İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/188 K.2023/500

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/188 Esas

KARAR NO: 2023/500

DAVA

Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

DAVA TARİHİ: 26/12/2018

KARAR TARİHİ: 10/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket tarafından şirket yetkilisi ------ özel kullanımı için 07.01.2018 tarihinde 1 adet ----- marka ------ ürün modelli, ----- seri numaralı, bilgisayarı 8.999,00 TL bedel ile ...' den satın alındığını, ürünün müvekkili tarafından alındıktan çok kısa bir süre sonra aşırı ısınma, üst kapak kapatılıp uyku moduna alındıktan sonra tekrar açılamama ve çok fazla donma şikayeti ile 05.02.2018 tarihinde Lenovo Onarım Merkezine götürüldüğünü, Lenovo teknik servisi tarafından yapılan incelemede, "cihaz anakartı değiştirildi, cihazı uyku moduna alarak test edildi.

Isınma normal seviyede. Donma şikayeti görülmedi.

Yapılan testlerde herhangi bir donanımsal arızaya rastlanmadı" denilmek suretiyle 07.02.2018 tarihinde müvekkile teslim edildiğini, sıfır olarak alınan bilgisayarın kullanımdan itibaren 3 hafta içinde anakartı yetkilisi servis tarafından değiştirildiğini ancak teknik servis tarafından anakartı değiştirildiği halde herhangi bir arıza tespiti bulunulmadığı yönünde yanıltıcı ve gerçekçi olmayan beyan ile bilgisayarın müvekkiline teslim edildiğini, müvekkili tarafından 07.02.2018 tarihinde yetkili servisten alınan bilgisayar 21.02.2018 tarihinde "cihazın aşırı ısınma yaptığı, üst kapak kapatılıp uyku moduna alındıktan sonra açılmadığı,

çok fazla donma sorunu olduğu, kullanım aşamasında mavi ekrana düştüğü" şikayeti ile tekrar yetkili servise teslim edildiğini, servis tarafından müvekkili ile iletişime geçilerek bilgisayarın onarıldığı belirtilerek teslim alınması istendiğini, ne var ki müvekkilinin alındıktan sonra ki 1 ay içinde iki kere servise giden, parçası değişen, parça değişimine rağmen aynı sorunları tekrar yaşatan ve kendisinden beklenen faydayı sağlamayan bilgisayarı teslim almak istemediğini, bilgisayarı ayıpsız misliyle değiştirilmesini talep ettiğini, müvekkilin işbu talebi kabul edilerek,

ayıpsız misliyle değiştirilmemiş olması sebebiyle davanın ikame edilmesi zorunluluğu hasıl olduğunu, tüm bu sebeplerle müvekkilinin satın aldığı ----- Markalı ----- seri numaralı, ----- modelli bilgisayarın ücretsiz olarak aynı marka ve modeldeki ayıpsız misliyle değiştirilmesini, ayıpsız misliyle değiştirilmesinin mümkün olmaması halinde müvekkil tarafından ödenen bedelin satış tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile iadesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının dava konusu ürünü 27.01.2018 tarıihinde müvekkili şirket mağazasından satın almış olduğu ürünün arızalı olduğundan bahisle 2 kez. yetkili teknik servise başvurduğunu, 05. 92.2018 tarihli yetkili servis başvurusunda yetkili servisin gerekli incelemeyi değiştirdikten sonra üründe cihaz anakarü değişimi gerçekleştirildiğini, üründe anakart arızası dışında herhangi bir arızaya rastlanmadığını, ürün onarım sonrası gerekli testlerden geçirilerek 07.02.2018 tarihinde çalışır ve sorunsuz vaziyette davacıya teslim edildiğini, davacı 21.02.2018 tarihinde tekrar yetkili servise başvurduğunu,

yetkili servis ürününde gerekli incelemeyi yaptıktan sonra herhansi bir arızaya rastlanmadığını, ürünün 22.02.2018 tarihinde teslime hazır hale getirildiğini ve tüketicinin bilgilendirildiğini, ancak tüketicinin ayıpsız misli ile değişimini talep ettiğini ve yetkili servis tarafından davacının iddia ettiği arızalara rastlanmadığını, ancak davacı haksız olarak ürünün ayıpsız misli ile değişimi talebinde bulunduğunu ve yetkili servis taralından sorunsuz şekilde teslime hazır hale getirilen ürününü teslim almaya gelmediğini, ürünün yetkili servis tarafından teslim alınmayan rafında bekletildiğini,

