İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/556 K.2026/173

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/556 Esas

KARAR NO: 2026/173

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 16/08/2023

KARAR TARİHİ: 18/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ----- müvekkili olan davacıya --- yılında sattığı mallara ait toplamda ---- bedelli 4 adet faturanın ödenmediğini ileri sürerek --------sayılı dosyası üzerinden döviz alacaklı ilamsız icra takibi başlattığını, İlgili fatura bedellerinin müvekkili tarafından ödendiği ve davalıyla karşılıklı olarak hesap mutabakatı yapılarak ticari ilişkiye son verildiği için bu takibe taraflarınca haklı olarak itiraz edildiğini, bu itirazın iptali amacı ile ---- tarafından itirazın iptali talepli dava açıldığını,

İlk olarak ----- sayılı üzerinden görülen bu dava neticesinde ------ Karar sayılı ilamla kısmi red kısmi kabul olarak dava karara çıktığını, Mahkemece verilen karar doğrultusunda icra takibi borcu; asıl alacak, faiz miktarı, uygulanacak faiz oranı----- tarafından yapılan faiz hesabı ile birlikte müvekkili hesaplarına haciz konulduğu için cebren tahsil ve infaz edildiğini, ancak ---- olarak talep ve tahsil edilen borca işlenmiş olan --- faizin mahkeme ilamına ve hukuka aykırı fahiş ve fazla hesaplandığı,---- olarak fazla tahsil edildiği anlaşılınca , ----- sayılı dosya ile fazlaya dair tahsil edilen ---- hesabı için dava açıldığını,

-------sayılı üzerinden incelenen davaları temyiz bozmaları sonrası en son ----aldığını, ----sayılı dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde ise Mahkemenin ---- Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar vererek taraflarının haklı bulunduğunu,----- cinsinden yaptığı hatalı hesap sonucunda Müvekkilinden haksız yere ---------- fazladan tahsilat yapıldığının tespiti yönünde hüküm kurduğunu,

Bu hükmün eda değil tespit hükmü niteliğinde olması sebebiyle mecburen ilamsız icra konusu yapıldığı ve Müvekkilinden cebri icra yolu ile ----- tarihlerinde fazla alındığı tespit edilen ---- haksız tahsil edildiği tarihler itibari ile işletilen faiziyle birlikte davalı ---tahsili amacıyla taraflarınca -------- sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının ise tüm yargı sürecine hakim olup, iş bu kesinleşmiş mahkeme kararına rağmen -------- tarihli dilekçeyle dinlenilmesi imkansız gerekçelerle kendi ifadeleriyle "icra takibine, işlemiş ve işleyecek faize, faiz oranına, imzaya, borcun tümüne, tüm ferilerine,

sair tüm masraf ve bedellere" itiraz talebinde bulunduğunu, davalının haksız itirazı ve arabuluculuk aşamasında bile 13 yıl önce haksız tahsil ettiği ----ve haksız tahsil ettiği tarihten itibaren işleyen ----- ödemek istemeyince iş bu dava açılmak mecburiyetinde kalındığını, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek,

Davalı/borçlu tarafın haksız ve kötüniyetli itirazının iptali ile ----- Esas sayılı icra takibinin ---- asıl alacak ile bu bedelin Müvekkilimizden haksız olarak tahsil edildiği ---- tarihlerinden itibaren işlemiş ---- Doları, işleyecek faizi ve feri'leri ile birlikte tahsili için icra takibinin devamına, Mesnetsiz ve kötüniyetli itirazı nedeni ile davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı tarafın müvekkili şirket aleyhine haksız ve hukuka aykırı şekilde bir takip başlattığını, Başlatmış olduğu takibe konu alacak kalemleri, daha öncesinde ayrı bir takibe konu ettiğini, Müvekkili şirket aleyhine başlatılan -------- Esas sayılı takip dosyasında talep etmiş olduğu alacak kalemlerinin icranın iadesi kapsamında ------- Sayılı İcra Takip dosyasından tahsil edildiği,

Dolayısıyla müvekkil şirketin karşı tarafa ilişkin herhangi bir borcu olmadığıını, Bu sebeple karşı tarafın müvekkil aleyhine açmış olduğu davanın REDDİNE karar verilmesi gerektiğini,icra takibine konu alacak kalemleri, daha öncesinde başlatılan farklı bir icra takibine konu edildiğini, konu edilen işbu alacak kalemleri ise yalnızca önceki icra takip dosyasından iik. md. 361 gereğince "icranın iadesi" prosedürü doğrultusunda talep edilmesi geretiğini, bu nedenle davacı tarafın başlatmış olduğu ilamsız icra takibi ve işbu dava hukuka ve usule aykırı olduğunu,

Davacı şirket ile müvekkil şirket arasında ticari ilişkiden kaynaklanan alacak uyuşmazlığı sebebiyle ---- esas sayılı icra takibine konu edildiğini, Konu edilen alacak ---- esas sayılı icra takibi sürecinde davacı tarafın müvekkil şirkete ----- fazla ödeme yapmasından dolayı; söz konusu husus yargıya taşınmış ve ----- fazla ödendiği tespit edilmiş olduğunu;

-------- Sayılı ilamı ile de işbu hususun tespitine ilişkin Yerel Mahkeme kararı ONANMIŞ olduğunu, Bu sebeple daha öncesinde takibe konu edilen bir alacağın fazla ödenmesinin tespit edilmesi sonucunda söz konusu alacağın tahsilinde izlenecek olan yol, İİK md. 361 gereğince söz konusu tahsilatın İcra Dosyasına İCRANIN İADESİ PROSEDÜRÜ yöntemi olduğunu, Yani karşı tarafın yapması gereken durum somut olay özelinde ---- Sayılı dosyasından fazla tahsil edildiği tespit edilen --- yine ------- Sayılı dosyası üzerinden bir borç muhtırası ile iadesini istediğini,

Karşı taraf ise söz konusu prosedürü izlemek yerine------Sayılı Gerekçeli Karar ile tespit edilen ---- fazla alacağı yeni bir takip olan----------sayılı dosyaya konu ederek mükerrer, hukuka aykırı bir icra takibi başlatmış olduğunu ve bu hukuka aykırı icra takibine istinaden huzurdaki davayı ikame ettiğini, Karşı tarafın İİK m.361 kapsamında icranın iadesini istemek yerine yeni bir icra takibi başlatarak ve işbu davayı açarak haksız kazanç ve hukuka aykırı vekalet ücreti kazanma çabasına girdiği izahtan vareste olduğunu, İzah etmiş olduğumuz hususlar karşı tarafın kötü niyetini ortaya çıkarttığını,

Dolayısıyla Davacının kötü niyetli olmasından dolayı %20'den aşağı olmamak üzere davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, Karşı tarafın hukukumuzca öngörülen ve belli bir usul şartına dayandırılan İcra İflas Kanunu m.40 ve m.361 gereği İCRANIN İADESİ prosedürünü hiçe sayarak yeni bir icra takibi başlatması hukuka ve usule aykırı olduğunu,.

Nitekim yerleşik içtihat kararları da bu yönde olduğunu; ikame edilen dava ve icra takibinin hukuka aykırılığını ve usulsüzlüğünün dışında icra takibine konu edilen alacak kalemleri çatalca icra dairesi 2020/2691 esas sayılı icra dosyasına icranın iadesi prosedürü kapsamında müvekkil şirket tarafından zaten ödenmiş olduğunu,davacı tarafın alacağına kavuştuğunu.yani tüm bu hukuksuzluğa usulsüzlüğe rağmen başlatılan icra takibine konu edilen bir alacağın varlığı halihazırda icranın iadesi prosedürü kapsamında yapılan ödeme sebebiyle zaten mevcut olmadığını, davacı taraf,

asıl alacak olarak ---- tutarın tahsili adına ------- esas sayılı icra takibi başlattığını.

Başlatılan dosyaya ilişkin alacağın, İcranın İadesi kapsamında talep edilebileceğini, bunun dışında yeni bir icra takibi başlatmanın ve/veya dava açmanın da dahil olmak üzere başkaca herhangi bir yol izlenmesinin hukuka aykırı ve usulsüz olduğu hususunda yukarıdaki beyanlarını tekrar ettiğini,Tüm bunların dışında fazla alacağın iadesine konu edilen ---- tutar, müvekkil şirket tarafından ------Sayılı asıl İcra Takip dosyasına icranın iadesi prosedürü kapsamında ödendiğini, Müvekkil şirket ile davacı taraf arasında başlatılan eski takip neticesinde --------fazla ödendiği tespit edilen tutarın fazla tahsil edildiği tespit edildiğini,

Davacı taraf ise bu ilama konu alacağa binaen halihazırda bir takip dosyası bulunmasına rağmen yeni bir icra takibi başlatarak hukuka ve usule aykırı hareket etmiş olduğunu, icranın iadesi prosedürü kapsamında davacı taraf alacağına hak etmediği şekilde fazla bir şekilde kavuşmuş olup bu husustaki haklarımızı saklı tuttuklarını, taraflarınca icranın iadesi kapsamında,

fazla tahsil edilen alacağın usulüne uygun şekilde icra dosyasına fazla fazla iade edilmesine ve paranın reddiyatının davacı tarafa yapılmasına rağmen davacı tarafın söz konusu davayı ikame ederek fazlaya ilişkin hak iddia etmesi çok açık şekilde kötü niyetinin göstergesi olduğunu, bu husus dahi söz konusu davanın reddi için yeterli olup huzurdaki davanın reddine, davacının kötü niyetli olmasından dolayı %20'den aşağı olmamak üzere davacı aleyhine kötü niyet tazminatına, yargılama harç ve giderleriyle vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) istemine ilişkindir

Ticaret sicil kayıtları celp edilmiştir.---- sayılı dosyası --- sisteminden celp edilmiştir.Eldeki dosyada davacının talebi, davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan----- tarihli kararı ile tespit edildiği üzere fazladan ödenen ----- bedelli tutarın tahsili amacıyla davalı aleyhine başlatmış olduğu davaya konu ---- icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir.

Davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan---- sayılı dosyasına ilişkin----- sayılı kararı üzerine, İcra Dairesince yapılan kapak hesabı uyarınca davacının -----üzerinden fazla ödeme yaptığı, davalının dava konusu fazla ödemeye ilişkin----- Esas sayılı İcra takip dosyasına icranın iadesi kapsamında ödeme yaptığı, yapılan bu ödemenin dosyamız dava konusu borcu sonlandırıp sonlandırmadığı, davacının eldeki dosyada talep ettiği fazla ödemeyi dava konusu icra takibiyle talep edip edemeyeceği, ---- sayılı icra dosyasında İcranın iadesi kapsamında talebi gerekip gerekmediği,

davalı tarafından ----- yapılan ödeme nedeniyle bu davanın konusuz kalıp kalmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu anlaşılmaktadır.Mahkememizce 1 mali müşavir ve İcra uygulaması- mevzuatında uzman hesap bilirkişisinden oluşan heyetten rapor alınmış, tanzim edilen ----- tarihli rapor ve --- tarihli raporlar birbiriyle uyumlu, dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya elverişli görülmüştür.Mahkememizce celbedilen ---sayılı dosya suretinin incelenmesinde, alacaklı-----tarafından borçlu---- aleyhine, ---- asıl alacak,

--- takip öncesi işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam --- alacağının tahsiline ilişkin ------Esas sayılı dosyasından ilamsız takiplerde ödeme emri ile icra takibi başlattığı, dosyanın yeni numarasının---- sayılı olduğu, borçlu vekilinin ödeme emrine itirazı üzerine--------sayılı dosyasında itirazın iptali davası açtığı, işbu davada verilen en son karar olan ------------ tarihli kararında.

“1-Davalı tarafin ---- Esas sayılı takip dosyasındaki itirazının ------- kısmının iptaline, takibin asıl alacak olan bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince döviz alacaklarına kamu bankalarının USD döviz mevzuatında uyguladıkları yıllık faiz oranı üzerinden faiz işletilmesine, alacağın likit olduğu anlaşılmakla %40 icra inkar tazminatı talebinin kabulüne...” şeklinde karar verildiği,

işbu dosya borçlusu ---- tarafından, ---- tarihli kararından sonra icra dosyasına, ------ tarihinde --- tarihinde ---- olmak üzere toplam ----- tutarında ödeme yapıldığı görülmüştür.Yine Mahkememizce -------tarihli dosya celbedilmiş, yapılan incelemesinde "... -Açılan davanın KABULÜNE; ---- sayılı icra dosyasında fazla faiz miktarının hesaplanmasına ilişkin müdürlük işleminin İPTALİ ile;

