KÜNYE
- Mercii
- İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/206
- Karar No
- 2024/919
- Karar tarihi
- 26 Kasım 2024
Karar Metni
2.489 kelime·12 dk okuma·9 bölüm
T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/206
KARAR NO : 2024/919
DAVA
İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 31/03/2021
KARAR TARİHİ : 26/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.
Müvekkili olanı davacı şirket----.tarafından, ----İcra Müdürlüğü-----Esas sayılı icra dosyası ile davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, Davalıların haksız olarak itirazlarını içeren bir dilekçe ile vekilleri aracılığıyla icra müdürlüğüne başvurduğunu, ----- İcra Müdürlüğü ----- Esas sayılı icra dosyası ile davalılar aleyhine başlatılan icra takibinde -53.528,00,00 TL ------ plakalı araçlar arasında 29.11.2019 tarihinde trafik kazası meydana geldiğini, Kazada ---- plakalı araç sürücüsü, ruhsat sahibi ve ZMMS poliçesi sigorta şirketi zarar için müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu,
Sigorta şirketi poliçe teminat limiti ile sorumlu olduğunu, aracın hasarlı hali ile 81.000,00 TL ye satıldığını, aracın 2. El bedelinin 134.528,00- TL olduğnu aradaki fark hasar tazminatının 53.528,00 -TL olduğunu, ---- plakalı aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası poliçe limitinin 36.000,00 TL olduğunu tespit ettiklerini, limitin daha fazla olması halinde ise talep edilen asıl alacak ile sınırlı olmak üzere, sigorta şirketi yönünden poliçe limiti dahilinde sorumluluk ile talepte bulunduklarını, dava değerinin tamamından sorumlu olmadığını, poliçe limiti ile sorumlu olduğunu,
29.11.2019 tarihli tafik kazasında---- plakalı araç sürücüsü davalı ---- %100 kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketine icra takibi öncesinde başvuru yapıldığını, ancak 15 günlük süre içerisinde dönüş olmadığı gibi, ödeme de yapılmadığını, davalıların kötü niyetli olarak icra takibinin durmasına neden olduklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin her türlü yasal hak ve talebi ile dava açma hakkını saklı tutarak yukarıda izah edilen ve resen göz önüne alacağı nedenlerle;
icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile dava değeri üzerinden takibin kaldığı yerden devamına( Sigorta şirketi açısından poliçe teminat limiti ile sorumlu olmak üzere), (dosya diğer borçlu açısından devam ettiği için tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla), davalıların %20 den aşağı olmamak üzere icra inkâr kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı -----. vekili cevap dilekçesinde özetle.
Haksız olarak açılan davanın reddi gerektiğini, davalı şirketin sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için öncelikle olayı kapsayan poliçenin mevcut olması gerektiğini, zamanaşımı itirazları bulunduğunu, uyuşmazlığa konu kazaya karışan ---- plakalı aracın davacı şirket nezdinde----- numaralı,08.02.2019-2020 vadeli karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, talep sahibinin ---- plakalı aracın uğradığı zarar için davalı şirkete başvuruda bulunduğunu, araçtaki hasar tespiti amacıyla davalı şirket tarafından eksper görevlendirilmesi yapıldığını,
yapılan incelemeler sonucunda aracın rayiç bedelinin de 84.000 - 85.000 TL arasında tespit edildiğini, Pert sovtaj çalışmalarına başlanmasına rağmen başvuran tarafından gerekli bilgiler temin edilmediğini ve dosyanın sürüncemede bırakıldığını, Sonrasında haksız olarak icra takibi başlatılarak, itirazları sonucunda işbu itirazın iptali davası açıldığını, açılan davanın hukuka aykırı ve kötü niyetli olup reddi gerektiğini, davalı şirketçe yapılan çalışmalarda aracın rayiç bedeli ve sovtaj bedeli tespit edildiğini, bu sürecin sonlandırılmadan davacı tarafından sonuçsuz bırakıldığı,
