İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/236 K.2024/727

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/236

KARAR NO : 2024/727

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 03/04/2023

KARAR TARİHİ : 08/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin ----- plakalı aracının müvekkili olan davacı şirkete 03/06/2021 - 03/06/2022 tarihlerinde geçerli olmak üzere ----- numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta himayesine alındığını, sevk ve idaresi sürücü--- ait olan -------plakalı aracın 04.11.2021 tarihinde ---- ili, ---- ilçesi, --- Caddesini takiben cezaevi istimaketinde seyir halindeyken, ---- çıkıp --- - Caddesi cezaevi istikametine dönüş yapan dava dışı ----- plakalı araca çarparak aralarında maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, Davalıya ait araç sürücüsünün KTK madde 52,

madde 36 ve devamındaki hükümlerini ihlal ettiğinin açık olduğunu, Somut olayda davalıya ait araç sürücüsünün, KTK'nın 36, 52/1-b maddesine ve Genel Şartlara aykırı hareket ederek kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, kaza nedeniyle 12.025,07-TL değer kaybı ve hasar ödemesi gerçekleştirildiğini, davacının rücu hakkı kaynağını halefiyet ilkesinden almamakta, sözleşme ve yasa gereği sigorta ettirene karşı defi hakkını kullanarak zarar sorumlusuna rücu etmekte olduğunu,

Zarar gören araçta oluşan değer kaybına ve hasara ilişkin ödenen bedelin tahsili için ---- İcra Müdürlüğü'nün ------ sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak davalının haksız şekilde itirazda bulunduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek, Davalının ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- sayılı takibine yaptığı haksız itirazın iptaline,asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine,yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın usul ve esas yönünden reddi gerektiğini, Öncelikle davalı şirket aleyhine başlatılan ---- İcra Müdürlüğü'nün ---- sayılı dosyası ile ilamsız takibin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığını, davalı şirketin adresinin şirketin adresi '' ----'' olup davaya konu kazanın ---- ilçesinde meydana geldiğini, --- İcra Müdürlükleri ve Mahkemelerinin yetkili olmadığını, davalı şirketin -----plakalı aracını davacı ---- Sigorta Şirketi'ne 03/06/2021 - 03/06/2022 tarihlerinde geçerli olmak üzere ----- numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta himayesine aldığını,

davalı şirkete ait ---- plakalı araç ile dava dışı ------ plakalı araç arasında 04.11.2021 tarihinde ---- ili, ---- ilçesi, --- Caddesini takiben cezaevi istimaketinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının iddia ettiği gibi 04.11.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasına sebebiyet veren dava dışı---- değil ----- plakalı araç sahibi ---- olup bu durumun kaza tespit tutanağı ile de sabit olduğunu, meydana gelen trafik kazasında davalı şirkete ait dava dışı araç sürücüsü ----- %25 ---- plakalı araç sürücüsü ---- %75 kusurlu olduğunu ,

rücu şartlarının oluşmadığını savunarak haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan davanın reddine ve ----. İcra Müdürlüğü'nün----- sayılı icra takibinin iptaline karar verilmesini, Kötü niyeti aşikar olan davacının %20’den aşağı olmamak üzere tazminat ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; Sigorta tazminatının rücuen tahsili isteminin konu edildiği icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.Trafik tescil kayıtları, hasar dosyası celp edilmiştir. Arabuluculuk son tutanağı dosya içerisindedir,----İcra Dairesinin ----- Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.Dava dışı ----- sürücü bilgileri ilgili kolluktan celp edilmiştir.

Mahkememizin 17/10/2023 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı ile rapor tanzim edilmek üzere makine mühendisi ve sigorta alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş, makine mühendisi ---- ve sigorta alanında uzman bilirkişi ---- tarafından tanzim edilen 08/02/2024 tarihli raporda özetle;''...Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, TRAFİK KAZASI olduğu, Meydana gelen olayda KAÇINILMAZLIK faktörünün etkisinin OLMADIĞI, önlenebilir bir kaza niteliğinde OLDUĞU, Dava konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu,

Dava konusu araçta KDV ve işçilik dahil 27.585,91 TL hasar meydana gelmiş olduğunu, (iskontosuz) Söz konusu kazalı aracın onarım yapılması durumunda onarımın yetkili servis ve onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak yaklaşık 5 (beş) iş günü süreceği, Davaya konu Trafik Kazası Kapsamında; ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 75 kusur oranı ile Asli kusurlu olduğu, “ Söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin Sn.

Mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, ----plaka sayılı araç sürücüsü ---- %25 kusur oranı ile TALİ KUSURLU olduğu,” Söz konusu kaza kapsamında aracın maliki/işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk yönünden değerlendirilmesinin Sn. Mahkemenin takdirlerine maruz olduğu, Her ne kadar Sn.

Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir.

Yargıtay'ın istikrar bulmuş olan kararları ile Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri İle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi,

kararına göre kaza tarihi itibariyle REEL PİYASADA 18.000,00 TL değer kaybı oluşacağı, Bu kapsamda dava konusu hasarlı araca yönelik davacının talep edebileceği Değer Kaybı Miktarının 18.000,00 TL X % 25 = 4.500,00 TL olduğu, Dosya kapsamında dava konusu hasarlı araca yönelik davacının talep edebileceği hasar miktarının 27.585,91 TL X % 25 = 6.896,47 TL olduğu, SİGORTA MEVZUATI YÖNÜNDEN: Davaya konu olayda davacı ----Şirketi'nin;

davalı ----maliki olduğu ---- plakalı aracı ----- poliçe numarası ile 03/06/2021 - 03/06/2022 vade tarihleri arasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre 04.11.2021 tarihinde meydana gelen davaya konu kazanın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleşmiş olduğu, Davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle Zorunlu Trafik Sigortası Araç Başına Maddi Zarar Teminat limitinin 43.000,00 TL olduğu, Davaya konu kaza sebebiyle davacı ---- Şirketi tarafından.

22.03.2022 tarihinde dava dışı ---- 1.030,44-TL, dava dışı Av. ---- 5.269,87-TL tutarın tazminat ödemesi yapılmış olduğu, dava dışı Av. ----- yapılan ödemeye ilişkin banka dekontunun dosya kapsamında yer aldığı, dava dışı ------ yapılan 1.030,44-TL tutarında ödemeye ilişkin bilgi davacı taraf vekilince Sayın Mahkeme'ye sunulan 28.04.2023 tarihli dilekçe ekinde yer alan ödeme listesinde görüldüğü, 3.847.391,42-TL tutarlı toplu ödeme dekontunun da dosya kapsamında bulunduğu,

Davacı taraf vekilince Sayın Mahkemeye sunulan dilekçede belirtilen 5.274,76 TL tutarındaki ödemeye ilişkin ödeme bilgisinin kaydının dosya kapsamında yer alan toplu ödeme listesinde bulunmadığı, dolayısıyla ödemeyi ispat edici bir belgenin dosya kapsamında yer almadığı, konuyla ilgili takdir yetkisinin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, Dosya kapsamında yer alan kaza tespit tutanağında ve ---- Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye iletilen yazıda yer aldığı üzere, davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle davalı ---- maliki olduğu ----plakalı aracın dava dışı sürücüsü ----- ehliyetinin olmadığı,

Detayları yukarıda yer aldığı üzere; işbu bilirkişi heyet raporunun Kusur Yönünden Değerlendirme kısmında yer alan tespitlere ve dosya kapsamında yer alan kaza tespit tutanağı İle ----- Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye iletilen yazıya istinaden, davacı ----- Sigorta Şirketi'nin zarar gören 3. şahıs konumunda olan -----plakalı aracın maliki dava dışı ---- ödemiş olduğu tazminat tutarını (davacı tarafça ödendiği belgelerle ispat olunan tutarları) TTK Madde 1481'e ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.3.

Sigortacının Halefiyeti ve B.4.

Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı maddesinin b) fıkrasına göre davalı tarafa rücu edebileceği...'' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.Tarafların rapora karşı beyan ve itirazları olumlu olumsuz karşılanarak gerekçelendirilmek suretiyle ek rapor tanzim edilmek üzere daha önce rapor sunan makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, tanzim edilen 05/05/2024 tarihli raporda özetle;''...Kök Rapor görüş ve kanaatlerimi değiştirebilecek ek bilgi,

belge ve doküman sunulmamış olduğundan görüş ve kanaatlerin aynen devam ettiği...'' bildirilmiştir.

Tanzim edilen ek rapor taraflara tebliğ edilmiş, ek rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.

İddia, savunma, alınan bilirkişi raporu ile kurumlara yazılan müzekkere cevapları birlikte değerlendirildiğinde; Davacı tarafından 04/11/2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ----- plakalı araçta meydana gelen hasar bedelinin ZMMS kapsamında ödendiği ileri sürülerek ödenen bedelin sigortalısından rücuen tazmini istemi ile huzurdaki dava açılmıştır.

Davaya konu ---- İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyasında alacaklının davacı sigorta şirketi, borçluların davalı şirket ile dava dışı ---- olduğu, davacı tarafından 12.025,07-TL asıl alacak 1.162,31-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.187,38-TL üzerinden icra takibi ----- plakalı aracın karışmış olduğu trafik kazasında ehliyetsiz olmanız nedeniyle meydana gelen zararın rücusuna yönelik alacak istemidir. tüm hasar dosyası 12.025,07-TL" olarak gösterildiği, borca itiraz ile takibin davalı şirket yönünden durduğu, huzurdaki davanın yasal süre içerisinde takip çıkış miktarı üzerinden harçlandırılarak açıldığı anlaşılmıştır.

Davaya cevap dilekçesinde Mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş ise de. 6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesinin birinci fıkrasına göre.

"Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Yine aynı Kanunun 16. maddesinde ise "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." 2918 sayılı KTK m. 110/2'ye göre, “Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir.” hükmünü haizdir.

Düzenlemeler karşısında davacının belirtilen yer mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlik hakka sahip olduğu, davanın bu genel ve özel yetkili m

ahkemelerden hiç birisinde açılmaması halinde seçme hakkının davalı tarafa geçeceği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda yapılan değerlendirmede somut olayda kazanın ---- meydana geldiği, davacı sigorta şirketinin ---- adresli olduğu, davalı şirketin ----- adresli olduğu, davacı tarafından seçimlik yetkinin kendi adresinin bulunduğu yer mahkemesi olan ----- Mahkemesinde açıldığı,

dolayısıyla mahkememizin yetkili bulunduğu anlaşılmakla yetki itirazının reddi gerekmiştir.Davalı şirket yönünden ---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas --- Karar sayılı dosyasından konkordato talebinde bulunduğu ve ancak feragt edilmesi sonrasında Mahkemesince 12/11/2021 tarihli ek karar ile "1-Davanın feragat nedeniyle REDDİNE, 2-Mahkememiz geçici mühlet kararı ve kesin mühlet kararı ile verilen tüm tedbirlerin kaldırılmasına,..." karar verildiği, 12/11/2021 tarihli kararın 21/12/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Kaza tespit tutanağından.

Sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı araç ile ---- İstikametine doğru seyir halinde iken kaza mahalli ---- önüne geldiği esnada aracının sağ ön kısımları ile --- İstikametine dönüş yapan sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- plaka sayılı aracın sol yan orta ve arka kısımlarına çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğu anlaşılmıştır.Noterler Birliğinden celp edilen müzekkere cevabından ---- plakalı araç sürücüsü ----- ehliyetini 14/06/2022 tarihinde aldığı ve dolayısıyla kaza tarihinde geçerli ehliyet belgesi bulunmadığı anlaşılmıştır.Dosyada mübrez ödeme belgelerinden;

