İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/287 K.2022/840

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/287 Esas

KARAR NO : 2022/840

DAVA : Tespit

DAVA TARİHİ : 05/05/2021

KARAR TARİHİ : 20/12/2022

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

DAVA

Davacı vekili ------ harç tarihli dava dilekçesinde özetle.

Davacı ... ile davalı şirket ortaklarından ..---- eski eş olduklarını, davacının davalı ile evli olduğu dönemde davalı şirkete ortak olmak amacıyla gereken hisse bedelinin davalı şirkete ödenerek %50 hissedar olunduğunu, Müvekkilinin o dönemde ---- ile evli olduğundan davalı şirkete olan ortaklık bedelini ödeyerek eşi ..--- resmiyette ortak olmasını istediğini, davalı şirket pay defterine ortak olarak eş ...---işlendiğini ve tescil edildiğini, müvekkiil ile davalı şirket ortağı ...--------- ayrıldıklarını,

tarafların haricen anlaştıklarını müvekkiline eski eşi olan ve davalı ---- ortağı olarak görünen ....-- davalı şirkette sahibi olduğu hisselerinin tamamını--- numaralı Senede ----- devrettiğini, sonra davacının --- yevmiye numaralı----sahibi olduğu ....----nominal değerli payının tamamını tarafına devrettiğini, söz konusu .--- devrinin 7 gün içerisinde pay defterine işlenerek, şirket yönetim kurulu seçiminin yapılması için olağanüstü genel kurul toplantısı yapılmasını, yapılmadığı takdirde kanuni yollara başvurulacağı" belirtildiğini;

Davalı şirketin ---ihtarnameye cevap dilekçesi sunarak "şirket ortağı ....--- devre ilişkin şirkete bildirimde bulunmadığını, tarafınızca da şirkete gönderilen ihtarın ekinde veya dayanağında iddia ettiğiniz pay devrine ilişkin sözleşme veya evrakın iletilmediği,

taleplerinin yerine getirilmeyeceği, pay devrinin yapılıp yapılmadığının bilmemekle pay devri için devre muvafakat edildiğini gösteren --- bulunması ve .---- ödenmemiş pay bedelinin bulunmasının zaruri olduğu" belirtttiğini, şirkete ..----- orak olduğu tarih itibariyle müvekkili ile ....--- evli olduğu davalı şirket yetkilileri tarafından bilindiğini, şirkete hissedar olmak için gereken ödemelerin müvekkili tarafından yapıldığını sadece resmiyette ...--- ortak olarak yer aldığını, söz konusu ihtarnameye cevap dilekçesinden sonra şirket yönetimi ile görüşüldüğünü,

müvekkiline hisse devrinin pay defterine işleneceğinin söylendiğini davalı şirketin gereğini ifa etmediğini, ayrıca davalı şirketin devreden ...--- üyeliğini de sona erdirdiğini, ..---- ödenmeyen pay bedelinin olduğuna dair beyanın da gerçek dışı olduğunu.

Müvekkilinin davalı şirkete--- ihtarname ile çektiği yeni ihtarnamede -----payların tamamının tüm hak ve ---- devir ve temlik ettiğini şirkete iletildiğini, İş bu ihtarname ekinde sö? konusu ---- sunulduğunu,--- muvafakat edilip edilmeyeceğine dair --- toplanarak karar alınmasını, --- tarafından hisse devrine muvafakat edilmesi yönünde karar alınması halinde pay defterine hisse devrinin işlenmesini ve söz konusu duruma ilişkin 15 gün içerisinde tarafıma bilgi verilmesini talep ederim.

Şayet şirketinizin yönetim kurulu tarafından hisse devrine muvafakat edilmediği yönünde karar alınması halinde, devre muvafakat edilmemesinin maddi, tarafsız, denetime elverişli sebeplerinin tarafıma 15 gün içerisinde iletilmesini" talep ettiklerini, ihtarnamenin ----- şirkete ---- tarihinde tebliğ edilmiş olmasına karşın davalı şirketin herhangi haklı ve geçerli sebebi olmamasına rağmen devir tarihinden 2 yıldan fazla süre geçmiş olmasına rağmen müvekkilini işlemlerin yapılacağı şeklinde oyaladıklarını, kötü niyetli hareket ederek müvekkilinin şirketteki haklarını ------ettiklerini,

gerek müvekkili davacıya ge ekse dava dışı devreden ...--- ortaklıktan itibaren hiç kar payı ödemesi yapılmadığını buna ilişkin dava hakklarının saklı olduğunu, davalı şirketin söz konusu hisse devrine muvafakat etmesine sebep olacak herhangi haklı ve ya geçerli sebebinin bulunmadığını, huzurdaki haklı davayı açma zaruretinin doğduğunu belirterek -------- uyarınca müvekkiline devreden ...---- davalı şirkette sahibi olduğu payın tamamının (beheri 100.000 TL nominal değerli,

