İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/748 K.2022/853

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/780 Esas

KARAR NO: 2022/873

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/12/2021

KARAR TARİHİ: 16/12/2022

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Şirket ile Davalı ------ bulunduğu müvekkili şirketin davalı şirkete farklı tarihlerde ürün satışları yaptığını ve bu satışların toplam bedelinin -------olduğunu, davalı şirket tarafından bu borca ilişkin hiçbir ödeme yapılmadığını davalı Borçlunun aleyhine başlatılan takibe haksız olarak itiraz etmesi sonucunda duran takibin devamı için huzurdaki davayı açma zorunluluğunun doğduğunu, takibe konu yapılan alacağın likit bir alacak olduğunu ve yapılan arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alınamadığını davalı/borçlunun itirazının iptal edilerek,

takibin devamına karar verilmesini, %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, Yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı yan kendisine usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davacının dava dilekçesine cevap vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, ------------sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67. maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.

İİK. mad. 67/I -III, V‟de düzenlenmiş bulunan itirazın iptali davası, borçlunun itirazının hükümsüz kılınarak, itiraz ile duran ilâmsız takibe konu olan alacağın varlığının saptanarak, icra takibinin devam etmesini (ve bu suretle, takip konusu alacağın borçludan alınmasını) sağlamak amacı ile açılır.

İtirazın iptali davası açılabilmesi için; a) Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir ilamsız icra takibi bulunmalıdır. İtirazın iptal davası, icra takibi ile bağlantılı olduğundan, davalı aleyhine yapılmış geçerli bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası dinlenmez. Yetkili icra dairesinde yapılmış usulüne uygun bir icra takibi bulunmadıkça, itirazın iptali davası açılamaz. Eğer, icra mahkemesince “ödeme emrinin iptaline” ya da “icra takibinin iptaline” karar verilmişse, iptal davası konusuz kalır.

b) Borçlu tarafından süresi içinde yapılmış -ve hakkındaki takibi durdurmuş olan- geçerli bir itiraz bulunmalıdır.

Borçlu tarafından süresinden sonra ödeme emrine itiraz edilmiş olduğu için ya da süresi içinde olmakla beraber yanlış (yetkisiz/görevsiz) yere itiraz edildiği için takip kesinleşmişse veya takip, borçlunun itirazı nedeniyle değil de icra mahkemesinin kararıyla durdurulmuşsa bu gibi durumlarda itirazın iptali davası açmakta hukuki yarar bulunmayacaktır.

c) Alacaklı tarafından, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davasının açılmış olması gerekir. Alacaklının, “itirazın kendisine tebliğinden itibaren” bir yıl içinde borçlunun itiraz ettiği alacağının tespiti ve itirazın iptali dileğiyle açtığı dava “itirazın iptali” davası niteliğini taşır. Bu davanın açılabildiği, “bir yıllık süre” hak düşürücü süredir. Bir yıllık dava açma süresinin başlangıcı, “itirazın alacaklıya tebliğ tarihi”dir. Bu halde; borçlunun itirazı, alacaklıya tebliğ edilmemişse, bir yıllık dava açma süresi işlemeye başlamayacaktır. Davacının, itirazı herhangi bir şekilde öğrenip öğrenmemesi de sürenin başlamasını gerektirmez.

İtirazın iptali istemine konu,------- sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı borçlu aleyhine genel haciz yolu ile icra takibinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği; borçlu tarafından borca itiraz edildiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği huzurdaki davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle.

Tarafların Tacir olduğu ve aralarında yazılı bir sözleşmeye dayalı olmaksızın -------- dayalı Ticari İlişki bulunduğu Davaya konu ihtilafın, Davacı Şirketin takip tarihi itibarıyla davalı şirketten takip dayanağı Fatura alacağının varlığı ve varsa miktarı hususlarında toplandığı anlaşıldığı, Tarafların Tacir oldukları ve aralarında ---- öncesinden süre gelen -----------dayalı bir Ticari ilişki bulunduğu, Davacı Şirketçe Davalı Şirketin ---- Plakalı Aracına yapılan ---- ilişkin olarak, takip konusu yapılan ------- Tutarlı Faturanın düzenlenerek Usul ve yasaya uygun tutulmuş Ticari Defterlerinde Davalı Şirket adına Borç kaydedildiği,

İhtilafa konu işbu Faturanın,---- altında olması nedeniyle -------- Beyanına tabi olmadığından, ------Beyanlarından Hukuki bir yarar sağlanamadığı, Davalı Şirketin ihtilafa konu faturaya konu herhangi bir ödeme yapmadığı ve Davacı Şirketin Ticari Defterlerinde bu faturadan kaynaklanan alacağının mevcudiyetini koruduğu, İhtilafa konu faturanın düzenlenmesine sebep teşkil eden ------İşçilik Hizmetlerinin, Davalı Şirketin -----Numarasıyla ----- altında olduğu ------- Hasar Dosya Numaralı dosyası kapsamında oluşan hasarın giderilmesi amacıyla verildiği,

Davalı Şirketin, Davacı Şirketçe adına düzenlenen ve Takip/Dava konusu yapılan--------- adına düzenlemiş olduğu,----- Yansıtmış ve bu Faturadan kaynaklanan Yansıtma Bedelinin Dava Dışı ---------- olarak ödenmiş olduğu, ancak Davalı ------altında bulunduğu Sigorta Şirketinden Yansıtma Faturasıyla ilgili Hasar bedeli tamamen tahsil edilmesine rağmen tahsil edilen bu bedellerin Davacı Şirkete aktarılmadığı ve/veya Davacı Şirkete herhangi bir ödemede bulunulmadığı, davacının ticari defterlerinde, anılan bu fatura nedeniyle davalı şirketten --------- asıl alacağının bulunduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir

Somut olayda davalı tarafın davayı takip etmediği, usulüne uygun tebligata rağmen ticari defterlerini incelenmek üzere sunmadığı, davacı tarafın ticari defterlerini incelenmek üzere sunduğu ve davacı tarafın defterlerine göre davalıdan alacaklı olduğu, HMK 222/3.

Maddesinde " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi -----yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz.------- Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." hükmünün düzenlediği,

hüküm doğrultusunda davalı tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi durumunda davacı yanın ticari defterlerinin lehine delil olacağı değerlendirilmiştir.Tüm bu hususlar bir bütün halinde değerlendirildiğinde dava dışı ----tarafından davalı şirketin yansıtma faturasında belirtilen hesabına --------- olarak ödenmiş olduğu,

ancak davalı şirketçe sigorta teminatı altında bulunduğu yansıtma faturasıyla ilgili hasar bedeli tamamen tahsil edilmesine rağmen tahsil edilen bu bedellerin davacı şirkete aktarılmadığı yahut davacı şirkete herhangi bir ödemede bulunulmadığı davacı ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde anlaşılmakla aksinin davalı tarafça ispat edilemediği görülmekle usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu doğrultusunda iş bu davanın kabulü yolunda hüküm tesis edilmiştir.

İcra ve İflas Kanununun 67.maddesinin 2.fıkrası gereğince, icra tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Borçlunun itirazının kötüniyetli olması ise yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatı, aleyhindeki icra takibine itiraz eden ve işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır.

Alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise; başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur.

Takip talebi ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde alacak likit olduğu anlaşılmakla asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalının tahsiline ilişkin talebin kabulüne karar verilmiştir.