazlık işleteninin davacı, imm teminatlı genişletilmiş kasko sigortacısının davalı -----------Ş.;

zmss ile karayolu ihtiyari mali sorumluluk sigortacısının davalı -----------Ş. olan ---------- plakalı aracın 29/05/2017 tarihinde ----------- plakalı araç ile karıştığı kazada karşı taraf araç sürücüsünün vefat etmesi sebebi ile yakınlarının açtığı maddi tazminat davası neticesinde BAM ilamı ile kesinleşen ----------- Sayılı ilamı sebebiyle davacının aleyhine takip yapılan -----------İcra Müdürlüğü'nün ----------- E sayılı dosyasına ödemiş olduğu 350.435,00 TL bedelin neye ilişkin olduğu,

iddia ve cevaplar doğrultusunda anılan mahkemece kurulan manevi tazminat hükmüne ilişkin olması halinde davalıların poliçe teminatları kapsamında söz konusu ödeme tutarundan sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler miktarı, davalı -----------Ş.'nin anılan dava dosyasında yalnızca maddi tazminat davasında davalı olarak gösterilmiş olmasının;

davacı tarafından yapılan ödemeler kapsamında özellikle feriler yönünden manevi tazminat talebi yönünden ayrıca davanın ihbarını gerektirip gerektirmediği noktalarında toplanmaktadır.Tüm dosya kapsamına göre, 29/05/2017 tarihinde işleteninin davacı, imm teminatlı genişletilmiş kasko sigortacısının davalı -------------Ş.;

zmss ile karayolu ihtiyari mali sorumluluk sigortacısının davalı ---------Ş. olan ----------- plakalı araç ile ----------- plakalı araç ile karıştığı kazada karşı taraf araç sürücüsünün vefat ettiği, vefat edenin yakınları tarafından açılan dava neticesinde hükmedilen tazminat hükmünün kesinleştiği ve hükümde yazılı tutarın ZMSS sigorta poliçe limiti kapsamında davalı -----------Ş tarafından 334.392,26 TL ödeme yapıldığı, bakiye kısmın manevi tazminat da dahil olmak üzere davacı tarafından 350.435,00 TL vefat edenin yakınlarına ödeme yapıldığı,

denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan tespitler kapsamında davalılar -----------Ş.'nin dava konusu edilen ----------- plakalı aracın genişletilmiş kasko sigorta poliçesini düzenleyen diğer davalı----------Ş.'nin ise söz konusu aracın motorlu kara taşıtları ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olması sebebiyle poliçede yazılı limitler kapsamında sorumlu oldukları, davalı ----------Ş.'nin sorumlu olduğu miktarın 3.596,24 TL, diğer davalı ----------Ş.'nin ise 344.553,76 TL miktarın bakiye tutardan sorumlu olduğu,

ihtiyari mali sorumluluk poliçesinin karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin sınırlarıyla ve varsa kara taşıtları kasko sigortası kapsamında yer alan ihtiyari mali sorumluluk teminat limitlerinin üzerinde kalan kısmında genel şartlar çerçevesinde sorumlu olduğu, manevi tazminat taleplerinin teminata dahil olduğu,

TBK m.61 hükmü kapsamında davacının davalılar ile farklı hukuki sebepler kapsamında dava dışı şahısların uğradığı zarardan sorumlu olarak ödediği tutarı anılan madde hükmü ve TBK m.73 hükmündeki süre içerisinde sorumlu olan davalılardan talep edebileceği, dava konusu edilen destekten yoksun kalma tazminatının karşılanmasında birinci sırada ZMSS poliçesini düzenleyenin ikinci sırada ise İMM sigorta poliçesini düzenleyenin ve üçüncü sırada ise kasko sigorta poliçesine ilaveten İMM teminatı veren sigorta şirketinin sorumlu olduğu,

dosya kapsamında ise manevi tazminatın karşılanmasında poliçede yazılı limit kapsamında ilk sırada ---------Ş ikinci sırada ise ---------Ş nin sorumlu olduğu, davacının ödeme yaptığı tarihten itibaren tarafların hükmi şahıs olması ve poliçeye konu aracın da ticari nitelikte olması sebebiyle avans faizi talep edebileceği kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.