100.000 TL adet sermaye pa/ının) tüm hak ve vecibeleri ile devir tarihi 26.12.2018 tarihi itibariyle müvekkili ...--- devredildiğinin mahkemenizce tespitine,---- --------- ait olan payların tamamının --- davacı ...---- devredildiğinin davalı şirket pay defterine işlenmesine--- tescil ilanı ile yasal ortak olmasına karar ve ilmesini, yargılama giderleri ve----- ücretinin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar ve ilmesini talep ettikleri ile ---- delil dilekçesi ve ekleri görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekilinin --- tarihinde dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle.

Davacı ile müvekkili şirketin ----- ... arasında imzalandığı iddia edilen ve daya dilekçesi ekinde sunulan ------- sözleşmesi gereğince, ------senetlerinin nama yazılı olduğu belirtilen bir şirketin hisse devri yapılamayacağını, bu haliyle davacı ile dava dışı ... arasında yapıldığı iddia edilen senede bağlanmamış pay devri sözleşmesi ile ------ sözleşmesine göre her birinin değeri --- oluşan ortaklık paylarının devrinin mümkün olmadığını, devri tamamlayan---------- kurulunun pay sahibinin yaptığı pay devrini onaylaması olduğunu, söz konusu devre ilişkin yönetim kurulu kararı olmadığı gibi,

hissedar -- ödenmemiş payı ve ödenmemiş sermayesinin bulunduğunu, bedeli tam ödenmemiş payın pay sahibi dışından malvarlıksal borç niteliğindeki taahhüt edilen pay bedelinin ödenmesi borcunu içerdiğini, --------- sahibinin asli borcu, tanhhüt ettiği payların karşılığını oluşturan edimin ifası olduğunu, pay sahiplerinin taahhüt ------ payların karşılığını oluşturan edimi ifa etme borçlarının ortaklık dışında da bir alacak hakkı teşkil ettiğini,

karşılığı tamamen ödenmemiş bir payın devrinn devralan kişi açısından bir borç yüklenmesi niteliğine sahip olacağından ötürü devir İşleminin borcun üstlenilmesi hükümleri uyarınca-------- sözleşmesi ve alacaklı konumundaki ------ onayı alınmak sureti ile yapılmasmın gerektiğini,----- adına devir işlemine onay vermeye eğer ana sözleşmede farklı bir düzenleme bulunmuyorsa ----- yetkili olduğunu;

Nama yazılı pay senetlerin devri ----- veya senedin arkasında tam bir cironun yapılması ayrıca senet üzerindeki zilyetliğin devir ve tesliminin gerektiğini, -----çıplak paylarının devrinin biçime bağlı olmayıp, alacağın temliki suretiyle de mümkün bulunduğunu, pay devrinin ortaklığa karşı ancak pay defterine kayıtla hüküm ifade edeceğini, somut olayda davacı yan ve dava dışı ... arasındaki devir sözleşmesinde kanunun amir hükümlerine uyulmadığımdan söz konusu devirin geçersiz olduğunu.

Dîvacı yanın hisselerin esas sahibinin kendisi olduğunu ve dava dışı ...--- eski eşi olduğunu, boşanmaları ile birlikte hisseleri devraldığını iddia ederek Sayın Mahkemenize bildirdiğini, davacının başından beri kendisine ait olduğunu iddia ettiği hisseleri tekrar para vererek satın almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu Sayın Mahkemece de bu konuda yanlar arasında bir danışıklık tespit edilip, gerçekte bağış yapıldığı halde görünürde geçerli olarak yazılı devir sözleşmesi ile satış gibi gösterilmişse ve gerçek iradeleri yazılı olarak

