İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/164 K.2023/818

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/164

KARAR NO : 2023/818

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 08/03/2023

KARAR TARİHİ : 05/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /TALEP

Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacı şirket ile ticari ilişki halinde olan -----Tarafından davacı şirket lehine keşide edilen;-----Şubesi -----banka çek hesap numaralı, ----- çek numaralı, 500.000 TL bedelli, 17.04.2023 vade tarihli çekin kaybolduğunu, çekin akıbetinin bilinmediğini ileri sürerek öncelikle ------ Şubesi’ne müzekkere yazılmasına ve çeke ödeme yasağı konulması yönünde tedbir alınmasına, Keşideci şirkete ait ---- Şubesi’nin ----- banka çek hesap hesabı üzerinden keşide edilen ----- nolu 500.000 TL bedelli ve 17.04.2023 vade tarihli çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkindir.

Dava, basit yargılama usûlüne tabi olup, çekişmesiz yargı işlerindendir.Kıymetli evrak üzerinde hak sahibi olan şahıs, zayi nedenine dayalı olarak iptaline karar verilmesini isteyebilir. Bu şahıs kıymetli evrakın maliki, zilyedi, intifa hakkı sahibi, rehin hakkı alacaklısı veya bunların vekilleri yahut komisyoncusu olabilir.

Mahkememizin 09/03/2023 tarihli tensip tutanağı ---- nolu ara kararı ile davaya konu edilen çek bedelinin %15'i tutarında teminatın dosyaya yatırılması mukabilinde ihtiyati tedbir niteliğindeki ödemeden men talebinin kabulüne karar verilmiş, dosyaya teminat bedelinin depo edilmesi akabinde bu hususta ilgili bankaya müzekkere yazılmıştır.

Davaya konu çek hakkında ilgili bankaya yazılan müzekkere cevapları dosya içerisinde mübrezdir.Mahkememiz dosyasına müdahale talebinde bulunan dava dışı -----vekili tarafından sunulan 30/05/2023 tarihli dilekçe ile davaya konu çek hakkında verilen ihtiyati tedbir (ödemeden men) kararının kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.

Yargıtay---- Hukuk Dairesi ---- Esas----- Karar 13/11/2018 Tarihli ilamında;"...1-) Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.

Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında yukarıda açıklanan prosedür gereğince, kararda üçüncü kişilerin hakkını zedeleyen hükümler bulunsa dahi karar onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer'i müdahale imkanı yoktur.

Somut olayda, mahkemece görülüp, sonuçlandırılan davada verilen hükmün, müdahil çek hamili sıfatı ile üçüncü kişi tarafından temyiz edildiği, bu hali ile değinilen ilkeler ışığında, mümeyyiz çek hamilinin davada taraf sıfatlarının olmadığı ve esasen eldeki davanın tarafı olma imkanlarının da bulunmadığı anlaşılmakla, ilgili kişi----- vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir.

Yüksek Mahkeme içtihatları da dikkate alınarak hasımsız olarak açılan huzurdaki davada verilecek kararın dava dışı 3. Kişi yönünden kesin hüküm teşkil etmeyeceği anlaşılmakla, müdahale talebinin reddine karar verilmiştir.Mahkememizin 20/06/2023 tarihli celse ara kararı ile davacı vekiline davaya konu çek yönünden ihtiyati tedbir talepli dava açmak üzere süre verilmiş, davacı vekilince ----. Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas sayılı dosyasından 27/06/2023 tarihinde istirdat davası açıldığı beyan edilmiştir.

---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- Esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş, incelenmesinden davacısının ----davalısının----- olduğu , davanın 27/06/2023 tarihinde açıldığı, davaya konu edilen çek bilgilerinin Mahkememiz dosyasına ait çek bilgileri ile aynı olduğu anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamından; davaya konu çek hakkında dava dışı ----- vekilince davaya müdahale talebinde bulunulduğu ve çekin ellerinde olduğunun beyan edildiği, huzurdaki davada verilecek kararın dava dışı 3. Kişi yönünden kesin hüküm teşkil etmeyeceği anlaşılmakla müdahale talebinin reddine karar verildiği,

Mahkememizin 20/06/2023 tarihli celse ara kararına uygun şekilde davacı tarafından istirdat davası açıldığı anlaşılmakla konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, TTK'nın 763 maddesi gereğince davaya konu çek yönünden istirdat davası açıldığı ve bu aşamadan sonra ödeme yasağı veya tedbir taleplerinin esasa ilişkin davanın açıldığı mahkemece yeniden karara bağlanmasının mümkün olduğu anlaşılmakla ihtiyati tedbir niteliğindeki ödemeden men kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.