İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/642 K.2025/3

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/642

KARAR NO : 2025/3

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/09/2023

KARAR TARİHİ : 02/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 23.07.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu pert olan ----- marka ---- model ---- plakalı aracın eski maliki olduğunu, pert nedeni ile sigorta tarafından mülkiyetinin müvekkilinden alındığını, davalının ise ---- plakalı aracın maliki olduğunu, müvekkili ile davalı arasında

----- Otoyolunda trafik kazası meydana geldiğini, davalının müvekkiline arkadan çarpması sonucu müvekkilinin aracının pert haline geldiğini, diğer davalı --- ise davalı ----- ait aracın sigortacısı olduğunu, sigorta şirketi tarafından yapılan değerlendirmelerde müvekkilinin %0, davalı ---' ise %100

kusurlu olduğunun kabul edildiği, davalı taraf da davacıya arkadan çarptığından kendisini kusurlu olduğunu kabul ettiğini, kaza nedeni ile müvekkilinin aracının trafikten çekildiğini, davalı sigorta şirketi tarafından alınan ----. Noterliğinin 16.08.2023 tarih ve ----- yevmiye numaralı vekaletnamesi ile satışı

gerçekleştirildiğini ve bu satış işleminden müvekkiline 181.500-TL ödeme yapıldığını, ayrıca davalı sigorta şirketi tarafından 78.500-TL tazminat ödemesi yapıldığını, toplamda

müvekkiline ödenen meblağın 260.000-TL' olduğunu, sigorta şirketi tarafından müvekkiline ödenen tazminatın eksik olduğunu, her ne kadar sigorta şirketi ile yapılan

görüşmelerde araç değerine bağlı olacak tazminat ödemesi yapıldığı ileri sürülmüş ise de bu hususun gerçeği yansıtmadığını, aracın kaza tarihindeki değerinin yaklaşık 330.000-TL olduğunu bildirdiğinden bahisle davalılar tarafından eksik olarak ödenen 80.000-TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek

yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı -----. vekilince cevap dilekçesinde özetle; davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacının araç hasarına ve pert bedeline ilişkin zararının karşılandığını, eldeki davadan evvel davacının müvekkili şirkete yapmış olduğu başvuru neticesinde mutabakatname ile anlaşma sağlanmış ve davacı tarafa 18.09.2023 tarihinde 78.500,00-TL pert tazminatı ödendiğini, davacının aracının piyasa değeri belirlenmiş bu hususta davacı ile mutabakata varıldığını, ardından aracın sovtajının satışı için e-ihale yapıldığını, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla kazaya karışan ---- plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde poliçe ile sigortalı olduğunu teyit ettiklerini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile oluşan bakiye pert bedeli tahsiline yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mahkememize aldırılan bilirkişi raporu ile özetle;

---- plakalı otomobil sürücüsü -----’ın kazanın meydana gelmesinde asli

ve %100 kusurlu , ---- aracın sürücüsü --- -- meydana gelen kazada kusursuz olduğu,

davacının davalılardan talep edebileceği bakiye alacak miktarının 30.000 TL olduğu,

davalı ----- bakiye teminat miktarının bakiye hasar zararı için yeterli

olduğu, bu nedenle davalı sigorta şirketinin bakiye talep edilecek zarardan sorumlu olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu;

böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (-----. 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay ---- HD'nin 23.09.2019 t.----.sayılı kararı).

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesine göre işletenlerin, bu Kanun'un 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.

Aynı Kanun'un 85/1. maddesinde ise bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı düzenlenmiştir.

Kaza tarihinde yürürlükte olan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nda haksız fiil halinde müteselsil sorumluların dış ilişkisi 61.maddede düzenlenerek birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağı kabul edilmiş; müteselsil sorumlar arasındaki iç ilişkisi ise 62.maddede düzenlenmiştir.

Müteselsil sorumluluğa ilişkin TBK'nın 162/1.maddesine göre ise müteselsil borçlulardan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumludur. Aynı Kanun'un 163.maddesi gereğince borç tamamen ifa edilinceye kadar alacaklıya karşı bütün borçluların sorumluluğu devam eder. Alacaklı, borçluların birinden, bir kısmından veya hepsinden alacağını talep etme ve dava açma hakkına sahiptir.

Somut olayda usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda

--- plakalı otomobil sürücüsü ----- kazanın meydana gelmesinde asli

ve %100 kusurlu ,---- plakalı aracın sürücüsü ----- meydana gelen kazada kusursuz olduğu,

davacının davalılardan talep edebileceği bakiye alacak miktarının 30.000 TL olduğu,

davalı ----- bakiye teminat miktarının bakiye pert bedeli için yeterli

olduğu, bu nedenle davalı sigorta şirketinin bakiye talep edilecek zarardan sorumlu olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm kısmında sehven hasar bedeli yazılmış ise de talebin bakiye pert bedeli olduğu davalıların sorumlu olduğu, davalı sigorta yönünden bakiye poliçe limiti ile sorumluluğu sınırlandırılmıştır. Kabulüne karar verilen tazminata davalı sigorta yönünden ödeme tarihinden, diğer davalı yönünden ise haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden itibaren davacı talebi ile bağlı kalınarak yasal faiz işletilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KISMEN KABULÜNE,

1-30.000 TL hasar bedeli alacağının (Davalı sigorta şirketi bakiye poliçe limiti olan 41.500 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davalı sigorta şirketinde 19/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle diğer davalı yönünden kaza tarihi olan 23/07/2023 tarihininden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine

2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 2.049,30 TL'nin dava açılırken davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.195,43 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 853,87 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 1.195,43 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.465,28 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, 736,25 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.736,25 TL yargılama giderinin davada haklı çıktığı %42,86 oranında olmak üzere 2.887,16 TL sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

7-Davalı ---- kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ----- ödenmesine,

8-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranı gözetilerek 1.782,77 TL sinin davacıdan, 1.337,23 TL sinin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,

9-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.