Nama yazılı pay senetlerin devri İçin bir temlik beyanı veya senedin arkasında tam bir cironun yapılması ayrıca senet üzerindeki zilyetliğin devir ve tesliminin gerektiğini, ------ ortaklığın çıplak paylarının devrinin biçime bağlı olmayıp, alacağın temliki suretiyle de mümkün bulunduğunu, pay devrinin ortaklığa karşı ancak pay defterine kayıtla hüküm ifade edeceğini, somut olayda davacı yan ve dava dışı ... arasındaki devir sözleşmesinde kanunun amir hükümlerine uyulmadığımdan söz konusu devirin geçersiz olduğunu;---- yanın hisselerin esas sahibinin kendisi olduğunu ve dava dışı ....-- eski eşi olduğunu,

boşanmaları ile birlikte hisseleri devraldığını iddia ederek Sayın Mahkemenize bildirdiğini, davacının başından beri kendisine ait olduğunu iddia ettiği hisseleri tekrar para vererek satın almasının ----- akışına aykırı olduğunu Sayın Mahkemece de bu konuda yanlar arasında bir danışıklık tespit edilip, gerçekte bağış yapıldığı halde görünürde geçerli olarak yazılı devir sözleşmesi ile satış gibi gösterilmişse ve gerçek iradeleri yazılı olarak düzenlenen senette birleşmemiş olması nedeniyle hisse senedine ilişkin mülkiyetin de devralan alıcıya geçmeyeceğini, yanların gerçek iradeleri ile senede yansıyan görünürdeki iradeleri birleşmediğinden,

geçerli hukuki bir sonuç ortaya çıkmış sayılmayacak ve delillerin imkan vermesi koşulu ile 818 sayılı BK 18. maddesi anlamında danışıklı bir işlemin varlığının kabul edilmesinin gündeme geleceğini, bu sonuun da işlemin iptaline neden olacağını beirterek haksız ve kötü niyetli davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, ----- pay sahibi olduğunun tespiti, bu kararın pay defterine işlenmesi ve tescili taleplidir.

Davacı, davalı şirketin ortağı birleşen dava davalısı ..--- davalı şirketteki -----sözleşmesi ile kendisine devrettiğini ancak pay devrine ilişkin yönetim kurulunun karar almadığını, pay defterine durumun işlenmediğini ----yapılmadığını ileri sürmüştür.

Davalı şirket cevaplarında, hisse devrine ilişkin yönetim kurulu kararı olmadığını ----ödenmemiş payı ve ödenmemiş sermayesi bulunduğunu, devir sözleşmesinin geçersiz olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiş, birleşen davalı ... ise cevaplarında davacıya hisselerini devrettiğini şirketin gerçek sahibine devredilmesini istediğini beyan etmiştir.

--- Karar sayılı dosyasının mahkememiz iş bu dosyası ile birleştirildiği görülmüştür.

01/07/2021 tarihli ara karar ile dosyanın bir mali müşavir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 29/09/2021 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi kök raporunda özetle;

"Davalı---- sicil numarası ile tescil edildiği, ------- Beyanında şirket sermayesinin-------------olduğu;

------Sözleşmesinde, şirket sermayesinin ------- kurucu ortakların---- değerinde-----ayrıldığı, hisse senetlerinin nama yazılı olduğu;--- tarihinde ortaklardan--- hisselerinin tamamını diğer ortak ------- tarafından pay defterinin imzalandığı,-------- tarihi itibari ile -----olan şirket hisselerinin tamamına sahip olduğu;

---- yıllarına ilişkin--- sermayenin ---- ait olduğu, ----------- numaralı yevmiye kapanış kaydında da bu tutarın -- olduğu;

Sermaye, Ortaklardan Alacaklar ve Ortaklara Borçlar hesaplarında dava dışı .--- davacı .--- ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı;

Defter kayıtlarına göre sermayenin tamamının ödenmiş olduğu;

Karar Defterlerinde hisse devirlerine ilişkin herhangi bir kararın bulunmadığı;

Pay Defterinde davacı ... ve dava dışı ... ile ilgili herhangi bir kaydın bulunmadığı;

Dava dosyasında hisse devirlerine ilişkin her hangi bir ödeme belgesi yada banka dekontunun bulunmadığı;

Dava dosyasında pay devirlerine ilişkin herhangi bir tescilin bulunmadığı;

---- tarihlerinde yapılan --- katılanların yer aldığı Hazır Bulunanlar Listelerinde ortakların--- aldığı; Sonuç ve kanaatine varılmıştır." şeklinde tespitte bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizin--- celse tarihli duruşmasında "--- ara karara uygun şekilde bilirkişi heyetinden rapor alınması için celse arasında bir nitelikli hesap uzmanı bilirkişi belirlenmek suretiyle bu bilirkişi yönünden yeni rapor mali müşavir bilirkişi yönünden ek rapor mahiyetinde olmak üzere müşterek imzalı bilirkişi heyet raporu alınmasına, " şeklinde ara karar kurulmuş olup dosya heyet bilirkişilerine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyet raporunda özetle;