usuli işlemleri yerine getirmeyen davacının dava açma hakkı bulunmadığını, davacının aracını 80.000 TL bedelle sattığını iddia ettiğini, Satışa ilişkin hiçbir evrak dosyada bulunmadığından öncelikle bu hususun araştırılması gerektiğini, başvuran aracını bu bedelle sattığını ispatlar herhangi belge sunmadığını, davacının, davalı şirketin zararı karşılamasına,
pert sovtaj çalışmalarını yürütmesine izin vermediğini, hukuka aykırı olarak aracını kendi sattığını, bu işlemin olumsuz sonuçlarının davalı şirkete yükletilmesinin kabul edilemez olduğunu, davacı tarafından aracın rayiç değerinin fazla hesap edildiğini, Rayiç değer hesaplamasının hatalı olduğunu, aracın ikinci el rayiç değerinin kaza tarihi itibariyle belirlenmesi gerektiğini, aracın geçmiş hasar kayıtlarının araştırılması gerektiğini savunarak aleyhe davanın REDDİNE, hakkımızda başlatılan haksız icra takibinin iptaline,
davacı aleyhine haksız ve hukuka aykırı olarak takip başlatması sebebiyle %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava;Haksız fiil iddiasına dayalı bakiye sigorta tazminatı alacağının konu edildiği icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. ---- İcra Dairesinin ----Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.
Hasar dosyası celp edilmiştir.
Mahkememizin 23/06/2022 tarihli ara kararı ile davalılardan ---- dava açıldıktan sonra vefat etmesi nedeni ile davacı vekiline adı geçen davalı hakkında veraset ilamı almak için Sulh Hukuk Mahkemesinden dava açmak üzere yetki verildiği, davacı vekilince --- Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ---- Esas sayılı dosyası ile mirasçılık belgesi alınarak dosyaya ibraz edilmiştir.
----. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin dosya içerisinde mevcut ----- Esas sayııl gerekçeli kararının incelenmesinden; anılan dosyada davacılar-----miras bırakanın ---- olduğu, mirasın kayıtsız şartsız reddedildiğinin tespit ve tesciline karar verildiği görülmüştür.
---- Sulh Hukuk Mahkemesi'nin dosya içerisinde mevcut ---- Esas sayılı gerekçeli kararının incelenmesinden; anılan dosyada davacılar ----- olduğu, mirasın kayıtsız şartsız reddedildiğinin tespit ve tesciline karar verildiği görülmüştür.
----Sulh Hukuk Mahkemesi'nin dosya içerisinde mevcut -----Tereke sayılı, 04/01/2023 tarihli müzekkeresi ile muris ---- terekesine tasfiye memuru olarak Av.----- atandığı ve görevinin devam ettiği bildirilmiş, Mahkememizce tereke tasfiye memuru davaya dahil edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizin 26/09/2023 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı ile dosya uyuşmazlık bakımından rapor tanzim edilmek üzere makine mühendisi bilirkişi ile sigorta alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, makine mühendisi---- ile sigorta alanında uzman bilirkişi ----- tarafından tanzim edilen raporda özetle;''...Dava konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu,
araçta KDV ve işçilik dahil 35.870,51 TL hasar meydana gelmiş olduğunu, (iskontosuz) Söz konusu kazalı aracın onarım yapılması durumunda onarımın yetkili servis ve onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak yaklaşık 15 (onbeş) iş günü süreceği, Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında; ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu, söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin Sn.
Mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, “Dava konusu kazanın ---- plaka sayılı aracın yol, görüş ve aracının teknik özelliklerini dikkate almadan dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeni ile meydana gelmiş olduğundan ---- plaka ayılı araç sürücüsünün kusursuz olduğu,
Yargıtay'ın istikrar bulmuş olan kararları ile Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafin iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi,
kararına göre kaza tarihi itibariyle REEL PİYASADA 7.000,00 TL değer kaybı oluşacağı, Davacının kazalı araca yönelik talep edebileceği zarar bedelinin 35.870,51 TL + 7.000,00 TL = 42.870,51 TL olacağı ancak davacı tarafından aracın onarımı yapılmadan hasarlı olarak hali ortalama 38.000,00 TL iken piyasa rayiçlerinin üzerinde (Hasarlı / Onarımı Mümkün vb.) 81.000,00 TL bedel ile satılmış olduğu ( 81.000,00 TL - 38.000,00 TL = 43.000,00 TL ) bu kapsamda zararının değer kaybı ile birlikte toplam 42.870,51 TL olduğu dikkate alındığında davacının bakiye hasar alacağının bulunmadığı,
Kaza tarihi itibariyle aracın davacının iddia etmiş olduğu gibi kasko değerinin neredeyse 2 katına yakın 134.528,00 TL olması piyasa rayiçleri, ekonomik veriler teknik teamüllere ve hayatınolağan akışı ile örtüşmemektedir. Ayrıca kaza tarihi itibariyle 2. El kazalı ve onarılmış rayiç değeri 89.000,00 TL olan bir aracın hasarlı olarak 81.000,00 TL bedel ile hasarlı olarak satılmış olması ekonomik veriler, piyasa koşulları ve hayatın olağan akışı ile örtüşmemektedir.
SİGORTA MEVZUATI YÖNÜNDEN: 1. Davaya konu olayda davalılardan ----- no.lu davalı ----; dava dışı --- --- maliki ve davalılardan ---- no.lu davalı ----- sürücüsü olduğu ----plakalı aracı ----- poliçe numarası ile 08/02/2019 - 08/02/2020 vade tarihleri rasında Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, 2. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 29/11/2019 tarihinde meydana gelen davaya konu kazanın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleşmiş olduğu,
3. Davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle Zorunlu Trafik Sigortası Araç Başına Maddi Zarar Teminat limitinin 36.000,00 TL olduğu, 4. Davaya konu kaza sonrasında davacı ---- maliki olduğu ----plakalı aracın dava dışı -----satılmış olduğu ve bu satışa ilişkin olarak davacı tarafa 11.08.2020 tarihinde 81.000,00 TL tutarında ödeme yapıldığı, ödemeye ilişkin banka dekontunun dosya kapsamında yer aldığı,.
Somut olayda işbu bilirkişi heyet raporunun Hasar Tespitine Yönelik Değerlendirme ve Değer Kaybı Hesabı kısımlarında yer alan istinaden; davacı---- maliki olduğu ---- plakalı araçta meydana gelen zararın (bakiye zarar), davalılardan ----no.lu davalı -----. tarafından düzenlenmiş olan zorunlu trafik sigorta poliçesinden talep edilemeyeceği, Davalı sigorta şirketinin cevap dilekçesinde belirttiği zamanaşımı itirazı hususunda hukuki değerlendirme ve takdir yetkisinin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, Davalılardan ----- no.lu davalı -- --- 21/06/2021 tarihinde vefat ettiği, mirasçılarının reddi miras konusunun hukuki bir değerlendirme olduğu,
mahiyeti itibariyle farklı bir uzmanlık alanı olduğu için bu hususta bir değerlendirme yapılamadığı, konuyla İlgili takdir yetkisinin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, Detayları yukarıda yer aldığı üzere; işbu bilirkişi heyet raporunun Hasar Tespitine Yönelik Değerlendirme ve Değer Kaybı Hesabı kısımlarında yer alan tespitlere istinaden zarar gören 3. Şahıs konumunda olan davacı----maliki olduğu ----- plakalı araçta meydana gelen zararın (bakiye zarar) davalılardan talep edilemeyeceği...'' belirtilmiştir.
Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur. Rapora karşı itirazların olumlu olumsuz değerlendirilmesi bakımından Mahkememiz dosyası daha önce rapor sunan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, tanzim edilen ek raporda özetle;''... Kök Rapor görüş ve kanaatleri değiştirebilecek ilave bilgi, belge ve doküman sunulmamış olduğundan Kök Rapor görüş ve kanaatlerin aynen devam ettiği..'' belirtilmiştir. Tanzim edilen ek rapor taraflara tebliğ edilmiş, ek rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.
