İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/110 K.2025/329

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/110 Esas

KARAR NO: 2025/329

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 05/02/2025

KARAR TARİHİ: 11/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, Davalı şirket ile 02.01.2025 tarihinde-2025 yılına ilişkin 01.01.2025 - 31.12.2025 tarihleri arasındaki geçerli olmak üzere, davalının işletmekte olduğu "-----------" unvanlı turistik tesis (“Otel”) için "Açık Kontenjan/Oda Tahsis" Sözleşmesi akdedildiğini, müvekkili şirketin, sözleşmenin 10/g maddesi gereği Davalı şirkete "nama yazılı" toplam 30.000.000.- TL tutarındaki dokuz (9) adet çeki avans ve yapılacak konaklamaların garantisi olarak düzenlendiğini, çeklerin bağlı olduğu ---------- IBAN hesabından davalı namına düzenlenmiş "NAMA YAZILI" çekler;

----------Ş. ----------- Şubesi -28.02.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 4.500.000,00TL, ---------Ş. ---------- Şubesi -28.03.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 4.500.000,00TL, ----------Ş. ----------- Şubesi -25.04.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, ---------Ş. --------- Şubesi -30.05.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, -----------Ş. ------------- Şubesi -27.06.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL, -----------Ş. ----------- Şubesi -25.07.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL, -----------Ş. ----------- Şubesi -29.08.2025 Tarih ------------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL,

-----------Ş. ----------- Şubesi -26.09.2025 Tarih --------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, ----------Ş. ------------ Şubesi -31.10.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL bedelli çekler olduğunu, her ne kadar davalı adına keşide edilen çekler lehtarına teslim edilmek üzere düzenlenmişse de söz konusu çekler keşide edildikten sonra kargo evrakı arasında kaybedildiğini, esasen dava konusu 30.000.000- TL'lik çek ile birlikte, üç (3) farklı şirket namına düzenlenmiş toplamı 89.000.000- TL değerinde çek kaybedilmiş ve akabinde çalındığı öğrenildiğini, durum öğrenilir öğrenilmez derhal muhatap ---------- Bankası'na bildirildiğini,

müvekkili adına kaybolan/çalıan tüm çekler ile ilgili olarak ihtiyati tedbir müracaatında bulunulduğunu ve hukuki nitelikleri itibarı ile EMRİNE - HAMİLİNE yazılı çeklerden farklılık arz etmesi nedeniyle tüm çekler hakkında üçüncü kişileri de bağlayacak şekilde ödeme yasağı kararı alındığını, dava konusu "namına yazılı" çeklerin kötü niyetli üçüncü kişiler tarafından ele geçirildiği/çalındığı,

söz konusu çekler hamiline veya emrine yazılı çeklermiş gibi sahte cirolar kullanılmak suretiyle tedavüle çıkarılmaya çalışıldığının öğrenildiğini, kötü niyetli hamiller, ---------Ş., ----------Ş., ----------Ş., -----------Ş.,----------Ş., -----------Ş.'ye ibraz ile haksız kazanç elde etmeye çalıştıklarını, bunun için de çekler üzerinde sahte imzalar atarak çekte tahrifat yaptıkların, çekleri bu "sahte" ve aynı zamanda "usulsüz" ciro yolu ile tedavüle çıkartmaya çalıştıklarını, faktoring şirketlerinin "namına" yazılı bu çek akıbetlerini resen araştırmak amacıyla lehtar,

keşideci ve cirantalar üzerinden yaptığı bu soruşturmalar esnasında durum aşikâr olduğunu, çeklerin çalındığı ve kötü niyetli kişiler elinde olduğu bu şekilde ortaya çıkmış ve tereddüte yer vermeyecek şekilde anlaşıldığında, derhal faktoring şirketlerine ihtarname düzenlenerek durumdan haberdar edildiğini, çek hırsızlığı, kıymetli evrakta tahrifat ve sahtecilik suçundan zarar görmemiz nedeniyle ------------ Cumhuriyet Başsavcılığına da şikâyette bulunulduğunu, ------------ soruşturma no.lu dosyadan,

çekleri bankaya ibraz edenlerin kolluk kuvvetlerine haber verilmek suretiyle yakalanmaları ve ibraz ettikleri çeklere el konulması hususunda bankalara müzekkere yazıldığını, namına düzenlenmiş çekler Davalı lehtar eline geçmediğini, bu konuda Davalı lehtardan alınmış yazılı beyan mevcut olduğunu, ihtiyati Tedbirin dava sonuna kadar devamı talebinin bulunmakta olduğunu beyan ederek İstirdat ve sair fazlaya dair haklarınız saklı kalmak kaydıyla, ---------- D.

