İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/333 K.2025/605

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/333

KARAR NO : 2025/605

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/04/2025

KARAR TARİHİ : 03/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle. "Müvekkilimiz -----. ile davalı şirket ----- arasında yapılan ticari ilişki kapsamında, ------ Makinesi siparişi verilmiş olup, bu doğrultuda tarafınıza toplam 16.200,00 USD (KDV dahil) tutarında bir ödeme planı sunulmuştur. Tarafların mutabık kaldığı sözleşme çerçevesinde müvekkilimiz, ödeme yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirmiştir. Bu kapsamda.

Keşideci ----- ----- Bankası’ndan 20.04.2025 tarihli 187.000,00 TL (Yüz Seksen Yedi Bin TL) ve yine Keşideci ------31.04.2025 tarihli 45.500,00 TL (Kırk Beş Bin Beş Yüz TL) tutarlarında toplam 232.500 TL bedelinde çek ciro edilerek tarafınıza teslim edilmiştir. Ayrıca, 15.01.2025 tarihinde ------- hesabına 50.000 TL ödeme gerçekleştirilmiştir.

Böylece, taraflarca mutabık kalındığı şekilde, ödeme tarihindeki 35,49 TL/USD kuru esas alınarak toplamda 282.500 TL tutarında ödeme yapılmıştır. Müvekkil şirket yetkilisi, söz konusu makinenin üretim/tedarik süreci hakkında bilgi almak ve teslimatın durumunu teyit etmek amacıyla defalarca şirketinizle iletişime geçmiş, ayrıca makineyi yerinde görmek üzere şirket adresinize giderek incelemelerde bulunmuştur.

Ancak yapılan incelemelerde, siparişi verilen makineye ilişkin herhangi bir işlem yapılmadığı tespit edilmiştir. Buna rağmen, ilgili makine bugüne kadar teslim edilmemiş olup, sözleşme hükümleri gereğince belirlenen teslim süresi çoktan aşılmıştır. Makinenin halen teslim edilmemesi, müvekkil şirketin ciddi mağduriyet yaşamasına neden olmuş ve ticari faaliyetlerinde aksamalara yol açmıştır. Olumsuz zarar oluşmuştur.

Tüm bunlardan sebeple, davalı firmaya 5 Mart 2025 tarihinde -----Noterliği'nden gönderilen ------ yevmiye numaralı ihtarname ile, sözleşme hükümleri çerçevesinde ------ Ebatlama Makinesi’nin müvekkilimize derhal ve en geç 3 (üç) gün içerisinde eksiksiz ve çalışır vaziyette teslim edilmesi gerektiği ve belirtilen süre içerisinde teslim edilmemesi halinde, sözleşme müvekkilimiz tarafından tek taraflı olarak feshedilmiş sayılacağı,

bu fesih nedeniyle müvekkilimizin uğradığı tüm maddi ve manevi zararların tazmini için gerekli hukuki işlemlerin başlatılacağı müvekkillerimiz tarafından yapılan TÜM ÖDEMELERİN ----- Bankası'nın müvekkile ait olan ve belirtilen hesabına aynen iadesini ile çeklerin derhal eksiksiz olarak iade edilmesi gerektiği ihtaren bildirilmiştir. Çeklerin iadesi adına ihtarname çekleri teslim alan firma temsilcisi ------ bildirilmiştir.

Kendisi ile görüşmemizde sözleşme feshini kabul ettiklerini, buna ilişkin evrak imzalayabileceğini bir kaç defa bildirmiş olmalarına rağmen hiç bir adım atmamışlardır. Yaklaşık 6 mart tarihinden itibaren iletişimde olmaya çalışmamıza attıkları konum dahil gitmemize rağmen işin sürüncemede bırakıldığı, zaman kazanmaya çalışmaları ve müvekkilin telafisi zor bir duruma sokulmak istendiği şüphesi kuvvetlenmiştir.

15.04.2025 tarihinde tarihinde önce mail adreslerine de iyi niyetli olarak anlaşma yolu seçilmesi konusunda bildirim yapılmıştır. Dava şartı olan Arabuluculuk Kurumuna başvuru neticesinde ----- dosya numaralı dosya ile Arabuluculuk Daire Başkanlığı aracılığıyla yapılan Arabulucu görüşmesine davalı tarafca katılım sağlanmamış ve anlaşamama tutanakları tutulmuştur. Dava konusu çeklerden ilki lehtar ------Tarafından ciro edilmek suretiyle müvekkil firma olan -----devredilmiştir.

Müvekkil firma tarafından da bu çek ciro edilerek davalı ------ devredilmiştir. Çekin detayları şu şekildedir: Keşide Eden : ---- Vergi Numarası :---- Çek No : ----- Mersis Numarası : Hesap No : -----Lehtar : ------.

