İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/964 K.2024/1052

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/112

KARAR NO : 2024/1010

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 15/01/2020

KARAR TARİHİ : 18/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili verdiği dava dilekçesinde özetle;

20.07.2011 tarihinde meydana

gelen trafik kazasında müvekkillerinin murisi ---- vefat ettiğini, -- --- hafif derecede

yaralandığını, müvekkili ---- -’ in ise ağır yaralanarak malul kaldığını, davalı sigorta şirketine yapılan

dava öncesi yapılan başvuru sonrasında müvekkili ---- maluliyet tazminatları ödenmiş olmasına

karşın % 61 oranında engelli olduğuna dair alınan rapor dahilinde zararının tam olarak karşılanmadığını, evin

tek geçim kaynağı olan ----’ in vefatı ve ----’ ın ağır yaralanması ile müvekkillerinin manevi olarak zarar

gördüklerini belirterek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkili ---- için

1.000,00 TL bakiye maluliyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan

müşterek ve müteselsilen tahsiline, ayrıca davacı --- -- için 20.000,00 TL, davacı --- - için

15.000,00 TL ve ---- için 8.000,00 TL olmak üzere toplam 43.000,00 TL manevi tazminatın araç işleteni

ve sürücüsünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile

vekalet ücretlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir,

Davalı Sigorta Şirketi vekili verdiği cevap dilekçesinde özetle;

Davaya konu ---- plakalı aracın 19.07.2011/2012 vadeli ZMMS sigorta poliçesinin müvekkil sigorta şirketi

tarafından tanzim edildiğini, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri

dahilinde olduğunu, davaya konu kaza ile ilgili yapılan başvuru ile aktüer tarafından düzenlenen rapor dahilinde

14.08.2013 tarihinde 85.000,00 TL ve 17.06.2014 tarihinde 40.747,00 TL maddi tazminat ödemesi yapılarak

sorumluluklarının yerine getirdiklerini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; ATK tarafından

düzenlenecek rapor ile davacının maluliyetinin kaza ile illiyet ide irdelenmek sureti ile tespiti talep ettiklerini,

davacının SGK ‘dan elde etmiş olabileceği gelirlerin sorulmasını, hesaplamada fahiş fark oluşması halinde

güncel zarardan ödenen tazminatın güncellenerek tenzilinin gerektiğini, dava tarihinden itibaren yasal faiz talep

edilebileceğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Davalı --- vekili verdiği cevap dilekçesisnde özetle; Davacılar ile yakın akraba olduklarını ve yaşanan kaza sonrası müvekkilinin maddi ve manevi olarak davacılara sürekli destek olduğunu, aynı kaza da müvekkilinin akrabalarını ve eşini kaybettiğini, kendi iradesi dışında kazanın fren sisteminin ısınması ile gerçekleştiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla talep edilen tazminatların müvekkilinin ekonomik gücünü yok edecek derecede olduğunu, gerek davanın geç açılması gerekse hatır taşıması yönünden tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacıya sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin nazara alınması gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

DELİLLER VE DEĞERLENDİRME

Dava haksız fiil kapsamında trafik kazası kaynaklı maddi ve tazminat talebine ilişkindir.

Dosya kapsamına göre

20.07.2011 günü saat 18:30 sıralarında trafik sicilinde davalı --- adına tescilli ve davalı sürücü ---- sevk ve idaresindeki ----plaka sayılı otobüs ile --- istikametinden ----- Köyü istikametine doğru seyir halinde iken kaza

mahalli iniş eğimli virajlı yol bölümüne geldiği esnada direksiyon hakimiyetini kaybederek aracın sol tarafı üzerine

devrilmesi akabinde kaplama dışı kalarak kayalık alanda sol yan tarafı üzerinde sürüklenmesi ve sol yan kısmına

yatık vaziyette durması sonucu davacıların murisi ---- ile birden fazla kişinin ölümü ve davacılardan --- ve --- ile birlikte birden fazla kişinin yaralanması ile neticelenen dava konusu tek taraflı trafik

kazasının meydana geldiği, davacı tarafça tek geçim kaynağı olan dava dışı ----’ in vefatı ve ----’ ın ağır yaralanması ile müvekkillerinin manevi olarak zarar

gördüklerini belirterek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkili ---- için

1.000,00 TL bakiye maluliyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan

müşterek ve müteselsilen tahsiline, ayrıca davacı --- için 20.000,00 TL, davacı --- için

15.000,00 TL ve ----- için 8.000,00 TL olmak üzere toplam 43.000,00 TL manevi tazminatın araç işleteni

ve sürücüsünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ettiği, davacı --- için hem kendi yaralanması hemde babası ---- aynı kazada kaybetmesi nedeniyle, diğer davacılarında hem ---- yaralanması hemde destekleri Dava dışı ---- kaybetmeleri dolayısıyla manevi tazminat talep ettikleri görülmektedir.

Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 28.09.2020 tarih ---- sayılı

Raporda, sürücü ----’ in kazanın oluşumunda % 100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, davacılar ---, --- - ve müteveffa -- ---’ in ise kusursuz oldukları kanaatine

ulaşıldığı,

---- plakalı, davalı --- -- adına tescilli, -- model Otoyol/I---yolcu üzeri aracın 19.07.2011/2012 vadeli ---- numaralı ZMMS

sigorta poliçesinin davalı ---- tarafından 19.07.2011 tarihinde tanzim edildiği, 20.07.2011 kaza

tarihi dikkate alındığında, kişi başı teminat limitinin 200.000,00TL, kaza başı limitin ise 6.200.000,00 TL olduğu, (poliçenin 20.07.2011 kaza sonrası- 21.09.2011 tarihinde satıştan dolayı iptal edildiği) , Adli Tıp Kurumu --- İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 20/12/2023 tarih-, ---- karar numaralı raporda.

04.07.1999 doğumlu --- 20.07.2011 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmasının 11/10/2008 tarih ve ---- sayılı--- yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit işlemleri Yönetmeliğine göre.

E cetveline göre (olay tarihinde 12 yaşında) kişinin sürekli maluliyet oranının %64 (yüzdealtmışdört) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceği tespitlerinin yapıldığı, SGK ----sayılı müzekkere cevabında; davacı --- ”in hizmet dökümünün sunulduğu, 11.07.2016 tarihinden 09.06.2017 tarihine kadar prime esas kazancının asgari ücret düzeyinde olduğu, dava dosyasında mübrez belgeler dikkate alındığında.

04.07.1999 doğumlu davacının 20.07.2011 kaza tarihinde 12 yaşında olduğu, yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda muhtemel gelirlerinin 18 yaşına kadar net asgari ücret, 18- 60 yaş aktif dönem sonuna kadar asgari ücret+ bekar AGİ olacağı, 60 yaş sonrası pasif döneminde net asgari ücret düzeyinde gelir elde edeceğinin kabulü ile hesaplama yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

---- Asliye Ticaret Mahkemesi ---- Talimat sayılı dosyasında davacıların tanıklarının beyanları alınmıştır. Davacı vekil 16.07.2024 uyap tarihli ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini davalı Sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, 6.380.704,59 TL artırmıştır.

Öte yandan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Tazminatın Belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğine ve özellikle kusurun ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören taraf, zararı doğuran fiile razı olduğu veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olduğu yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırdığı takdirde hakimin, tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır.

Davacının müterafik kusuru nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için zararın bu nedenle artması zarar ile mağdurun eylemi arasında uygun illiyet bağının bulunması ve buna göre, zarar görenin zarara katılması veya zararın artmasına sebep olduğu hallerde zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında müterafik kusurunun bulunduğunun kabulü gerekir.