İş - ---------- Karar no.lu İhtiyati Tedbir kararının davanın kesinleşmesine kadar devamına, ---------Ş. ---------- Şubesi -28.02.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 4.500.000,00TL, -----------Ş. ------------ Şubesi -28.03.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 4.500.000,00TL, ----------Ş. ---------- Şubesi -25.04.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, -----------Ş. ------------Şubesi -30.05.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL, ----------Ş. ---------- Şubesi -27.06.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, ----------Ş. ---------- Şubesi -25.07.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL,

-----------Ş. ----------- Şubesi -29.08.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, ---------Ş. --------- Şubesi -26.09.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL, -----------Ş. ----------- Şubesi -31.10.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL bedelli çekler yönünden müvekkilinin borçsuzluğunun tespitine, çekleri ödemesine yer olmadığına, çeklerin müvekkile işlemsiz olarak iadesine, çeklerin fiziki olarak iade edilememesi halinde, konusuz kalmış olmaları nedeni ile muhatap banka olan ----------- Bankası ------------ Şubesine müzekkere yazılarak çeklerin ödemeden men edilmesine,

dava konusu çekler ile ilgili olarak müvekkil şirketimizin davalıya veya üçüncü kişilere kerhen veya cebri icra tehdidi altında bir ödeme yapmak zorunda kalması halinde davaya istirdat davası olarak devam edilmesine, böyle bir durumda munzam zararlarımıza ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile ve yapılacak yargılamada sabit olacak olan haklılığımız doğrultusunda ödenmiş bedellerin istirdatına, yapılmış ödemeye, tarafların tacir olması nedeni ile ödeme tarihinden tahsili tarihine kadar en yüksek ticari faizin işletilmesine, bu uğurda sarf olunacak sair masrafların davalılardan alınıp müvekkile ödenmesine,

tüm iddia ve savunmalarımıza rağmen yasa hükmünü bilerek haksız surette İhtiyati Haciz veya icra yolu ile müvekkilinden cebri icra tehdidi altında dava konusu çek bedellerinin tahsil edilmesi veya cebri icra tehdidi altında ödenmesi halinde haksız icra tazminatı olarak tahsilatı yapanın %20 den az olmamak üzere icra tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini, dava masraf ve vekalet ücretinin davanın açılmasına neden olan Davalı ve/veya davaya sonradan çeklerin meşru hamili oldukları gerekçesi ile dahil olan tüm Davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle davacının davaya konu 9 adet çek sebebiyle davalıya borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın; davaya konu çek sebebiyle davalının alacaklı olup olmadığı, noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.Davacı vekili tarafından 05/03/2025 tarihli dilekçe ile mahkememize sunulan sulh sözleşmesinde özetle; "her ne kadar dava tarafları arasında aşağıda dökümü yapılmış çekler hakkında İhtiyati tedbir talepli olarak ---------- E. Sayı ile Menfi Tespit davası açılmışsa da, taraflar dava konusu çekler yönünden Avukatlık Kanunu 35/A ve 6100 SY HMK 315/1 maddesi gereğince yazılı surette sulh olduklarını ve sulhe göre karar verilmesi hususunda anlaştıklarını, dava konusu çeklerin dökümü:

---------- İban Nolu;

---------Ş. --------- Şubesi -28.02.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 4.500.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -28.03.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 4.500.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -25.04.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -30.05.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -27.06.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -25.07.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -29.08.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -26.09.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL

---------Ş. --------- Şubesi -31.10.2025 Tarih ------------ Çek Nolu- 3.000.000,00TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL değerinde çekler olduğu, Davalı, davacının iddia ve taleplerinde haklı olduğunu zira dava konusu çeklerin kendi ellerine geçmediğini, dava konusu nama yazılı çekleri şirket kaşesi ve imza sirkülerindeki yetkililer aracılığı ile Alacağın Temliki veya sair usullerle 3.kişiler lehine devir, temlik veya ciro ederek teslim etmediklerini, bu nedenle davaya konu çekler yönünden davacının kendilerine veya 3.kişilere karşı borçlu olmadığını,