İddia, savunma, celp edilen belgeler, tanzim edilen bilirkişi raporu birlikte incelenip değerlendirildiğinde. Huzurdaki dava 29/11/2019 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde davacıya ait ----- plakalı araca ilişkin bakiye sigorta tazminatı alacağının dayandığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.----. İcra Dairesi ----- Esas sayılı dosyasının incelenmesinden.
53.528,00-TL asıl alacak üzerinden icra takibine başlandığı, davalılar tarafından borca ve ferilerine itiraz edilerek takibin durdurulduğu, huzurdaki davanın yasal süre içerisinde takip çıkışı üzerinden harçlandırılmak suretiyle açıldığı anlaşılmıştır.Sunulu kaza tespit tutanağından.
Sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracı ile ---- İstikametine seyri esnasında aynı yönde yolun sağ tarafında park halinde bulunan ----- plaka sayılı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.
Sunulu poliçeden; ----- plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde 08/02/2019-2020 vade tarihleri arasında geçerli olduğu anlaşılan ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, sigorta ettirenin dava dışı ----- olup, araç başına maddi zarar teminat limitinin 36.000,00-TL olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile. Davaya konu kazada---- plaka sayılı araç sürücüsü -----%100 asli ve tam kusurlu olduğu, davacının kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı, dvacıya ait ------plakalı aracın 13/08/2020 tarihinde ----- no.lu fatura ile KDV dahil 81.000,00 TL bedel ile dava dışı -----' ya satılmış olduğu, bu kapsamda banka dekontunun da bulunduğu,
dava konusu aracın kazadan önceki 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu olumsuz etkinin ve artışında dikkate alınması ile 96.000,00 TL civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (48.499 km de) vb. etkenler baz alınmıştır.) yaklaşık 89.000,00 TL civarında olacağı, kaza nedeniyle araçta KDV ve işçilik dahil 35.870,51-TL hasar meydana geldiği, aracın hasarlı onarılmamış değerinin 38.000,00-TL olduğu,
bu kapsamda Değer Kaybının 96.000,00 -89.000,00 TL = 7.000,00 TL civarında olacağı, Davacının kazalı araca yönelik talep edebileceği zarar bedelinin 35.870,51 TL + 7.000,00 TL = 42.870,51 TL olacağı ancak davacı tarafından aracın hasarlı hali ile ( Hasarlı onarılmamış hali ile değeri 38.000,00 TL iken) 81.000,00 TL bedel ile satılmış olduğu dikkate alındığında davacının bakiye hasar bedeli alacağı bulunmadığının tespit edildiği, sunulu raporda aracın dosya muhteviyatına sunulmuş olan Ekspertiz Raporları ve kazalı araç fotoğraflarının incelendiği,
hesaplama tekniğinin Yargıtay'ın kökleşmiş içtihadlarına uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla Mahkememizce benimsenmiştir.
