İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/160 K.2026/241

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/160 Esas

KARAR NO: 2026/241

DAVA

Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 20/02/2025

KARAR TARİHİ: 12/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; vekil eden şirket araç kiralama işiyle uğraştığı, şirkete ait-----tarihinde---- plakalı araç ile --- plakalı aracın çarpıştığı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,---- plakalı aracın sürücüsü davalı --- %100 kusurlu olup işbu durum kaza tespit tutanağı ile tutanak altına alındığı, dilekçe ekinde bulunan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında görüleceği üzere trafik kazası tespit tutanağı sürücü beyanları incelendiğinde, kusurlu sürücünün yazılı ve imzalı beyanıyla kazaya %100 kusuruyla sebebiyet verdiğini açıkca ikrar edildiği,

söz konusu durum kaza yeri tetkiki ve sürücülerin beyanları kaza tespit tutanağı ile tespit edildiği, kaza tarihinde kusurlu araç davalı ---- poliçe numarası ile ------- sigortası ile sigortalı olduğu, davalı------ değer kaybına ilişkin başvuru yapılmış olup sigorta şirketi tarafından eksik değer kaybı bedeli ödendiği, taraflarınca eksik kalan değer kaybının ödenmesi için tekrardan başvuru yapılmışsa da sigorta tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, malan bakiye değer kaybının taraflarına ödenmesini talep ettikleri, vekil eden şirketin aracında haksız fiiline binaen meydana gelen trafik kazası sonucu yapılan

tamiratlar neticesinde hasar meydana geldiği, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçaları yenileriyle değiştirildiği, bir kısım parçaları ise tamir görerek onarılmış olup, aracın gördüğü iş bu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi tramer kayıtlarına işlendiği, söz konusu kusur değerlendirmesine ilişkin trafik kazası tespit tutanağı ve tramer sorgusu dilekçemiz ekinde sunulduğu, vekil eden şirkete ait ---- plakalı araç ile ---- plakalı aracın çarpışması sonucunda meydana gelen trafik kazasında, şirkete ait araç onarımda kalmış olup narım süresi boyunca ticari kazanç kaybına uğradığı,

işbu kaza sebebi ile temliğe konu araçta maddi hasar meydana geldiği, ortaya çıkan hasar sebebi ile vekil eden şirkete ait araç onarımda kaldığı, bu süre içerisinde ticari işlevini yerine getiremediğinden kazanç kaybına ilişkin alacak oluştuğu, vekil eden şirkete ait aracın ticari gelir elde ettiği söz konusu olduğundan dolayı kazanç kaybına uğradığı beyan edilmekle, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile davamızın kabulüne, ---tarihinde davalı yanın kusuru sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebi ile vekil eden şirket aracının uğradığı değer kaybının davalı sigorta şirketinden,

trafik kazası sebebi ile uğradığı kazanç kaybının davalılar ----- fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımızın saklı kalmak üzere şimdilik ---- tutarındaki maddi tazminat miktarının, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

DAVALI

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Kazaya karışan ---- plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde --- sigortalıdır. Müvekkil şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 120.000,00-TL'dir.

Dosya üzerinde yapılan tüm ödemeler poliçe teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiği, öncelikle, mükerrer ödeme ve sebepsiz zenginleşmenin engellenmesi için konu kaza nedeniyle sigortalı veya kasko sigortacısı tarafından zarar görene bakiye ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun tespitini talep ettikleri, huzurdaki uyuşmazlık kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle müvekkili şirketçe davacı yana --- tarihinde ---değer kaybı tazminatı ödemesi ve davacı yanın---- tarihinde ------ rücu ödemesi yapıldığı, huzurdaki uyuşmazlığa konu talep için, işbu davadan önce, davacı yana --- tarihinde--- değer kaybı ödemesi yapıldığı,

hesaplama, tamamen doğru verilere göre yapılmış ve müvekkili şirket poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdikleri, bu durumda, davanın doğrudan reddine, aksi halde, müvekkil şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan -ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte- mahsup edilmesini, masraf ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla,

değer kaybı tazminatı tespit edilirken dayanağını doğrudan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’ndan alan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda belirtilen hesaplama yöntemine göre zarar tespiti yapılması gerektiği, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini talep ettikleri, davaya konu edilen aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması,

araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitini ve netice olarak davanın reddini talep ettikleri görülmekle davanın reddini talep ettikleri, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmişlerdir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile değer kaybı ve kazanç kaybı tazminine yönelik olarak açılan tazmiat davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan raporda ,--- tarihinde saat 11:30 sıralarında, -------- otoparkı içinde 2 araçlı kaza meydana geldiği, taraflar arası tutulan ve imzalanan kaza tespit tutanağına göre kazanın meydana gelişi:

