İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/772 K.2022/753

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/772 Esas

KARAR NO: 2022/753

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 08/01/2020

KARAR TARİHİ: 03/11/2022

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekilince ------ Asliye Ticaret Mahkemesine sunulmak üzere gönderilen dava dilekçesinde özetle;------- tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin ağır yaralandığını, aynı kaza sebebi ile eşini ve üç oğlunu kaybettiğini, kaza sonrası -----ay yoğun bakımda kaldığını, -------- kırıldığını, kaza sonrası trafik ekipleri tarafından kaza tutanağının düzenlendiğini, kaza tutanağına göre araç sürücüsü -----%100 kusurlu olduğunu, meydana gelen kazaya ilişkin ----- dosyası ile soruşturma başlatıldığını, kazanın meydana geldiği tarihte ---- plaka sayılı aracın davalı -------nezdinde sigortalı bulunduğunu bildirdiğinden bahisle poliçe limiti dahilinde --------- maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilince ----- hitaben sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın--gereğince usulü yükümlülüğü olan başvuru şartını yerine getirmeksizin davayı açtığını, bu sebeple davanın usulden reddinin gerektiğini, sigorta poliçesinde yazılı teminat tutarının maluliyet halinde doğrudan doğruya hak sahiplerine ödenmediğini, davacı tarafın sürekli maluliyeti halinde zararını ispat etmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle davacı tarafın istiap haddinin aşılmış şekilde yolculuk yaptığını, müterafik kusur sonucu kazanın meydana geldiğini, bu sebeple müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davacı tarafın emniyet kemerinin takılı olmadığını, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

DAVA DEĞERİ ARTIRIMI

Davacı vekilince sunulan ----- tarihli dilekçe ile dava değerinin artırılarak müvekkil ---- kaynaklı --------daimi ve geçici iş göremezlik tazminat bedelinin kaza tarihi olan------- tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini talep ettiği görüldü.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava, hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile oluşan geçici ve kalıcı maluliyete nedeni ile oluşan zararın tazminine yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Mahkememizce aldırılan ----- raporu ile davacının---- tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle ------kapsamında ------- için,----------oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, davacının geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle ----- olduğu ---------olduğu, ---------- kabulü gerektiği, ----------- cerrahi tedavi ile düzeltilebilen bir komplikasyon olduğu kanaati bildirilmiştir.

Mahkememizce aldırılan ---- tarihli bilirkişi heyeti raporu ile meydana gelen trafik kazasında sürücü ----- oranında %100 kusurlu olduğu, araçta yolcu konumunda bulunanların alabilecekleri her hangi bir tedbir ve önlemlerinin bulunmadığı, meydana gelen ------ kazasında kendilerine kusur izafe edilmesi uygun görülmediği, için mevcut olan------- kazasında; kusursuz oldukları, davacının meslekte kazanma gücü kaybı hesabı ------ göre ve ve------ kullanılması ile bilinmeyen devredeki gelirlerin her yıl için ---- suretiyle hesap yapıldığı, ------ tarihinde meydana gelen yaralamalı maddi hasarlı trafik kazasında ---yaralandığı,

yaralanarak beden gücü kaybına uğrayan davacının; gelir kaybından dolayı Geçici tam iş göremezlik maddi tazminatının ----olduğu, sürekli kısmi iş göremezlik tazminatının %70 oranında ------kusuruna göre davacının sürekli kısmi iş göremezlik zararının---- olduğu,----- tarafından düzenlenen-------Sigortası poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatının limiti ------ olduğu, davalı sigortacı -----düzenlenmiş olmakla, diğer davalı araç işletenin hukuki sorumluluğu üstlenmiş ve bu nedenle sigorta şirketi yukarıda hesaplanan tazminat tutarını davacılara sigorta limitiyle sınırlı olmak üzere ödemekle yükümlü olduğu,

eldeki davanın davacılarının vekili tarafından açılan davada dava tarihi ------- tarihi olduğu, bu tarih itibarıyle -------- olduğunu, davalı ------- davacı tarafından ------ tarihinde dilekçe ile müracaat edildiği, sigorta şirketinin -----tarihli davaya cevap yazısında heyet raporunun sunulmaması nedeniyle değerlendirme yapılamadığı belirtildiğinden,

hasar dosyasının açıldığı bildirilmekle birlikte sigorta şirketine eksiksiz evrak ile müracaat edildiğine dair dosyada bir bilgi veya belge olmadığından sigorta şirketinin ----- dava tarihi itibarıyla temerrüde düştüğünün söylenebileceği, bu konuda hukuki yorum gerektiğinden sigorta şirketinin temerrüdü hususunda takdirin mahkemeye bırakıldığı sonuç ve kanaati bildirilmiştir.

