İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/860 K.2021/27

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/18

KARAR NO : 2021/132

DAVA

İTİRAZIN İPTALİ (Ticari İlişkiden kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 15/02/2019

KARAR TARİHİ : 19/02/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İlişkiden kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin davacı firmanın müşterisi olduğunu ve aralarında ticari bir ilişki olduğunu, davalının davacıdan satın almış olduğu malları teslim aldığını ve bunun karşılığında davacının satılan malların karşılığı olan alcağının talep ettiğini, davalının malların bedelinin bir kısmını ödediğini, kalan alacağın ise sözlü uyarılara rağmen davacıya ödenmediğini, davacının bir süre beklediğini, sonuç alamayınca İstanbul -- İcra Müdürlüğünün---- Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takibe geçtiğini, davalı şirketin borca yetkiye ve ferilerine karşı itirazı nedeni ile takibin durduğunu,

davalının itiraz dilekçesinde davacı ile ticari ilişkisinin olduğunu kabul ettiğini,davalının itirazında yetki itirazında da bulunduğunu ancak bu itirazınıda kabul etmediklerini, davalının davacıya para borcu olduğunu ve TBK md. 89'da aksi bir anlaşma olmaması halinde para borçlarının alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödeneceğinin belirtildiğini, davanın adres itibariyle İstanbul Adliyelerinin yetkisinde olduğunu belirterek davalı şirketin İstanbul--- İcra Müdürlüğünün---- Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptaline ve anılan takibin devamına,

menkul ve gayrimenkul banka hesaplarını ve 3. Şahıslar nezrindeki hak ve alacakları üzerine teminatsız veya teminat karşılığı olarak ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...---- dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak cevap verilmediği anlaşılmıştır. Dosyanın Mahkememize İstanbul ---. Asliye Ticaret Mahkemesinin ---Esas sayılı dosyasında verilen yetkisizlik kararı üzerine gelmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, ticari ilişkiden kaynaklı İtirazın İptali davasıdır.

İstanbul ---.İcra Müdürlüğünün--- esas sayılı takip dosyası getirtilerek incelendiğinde; davacı tarafından davalı hakkında 2.384,34 TL asıl alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

Taraflara ait 2018/2019 yılı ticari defterleri üzerinde--- bilirkişi tarafından inceleme yapılmıştır.

6100 SAYILI HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU /TİCARİ DEFTERLERİN İBRAZI VE DELİL OLMASI - Madde 222 - (1): "Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir."

(2): "Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır."

(3): "İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz."

(4): "Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur."

(5): "Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır."

TÜRK TİCARET KANUNU madde 64- (1): "(Değişik fıkra: 26/06/2012-6335 S.K./8.md.) Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler, üçüncü kişi uzmanlara, makul bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur. İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir."

(2): "Tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, ---- bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamakla yükümlüdür."

Madde 83- (1): "Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir."

Ticari defterler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 222 ve devamı ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 64 ve devamında açıkça düzenlenmiştir.

Ticari defterlere anılan Kanun'larda delil olarak hüküm ve sonuç bağlanmıştır.

Tacirler, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükmü uyarınca ticari defter tutmak zorundadır.

Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK. m. 222/1).

Yine Türk Ticaret Kanunu madde 83/1'de ticari uyuşmazlıklarda Mahkemenin ticari defterlerin re'sen ibrazına karar verebileceği, Mahkeme re'sen ticari defterlerin ibrazına karar vermese dahi taraflardan birinin istemi üzerine ticari defterlerin ibrazına Mahkemece karar verilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Ticari defterler, bazı şartların varlığı durumunda sahibi lehine delil olarak kullanılabilir. Şöyle ki: Uyuşmazlık ticari bir işten kaynaklanmalıdır. Bu iş, her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmelidir. Taraflardan yalnızca biri için ticari iş niteliğinde olan uyuşmazlıklarda, arada sözleşme olsa bile defterler lehe delil olarak kullanılamaz. Uyuşmazlığın her iki tarafı da tacir sıfatını haiz olmalıdır.

Taraflardan birinin ya da her ikisinin tacir olmaması halinde ticari defterler lehe delil olarak kullanılamaz. Öte yandan ticari defterler Kanun’a uygun tutulmuş olmalıdır. Tutulması zorunlu defterler eksiksiz, usulüne uygun tutulmalı, açılış kapanış onayları yapılmış olmalıdır.

(TTK. m. 64) Ayrıca, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (HMK. m. 222/3)

Davacı taraf bir ticaret şirketi olup tacirdir. Davalı taraf bir ticaret şirketi olup tacirdir. Uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden ve ticari bir işten kaynaklanmaktadır. Tacirler arasındaki huzurdaki ticari davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

Bu açıklamalar ekseninde değerlendirme yapıldığında; davacı ile davalı tarafın birer ticaret şirketi olduğu, tacir sıfatını taşıdıkları, uyuşmazlığın iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklandığı, her iki tarafın da ticari defter tutmak zorunda olduğu anlaşılmıştır. Her iki taraf da tacir olduğundan ticari defter içerikleri delil vasfı taşımaktadır.

Mahkememizce işbu dosyada, tarafların 2017/2018/2019/2020 yıllarına ait ticari defterleri üzerinde Serbest Muhasebeci Mali Müşavir bilirkişisi marifeti ile inceleme yaptırılmış ve bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır. ----- bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafa ait ---- yıllarına ait ticari defterlerinin tasdiklerinin yasal süreleri içerisinde yapıldığını, davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmediğini, davacı taraf kayıtlarına göre davacının davalıdan takip tarihi ve dava tarihi itibariyle 2.384,34 TL alacaklı olduğu belirtmiştir.

Mahkememizce dosyada alınan rapor, ticari defter kayıtları, davalının ticari defterlerini sunmamış olması ve tüm dosya içeriği bir bütün halinde değerlendirilmiş olup; usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak davacının davalıdan 2.384,34 TL alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Tarafların ticari defter kayıtlarında yapılan tetkik neticesinde davacının alacağı olduğu, işbu alacağın ticari defterler kapsamında likit (bilinebilir) mahiyette bulunduğu gözetilerek İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi kararlaştırılmış olup taleple bağlılık ilkesi gereği takibin yasal faiziyle devamına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.