Müterafik kusura ilişkin savunma bir def’i olmadığından, mahkemece bu yönde bir savunma olmasa dahi resen araştırılması ve tartışılması gerekmekte olup dosyamız ve dava konusu olayın cezai yargılamasının yapıldığı ---- ...Ağır Ceza Mahkemesinde dinlenen tanık beyanlarına göre , kaza yapan aracın yolculuk boyunca birden çok kez stop ettiği, aracın arızalı olduğu gerekçesiyle bir kısım yolcunun otobüsten inerek yolculuğa devam etmedikleri, zarar gören davacı ---- ve araçta kalan diğer yolcular'ın,

arızalı olduğunu bilmelerine ve aracın yolda bir kaç kez arıza nedeniyle durmasına rağmen araçtan ayrılmayarak yolculuğa devam etmekle zararın artmasına açıkça sebebiyet verdikleri, birlikte kusurun oluştuğu, yine davacıların diğer yolcularla birlikte davalı sürücü tarafından ortak akrabalarının cenazesine gitmek amacıyla ve ücret ödemeksizin birlikte yola çıktıkları, Yargıtay’ın yerleşik kararları çerçevesinde dava konusu taşımanın hatır taşıması kapsamında kaldığı kanatine ulaşılmış, Türk Borçlar Kanunu 51 ve 52.maddeleri uyarınca Yargıtay----- ve ---.

HD'nin yerleşmiş uygulamaları ile de benimsenen, somut olayın özelliklerine ve hakkaniyete uygun olarak birlikte kusur için %20 ve hatır taşıması için de %20 oranında tazminattan indirim yapılması gerekmiştir..

Davalılarca Zamanaşımı defi ileri sürülmüşse de, zararı doğuran haksız fiilin aynı zamanda ceza gerektiren bir suç olması nedeniyle olayda uzamış ceza zamanaşımı uygulanması gerektiğinden zamanaşımı defii yerinde görülmemiştir.

Dava konusu kazada, davacıların desteği(davacı ---- eşi, diğer davacıların babası) ---- vefat ettiği, ----yaralandığı, bundan dolayı davacıların elem ve ızdırap yaşamalarının doğal ve hayatın olağan akışına uygun olduğu, kazanın meydan geliş biçimi, kusur durumu, tarafların ekonomik ve sosyal durumları dikkate alındığında, davacıların talep ettikleri manevi tazminat miktarlarının hakkaniyete uygun olduğu ve kabulü gerektiği kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce maddi tazminat hesabı yönünden aktüerya bilirkişiden 03.05.2021 asıl ve 17.02.2023 tarihli ek rapor ile 02.05.2024 tarihli 2.ek rapor alınmış, 2. ek raporda PMF 1931 yaşam tablosuna göre en son rapor tarihi itibarıyla güncellenen değerler üzerinden hesaplama yapılmış, taraflarca bu hesaplamaya itiraz edilmemiş, davacı tarafça bu hesaplamaya göre tespit edilen zarar miktarına göre dava ıslah edilmiş, yapılan bu hesaplama davalı lehine olduğundan ve davacı tarafça rapora itiraz edilmediğinden mahkememizce bu yönteme göre yapılan hesaplama baz alınmış, bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya elverişli görülmüşür.

Buna göre, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, 14.08.2013 ödeme tarihi itibarı ile, davacının 20.07.2011 tarihinde geçirmiş olduğu kaza

sonucu kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığının kabulü ile;

PMF 1931 yaşam tablosuna göre; % 64 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının

313.932,82 olduğu, yapılan 85.000,00 TL ödeme ile zararının % 27,08 ‘ inin karşılandığı, toplam yapılan 125.747,00 TL ödeme ile ise zararının % 40,06’sının karşılandığı, davacının yapılan

işbu ödemeler ile zararının karşılanmadığı, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç

sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti 200.000,00 TL ile sınırlı olduğu dikkate alındığında ise poliçe limitleri dahilinde bakiye tazminat alacağının bulunduğu, 02/05/2024 Hesap / Ek Rapor tarihi itibariyle, davacının 20.07.2011 tarihinde geçirmiş olduğun trafik kazası sonrasında,- Kaza tarihinde 12 yaşında olan davacının geçici iş göremezlik/kazanç kaybından söz edilemeyeceği,- % 64 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının 6.625.725,01 TL olduğu,