Keşide Yeri: Ödemiş Keşide Tarihi: 20.04.2025 Banka ve Şube------ Çek Tutarı: 187.000,00-TL Çek Basım Tarihi: ------ Çekin seri numarası ile beraber barkodu ve karekodu mevcuttur.2.) Dava konusu çeklerden ikincisi lehtar -----Tarafından ciro edilmek suretiyle müvekkil firma olan------ verilmiştir. Ciro edilen olan müvekkil firma tarafından da bu çek ciro edilerek davalı ------verilmiştir.

Çekin detayları şu şekildedir:

Keşide Eden: ----

Vergi Numarası : ------

Çek Seri No : ------

Mersis Numarası :

Hesap No : ------

Lehtar :----

Keşide Yeri : ------

Keşide Tarihi: 31.04.2025

Banka ve Şube:------ Çek Tutarı: 45.500,00-TL

Çek Basım Tarihi: 22 Kasım 2021

Çekin seri numarası ile beraber barkodu ve karekodu mevcuttur. Davalı şirkete yapılan ciro, yalnızca sözleşmeye konu ------- model makinenin teslim edilmesi amacıyla, edim karşılığı gerçekleştirilmiş olup, sözleşmenin ifa edilmemesi ve tarafımızca feshedilmiş olması nedeniyle alacağın hukuki sebebi ortadan kalkmıştır.

Bu nedenle, dava konusu çekler, taraflar arasında akdedilen sözleşmeye istinaden edim karşılığı olarak davalı tarafa ciro edilmiş olup; sözleşmenin davalı tarafça hiç ifa edilmemesi ve bu nedenle müvekkil şirketçe haklı olarak feshedilmesi sonucunda, çeklerin dayanağını oluşturan hukuki sebep tamamen ortadan kalkmıştır.

Bu durumda, söz konusu çeklerin davalı tarafından halen elde tutulması ve/veya üçüncü kişilere devredilmesi, sebepsiz zenginleşme teşkil ettiği gibi, çekin kambiyo hukuku kapsamında dolaşımda kalması da müvekkil aleyhine telafisi güç zararlara yol açabilecektir.

Bu nedenlerle, dava konusu çeklerin üçüncü kişilere devrinin ihtiyaten yasaklanmasına (men yasağı kararı) ve çeklerin dayanağını oluşturan hukuki ilişkinin sona ermiş olması dikkate alınarak, mahkeme kararıyla müvekkil şirkete iadesine karar verilmesine karar verilmesi talep olunmaktadır.

Ayrıca, dava konusu çeklerin ilgili banka nezdinde ibraz edilmesi halinde, yalnızca men yasağı değil, aynı zamanda çeklerin yargılama sonuna kadar bankaca muhafaza altına alınması da talep edilmekte olup, bu doğrultuda ilgili bankaya müzekkere yazılmasına karar verilmesi arz ve talep olunur.Yukarıda açıklanan nedenlerle;

20.04.2025 tarihli 187.000,00 TL ve 31.04.2025 tarihli 45.500,00 TL bedelli çeklerin üçüncü kişilere devrinin ve tahsil edilmesinin önlenmesi amacıyla, anılan çekler hakkında ihtiyati tedbir yoluyla men yasağı kararı verilmesini,

2.)Verilecek men yasağı kararının ilgili bankalara ivedilikle müzekkere ile bildirilmesini,Dava konusu çeklerin, hukuki dayanaklarının ortadan kalkmış olması nedeniyle, mahkeme kararıyla müvekkil şirkete iadesine,Dava konusu çeklerin bankaya ibraz edilmiş olması ihtimali karşısında, çeklerin yargılama sonuna kadar ilgili banka tarafından muhafaza altına alınmasına ve bu doğrultuda bankaya ayrıca müzekkere yazılmasına,Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine,

karar verilmesini" şeklinde talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Talep; İtirazın Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir.Davacı vekilinin 03/07/2025 tarihli celsesinde beyanında tahkikata geçilmesini, davanın konusuz kaldığını, bu yönüyle karar verilmesine, yargılama giderleri bakımından herhangi bir taleplerinin olmadıklarını talep ettiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan değerlendirme sonucunda davacı vekilinin 03/07/2025 tarihli duruşmada beyanı nazara alınarak dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 331. maddesinde.

"Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder." şeklinde hüküm tesis edildiği görülmüştür.

Yargılama giderleri yönünden ise HMK 331/1 maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, davanın açılış aşamasındaki haklılığının karar tarihinde davacı yanca henüz ispatlanamadığı, duruşmaya katılan davacı vekilinin yargılama giderleri hususunda bir taleplerinin olmadığına ilişkin beyanda bulunduğu hususu nazara alınarak yargılama gideri ve masraflardan davacı sorumlu tutulmuştur.