"Davalı ---- numarası ile tescil edildiği, -- ortakların ---olduğu;

Şirket Esas Sözleşmesinde, şirket sermayesinin ------- kurucu ortakların ---- hisse senetlerinin nama yazılı olduğu;

Pay Defterinde --- diğer ortak --- devrettiği ve ortaklar tarafından pay defterinin imzalandığı,---- 200.000,- TL olan şirket hisselerinin tamamına sahip olduğu;

--- olan sermayenin ----yevmiye kapanış kaydında da bu tutarın ------- ait olduğu;

Defter kayıtlarına göre sermayenin tamamının ödenmiş olduğu;

Sermaye, Ortaklardan Alacaklar ve Ortaklara Borçlar hesaplarında dava dışı ... ile davacı .----- ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı;

Karar Defterlerinde hisse devirlerine ilişkin herhangi bir kararın bulunmadığı;

Pay Defterinde davacı ... ve dava dışı ... ile ilgili herhangi bir kaydın bulunmadığı;

Dava dosyasında hisse devirlerine ilişkin her hangi bir ödeme belgesi yada banka dekontunun bulunmadığı;

Dava dosyasında pay devirlerine ilişkin herhangi bir tescilin bulunmadığı;

---- tarihlerinde yapılan---- katılanların yer aldığı----Listelerinde ortakların-------

...'--- şirket ortağı olarak devir sözleşmesiyle hisselerini devrettiği; takdiri bütünüyle Sayın mahkemenize ait olmak üzere, ödenmemiş sermaye borcu bulunmadığından dolayı devrin ortaklığın onayına bğlı olmadığı; davacının ortak sıfatını kazandığı" şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.

Mahkememizin -------- tarihli duruşmasında "Bilirkişi ara kararında ticari mevzuattan kaynaklı nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişinin heyete eklenmesi gerektiğinin belirtildiği, ancak bu konuda uzmanlık alanı olmayan bilirkişinin atanmış olduğu görülmekle, davalının rapora itirazlarını karşılar şekilde ----yerine yeni bir ticari mevzuattan kaynaklı nitelikli hesap uzmanı bilirkişi atanarak yeni rapor alınmasına," şeklinde ara karar kurulmuş olup dosya yeni bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Yeni Bilirkişi heyet raporunda özetle;

"1.Davacının sunduğu pay devir işleminin, paylar çıplak pay niteliğinde olduğundan şekle uygun olduğu,

2.Şirket sözleşmesinde nama yazılı payların devrini sınırlandıran bir hüküm bulunmadığı,

3.Sermaye koyma borcu ödendiğinden davalı şirketin devre onay vermesi zorunluluğunun bulunmadığı,

4.Davacının pay sahibi olduğunun tespiti ve pay defterine kaydı yönünde hukuki menfaati bulunduğu," şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.

Sunulan belgelere göre, davacının payı devraldığı, esas sözleşmede devir sınırlaması bulunmadığı, defter kayıtlarına göre sermayenin tamamının ödenmiş olduğu bu sebeple devrin ortaklık onayına bağlı olmadığı aksinin de ortaya konamadığı anlaşılmıştır. Bu haliyle de açıklanan sebeplerle asıl ve birleşen davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Hüküm; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Asıl ve Birleşen Davanın KABULÜNE,

a-Birleşen Davalı ...--------- sicil no ile kayıtlı asıl davalı---- değerli, ---- yevmiye nolu --- davacı ....----- itibarı ile devretmiş olduğunun TESPİTİNE, asıl davalı şirket pay defterine pay devrinin İŞLENMESİNE,

b-Kararın kesinleşmesi halinde ------ tescil ve ilanına,

2-ASIL DOSYADA HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ:

a-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin yatırılan 59,30 TL harcın düşümü ile geri kalan 21,40 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

b-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL Peşin harç ve 59,30 TL başvurma harcı 1.600,00 TL bilirkişi ücreti ve 197,60 TL posta gideri olmak üzere toplam 1.916,20 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

c-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan --- vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

2-BİRLEŞEN DOSYADA HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ:

a-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 80,70 TL harcın peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

b-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL Peşin harç ve 80,70 TL başvurma harcı ve 37,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 198,90 TL yargılama giderinin davalı ..----- alınarak davacıya VERİLMESİNE,

c-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan --- vekalet ücretinin davalı ...---alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair asıl ve birleşen davacı vekilinin ve asıl davalı vekilinin yüzlerine karşı, birleşen davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı

.