davacıya ödenen toplam 125.747,00 TL maddi tazminatın işbu rapor tarihindeki güncel eğer toplamı 244.020,42 TL'' nin tenzili ile bakiye maddi zarar alacağının 6.381.704,59 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde (200.000,00TL -125.747,00) hesaplanmış olan işbu tutarda sorumluluk miktarının 74.253,00 TL olduğu,

bir başka değişle davalı sigorta şirketinin işbu zararın 74.253,00 TL'lik kısmından diğer davalılar ile birlikte müşterek ve müteselsilen sorumlu olacağı, zararın (6.381.704,59-74.253,00) 6.307.451,59 TL kısmından ise diğer davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları, hesaplanan bu maddi tazminat miktarından %20 müterafik kusur ve %20 hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle yukarıda açıklandığı üzere davacı ---- için talep edilebilecek tazninat miktarının 4.084,563,68.-TL olduğu, anlaşılmakla, maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne ,

-Davacı ---- için 4.084,563,68.-TL nin ( davalı ---- sorumluluğunun 74.253,00.-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalı---- yönünden 14/08/2013 ödeme tarihinden. diğer davalılar yönünden 20/07/2011 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine,( reddedilen kısım hakkaniyet gereği yapılan indirim olduğundan davalılar lehine vekalet ücreti ve yargılama masrafı takdir edilmemiş,) ayrıca manevi tazminat talebinin kabulüne, davacı ---- için 20.000,00.-TL, davacı ---- için 15.0000,00.-TL, ---- için 8.000,00.-TL manevi tazminatın davalılar ---- 20/07/2011 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; - A) Maddi Tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE ,

-Davacı ---- için 4.084,563,68.-TL nin ( davalı ---- sorumluluğunun 74.253,00.-TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalı ---- yönünden 14/08/2013 ödeme tarihinden. diğer davalılar yönünden 20/07/2011 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

-B) Manevi Tazminat talebinin KABULÜNE,

Davacı ---- için 20.000,00.-TL, davacı ---- için 15.0000,00.-TL, davacı ---- için 8.000,00.-TL manevi tazminatın davalılar ---- ve --- -- 20/07/2011 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine,

C-Vekalet Ücreti:

Maddi tazminat yönünden;

-Davacı ---- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ye göre takdir edilen 470.765,09.- TL vekalet ücretinin 8.558,00.-TL sinin davalı ----462.207,09.-TL sinin davalılar ----- ve --- müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,

Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirmiş ise de yapılan indirimin takdiri indirim olması nedeniyle davalı taraf yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

Manevi tazminat yönünden;

-Davacı ---- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ye göre takdir edilen 20.000,00.-TL vekalet ücretinin davalılar ---- alınarak bu davacıya verilmesine,

Davacı ---- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ye göre takdir edilen 15.000,00.-TL vekalet ücretinin davalılar----- alınarak bu davacıya verilmesine,

Davacı ---- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ye göre takdir edilen 8.000,00.-TL vekalet ücretinin davalılar -----müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,

D-Harç Yönünden:

-Alnması gereken 281.953,87,-TL harcın peşin alınan 150,29.-TL harçtan mahsubu ile kalan 281.803,58.- TL harcın 5.069,51.-TL sinin davalı ----, 271.734,07.-TL sinin ise davalılar ---- müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,

-Davacı tarafından yatırılan 150,29.-TL peşin harç, 54,40.-TL başvurma harcın ki toplam 204,69.-TL harcın 3,68.-TL sinin davalı ---- den, bakiye 201,00.-TL sinsin ise davalılar ----müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

E-Yargılama masrafı yönünden:

-Davacılar tarafından yapılan toplam 7.322,20.- TL yargılama giderinin 131,72.-TL sinin davalı ----, 7.190,48,-TL sinin ise davalılar ----- müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar uhdesinde bırakılmasına,

-Ara buluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin 23,74.-TL sinin davalı ---- den, 1,296,26.-TL sinin ise davalılar----müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,

-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,