İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/924 K.2024/539

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/924

KARAR NO : 2024/539

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 26/12/2023

KARAR TARİHİ : 26/09/2024

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin yetkilisi ------ ,25/12/2023 tarihinde şirket ile ilgili işlemleri yapmak üzere tüm ticari kayıt , defter ve belgeleri yanına alarak muhasebeciye gitmiştir. Muhasebecide şirket evraklarını kontrol ettiğinde şirket pay defterinin olmadığını görmüştür. Şirket merkezinde unuttuğunu düşünerek şirket merkezine geldiğinde pay defterinin burada da olmadığını görmüştür. Muhtemelen , defterleri taşırken pay defterini düşürmüştür.

Anılan nedenle müvekkil şirkete ait pay defteri zayi olmuştur. Yukarıda ifade ettiğimiz üzere müvekkil şirkete ait pay defteri müvekkil şirket yetkilisinin tüm özen ve dikkatine rağmen kaybolduğundan zayi olan şirket pay defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesi talebiyle işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu beyan ederek zayi olan belgelerin zayi belgeler hakkında zayi kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

----- Gazetesinde yayınlanan ilanlar ve tüm dosya kapsamı.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, Davacı tarafından pay defterinin taşıma esnasında zayi olduğuna ilişkin TTK md. 82/7 gereğince zayi belgesi verilmesine ilişkindir.6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği, davanın hasımsız olarak açılacağı belirtilmektedir.

Tacir olan davacının 6102 sayılı TTK. 82/7. maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerinin korunması amacıyla gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması ve ziyanın, onun iradesi dışında meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Yargıtay ----.

Hukuk Dairesi'nin ----- sayılı kararında “Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, TTK'nın 82/7 maddesine göre zayi belgesi verilebilmesi için bu maddede belirtilenler gibi olağanüstü hallerden birinin olayda mevcut olmasının gerektiği, tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defter ve kayıtlarını özenle muhafaza etmesinin zorunlu olduğu, somut olayda davacının, gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek, kendi kusuru ile iddiaya konu olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiği, olayın nasıl meydana geldiğine ilişkin savcılık başvurusu, gazete ilanı, olaya ilişkin tutanak gibi bir delilin de mevcut olmadığı,

tanık delilinin ise tanığın davacı şirketin muhasebecisi olduğu ve şirket defterlerinin usulüne uygun tutulduğuna ilişkin dinletilmek istendiği, tanık delilinin işbu dava için yeterli olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.(ONANMASINA)” karar verildiği görülmüştür.

----- Bölge Adliye Mahkemesi ----- Hukuk Dairesi'nin --- esas ve ---- karar sayılı ilamında "Görüldüğü üzere hüküm uyarınca, ticari defter ve belgelerin saklanmasında gerekli özeni göstermeyenlerin bu davayı açması mümkün değildir. Somut olayda davacı defterlerin 17.06.2022 Tarihinden önce kargoda kaybolması sonucu zayii olduğunu iddia ederek 20.06.2022 tarihinde eldeki davayı açtığı görülmüştür. Tacir olan davacının kendisi ile müşterileri arasında düzenlenen sözleşme ve belgeleri kargo şirketi marifetiyle taşıttırmak suretiyle gerekli özeni göstermediği, belgelerin zayi olmaması için basiretli bir tacirden beklenecek özen ve davranışın gösterilmediği yine kanunda sayılan afet ya da hırsızlık türünde bir hareket olmadığı ortadadır. " şeklinde gerekçelere yer verildiği görülmüştür.

---- Bölge Adliye Mahkemesi ---- Hukuk Dairesi'nin ----- esas ve ---- karar sayılı ilamında "Somut olayda davacı taraf dava dilekçesinde, işyerinde şirket genel kurul toplantı defteri ile yönetim kurulu karar defterinin hırsızlık neticesinde çalındığının tespit edildiğini, bu nedenle karakola gidilerek kayıp eşya tutanağı tutulduğunu beyan etmiş ve söz konusu tutanağı dosyaya ibraz etmiştir.

Tutanak davacı şirketin bildirilen işyerinde tutulmadığı gibi, işyerinde hırsızlık yapıldığına dair bir tespiti de içermemektedir. Davacı tarafından iddia edilen hırsızlık olayı ile ilgili yapılmış bir şikayet de bulunmamaktadır.

Buna göre davacının işyerinde hırsızlık olayının meydana geldiği ve defterlerin çalındığı iddiası ispatlanamamış, davacının gereken özen ve dikkati göstermeyerek defterlerin kaybolmasına sebebiyet verdiği, yeterli muhafaza tedbirlerini almayarak kusurlu davrandığı ve TTK 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi için gerekli koşulların oluşmadığı anlaşılmakla, ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir." şeklinde gerekçelere yer verildiği görülmüştür.Somut olayda;

davacı taraf şirkete ait pay defterinin taşırken düşürdüğünden bahisle zayi belgesi verilmesi istemine yönelik davayı açtığı, tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerektiği, zayi belgesi verilmesi istenilen defterin ne şekilde ve ne zaman zayi olduğuna dair kesin ve inandırıcı kanıtın sunulmadığı, davacı tacirin defterin muhafazasında gerekli dikkat ve özeni göstermediği, yeterli muhafaza tedbirlerini almayarak kusurlu davrandığı, zayii belgesi verilmesi koşulları mevcut olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli 427,60 TL harçtan peşin olarak alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA, 4-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılmayan gider avansının davacıya İADESİNE,Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.