İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/902 K.2025/932

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/902 Esas

KARAR NO: 2025/932

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 05/12/2024

KARAR TARİHİ: 04/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ------ tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı---- plakalı araç ile müvekkiline ait -------- plakalı ticari araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı sigorta şirketi sürücüsünün asli kusuru neticesinde meydana gelen iş bu kazada müvekkilinin aracı hasar görerek değer kaybına uğradığı, davalı şirket sigortalısı araç ve yaya trafiğinin yoğun olduğu bir alanda yasal hız limitini aşarak aracının çok hızlı kullandığı,

müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiği, araçta hasar meydana gelmesi ve parça değişimi gerekmesi nedeniyle aracın ikinci el piyasa değerinde düşüş yaşandığı, müvekkili tarafından meydana gelen değer kaybının ve taahhüt edilen hasar bedelinin tazmini amacıyla davalı sigorta şirketine başvurulmuş ise de davalı sigortanın herhangi bir ödeme yapmadığı beyan edilmekle, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybına mahsuben şimdilik 100,00 TL nin davalıdan temerrüt tarihi olan 25/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,

yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;----- plakalı araç, müvekkili şirket nezdinde --------- tarihleri arasında sigortalı olduğu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00-TL olduğu, dava konusu aracın hasar onarımı için davacıya 54.061,50 TL ödendiği, tazminata hükmedilmesi halinde ödenen tutarların poliçe limitinden tenzili gerekeceği beyan edilmekle, poliçe limitini bildirmemiz davayı ve iddiaları kabul anlamında olmadığı, sigorta şirketine başvuru şartının sağlanmadığı,

Sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğü belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde, böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumlulukları da bulunmadığı beyan edilmekle, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Davaya konu araçların trafik tescil kayıtları, hasar dosyaları, başvuru ve poliçe örnekleri celp edilmiş.

Bilirkişi raporu aldırılmış, tanık beyanı alınmıştır. ------- talimatı ile dinlenilen tanık ------- Plakalı aracın şoförüyüm, kazayı da ben yaptım, ben olay günü akşam üzeri 15.30-16.00 gibi olduğunu hatırlıyorum, tam tarihini hatırlamıyorum,-------- yolcu bırakmıştım, dönüşte acil çıkışın önünde gidiyordum solumdan aniden kıbrıs plakalı gri renkli bir Mercedes aniden önüme çıktı, normalde bekleyip geçmesi gerekiyordu, öyle olunca ilgili aracın sağ ön çamurluğuna çarpmış bulundum, kaza sonrasında beni ambulansla acile kaldırdılar, öyle olunca ben ne tutanak tutan polisleri ne de başkasını gördüm, hastanede 3-5 saat kaldığımı hatırlıyorum,

kaza anında yol benimdi, belirttiğim aracın beklemesi gerekirken beklemedi aniden önüme çıktı, kaçamadım, fren izi de bulunmamaktadır, hatırladığım kadarıyla hızım 30-35 civarındaydı, hastane içi olduğu için hız yapmam mümkünde değildi, karşı taraf aniden önüme çıktı onun hızını bilemiyorum, bilgim görgüm bundan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile oluşan zararın ve değer kaybının ve hasar bedelinin tazminine yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişilerin 19/09/2025 tarihli raporlarında özetle: dava konusu kazanın meydana geliş şekli, kaza yerleşim yeri içinde meydana geldiği, yol üzerindeki azami hız limiti 30 km/saat olduğu, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı olduğu trafik düzenleyici tarafından belirlenmediği, trafik yoğunluğuna göre yollarda ana yol, tali yol ayrımı yapılmadığı, bu durumda her iki yolda eşit trafik yoğunluğuna sahip olarakdeğerlendirildiği, kavşak ise trafik ışıkları veya trafik işaret levhaları ile geçiş önceliği belirlenmemiş kontrolsüz kavşaktır.