çeklerin kötü niyetli kişiler tarafından ve/veya gayrı meşru hamilleri tarafından talep ve tahsil edilmeye çalışılması halinde, açılacak dava ve takiplerde davacı yanında yer alarak çeklerin ciro silsilesinin kopuk, haksız ve usulsüz olduğu yolunda mücadele edeceklerini gayrı kabili rücu kabul, beyan ve taahhüt etmektiklerini, Davacı, davalı tarafın yukarıda sulh sözleşmesinin 2 nolu maddesinde yazılı kabul, taahhüt ve beyanları doğrultusunda, davaya konu çekleri davalıya ve /veya kötü niyetli 3. Kişilere keza meşru olmayan hamillerine karşı ödemeyeceğini beklemekte olduğunu,

Davalının dava konusu çekler yönünden davacıdan alacaklı olmadığı şeklindeki açık kabul beyanı üzerine ve sulh sözleşmesinin mahkemeye birlikte ibrazını müteakip.

Davacı, taraflar arasında 02.01.2025 tarihinde 2025 yılı için düzenlenmiş "Açık Kontenjan Oda Tahsis Sözleşmesinde" yazılı dava konusu, çekler yerine kaim olmak üzere aşağıda dökümü yapılmış, nama yazılı YENİ çekleri tanzim ederek, aynı sözleşme koşullarında "avans ve yapılacak konaklamaların teminatı olarak" davalıya çek teslim bordrosuyla teslim edileceğini ve davacı tarafından davalıya sulh gereği teslim olacak YENİ nama yazılı çeklerin dökümü aşağıdaki gibi olacağını;

---------- Iban Nolu --------- --------- Şubesi -28.03.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 4.500.000,00TL --------- --------- Şubesi -25.04.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL --------- --------- Şubesi -30.05.2025 Tarih ---------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL --------- --------- Şubesi -27.06.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL --------- --------- Şubesi -25.07.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL --------- --------- Şubesi -29.08.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL ---------- -------- Şubesi -26.09.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL ---------- -------- Şubesi -31.10.2025 Tarih ----------- Çek Nolu- 3.000.000,00TL

TOPLAM

25.500.000,00 TL davaya Konu çeklerin en son vadeli olanının (31.10.2025) bankaya ibrazı için belirlenmiş yasal süre sonuna (11.11.2025) kadar, kayıp/çalıntı çeklerin meşru hamili oldukları iddiası ile davaya müdahil olmak isteyenlerin ortaya çıkması halinde;

huzurdaki davada davacı talepleri hakkında kabul kararı verilip bu kararın davacı lehine kesinleşmesi tarihine kadar, davalının hukuki anlamda daima davacı yanında yer alarak vaki sulh beyanlarında ve kabul ikrarlarında sebat ederek direnmesi sulh şartlarından olduğunu, aksi davranış nedeniyle, davacının 3. kişilere dava konusu çekler nedeniyle ödeme yapmak zorunda kalması halinde, davacının çek bedellerini davalıdan talep, tahsil veya alacaklarından mahsup etmek hakkı saklı olacağını, Sulh sözleşmesi gereği taraflarının birbirlerinden karşılıklı olarak dava masraf ve vekalet ücreti talebinin olmayacağını, işbu 2 sayfadan ibaret,

5 maddelik sulh sözleşmesi, 2 nüsha olarak hazırlanmış, taraf yetkililerince okunup kabul edilerek vekilleri huzurunda gayrı kabili rücu imzalandığını, bu Sulh Sözleşmesinin tek taraflı olarak, derdest olan dava dosyasına ibraz edilerek mahkemeden sözleşme doğrultusunda karar verilmesi talep edilmesine,

taraflar karşılıklı olarak muvafakat ettiklerini," dair sulh sözleşmesini tarafların imzaladıkları görülmüştür.Davacı vekilinin 20/03/2025 tarihli dilekçesi ile mahkememize sunduğu Sulh Sözleşmesi doğrultusunda dava konusu çeklerin konusuz ve karşılıksız kaldığını, dava konusu çekler yönünden müvekkili şirketin borçsuzluğu ile ödenmesine yer olmadığına ve iptaline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.HMK m.315/I. madde "Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.

Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir." hükmünü haizdir.

Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında imzalanan Sulh Sözleşmesi doğrultusunda sulh oldukları ve davanın konusuz kaldığı, yargılama gideri ve vekalet ücreti talep etmediklerini belirttiği görülmekle taraflar arasındaki sulh sözleşmesi gereğince davaya konu çekler yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.