ürünün yasal garanti süresi içinde davacının üründen taydalanmasının sağlandığını, buna rağmen davacının haksız olarak işbu davayı ikame eltiğini, davacı tarafından açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddinin gerektiğini, müvekkili şirket aleyhine ürünün satıcı sıfatıyla dava ikame edildiğini, ancak ilgili ürünün üretici şirket konumunda olan “------ ------ davaya fer'i müdahil olarak katılımının temini için davanın ilgili tarafa ihbarının gerektiğini bu nedenlerle; haksız ve hukuüki dayanaktan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücrelinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Elektrik elektronik mühendisi tarafından düzenlenen 22.06.2023 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde.

Dava konusu bilgisayarda tespit edilen arızaların ve neticesinde değiştirilen ana kartın satılanın kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları önemli ölçüde azaltan hatta ortadan kaldıran gizli ayıp niteliğinde olduğu, Davacının ilk arıza tespiti sırasında ürünün “ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme” hakkını kullanmadığı, bunun yerine ücretsiz onarım hakkını kullandığı, yetkili servis tarafından da bilgisayarın anakartının değiştirilerek 07.02.2018 tarihinde davacıya teslim edildiği, ayrıca davacının ana kartın değiştirilmesine de herhangi bir itirazı olmadan hilgisayarı teslim aldığı,

fakat 21.02.2018 tarihinde bilgisayardaki sorunların devam ettiği ve arızanın giderilmediği gerekçesiyle 2. kez satıcıya/yetkili servise başvuruda bulunulduğu, yetkili servisin bilgisayar üzerinde herhangi bir işlem yapıp yapmadığı ve arızanın devam edip etmediğinin tespiti, ancak bilgisayar üzerinde yapılabilecek bir inceleme neticesinde tespit edilebileceğinden bilgisayarın fiziki incelemesinin yapılması gerektiği, bu nedenle davalıdan bilgisayarın talep edilmesi gerektiği, davalı satıcı tarafından 21.02.2018 tarihli yetkili servis raporunun dava dosyasına sunulmadığı,

bu nedenle davacı tarafından yapılan 2. şikâyet başvurusu sonucu, dava konusu dizüstü bilgisayara ne gibi işlemler yapıldığının tespit edilebilmesi için 21.02.2018 tarihli servis raporunun talep edilmesi gerektiği belirtilmiştir.Elektrik elektronik mühendisi tarafından düzenlenen 17.01.2023 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde.

Ürün üzerinde yapılan incelemede, bilgisayarın en önemli parçası olan anakartın değiştiği belirtilmesine rağmen, davacının şikayetlerinden aşırı ısınma ve donma olaylarının devam ettiği, bu nedenle ürünün gizli ayıplı kapsamda değerlendirilmesi gerektiği, Garanti Belgesi Yönetmeliği'nin 9.maddesine göre, davacının seçimlik haklarından herhangi birini kullanabilmesi için ürünün garanti süresi içinde tekrar arızalanmış olmasının gerektiği, davacı tarafından ürün 2. kez servise gönderilmesine rağmen, üründeki aşırı ısınma ve donma olaylarının devam ettiği tespit edildiğinden,

