İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/147 K.2020/42

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/147 Esas

KARAR NO : 2020/42

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))

DAVA TARİHİ: 17/09/2019

KARAR TARİHİ: 14/01/2020

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin şirketinin davalı bankada ---------- numaralı çek hesabı olduğunu, müvekkil şirket çek hesabının kapatılmasını,------ tarihli dilekçe ve ------Noterliği’nin ------- yevmiye numaralı, -------tarihli ihtarnameleriyle toplamda ---- kez talep ettiğini, Davalı bankanın ------ tarihli cevap dilekçesinde ve ------------.Noterliği’nin -------yevmiye numaralı, ------tarihli cevabi ihtarnamesinde de ------- numara arasındaki ------ yılına ait -----adet çeke ilişkin bloke bedellerinin yatırılması veya çek iptaline ilişkin mahkeme kararının temin edilmesi” gerektiğini bildirerek müvekkil şirketin çek hesabını kapatmadığını,

İlgili yasada çek hesabı sahibinin tek taraflı talebiyle çek hesabının kapatılabileceği ve çek basım tarihi üzerinden --- yıl geçmesine rağmen ibraz edilmemesi durumunda muhatap bankanın da sorumluluğunun olmadığı açıkça belirtildiğini, Müvekkil şirket tarafından alındığı ve ibraz edilmediği iddia edilen çeklerin keşide tarihi -------yılına ait olduğunu, Çek basım tarihinin üzerinden ---- yıl geçtiğini, Yasanın aradığı --- senelik sorumluluk bedeli geçmiş olmasına rağmen, müvekkil şirket iki kez çek hesabının kapatılmasını talep etmişse de davalı tarafından talepler kabul edilmediğini, keyfi olarak çek hesabı kapatılmadığını beyan ederek,

bahsi geçen mevzuat hükümleri ve Yargıtay kararları doğrultusunda ------ numaralı çek hesabının Çek Kanunu 2/10 ve 3/9. Md. uyarınca kapatılmasını, davanın kabulüne, dava harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini Talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı yanın iddialarının aksine müvekkil Bankanın, davacı yanın DBS (Doğrudan Borçlandırma Sistemi) müşterisi olmasından dolayı ilgili çek hesabını kapatılmadığını, DBS (Doğrudan Borçlandırma Sistemi) müvekkil Banka'nın yaygın bayi ve satış teşkilatına sahip firmalar tarafından kullanılan bir sistemi olduğunu, davacı Şirket'in de DBS hesapları olmasından dolayı söz konusu hesap kapatılamadığını, DBS ile birlikte davacı yan tarafından keşide edilen çeklerin / senetlerin ve bayi - distribütör ilişkisi kapsamında kullanılan çeklerin / senetlerin tahsilat ve takip maliyetleri ortadan kalktığı gibi takibi de kolaylaştığını,

Davacı yana ait kapatılması talep edilen çek hesabı ile DBS ilişik olduğu için söz konusu çek hesabı kapatılamadığını, müvekkil Banka'nın davaya konu olan olayda, herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyanla, Davacının haksız ve dayanaksız davasının Reddine, Yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davalı banka nezdinden davacıya ait çek hesabının kapatılması talebine ilişkindir.

Davacı vekili, davalı banka nezdinde davacıya ait çek kapatılmasını talep ettiğini, davalı bankanın ------- yılına ait ------ adet çeke ilişkin çek bedellerini bloke etmesini veya çek iptaline ilişkin mahkeme kararının gerektiğini bildirdiği ilgili çek hesabının kapatılmasını ; davalı bankanın ise davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.

Çek Kanunu'nun 2/10.madde hükmü uyarınca; çek hesabı, ancak sahibinin veya yasal temsilcisinin yazılı talebi ya da mevduat veya katılım fonu zamanaşımı süresinin dolması üzerine kapatılabilir. Çek hesabı kapatıldıktan sonra, üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içinde ibraz edilen çekler karşılıksızdır işlemine tâbi tutulur.

Madde hükmünden açıkça anlaşılacağı üzere, çek hesabının kapatılması için sahibinin veya yasal temsilcisinin yazılı talebi tek başına yeterlidir. Olayda ise, davacı yazılı olarak davalı bankaya başvurmasına rağmen davalı banka hesabı kapatmamıştır. Davalı bankanın bu tutumu anılan kanun maddesine aykırı olup, davacının talebi üzerine çek hesabının kapatılması gerekir.

Şayet çek hesabı kapatıldıktan sonra ilgili çekler üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içerisinde davalı muhatap bankaya ibraz edilirse bankaya düşen iş çeklere karşılıksızdır şerhinin vurulmasıdır. Bu işlemin hukuki ve cezai sonucuna katlanacak olan ise, çek hesap sahibi davacıdır.

Bu bağlamda, sözü edilen boş çeklerin ileride bankaya ibrazı ve bankaca yasal sorumluluk sınırları içerisinde kalan tutarların hamiline ödenmesi halinde, davalı bankanın her halükârda davacı hesap sahibine başvurma hakkı bulunduğu ( Yargıtay -------HD.----- tarih ve --- E.- K. Sayılı kararı) anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki kararı vermek gerekmiştir.