İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/98 K.2024/587

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/98 Esas

KARAR NO: 2024/587

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 21/11/2022

KARAR TARİHİ: 12/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı sigorta şirketine ----- poliçe numarasıyla ----------- sigortalı ------ plakalı araç, 01/05/2022 tarihinde çoklu kazaya karışıp, müvekkilime ait ------- plakalı araca çarparak hasarlanmasına neden olduğu, davalı tarafça ---------- ile sigortalanan araç sürücüsü kazanın oluşumunda -------- kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketince sigortalanan aracın, sürücüsü ----- ters yöne girerek kazanın oluşumuna sebep olmuş;

hem müvekkile ait ---- plakalı aracın hem de ------- plakalı aracın hasar görmesine sebep olduğunu, kusurlu araç sürücüsü kazadan sonra trafik kazası tespit tutanağı tutmaktan imtina ettiğini, bunun üzerine araçlarında hasar meydana gelen müvekkil ----- Araç sürücüsü ---- kusurlu şahsın kaza tutanağı tutmaktan imtina ettiğine dair kendi aralarında imzalı belge düzenlendiğini, yine kendi aralarında da Kaza Tespit Tutanağı tuttuğunu, kazadan sonra düzenlenen imzalı belge, trafik kazası tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar dilekçe ekinde sunduğunu, TTK'nun 1421. maddesi uyarınca,

sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğunu, müvekkil, yasalardan ve genel şartlardan kaynaklı tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş olup, meydana gelen kazayı davalı sigorta şirketine bildirdiğini, gerçekleşen kaza neticesinde müvekkilinin aracının uğramış olduğu hasarın onarım bedelinin ve aracın değer kaybı bedelinin bilirkişi atanarak tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik, 100,00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL değer kaybının, poliçe limitleri dâhilinde muhatap şirketin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsiline,

yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunda tespit edilen toplam 15.000,00-TL değer kaybı ve 11.800,00-TL hasar bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyen reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama harç ve giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini ıslah ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karıştığı iddia edilen ---- plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ---- numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile ----- tarihleri arasında sigortalıdır. poliçe teminat limiti araç başına 50.000 tl olup müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu,davacının huzurdaki davayı açmadan önce müvekkil şirkete usule uygun başvuru yapmadığını, ikrar anlamına gelmemek üzere, müvekkil şirket sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitleri dâhilinde tazminattan sorumlu olduğunu,

aracın tam hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacı tarafa ait aracın işbu davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgede hasar almış olup olmadığının tespiti gerektiğini, -----üzerindeki araçlarda değer kaybı oluşmayacağını, davacı tarafça müvekkil sigorta şirketine bilgi verilmeksizin başvuru konusu aracın onarımı başvuranın talep etmiş olduğu onarım merkezinde tamamlandığını, . eğer müvekkil şirketin anlaşmalı olduğu onarım merkezinde arabanın tamiri yapılmış olsaydı iskonto yapılacağını, uyuşmazlığa konu kazada taraflar arasında ticari bir faaliyet bulunmadığını,

tüm bu nedenlerle açılan davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.---- görevsizlik kararı verilmekle dosyanın mahkememizin yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldığı anlaşıldı. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan kök ve ek raporda özetle;---- plakalı araç sürücüsü ---------, sola dönmek amacı ile ilerlerken sola dönüş şeridine girmek zorunda olduğu, trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde sola dönmemesi gerekirken kanun ve yönetmelik maddelerine uymadığı, trafik dikkat ve özen yükümlülüğüne yerine getirmediği, Karayolları Trafik Kanununun ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin ilgili maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği nedenleri ile, kazanın meydana gelmesinde tali ve % 25 kusurunun olduğu,

------- plakalı araç sürücüsü, kavşakta ters yön şeridine girerek bu esnada kavşakta sola dönüş yapan ----plakalı aracın, yine kavşakta aynı yönde sola dönüş yapan ---- plakalı araca ve kendi aracına, araçlar arasında sıkışarak çarpmasına neden olmuştur. -------- plakalı araç sürücüsü kanun ve yönetmelik maddelerine uymadığı, trafik dikkat ve özen yükümlülüğüne yerine getirmediği, Karayolları Trafik Kanununun ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin ilgili maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği nedenleri ile, kazanın meydana gelmesinde asli ve % 75 kusurunun olduğu,

Kazaya karışan ----------- plakalı araç sürücüsü ------ üzerinde kavşakta nizami olarak sola dönüşü esnasında, diğer iki araç sürücülerinin kusurlu olduğu kazaya karışmasında alabileceği herhangi bir tedbir olamayacağı, meydana gelen kazada kusursuz olduğu, Davacının davalıdan talep edebileceği hasar bedelinin 11.800 TL * %75 8.850,00 olduğu, Davacının davalıdan talep edebileceği değer kaybı bedelinin 15.000 TL * %75- 11.250,00 TL olduğu, Temerrüt tarihinin bildirim tarihi 06.07.2022 * 8 iş günü, 16.07.2022 olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu;

böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ------2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek;

sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Bir zarar sigortası türü olan------------- sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür.

Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir-----Davalı sigorta şirketi, ----- plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ---- ile ------ tarihleri arasında sigortalı olduğu anlaşılmakla kaza 01/05/2022 tarihinde gerçekleşmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Teknik bilirkişi tarafından incelenmekle Bilirkişi tarafından alınan kök ve ek raporda özetle;----- plakalı araç sürücüsü ------------, sola dönmek amacı ile ilerlerken sola dönüş şeridine girmek zorunda olduğu, trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde sola dönmemesi gerekirken kanun ve yönetmelik maddelerine uymadığı, trafik dikkat ve özen yükümlülüğüne yerine getirmediği, Karayolları Trafik Kanununun ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin ilgili maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği nedenleri ile, kazanın meydana gelmesinde tali ve % 25 kusurunun olduğu,

----- plakalı araç sürücüsü, kavşakta ters yön şeridine girerek bu esnada kavşakta sola dönüş yapan ------ plakalı aracın, yine kavşakta aynı yönde sola dönüş yapan -----plakalı araca ve kendi aracına, araçlar arasında sıkışarak çarpmasına neden olmuştur. -------- plakalı araç sürücüsü kanun ve yönetmelik maddelerine uymadığı, trafik dikkat ve özen yükümlülüğüne yerine getirmediği, Karayolları Trafik Kanununun ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin ilgili maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği nedenleri ile, kazanın meydana gelmesinde asli ve % 75 kusurunun olduğu,

Kazaya karışan--------plakalı araç sürücüsü -------------- kavşakta nizami olarak sola dönüşü esnasında, diğer iki araç sürücülerinin kusurlu olduğu kazaya karışmasında alabileceği herhangi bir tedbir olamayacağı, meydana gelen kazada kusursuz olduğu, Davacının davalıdan talep edebileceği hasar bedelinin 11.800 TL * %75 8.850,00 olduğu,

Davacının davalıdan talep edebileceği değer kaybı bedelinin 15.000 TL * %75- 11.250,00 TL olduğu bildirlmekle ------------- Kararı dikkate alınmak suretiyle değer kaybı değerlendirilmesine bilirkişi tarafından belirlenen bakiye hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı usul ve yasaya uygun bulunmakla,

davalı sigorta şirketinin değer kaybı tazminatından dolaylı sorumlu olacağı değerlendirilerek davanın kısmen kabulü fazlaya yönelik talebin izah edilen nedenlerle reddi yolunda davalının temerrüt tarihinden itibaren kazaya uğrayan aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.