Garanti Belgesi Yönetmeliği gereği, davacının seçimlik haklarından, malın bedel iadesini, ayıp oranında bedel indirimini veya imkan varsa malın ayıpsız misli ile değiştirilmesini satıcıdan talep edebileceği tüketicinin talebini reddedemeyeceği, bu talebin yerine getirilmemesi durumunda satıcı, üretici ve ithalatçının müteselsilen sorumlu olacağı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:Dava, ayıplı malın misli ile değiştirilmesi ile zararın giderilmesi, olmadığı takdirde malların iadesi ile satış bedelinin ödenmesi talebine ilişkindir.6098 sayılı TBK’nın 207. maddesinde; satıcının, satılan malı alıcının ödemek zorunda olduğu bedel karşılığında alıcıya zilyetlik ve mülkiyetini devretme borcunun bulunduğu belirtilmiş, bu asıl borç yanında satıcının satılan mal nedeniyle zapt ve ayıp nedeniyle de sorumlu olduğu devam eden maddelerde düzenlenmiştir.

Ayıp, alıcının dürüstlük kuralı gereğince beklediği vasıfların satılanda bulunmaması ve satılanın kullanım amacı bakımından taşıması gereken vasıfları taşımaması durumudur. TBK Madde 219/1'e göre "...nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumludur".

Bilindiği üzere, TTK.m.23/1-c'de üç ayıp türü öngörüldüğü; açıkça belli olanlar, teslim sırasında muayene edilmeye gerek olmaksızın belli ayıplar olduğu; bu tip ayıpların 2 gün içinde ihbarı gerektiği; satılanın teslimi sırasında açıkça belli olmayan fakat olağan bir muayene ile meydana çıkacak ayıplar (adi ayıplar); bu tür ayıplar olağan bir muayene ile görülebilecek ayıplar olmakla, 8 gün içinde ihbarı gerektiği; gizli ayıp ise, maddi ve olağan bir muayene ile meydana çıkmayan, ancak kullanılmasından belli bir süre sonra ortaya çıkan arızalanma hali olduğu;

bu ayıbın ise, öğrenilmesi halinde, TTK.m.23'ün yaptığı gönderme sebebiyle, TBK'nın 223. maddesi uyarınca, ortaya çıkar çıkmaz derhal satıcıya bildirilmesi gerektiği görülmektedir.6098 sayılı TBK’nın 223. maddesinde ayıp ihbarı için herhangi bir şekil şartı getirilmemiştir.

Ancak 6102 sayılı TTK'nın 18-(3) maddesi uyarınca, taraflar tacir ise ihbarın noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemiyle yapılması gerekmektedir. 6098 Sayılı TBK' nın 227.maddesinde ise "Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.

2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme,- 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme,4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme. Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir.

Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir." hükmü düzenlenmiştir. Somut olayda.

07.01.2018 tarihinde dava konusu bilgisayarın davalı ------ ... şirketinden satın alındığı, 07.02.2018 ve 21.02.2018 tarihlerinde üründe arıza olduğu ve anakart değişimi yapılmasına rağmen arızanın devam ettiği gerekçesi ile bilgisayarın yetkili servise getirildiği, arızanın yine devam ediyor olması nedeniyle 26.12.2018 tarihinde huzurdaki davanın açıldığı görülmüştür.Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde;

mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile ürün üzerinde yapılan incelemede, bilgisayarın en önemli parçası olan anakartın değiştiği belirtilmesine rağmen, davacının şikayetlerinden aşırı ısınma ve donma olaylarının devam ettiği, bu nedenle ürünün gizli ayıplı olduğunun tespit edildiği,

ürünün gizli ayıplı olması ve Garanti Belgesi Yönetmeliği'ne göre arızanın garanti süresi içerisinde ortaya çıkmış olması ve giderilememesi nedeniyle davacının seçimlik haklarından, malın bedel iadesini, ayıp oranında bedel indirimini veya imkan varsa malın ayıpsız misli ile değiştirilmesini satıcıdan talep edebileceği, davacının davasını TMK'nın 6, HMK'nın 190 ve TBK'nın 219 vd. maddeleri nazarında açıkça ispat ettiği anlaşılmakla davanın kabulü ile davacının ayıplı ürünün ayıpsız misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde İİK'nin 24. maddesine göre işlem yapılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.