---plakalı otomobil sürücüsü --- beyanı: ---- plakalı aracı ile benzinlikte park halinde iken ----- plakalı araç geri geri gelirken aracımın ön kısmına çarptığı, ---- plakalı araç sürücüsü --- beyanı: Benzinlikte----araç geri geri gelirken -----plakalı araca park halindeyken aracın ön kısmına çarptığı beyan edildiği, --- plakalı kamyon sürücüsü --- yukarıda verilen trafik kanunu ve yönetmeliklerinde belirtilen kuralları ihlal etmiş, otopark içinde kontrolsüz bir şekilde geri giderek,

dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranmış olup arkasında park halindeki --- plakalı araca geri manevra esnasında çarpmıştır.--- plakalı araç sürücüsü ----- meydana gelen kazada asli ve % 100 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.---- plakalı otomobil sürücüsü --- yönünden ---- plakalı otomobil sürücüsü ---- aracını park yasağı olmayan bir mahale park etmesi nedeni ile kazanın oluşumunda alabileceği bir önlem olamayacağı bu nedenle herhangi bir kusuru olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiş,

raporun sonuç kısmında,---- plakalı araç sürücüsü --- meydana gelen kazada asli ve % 100 kusurlu olduğu,--- plakalı otomobil sürücüsü ----meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığı, Araç değer kaybının ---- olduğu, Araç kazanç kaybı bedelinin --- olduğu, --- değer kaybı zararından davalı sigorta şirketi tarafından ödenen ---tenzil edildiğinde bakiye alacağın --- olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen-- poliçesi teminat kapsamında olduğu ve davalıların müştereken müteselsilen sorumlu olduğu, --- kazanç kaybı yönünden, davalı sigorta şirketinin poliçe teminatı kapsamında olmadığı,

diğer davalılar araç maliki ve sürücünün müştereken müteselsilen sorumlu olduğu belirtilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nda kural olarak araç işleteninin sorumluluğu tehlike sorumluluğu olarak kabul edilmiştir.Anılan Kanunun 85/I.maddesine göre;“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”Bu fıkradan çıkan sonuç şudur ki;

motorlu araç işleten, motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan kusuru olmasa bile sorumludur.

Buradaki sorumluluk kusura dayanmayan ağırlaştırılmış objektif sorumluluktur (tehlike sorumluluğu).Bu sorumluluktan kurtuluş beyyinesi ise aynı Kanunun 86/I.maddesinde şöyle belirlenmiştir.“İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.”Yine aynı Kanunun 85/son fıkrasında, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” denilmiştir. Bu fıkrada eylemlerinden sorumlu olduğu kişiler, “araç sürücüsü” ve de “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişiler” ortaya çıkmış bulunmaktadır. Şu var ki, “araç sürücüsü” ve “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin”, “işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin” kapsamında yer aldığı su götürmez.

İşte araç işleteninin sorumluluktan kurtulması için, eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, yasanın deyimi ile kusurları bulunmadığını da kanıtlaması gerekecektir.Somut olayda dava konusu kazanın meydana gelmesinde --- plakalı araç sürücüsü --- meydana gelen kazada asli ve % 100 kusurlu olduğu,--- plakalı otomobil sürücüsü ---meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığı, Araç değer kaybının ---- olduğu, Araç kazanç kaybı bedelinin --- olduğu, ---değer kaybı zararından davalı sigorta şirketi tarafından ödenen --- tenzil edildiğinde bakiye alacağın ---- olduğu,

davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ----teminat kapsamında olduğu ve davalıların müştereken müteselsilen sorumlu olduğu, ---- kazanç kaybı yönünden, davalı sigorta şirketinin poliçe teminatı kapsamında olmadığı,

diğer davalılar araç maliki ve sürücünün müştereken müteselsilen sorumlu olduğu hususun da rapor sunulduğu raporun dosya kapsamına usul ve yasaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınarak davacının değer kaybını sadece sigorta şirketinden talep etmesi nedeniyle taleple bağlı kalınarak --- değer kaybı tazminatının davalı ---- temerrüt tarihi olan ----- tarihinden itibaren (bakiye poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) işleyecek yasal faizi ile alınarak davacıya ödemesine,

--- kazanç kaybı tazminatının davalı ----- yönünden kaza tarihi olan ---tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödemesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.