Yapılan yargılama ile davacı tarafından gerek icra takibindeki borcun sebebine dair beyanları ve gerekse dava dilekçesindeki beyanlarından her ne kadar talep "hasar tazminatı" olarak açıklanmış ise de hukuki nitelendirme yapmak Mahkeme yetki ve görevi olmakla taleplerinin aracın satışı da gerçekleştiğinden hasar ve değer kaybı taleplerini de içeren bakiye sigorta tazminatına ilişkin olduğunun anlaşıldığı, her ne kadar davalı tarafından zamanaşımı def'i ileri sürülmüş ise de kazanın 29/11/2019 tarihinde meydana geldiği, icra takibinin 19/11/2020 tarihinde başlatıldığı,
davanın 31/03/2021 tarihinde açıldığı anlaşılmakla talebin 2 (iki) yıllık zamanaşımı süresi içerisinde dile getirildiği ve ileri sürülen zamanaşımı def'inin reddi gerektiği, kazaya karışan---- plakalı araç sürücüsü davalı ----- kusurlu olduğu, zorunlu mali sorumluluk sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümü yada yaralanması veya bir şeyin zarara uğraması nedeniyle o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu,
davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru olması halinde teminat limiti çerçevesinde meydana gelen hasardan sorumlu olduğu, bu kapsamda Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile davacı tarafından talep edilebilecek maddi zararının bulunmadığının tespit edildiği,
davacı tarafından her ne kadar alınan rapora karşı itiraz edilmiş ise de Yerleşmiş yargı içtihatlarına göre talep edilebilecek zararın davacı nezdinde kaza tarihinde gerçekleşen "gerçek zarar" üzerinden tespiti gerektiği, bu kapsamda alınan raporda dava konusu aracın kazadan önceki 2. El piyasa rayiç değerinin pandeminin 2. El piyasa rayiçlerinde yaratmış olduğu olumsuz etkinin ve artışında dikkate alınarak 96.000,00 TL olduğu,
kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, km bilgisi (48.499 km de) vb. etkenler baz alınarak) yaklaşık 89.000,00 TL civarında olacağı, kaza nedeniyle araçta KDV ve işçilik dahil 35.870,51-TL hasar meydana geldiği, davacı nezdinde 96.000,00 TL - 89.000,00 TL = 7.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davacı nezdinde meydana gelen ve bu kapsamda talep edilebeilecek "gerçek zararın" 35.870,51 TL (hasar onarım bedeli) + 7.000,00 TL (değer kaybı) = 42.870,51 TL olduğu,
buna karşın aracın hasarlı onarılmamış hali ile değeri 38.000,00 TL iken onarım yapılmaksızın 81.000,00-TL üzerinden araç satışı gerçekleştiği (81.000,00-TL - 38.000,00-TL = 43.000,00-TL), Maddi tazminat hesaplamasında davacı nezdinde kaza tarihinde meydana gelen "gerçek zararın" tespit edilmesi ve olay nedeniyle elde edilen kazanımların mahsup edilerek talep edilebilecek bakiye alacağın bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiği,
bu kapsamda davacı nezdinde talep edilebilecek gerçek zarar bedeli 42.870,51-TL olmasına karşın davacı tarafından yapılan araç satışında 43.000,00-TL edinilen fazla kazanım ile davacı nezdinde meydana gelen gerçek zarar bedelinin karşılanmış olduğu dikkate alındığında uyuşmazlığa konu talep edilebilecek alacağın bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmakla davalı sigorta şirketine ve terekeye açılan davanın ispatlanmadığından esastan reddine, davanın 17/06/2021 tarihinde açıldığı, davalı ---- 21/06/2021 tarihinde vefat ettiği, alınan veraset ilamları ve ---- tüm mirasçılarının mirasın gerçek reddi ile açtıkları davaların kabul edildiği,
terekeye tasfiye memuru atandığı anlaşılmakla davalı ----- mirasçılarına açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi gerekmiş, mirasçıların davaya dahil edilmelerinde davacının kusuru bulunmadığı dikkate alınarak mirasçılar lehine vekalet ücreti takdir edilmemiş, her ne kadar celseye tereke temsilci vekili olduğunu beyan eden vekil avukat tarafından katılım sağlanmış ise de dosya içerisindeki vekaletnamenin tereke temsilcisi adına şahsi vekaletname olduğu,
terekeyi temsilen vekil tayin etmek hususunda sulh hukuk mahkemesince alınan bir yetki kararı ile buna dayanarak alınmış usulüne uygun bir vekaletnamenin dosya kapsamında bulunmadığı görülmekle celseye iştirak eden avukatın tereke adına davayı vekil sıfatıyla takip yetkisi bulunmadığı değerlendirilerek karar başlığında tereke tasfiye memuru asaleten gösterilmekle yetinilmiştir.
İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/206, K. 2024/919, 26 Kasım 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama