İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/121 K.2020/675

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/121 Esas

KARAR NO : 2020/675

DAVA

Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/10/2015

KARAR TARİHİ : 08/12/2020

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ---- işlettiğini, ---tarihinde davalı şirketten------------- bedelli epilasyon cihazının peşin olarak satın alındığını, cihazın------ ayında filtresinden kaynaklanan arıza verdiğini ve başlık kısmında bulunan ------ barından bir tanesinin yandığını, davalı şirketten onarım istenildiğini, ancak şirketin filtre onarımının garanti kapsamında olmadığını ileri sürerek müvekkilden haksız olarak ------------onarım bedeli aldığını,

cihaz barındaki arıza nedeni ile ayıpsız misli ile değiştirilmek üzere cihaz başlığının servise gönderildiğini,---günlük bekleme süresinin geçmesine rağmen olumlu veya olumsuz yapılan görüşmede yeni bir bar gönderilmesi halinde lazer başlığının sarf miktarı için ---------- bedel alınacağının belirtildiğini, müvekkilini kabul etmediği,

cihazın satın alındığında ----- olan ve teknik servis formunda görüleceği üzere ------- atışın yapılmış olduğunu, servise gönderilen cihaz başlığının --------- atış sayısı ile geri geldiğini, yaklaşık 2 milyon atış sayısı farkı olduğunu, geri gelen cihazı çalıştırmak istendiğinde başlığın su akıtığını ve çalışmaz durumda olduğunun görüldüğünü, cihaza tekrar servis gönderildiğini ve halen serviste olduğunu, müvekkilinin ve çalışanlarının meslekte tecrübeli olduğunu ve cihazdaki arızanın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığını, bütün bu nedenlerle ayıplı mal alınırken ödenen ---- bedelin ayıbın meydana geldiği,

ve satıcı şikete ilk başvuru yapıldığı ------ ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, cihazı kullanamamadan kaynaklanan şimdilik ----------- tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı ile müvekkil şirket arasında yapılan------ tarihli satış sözleşmesi ile cihaz satıldığını, cihazın kullanıcı hatasına karşı ----yıl garantili olduğunu, cihazın kullanım kılavuzunda ve teknik bilgilerinde belirtildiği üzere su temizleme filtresinin bir yılda bir kere değiştirilmesi gerektiğini, ancak müşterinin su temizleme filtresinin zamanında değiştirmediğini, bu tip cihazlarda kullanım sıklığına göre ---ay ila bir yıl arasında filtrenin değiştirilmesi gerektiğini, tüm cihazlarda olduğu gibi filtrenin sarf malzemeleri olduğunu, davacı müşterinin---------- sonra filtrenin değiştirilmesine onay verdiğini,

servisin filtreyi değiştirdiğini ve davacının da ücretini ödediğini, davacının devamlı cihaz başlığındaki bir adet led lambanın arızalı olduğunu ve cihazın garanti de olduğunu iddia ederek bunun garantiden değiştirilmesinin istendiğini, üretici firma ile yapılan görüşmelerde led lambalarının da sarf malzemesi olduğunu, garanti kapsamında olmadığını, ayrıca filtre zamanında değiştirilmediği için kullanıcı hatası olduğunu, cihazın başlığının çalıştığını ve atış yaptığını, durumun davacıya anlatıldığını, davacının asıl işinin kuaför olduğunu, artık bu cihazı kullanmadığını,

sözleşmenin 7. Maddesi ile müşteri cihazının ---- tarihine kadar -----------cezai şart ödeyerek iade edebileceği, ancak bu tarihe kadar iade etmemiş ise bir daha iade edemeyeceğinin belirlendiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davacının davalıdan aldığı ürünün ayıplı çıkması nedeniyle ürün bedelinin ve garanti kapsamında olması gerektiği halde onarım bedeli adı altında alınan bedelin iadesi ile ürünü kullanamamaktan kaynaklanan maddi zararın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

------------- sayılı kararı ile davada mahkemelerinin yetkisiz olduğu gerekçesi ile Yetkisizlik kararı verilmiş ve dava mahkememize tevzi edilmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmasından sonra uyuşmazlık konusunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan dosya uzman bilirkişi heyetine tevdi edilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmış, itiraz üzerine bilirki heyetinden ek rapor aldırılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda özetle, ''Dava konusu cihazın başlığında ----- tarihinde meydana gelen arızanın su filtresinin zamanında değiştirilmemesinden kaynaklandığını, dava konusu makinenin içinde kullanılan su filtresinin en fazla bir yıl içinde değiştirilmesinin gerektiği, cihazın su filtresinin sarf malzemesi olduğu ve belirtilen sürede değişmesi gerektiği, dava konusu cihazın ve başlığının ayıpsız olduğu' yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. (TBK m.219, f.1)Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur.