Mahkememizce aldırılan --- tarihli bilirkişi ek raporu ile ilk seçenek olarak -------tarihinde meydana gelen yaralamalı maddi hasarlı trafik kazasında ---- yaralandığı, yaralanarak beden gücü kaybına uğrayan davacının; gelir kaybından dolayı Geçici tam iş göremezlik maddi tazminatının ----olduğu, sürekli kısmi iş göremezlik tazminatının %70 oranında Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranına ve davalı sigortalı aracın sürücüsünün 6100 oranında kusuruna göre davacının sürekli kısmi iş göremezlik zararının -------olarak hesaplandığı, ikinci seçenek olarak----- tarihinde meydana gelen yaralamalı maddi hasarlı trafık kazasında---- yaralandığı,

yaralanarak beden gücü kaybına uğrayan davacının; gelir kaybından dolayı Geçici tam iş göremezlik maddi tazminatının --------- olduğu, sürekli kısmi iş göremezlik tazminatının %41 -----raporunda erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmeliğe göre kişinin tüm vücut engellilik oranının ----- olarak tespit edilmiş olması sebebiyle %41 engellilik oranına göre davalı sigortalı aracın sürücüsünün %100 oranında kusuruna göre davacının sürekli kısmi iş göremezlik zararının ---------- poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatının limiti ---- olduğu,

davalı sigortacı ------- olmakla, diğer davalı araç işletenin hukuki sorumluluğu üstlenmiş ve bu nedenle; sigorta şirketi yukarıda hesaplanan tazminat tutarını davacılara sigorta limitiyle sınırlı olmak üzere ödemekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş,--------- maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, ------------ motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir -------------------

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Bir zarar sigortası türü olan --------- sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir ------

Somut olayda Dava dışı sürücü ----- aracın davalı -------- sigortacısıdır. Yukarıda yapılan açıklamalar dikkate alındığında davacının meydana gelen zararından ------- göre davalı sorumludur.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacının %90 oranında asli kusurlu olduğu, dava dışı ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- %10 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği; ----- tarihli kaza sebebiyle davacının kalıcı iş göremezliğinin %41 olduğu,

iyileşme süresinin ise ---------- aya kadar uzayabileceğinin belirlenmesi karşısında davacının daimi iş göremezliğe ilişkin talebinin-------- kapsamında ---- kapsamanda , geçici iş göremezlik talebi yönünden ise davacının gerçek zararının ---- olduğunun, kaza tarihindeki yönetmelik hükümleri dikkate alınarak düzenlenen maluliyet oranı dikkate alınarak hazırlanan denetime elverişli ek bilirkişi raporu ile tespit edildiği anlaşıldığından ek rapor hükme esas alınarak kalıcı ve geçici iş göremezlik tazminatı talebinin kabulü ile temerrüt tarihleri dikkate alınarak yasal faiz uygulanarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

6098 sayılı Borçlar Yasasının, "Tazminatın belirlenmesi" üst başlıklı 51/1 maddesi ile ----------Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır.

Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Buna göre, hatır taşıması indirimi için kural olarak hatır taşıması şartlarının varlığı yeterlidir.

Somut olayda, dava dışı araç sürücüsü ----- davacının kayın biraderi olduğu bu husus göz önüne alındığında, ahlaki görevin ifası niteliğinde olan söz konusu taşımanın hatır taşıması olarak değerlendirilemeyeceği, bu itibarla, ifade olunan hususlar dikkate alınarak, olayda hatır taşıması söz konusu olmadığından,------gereğince tazminattan hatır taşıması nedeniyle indirim yapılmaması gerektiğine karar verilmiştir--------

Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir.---------

Buna göre, hatır taşıması indirimi için kural olarak hatır taşıması şartlarının varlığı yeterli iken, müterafik kusur indirimi için zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında kusurlu olmasını ifade etmektedir.

Somut uyuşmazlıkta yolcu olarak bulunan davacının kusursuz olduğu, müterafik kusur indirimi yapılmasını gerektirecek delil bulunmadığı anlaşılmakla müterafik kusur indirimi yapılmaması gerektiğine karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ İLE,

------geçici işgöremezlik tazminatının, ---- sürekli iş göremezlik tazminatının------- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve sigorta şirketinin ---- kaynaklı sorumlu olduğu miktar kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile davalıdan alınarak davacı verilmesine,

---- sürekli iş göremezlik tazminatının ----- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve sigorta şirketinin-----sorumlu olduğu miktar kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile davalıdan alınarak davacı verilmesine,

2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 28.007,10 TL'den dava açılırken ve dava değeri artırım dilekçesi yatırılan toplam 1.454,40 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 26.552,70 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafça yatırılan 54,40 TL peşin harç, 54,40 başvurma harcı, 7,80 TL vekaletname harcı ve 1.400,00 tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.516,60 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 1.400,00 TL bilirkişi ücreti, 178,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 1.578,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenecek 60.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

7-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

8-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---------------- Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.03/11/2022