Bu durumda kavşak geçiş önceliği için araçların birbirine göre konumları önem kazandığı, trafik kanununa veyönetmeliğine göre birbirine göre soldan kavşağa giren araç, sağdan kavşağa giren araca ilk geçiş hakkını vermek zorunda olduğu, meydana gelen bu kazada, yol ve araçların birbirlerine karşı konumlarına göre------ plakalı otomobil, diğer ----plakalı araca göre soldan kavşağa girmekte, --- plakalı araç ise diğer araca göre sağdan kavşağa girdiği,

hastane içinde hız limiti 30 km/saat olduğundan, trafik ekibi tarafından kaza tutanağına göre -----plakalı ticari taksinin hastane içi belirlenen hız kurallarına göre hızının yüksek olduğu tespit edildiği, ---- plakalı otomobil sürücüsü --- bu nedenlerle Karayolları Trafik Kanununun 57/c-2 ve 84/h maddelerinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109/c-3 ve157/8 maddelerinde belirtilen kuralları ihlal etmiş olup kazaya karışmıştır. ----- kazanın meydana gelmesinde asli ve %75 kusurlu olduğu kanaatine varıldığı,

kazaya karışan ---- plakalı otomobilin sürücüsü ---kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatmamış kavşağın kolundan her an bir aracın çıkabileceğini dikkate almadan seyrine devam etmiş, kavşağa girmiş ve önleyebileceği bir kazaya karışmıştır. Sürücü Karayolları Trafik

Kanununun 47/d, 52/a ve 52/b maddelerinde belirtilen kuralları ihlal etmiş olup, trafik dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği, .bu nedenlerle sürücü ---- kazanın meydana gelmesinde tali ve %25 kusurunun olduğu kanaatine varıldığı, hasar yönünden yapılan değerlendirmede----- model,--------- trafiğe çıkış tarihli ve araç kaza tarihinde 17 yaşında olduğu aracın davaya konu kazada kilometresinin odometresinden ---- olduğu, Değişen parçaların sovtaj değeri yoktur.

Davaya konu aracın hasar ekspertiz bedeli ile uyumlu olduğu, hasar bedeli -------olabileceği, sigorta yönünden yapılan incelemede.

Davalı --- plakalı vasıtanın ----- başlangıç --- bitiş tarihli ------- sayılı poliçe ile ------ mevcut olduğu, poliçede araç başı maddi teminat ----- olduğu, değer kaybı talepleri doğrudan zarar olmakla, ---- teminatı kapsamında bulunduğu, ----- davacı tarafa ait araçta oluşan hasar yönünden 54.061,50 TL hasar tazminatı ödediği, --------Teminat Limiti: 200.000 TL – 54.061,50 TL = 145.938,50 TL olabileceği,---- plakalı otomobil sürücüsü ----- kazanın meydana gelmesinde asli ve %75 kusurlu olduğu, ----plakalı otomobil sürücüsü ---- kazanın meydana gelmesinde tali ve %25 kusurunun olduğu,

---- plakalı aracın davaya konu kazasında değer kaybı oluşmadığı, davalı şirketin sorumluluğunun oluşmadığı beyan edilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu;

böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir -------- 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi,

kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir ------

Somut olayda dava konusu kazanın meydana gelmesinde ---- plakalı otomobil sürücüsü -----kazanın meydana gelmesinde asli ve

%75 kusurlu olduğu,---plakalı otomobil sürücüsü ---- kazanın meydana gelmesinde tali ve %25 kusurunun olduğu---------benzin yakıtlı, düz vitesli ticari taksi olduğu Araç------ trafiğe çıkış tarihli ve araç kaza tarihinde 17 yaşında olduğu aracın davaya konu kazada kilometresinin odometresinden 214.162 km’de olduğu, değişen parçaların sovtaj değeri bulunmadığı davaya konu kazasında değer kaybı oluşmadığı, davalı şirketin sorumluluğunun oluşmadığı anlaşılmakla usul ve yasaya dosya kapsamına uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın reddi yolunda aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.