İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/608 K.2025/930

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/608 Esas

KARAR NO: 2025/930

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/08/2020

KARAR TARİHİ: 16/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Şirket ile Davalı Şirket arasındaki Ticari ilişki kapsamında müvekkili tarafından davalı şirkete mal temin edildiğini ve karşılığında fatura düzenlendiğini, ----- tarihli ekli faturalardan da görüleceği üzere müvekkili tarafından davalıya mal teslim edildiği ve bu malların davalı tarafından teslim alındığı açıkça ortada olup söz konusu fatura bedellerinin davalı tarafından ödenmemiş olduğunu, - Sayılı icra takibine davalı, müvekkili şirketin alacağını sürüncemede bırakmak amacıyla haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğinden işbu davayı ikame etme zorunluluğumuz hasıl olmuş olduğunu,

Davalının yapmış olduğu bu itiraz sonrası yapılan Arabuluculuk görüşmelerinin de Anlaşamama ile sonuçlandığını, Davalı Borçlunun takibe ve borca itirazının kötü niyetli olduğunu ve dava konusu alacağın likit ve belirlenebilir olduğunu iddia ederek, Fazlaya İlişkin tüm Hakları Saklı kalmak kaydıyla, Davalı Şirketin Vaki itirazının iptaline ve takibin devamına, en az %20 icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı yanca müvekkili aleyhine ------dosyası ile icra takibi başlatılmış olup müvekkili tarafından iş bu haksız ve kötü niyetli takibe itiraz edilmesiyle takip durmuş; akabinde kötü niyetli olarak huzurdaki dava ikame edilmiş olduğunu, Müvekkili ------- uzun yıllardır dava dışı -----aracılığı ile yakıt almakta ve yakıt bedellerini düzenli olarak ödemekte olduğunu,

---- davacı ------ arasında ise aracılık ilişkisi bulunmakta olup---- sunmuş oldukları evrak içeriğinden açıkça anlaşıldığı üzere ---- tarafından tanzim olunan------ haiz davacı şirketin 5015 sayılı Kanunun Geçici 3. Maddesi uyarınca ticari deniz vasıtalarına------- satışı yapma yetkisi ile ilgili merciiler tarafından tanzim olunan yetki belgeleri kapsamında;

imzalanan anlaşmalar gereğince ------- akaryakıt satış faaliyetlerine aracılık verilmesi hususunda yetkili kılınmış olduğunu, ayrıca yine iş bu evraktan anlaşılacağı üzere aracılık hizmetine konu edilen müşterilerin ------nezdinde akaryakıt alımları sebebiyle doğabilecek her türlü borçlarının ------ sıfatıyla ---- tarafından ödenmesinin taahhüt edilmiş olduğunu,

Taraflar arasında gelişen ticari teamül gereği müvekkil firma yakıt siparişlerini bayii olarak dava dışı ------ vermekte olup her ne kadar faturalar yakıt sağlayan ana firma olarak ------ tarafından kesilmekte ise de en başından beri fatura bedelleri siparişlerin verildiği dava dışı aracı firma-----ödenmekte olduğunu, EK’ te sunmuş oldukları dava dışı ------ tarafından düzenlenen makbuzlardan açıkça görüldüğü üzere yakıt sağlayan ana firma ------düzenlemiş olduğu faturalara bedelleri müvekkili firmanın siparişlerini alan aracı firma --------- eksiksiz şekilde ödenmiş olduğunu,

Davaya konu edilen fatura bedellerinin ödemesine ilişkin tahsilat makbuzları da bulunmakta olup iş bu faturalar ve ödeme makbuzlarının EK’ te de yer almakta olduğunu, EK’ te sunmuş oldukları cari hesap dökümünden de dava konusu edilen faturaların ödemelerinin yapıldığı açıkça görülmekte olup taraflar arasındaki ticari ilişkinin var olduğu zaman dilimi içerisinde, gerek davaya konu edilen faturaların öncesinde gerekse sonrasında kesilen faturaların tümünün ödemesi aracı firma ----- yapılmış olup ödemelerin ----- yapılmasının taraflar arasında bir ticari teamüle dönüşmüş olduğunu,

Keza davaya konu edilen faturalardan olan 21/08/2015 tarihli fatura bedelinin müvekkili firma tarafından ödenmiş olması nedeniyle altında ---- imza ve kaşesi bulunduğuna; ödeme yapılmış olduğundan ---------- firması tarafından faturanın kapatıldığına dikkat çektiklerini, Sayın Mahkemenizce karar verilmesi halinde yaptırılacak bilirkişi incelemesinde de gerek cari hesap dökümleri gerek kapalı faturalar gerekse faturalara karşılık yapılan ödemelere istinaden düzenlenen makbuzlar incelendiğinde müvekkili firmanın davacı firmaya hiçbir borcunun olmadığının ortaya çıkacağını,