(TBK m.219, f.2)Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. (TBK m.223, f.1) Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz.

Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. (TBK m.223, f.2)Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. (TBK m.227, f.1, b.1)

Davacının iddiası davaya konu lazer makinesinde filtrenin arıza vermesi ve bir tane barının yanmış olduğudur.--------Asliye Ticaret Mahkemesinde alınan bilirkişi raporu (İlk rapor) ve mahkememizce aldırılan raporda (ikinci rapor) makinenin su kaçırmadığı, başlığın çalıştığı tespit edilmiştir.

İlk raporda makinenin ayak ile çalışan aparatının çalıştığı, el ile çalışan düğmenin çalışmadığı belirtilmiş ise de ikinci raporda başlıktaki düğmenin tek başına çalışamayacağı, ayak pedalı ile birlikte kullanım halinde çalışacağının tespit edildiği görülmektedir. Her iki rapordan da cihazdaki arızanın su filtresinin zamanında değiştirilmemesinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

Bu noktada irdelenmesi gereken su filtresinin zamanında değiştirilmemesinde sorumluluğun hangi tarafta olduğudur.

İlk raporda filtrenin ne zaman değişmesi gerektiği konusunda net bilgi olmadığı, filtrenin cihazın görünen yerinde olmadığı için filtrenin değişmesinin gerektiğini anlamasının zor olduğu belirtilmiş ise de ikinci raporda kullanım klavuzunda filtrenin en fazla 1 yıl içinde değişmesinin gerektiği, davacının filtre değişimine 18 ay sonra onay verdiğinin tespit edildiği görülmüktedir.

İlk raporda yazılı kullanım talimatı olmadığı belirtilmiş ise de hassas bir cihaz olan lazer makinesinin tesliminde kullanım klavuzu teslim edilmemesi hayatın olağan akışına aykırıdır.

Basiretli iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğü TTK m.18/2 ile ‘’Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir.’’ şeklinde hüküm altına alınmıştır. Basiretli tacirle ilgili olarak“tacirin ticari faaliyetlerinde tedbirli, ileri görüşlü, sağduyulu ve yaptığı işin inceliklerini bilen bir kişi” şeklinde bir tanım yapılması yerinde olacaktır.

Tacir kişi bu sıfata haiz olduktan itibaren, sıradan bir kişiden ayrılmakta ve kendisine kanunen faaliyet alanıyla ilgili bir takım yükümlülükler getirilmektedir. Bu kişiden yapmakta olduğu işle ilgili yeterince bilgi sahibi olması, onunla alakalı güncel gelişmeleri takip etmesi, sosyal-politik-ekonomik şartlar dahlinde öngörülerde bulunması, bu öngörüler vasıtasıyla gerekli tedbirleri alması beklenmektedir.

Somut olayda da tacir olan davalının basiretli bir tacirin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmesi, sahip olduğu makinen donanımları, malzemeleri, filtreleri vs. Hakkında gerekli araştırmayı yapması, sorumluluklarını yerine getirmesi beklenmektedir. Kullanım klavuzunun varlığı ikinci raporda belirtilmiş ise de klavuzun olamaması halinde dahi internet sitesi üzerinden edinerek gerekli bilgi ve belgelere ulaşması mümkündür.

Kazanç kaybı ile ilgili olarak da her ne kadar ilk raporda hesaplama yapılmış ise de bu hesaplama somut verilere dayanmayarak davalının dava tarihi ve bir önceki yıla ilişkin kazançları arasındaki farktan varsayımsal olarak bir tespite dayandığı, davaya konu makinenin ayıpsız olması ve üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle zarara uğramayacağı, aksi halde bile davalının lazer makinesi ile ilgili kazanç kaybına uğradığına ilişkin somut veri ve delillerini dosyaya sunmadığı görülmektedir.

Yukarıdaki açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ikince rapor hükme esas alınarak davaya konu makinenin ayıpsız olduğu ve davalının kazanç kaybına uğramadığı kanaati ile davanın reddi yolunda aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.