- Davacı sigorta şirketi tarafından 22/02/2022 tarihinde dava dışı ------ numaralı hasar dosyası nedeniyle 5.269,87-TL ödendiği, ödemenin 5.000,00-TL'sinin değer kaybına, 18,15-TL baro pulu, 11,50-TL vekalet harcı ve 269,87-TL eksper ücretine ilişkin olarak yapıldığı, dava dışı ---- şirketine ise ----- numaralı hasar dosyası nedeniyle 25/02/2022 tarihinde 5.724,76-TL ve 29/03/2022 tarihinde 1.030,44-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Dosyada mübrez poliçe ile ----- plakalı aracın 03/06/2021-2022 tarihleri arasında ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, sigortalının davalı şirket olup, 43.000,00-TL limitle teminat altına alındığı anlaşılmıştır.Davaya konu talebin 6.755,20-TL hasar, 5.000,00-TL değer kaybı ve 269,87-TL eksper ücreti alacağının rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan yargılama ile 04/11/2021 tarihli kaza nedeniyle kazaya karışan ---- plakalı araçta meydana gelen hasar, değer kaybı ile eksper ücreti nedeniyle doğan maddi zararın davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı zarar görene ödendiği, davacı nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı ----- plakalı aracın kaza sırasında sürücüsünün ehliyetsiz olduğu iddiasına dayalı olarak yapılan ödemenin rücuen sigortalısından tahsilinin konu edildiği icra takibine yapılan itirazın iptali istemiyle huzurdaki davanın açıldığı,

Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi raporu ile davaya konu kazada ---- plaka sayılı araç sürücüsü ---- % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu,---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- ise % 25 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, ----- plakalı araçta 18.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği, %25 kusura karşılık talep edilebilecek değer kaybı zararının 4.500,00-TL olduğu, araçta kaza nedeniyle 27.585,91-TL hasar meydana geldiği ve %25 kusura karşılık talep edilebilecek hasar bedelinin 6.896,47-TL olduğu tespit edildiği,

sunulu raporda yapılan kusur değerlendirmesinin kazanın meydana geliş şekline ve oluşa uygun olduğu anlaşılmakla Mahkememizce benimsendiği gibi hasara konu aracın kazadan önce ve kazalı 2. el piyasa rayiç değerinin tespit edildiği, kaza tarihinde meydana gelen gerçek zararın tespit edilmesi karşısında sunulu raporun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu anlaşıldığı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4. maddesi ile sigortacının sigortalıya rücu hakkının düzenlendiği,

sigortalı aracın kaza tarihinde ehliyeti bulunmayan sürücü tarafından kullanıldığı anlaşılmakla sigortacının ödemiş olduğu hasar bedelini sigortalısına kusur nispetine rücu edebileceği, bu kapsamda davacının taleple bağlı kalınarak 6.775,20-TL hasar bedeli, 4.500-TL değer kaybı ve 269,87 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.545,07-TL asıl alacağı bulunduğu,

sunulu raporda işlemiş faiz talebine yönelik değerlendirme yapılmadığı görülmekle birlikte hesaplamanın Mahkememizce yapılabileceği, bu kapsamda davacı sigorta şirketinin ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, 1.30,44-TL için ödeme tarihi olan 29/03/2022 ile takip tarihi 04/10/2022 arasında talep edilebilecek faizin 320,12-TL olduğu, 5.724,76-TL için ödeme tarihi olan 22/02/2022 ile takip tarihi 04/10/2022 arasında talep edilebilecek faizin 311,97-TL olduğu, talep edilebilecek değer kaybı olarak tespit edilen 4.500-TL'nin ödeme tarihi olan 22/02/2022 ile takip tarihi 04/10/2022 arasında talep edilebilecek faizin 248,55-TL olduğu,

269,87-TL eksper ücret alacağı yönünden ödeme tarihi olan 22/02/2022 ile takip tarihi 04/10/2022 arasında talep edilebilecek faizin14,91-TL olduğu anlaşılmakla talep edilebilecek toplam işlemiş faiz miktarının 895,55-TL olduğu, uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiği ve alacağın likid olmadığı anlaşılmakla icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiği, kısmen red edilen kısım yönünden kötüniyet ispat edilemediğinden kötüniyet tazminat talebinin reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.