Delillerinde sunmuş oldukları ödeme makbuzu ve ödemesi yapılmış olduğu için ----- tarafından altı imza ve kaşelenmek suretiyle kapatılan fatura davacının davasının haksız ve mesnetsiz olduğunu tek başına ispatlamakta olup şayet davacıya belirtilen fatura ödemeleri ---- tarafından yapılmadı ise buna ilişkin taleplerini bayisi olan ------ yöneltmelerinin gerekmekte olduğunu, Nitekim yukarda bahsettikleri ve EK-1’de sunmuş oldukları evraktan görüleceği üzere ---- tarafından aracılık hizmetine konu edilen müşterilerin ---- nezdinde -------alımları nedeniyle doğabilecek her türlü borçların “garantör” sıfatıyla ödenmesi taahhüt edilmiş,

Yalnızca bu husus dahi davacının fatura bedellerinin ödenmesi talebini -----yöneltmesi gerektiğini göstermekte olduğunu, Davacı tarafça ayrıca bir başka müvekkili firma aleyhine --------- Sayılı dosyası ile huzurdaki dava konusu iddia ve taleplerin birebir aynısı ileri sürülerek dava açılmış olup bahsi geçen dava dosyasında da müvekkili tarafından ticari teamül olarak yıllardan beridir aracı firma --------- ödeme yapılmış olmasına rağmen haksız ve kötü niyetli olarak,

ödemesi yapılan faturaların tahsili amacıyla ikame edilen icra takibine vaki itirazımın iptali talep edilmiş olduğunu, Belirtilen dosyada sunulan fatura makbuzları ve diğer belgeler de o dosyadaki müvekkilinin davacıya borçlu olmadığını açıkça ortaya koymakta olup bunun yanında asıl olarak huzurdaki dosya yönünden başka firmalar tarafından da ----- alınan akaryakıt bedellerinin aracı firma----- ödendiğini, aracı firmadan akaryakıt talep edilmesi ve ----tarafından kesilen fatura bedellerinin ------- ödenmesinin bir ticari teamül haline geldiğini göstermekte olduğunu,

Sayın Mahkemece gerek görülmesi halinde iş bu dosyanın da celbini talep ettiklerini beyan ederek, Haksız ve kötü niyetli Davanın Reddine, Davacı aleyhine haksız ve kötüniyetli takip nedeniyle %20’den aşağı olmamak üzere Kötü Niyet Tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebidir. Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları saptanarak tahkikat aşamasına geçilmiş, deliller toplanmıştır. ----- sayılı dosyası celp edilip incelenmiştir. Konunun incelemesi uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi -----rapor içeriğine göre;Davacı ve Davalı Tarafın Ticari defterler ve dayanağı belgeler yardımcı defterlerin birbirini teyit etmesi nedeni ile TTK 85 md ve HMK 222. maddesi gereğince delil niteliğine haiz olabileceği kanaati oluşmuştur.Davalı tarafından söz konusu faturalara istinaden davacıya ---------- çeki verdiği görülmüştür, söz konusu çekin bankaya ibrazında karşılığının bulunmadığının belirtildiğini ve çekin ödenmemiş olduğunu görülmüştür ancak çekin haricen tahsil edilip edilmediği yada icra marifetiyle tahsil edilip edilmediği hususunda incelemede tarafımıza herhangi bir belge ya da beyan sunulmuş değildir.

Çek her ne kadar bir ödeme aracı olsa da mevcut alacaktan düşüm yapılabilmesi için söz konusu çekin fiilen ödenmesi gerekmektedir. Bu kapsamda çekin ödenip ödenmediğine yönelik olarak dosyada raporumuz alternatifli olarak sunulmaktadır. Buna göre

A- Çekin ödenmediği varsayımıyla; Davaya Konu-----tarihli 2 Adet faturaların bedeli ------ Çekin Ödenmediği davacı tarafından ispatlandığında davacının davalıdan 53.756,78TL bakiye alacaklı olduğu, B- Çek bedelinin ödendiği varsayımıyla;

Davaya Konu -----olup ------- Çekin Ödendiği davalı tarafından ispatlandığında davacının davalıdan alacağı bulunmadığı" yönünde;Bilirkişi -------rapor içeriğine göre;Dava ve İcra dosyası, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler ile Davacı Şirketin ibraz edilen Usul ve Yasaya uygun tutulmuş Ticari Defterlerindeki kayıtları ve Müstenidatları üzerinde yapılan inceleme sonucuna göre,

Davacı Şirketin 53.756,80 TL ASIL ALACAK TALEBİ üzerinden harçlandırarak İtirazın İptali istemi ile Davalı Şirket aleyhine ikame etmiş olduğu işbu İtirazın İptali Davasında;Davacı Şirketin Alacak Talebinin Yukarıda yer verdiğimiz tespit ve Açıklamalarımız muvacehesinde Sayın Mahkemece değerlendirilebileceği Sonuç ve Kanaatlerine varılmıştır." yönünde; ----- tarafından alınan ek raporda ise;Taraf itirazları tek tek değerlendirildiğinde taraflar arasındaki Davaya Konu ---- tarihli 2 Adet faturaların bedeli-------çeklerin tahsil edilip davacı tarafa ödenip ödenmediği hususundadır.