icra dosyasından fiili ödeme tarihi olan ----- tarih itibariyle ---- asıl alacak ve ----- faiz alacağının varlığının TESPİTİNE, davacı borçlunun ödemeler sebebiyle alacaklıya karşı bakiye borcunun kalmadığı ve fiili ödeme tarihi itibarıyla ----- fazla faiz alacağı ödemesinde bulunduğu hususunun TESPİTİNE. karar verildiği,

kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine,------- tarihli kararı ile mahkeme kararının onanmasına karar verildiği görülmüştür.---- tarihli kararının ---- tarihli kararı ile mahkeme kararının onanması sonrasında,---- Sayılı dosya alacaklı ------vekilinin icra dosyasına sunduğu ---- tarihli dilekçesi ile yukarıda esas numarası ile belirtilmiş bulunan dosyaya mahkeme kararı gereği ödeme başvurusunda bulunduğu, işbu talep üzerine ------ sayılı dosyasından ----- tarihli muhtırasında.

Borç Miktarı :------ fazla faiz alacağı... "kısmının tarafınızca yerine getirileceği beyan edilmiş olmakla; fazla ödenen kısmın iadesinin yapılması aksi halde fazla ödeme yapan borçlu tarafından talep edilmesi halinde ayrı bir takip ya da fazlaya ilişkin ödeme iadesi için cebri icra yoluna başvurulabileceği ihtar olunur.” şeklinde muhtıranın gönderildiği, dosya alacaklısı ---- vekilinin icra dosyasına sunduğu ---- tarihli dilekçesi ile ödeme miktarına itiraz ettiği, ----sayılı dosyasında ---- tarihli kararı ile itirazın reddine karar verildiği,

sonrasında dosya alacaklısı ---- tarafından fazladan tahsil edilen tutara karşılık----- fazla tahsilatın iadesi, hak ve alacaklarımız saklıdır.” Açıklaması ile ---- tutarında ödeme yapıldığı, işbu ödemenin yapıldığı tarih itibariyle---- karşılık geldiği görülmüştür.

İİK 361 Madde başlığı “Fazla verilen paranın geri alınması” şeklinde olan hüküm şöyledir: “İcra dairelerince borçludan fazla para tahsil olunarak alacaklıya verildiği yahut yanlışlıkla bir tarafa para tediye olunduğu hesap neticesinde anlaşılırsa verilen para ayrıca hükme hacet kalmaksızın o kimseden geri alınır.”Dosyaya sunulan belgelerin incelenmesinde, tüm dosya kapsamına göre, davalı şirket tarafından, ----icra takibine fazladan tahsil edilen tutara karşılık ---- fazla tahsilatın iadesi, hak ve alacaklarımız saklıdır.” açıklaması ile ---- tutarında ödeme yapıldığı, işbu ödemenin yapıldığı tarih itibariyle ------- karşılık geldiği,

dava konusunun -------- sayılı icra dosyasında, icra dairesinin alacağı yanlış hesaplaması sebebiyle yapılan fazladan ödemeden kaynaklanmaktadır.

Nitekim----tarafından yapılan faiz hesabının yanlış olduğu, borçludan -----fazla tahsilat yapıldığı, bunun iade edilmesi gerektiği ----- tarihli kararı ile tespit edilmiş, söz konusu bu karar ------- tarihli kararı ile onanmak suretiyle kesinleştiği, bu aşamada, ilgili ödemeyi gerçekleştiren------- Müdürlüğünden, İİK m. 361 hükmü gereğince işlem yapılması talebinde bulunmak olduğu, bu talep üzerine yapılan fazla ödemenin iadesinin ödemeyi gerçekleştiren icra dairesinin bizatihi kendisi, yani somut olayda -------- İcra Müdürlüğü olduğu,

bu durumda davacı alacaklının bu yola başvurmak yerine ayrı ve yeni bir icra takibi başlatmasında hukuki yararı olduğunun söylenemeyeceği kanaatine varılmakla (HMK m 114/1-h) maddesi gereğince hukuki yarar yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.