------bankasından gelen müzekkere cevap yazından davalı ---- tarafından davadışı ---yazıldığı ve çeklerin davadışı --- tarafından tahsil edildiği görülmektedir.Söz konusu ödemelerin dava dışı -----uhdesinde olup olmadığı hususunda tespit yapılamadığı gibi davacı tarafın ticari defter ve belgelerinde de dava konusu çeklerin tahsiline ilişkin kayıt yer almamaktadır.Davacı tarafından dava dışı ---- tahsil yetkisi verilmemiştir.

Müvekkil şirket ile ------ arasında imzalanan sözleşmede de bu yönde bir hüküm bulunmamaktadır.

Davaya konu faturaya ilişkin bedelin davalı tarafça 3. Kişiye---- bilirkişi raporunda belirtilen çeklerle ödendiği Ancak Davacı şirket tarafından dava dışı şirkete tahsilat yapma yetkisi verilip verilmediğine yönelik dosyada belge bulunmamıştır.Raporum içerisinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, itirazların yeniden değerlendirilmesi neticesinde;Davaya Konu ---- tarihli 2 Adet faturaların bedeli ---------Çekin Ödendiği tespit edilmiş olup Nihai takdir Mahkemeye ait olmakla dava dışı 3. Kişiye yapılan ödemenin müvekkil şirkete olan borcu sona erip erilmediği hususunda hukuki yorum gerektirdiği,

Yukarıda bahsedildiği gibi bilirkişilik görevimiz incelemeye sunulan bilgi ve belgelerin tespiti noktasındadır. Dolasıyla Mali bilirkişi olarak bir dava dışı 3. Kişiye yapılan ödemenin müvekkil şirkete olan borcu sona erip erilmediği hususunda bir değerlendirme yapılamayacağı, bu hususun takdirinin mahkemeye ait olduğu, " yönünde görüş bildirilmiştir.

Davanın konusu davalıya satılıp teslim edildiği ileri sürülen fatura bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkin başlatılan icra takibine ilişkin itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacının davalı adına düzenlenen fatura muhteviyatı ürünlerin davalı tarafından teslim alındığı hususunda uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık; davacının yetkili akaryakit bayii olan ------ tarafından davalıya teslim edilen akaryakıt bedelinin tahsil etme yetkisi olup olmadığı noktasındadır.

Elde ki dava ve benzer davalarda incelendiği üzere davacı ile ---- arasında yetkili satıcı sözleşmesi imzalandığı, faturaların bizzat müşteri üçüncü şahıslar adına düzenlendiği; ödemeyi----n çek vererek yaptığı; ----- somut davada da başka müşterilerle birlikte çek verdiği ve bu çekin karşılıksız çıktığı hususunda uyuşmazlık yoktur.Taraflar arasında üçlü ilişki olduğu, davalıya satılan akaryakıt bedelinin davacıya----- tarafından ödendiği, davalının ise ödemelerini ----yaptığı, ticari ilişkinin ---çekleri ile yürüdüğü anlaşılmaktadır.

Bu durumda davalının satın aldığı akaryakıt karşılığında davacının defterlerinde kayıtlı olan çek bedellerinin davalı tarafından------ ödenmiş olması halinde davalının davacıya karşı sorumluluğu kalmayacağı, davalının ----- ödeme yapması ile borcundan kurtulacağı kabul edilmelidir.

Davacının davalıdan alacak talebinde bulunabilmesi için davalının fatura bedellerini --- ödememiş olması gerekir.Aynı nedenle davacının taraf olduğu; yapılan yargılamalarda tesbit edildiği üzere müflisin kayıtlarına ulaşılamadığı, ancak anılan dosyalarda yapılan tesbitlere göre, ----şirketinin davalı gibi aracılık ettiği alıcılara teslim edilen akaryakıtların bedelinin ------ ödendiği, ---- müşteriden ödeme almadan davacıya ödeme yaptığı kabul edilemeyeceğinden üçüncü şahıslara teslim edilen akaryakıtlara karşılık ------ çekleri ile davacıya ödeme yapıldığına göre;

davacının------- müşterilerden ödeme alma yetkisi verdiğinin kabulü gerektiği gibi davalının ticari defterlerinde -----yapılan ödeme kaydı ile hesabın kapatıldığı, davalının ödemesinin diğer iki müşterinin borcuna karşılık ----çekinin davacı tarafından kabul edildiği, ---- iflasından evvel son aldığı ----- numaralı çekin karşılıksız çıkması ardından iflası üzerine; bu kez adına fatura düzenlediği müşterileri adına ilamsız takip başlattığı; taraflar arasında üçlü bir ilişki olduğu üçlü ilişkide üçüncü şahıslara adına fatura düzenlemekle birlikte;

bedellerini ---- tahsil ettiği, bu ilişkide------- verdiği çeklerin iflası üzerine yeniden ters kayıt yapılarak ödeme davacının yetkili bayisine yapılmasına rağmen yeniden satım ilişkisinin borçlusu davalı olduğundan bahisle davalıya başvurulamayacağı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.